장음표시 사용
1쪽
2쪽
Regula ilia: Suum cuique tribue. πι-
a drdinarium prima facie videbitur hoc effatum omni illi, qui, quid sit I stitia, quaeve potior elusdem censeatur iunctio, considerat. Sive enim cum I
3쪽
ST INI A No Imperatore sa) eam appellet constantem & perpetuam voluntatem, jus
suum cuique tribuendi, seu fui alij b) malunt tribuentem: sive juxta CiCERONEM sc definiat, quod sit animi habitus vel affectio sitam' cuique tribuens dignitatem aCfacilitatem, Legibus vel moribus computentem, in communem societatis utilitatem ; semper tamen disserentiam specificam hujus affectionis humanae a reliquis assectionibus in tribuendo cuique suum, seu in accurata distributione ejus, quod cuique debetur, ut Constituat, necesse ii bet ς ita, ut liceat omnino sic inferre:
Quicunque Iustitiam exercet, ille suum cuique impertit: Et vicissim: Omnis situm cuique impertiens administrat Iustiatiam. Hinc justa faccre sic intur, qui funeribus tribuunt, quia ipsis debetur. d)Hinc
4쪽
Hinc justum vocamus omnem, qui red- dit Deo, quae Dei sint, & Caesari, quae Caesaris; e) qui non denegat, nec negli-
git, quod sibi, quod aliis, imo quod br
tis, f) ut dcbitum, competit. g. II. Si itaque Iustitia occupatur in exacta dispensatione eorum, quae cuilibet deben- tur, vitio certe nemini verti poterit , quiveritatem nostri Para3oxi in dubium v cat, dc pugnam, quam illud sistit, non nisi imaginariam ac fictam esse autumat. Siquidem, quod fini Iustitiae adversatur, iulud per rerum naturam ex ipsa Iustitia descendere nequit. Evincunt hanc assem tionem tot dc toties jactati & usitatissimi canones: Qualis est Causa, talis essectus. Consequens respondere debet antecede tibus. Propter quod unum quodque
tale est, illud ipsum magis est tale. Finis dat mediis bonitatem. Qui vult G
5쪽
nem ἰ vult etiam media, dcc. Iam vero Iustistiam ideo administrari, suum cuique ad eum finem tribui,ut secietatis humanae salus exinde resultet, quis ibit inficitar, Qui finis si plane impediatur ec eidem
contrarius intendatur, tunc neque ejus
. principium , seu id, ex quo effectus vel principiatum fluit, invenitur tale, quale esse deberet. 6. II LStabilita nihilominus ac illibata manet Paradoxi prolati veritas , si ad quosdam particulares respiciamus casus. Horum duos nobis exhibet CICERO, g) alterum de furiose gladium situm depositum, alterum de hoste patriae ingentem
pecuniae siimmam depositam repetentibus ι ubi reddere cuique situm pro peccato, non reddere, pro officio reputatur taddita ratione, quoniam depositarius ni
hil contra commune comodum aut comtra g Lib. III. de ossiciis.
6쪽
tra Rempublicam, quae debet esse carissima, facere jure potest; non obstante, quod depositum regulariter ad nutum deponentis restituendum sit, nec invito eo retineri unquam queat, ne quidem eX causa compensationis, quam caeteroquin se
per opponere licet. h) Similia dc huc spectantia nobis sistit Iurisconsultus TR PHONisus, si) statuens I'. Deponenti centum, si postea reus capitalis judicij factus publicationem bonorum stlorum patiatur, deposita centum reddi non debere. 2. Latroni spolia, quὰ Aulo abstulit, dc apud Sejum inscium deposuit, ab hoc deposit rio restituenda non esse * utut aliis cublibet depositario stricte injungatur, ut d positum deponenti, sive hic dominus sit, sive non sit, in specie restituat M tanquam suum; Haec enim dicitur bona fides , ut
h g 3o. Instit. de Action. L. penuit. Cod. Depos L. ult. C. de Compensat. i in L. 33. Dig. Depositi. Ad quam Leg. vid. Ρ END. deJ. N. & G. L. IV. c. I 3. 9.. . k L. I. g. 39. L. 3 i. I. I. D. Depositi. S. 3. inst. Qui hin m . re oblig. .
