장음표시 사용
31쪽
iqiium uitae cursurnatim gamus, sciendum est, Christianum morte patris, ad haec regna gubernanda uocatum, electum, coronatum. Cum enim pater eius, stelicissima memoriae, FRI DERVCNs primus, Anno Christinati id 33 decimo die Aprilis, inta cato filio Dei, placida morte obijsset:secutum est interregnum, quod multis p riculosis motibus has terras inuoluit. Sinite hoc loco, Auditores, praeteriret me calamitatem nostram quae tanta fuit, ut ex ea non modo huius regni incolae, sed&uicini, si qui forte nobis amicitia coniuncti erant, ingentem dolorem, lu/etum, moeroremq; susceperint. Mortuo enim Fihi De Rico Rege optimo, legum ac pacis amantissimo fuit hoc Regnum Daniae, non minus quam Alexandri mortui exercitus, Cyclopi e fosso oculo simillimum. Nam gloria paucorum, laudis tituli is cupido, ut poeta uerbis utar, patriam nostram obruit uana regia ad libido, nescio quorum Magnatum animos occupauit:
32쪽
hexteris huic terrae tanquam praedae hiantibus, spem fecit, regnum tot tam diuersis Dominis subiectum, facile occupari posse. Vnde Christophorus comes ab Oideriburg, una cum Georgio extore Nar-Annocto Meiero Lubecensibus, anno sequenti, si . nulla occasione data, armatus fines Hol-
satiae depopulari coepit, non missis fecialibus, nec bello de nunciato sed tamen celeritate: industria Christiani, tum Ducis Holsatiae repressus, in Selandia profugit, eamque certo defensore carentem facile occupauit:dum se Christiani V Regis captiui causam agere simularet, in hoc felici rerum successu Albertum Megapolensium Ducem bellorum socium
Hic in ipso illo maIo, grauissima i , o
fensione omnes Regni proceres Christiano iii Lubecam obsidenti, sceptrum Daniae offerunt quod is aliqua ex parte. ijs incommodis mederi posse uidebatur. Eam prouinciam, ut duram, difficilem, nec a periculis alienam bonus princeps, aliquoties quidem modeste recusauit:sed tandem, inuocato Dei auxilio, suscepit: ne patriae
33쪽
ne patriae uicinis, quorum res erat in extremum deduci discrimen, suam operam denegare uideretur quo facto, mi sos ad se Regni optimates, blanda oratio-iae in illo timore excepit, diffidentes fuerebus suis confirmauit, afflictos erexit, sprqtii dubiosque recreauit. Tantis autem motibus intestinis redii feci. gnum hoc turbatum erat, ut toto biena Elam tot di xin pristinam traquillitatem, post iturba confedium teterrimum periculosissimuiri et to que bellum, restitui posset. Et, quemata citratra mota mi auissime dicitur,
uti lita ira etiam tristi: periculoso eo tempore, et ca r. inter tantas aduersitates maxime illuxit et eximi Regis electi uirtus, de infra animi fortitudo. inui cs, Atqui ut omnes intelligant, mehule, citiei Christiano iii tantum tribuere laudis. hi rea quan xum sapienti uiro 3c fortissimo bel hi itine, inori d*beatur dico, eius aduentu Cle . destitui mentem nautam, turbatorem Iuliae bo si iri, quan ueteres Cimbricam Cher sonesum appellant xuietum, capitis damnatum,&rotis quatuor impositum ean
demque mercedem aliquanto post etiam Meiero
34쪽