7쪽
comissam seu depositam rem accipiat is,qui dedit. Ex quibus manifesto patet, non semper suum, sive vere & protinus suum, ceu in duobus prioribus Casibus, sive Certo respectu suum , prouti in posterioribus e
emplis supponitur, cuique esse restituendum ac tribuendum, in tantum, ut, si da ti suum restituatur, aliquando utilitati publicae vim interri, necessariuni sit. IV. Et recte quidem ac summo aequitatis fundamento nixus ita ratiocinatur JCtus. Suum cnim tribuere non semper est , id cuivis Concedere, quod stricto jure a me
petere potest, nullo habito respectu ad publicum, vel aliorum, quorum inivrest, commodum; sed suum tribuere dicituris, qui ita justitiam administrat, ut non distrahatur, seu abstrahatur ab ullius pers nae justiore repetitione. Id est: Tunc demum Censemur situm cuique tribuisse, sita publicae & quorumvis privatorum rei
8쪽
prospexerimus, quemadmodum leges sequitatis ac justitiae id a nobis requirunt. Cardo ergo decisionis in eo principaliter versatur, ut eXplicemus, quid per jὸsuum sit intelligendum. Sumitur autem sivum
vel pro eo , quod alicui competit ex jure dominij vel alio jure in re i sic Venditor, Emtori seum tribuit, cum rem emptam accepto pretio tradit; Sic Dominus di- releus stuum tribuit Emphyleutae, si re Emphythecaria quiete frui eundem patiatur; vel pro jure aliquo ad rem, seu ad rei alicujus aut facti praestationem. e. g. Publius, promittens Sejo, se Romam iturum , si Romam se confert, Sejo situm praestitisse; si Depositarius rem depositam
debito tempore & modo restituit,
deponenti tribuisse dicitur; Vel denique accipitur pro quavis facultate alteri competente cxigendi aliquid a nobis, vel non exigendi, pro jure retinendi, habendi, vi- dendi, possidendi, & in genere praestandi aut non praestandi omne id, quod intuitu
9쪽
& publici & privati emolumenti quisque alteri debet aut non dcbet, ita, ut den gans quid alteri petenti, quod alter petere jure non poterat, etiam suum sin hac speciali significatione J tribuisse censeatur,
Ita a Debitore ad Certum tempus ad restia tuendum obligato suum accipit Creditor ante terminum elapsum mutuum conducens, eo ipse, dum nihil accipit. Ita I dex plus in Iudicio petenti suum tribuit
hodie, reum ab instantia absolvendo Maetorem ut temere litigantem in expens condemnando. l) Brevius: Voc tur vel physice, quoad externam faciem, ac in abstracto, vel moraliter, consideratis omnibus circumstantiis, in concreto;
Illud si tribuitur, interdum finis Iustitiae non obtinetur, hoc vero, si tribuitur, cum fine Iustitiae pugnare nunquam potest. h. V. Ex quibus porro clarum est, in Primo supra
. cu Cone suoque is in L. VII. cap. 4. θ s. d. Be neficia.
10쪽
. sepra recensitorum Casilum, si seri
sus gladium fratione dominii J suum reciperet a Depositario, quod seum quidem
consequeretur Deponens, partim, quia est Dominus gladii , partim quia liberum ipsi est, rem depositam quocunque tempore repetere. m) Sed hoc ipse, cum insaniens gladio accepto sibi & aliis maximum posset inferre damnum, meliusum, & in sensu morali, tribuitur cuique L e. Deponenti, aliis dc publico comm do, si Depositarius restitutionem gladij depositi, stantibus his rebus, ad tempus d negat. Idem dicendum de secundo casu, ubi Depositarius pecuniam depositam ei, a quo, ne, hostis patriae factus, eandem in detrimentum patriae impendat, omnino metui potest, reddens, suum L e. rem d ponenti propriam restituit; Verum haec
sui tributio fini Iustitiae, qu, est utilitas
conjunctionis humanae, non tantum pruvnae sed& publicae, adversatur quam ma-B xime.