Metero Scaniam uexanti redditam urbe Alburgensium celebrem obsessam oppugnatam uehementissime, inui captam, ciuesq; ad unum omnes ob rebellionem e medio sublatos hanc autem Ripam, patriam nostram, multis expositam periculis omni terrore belli rustici, tetri periculosi uicinia celeritate, clementia eius liberatam . magnas praeterea Christophori Comitis iubecensium copias, omnibus rebus ornatas atque instructas, Anno ad Asinicium, Floniae urbem, edita strage iras ingenti esse deletas interfectis inter cae- crura . teros pene innumeros, duobus Comitibus, uno ab Hoya, altero Teccein burge si ex ues phalia Iisdem diebus ab eodem Rege designato, classem magnam atq; or- Datam, quae ducibus Lubecensibus in Dan iam peruenerat, omniaque igne&ferro miscere coeperat, superatam esse atquom me; depressam: Hassia iam bello&fame quansatam, post obsidionem grauissimam, in deditionem uenisse: caeterasque urbes Fi-oniae, Selandiae, ricaniae, uno aditu a que aduentu esse captas. Multa praetereo costilib, quae cum ad
huc in recenti uersentuit hominum m
35쪽
Coxio, neminem latere possunt. Vnumi hos d dom, quod mox post Hassia iam in
gresiam, C, mira vri obstacula omnia, quae cursu, Euangeli renascentis impedire uidebatur, heroica animi magnitudine sustulit uariasque Romanae ecclesiet reliquias aut subito sedibus deturbauit, aut in eum redegit ordinem, ut auxilii plus quam periculi ab illis Euangelio sit;( expectandum. tiaticis, Hoc tantum malum impietatis Papiis aut is sticae, tam turpe, tametus, multorum tetae animis inueteratum, tam late diuisum a que dispersum, quis unquam arbitraretur aut ab omnibus principibus uno anno, aut omnibus annis ab uno principe,
ri: sci, funditus eradicari potuisse Sed quia, j cscipi milius olfoeli conatus et utilis unquam, res sit, consilium si non deis iuuets Deus; et ea qui gratiae Deo agendae sunt, qui inuictam Est e vis, Regis fortitudinem in periculis, Muere hii retrii pium pro gloria Christi etelum feelici cicisSi uentu coronare dignatus est. ut eius auspiij iii ab iis no solum ab hostibus corporum, sed L etiam a captiuitate animarii, plus quam
iij iii, Babylonica liberari possemus. iactis, Tandem deuictis, fugatis: captis ho-a ii, stibiis,
36쪽
stibus, duces ipsi qui besIorum autores
fuerant, uni cum ingenti multitudine, tanta humanitate dimissi sunt, ut difficile dictu sit, utrum magis uirtute eius hostes pugnantes timuerint, an mansuetuis dinem uicti dilexerint. Pace deniq; non sine laboribus difficultatibus acquisita, crinisTi Areus ita una cum regina Dorothea, Halmiae coronam horum regnorum, sibi ritu solenni imponi curauit Anno a nato Christo sis , Dominica post festum Laurentii proxima, quae eo anno in diem Augusti duodecimum incidebat, huius Christiani natalem. Et ab eo tempore usque ad extremum uitae halitum, his terris magna cum laude praefuit, annis fere ret quibus si biennium addideris, quod ab electione ad coronationem eius intercessit, apparet eum totos a annos regio munere perfunctu, quod anno aetatis suae set incepite ianista dignitate administrauit, ut omni uiris tutum genere non modo proprijs subditis, sed muniuersis Europae regibus antecelluerit.
Etsi aute tota eius uita, gubernatio politica,
37쪽
: et une i: it tua, et politica, multis excellentibus uirtutibus ornata fuit nos tamen eas potissimum deligamus, in quibus cum Eet echia, Iosia,
Theodosio, atque id genus pijs principibus conuenit. Conuenit autem in plurimis, adeo ut expressam Christiani regis, ac praecipue Eet echiae imaginem in eo elaxisse haud immerito dixeris. Nam siue pietatem spectes, siue instaurationem cultus Dei, siue euersionem dolorum, siue tranquillitatis pacisq; studium, siue denique ardentem in morbis periculis omnibus inuocationem ueri Dei consideres, inuenies in utroque similia multa, quae pulcherrime inuicem conferri possunt. Videtur itaque mihi breuiter de his dicendum. Ac primu de pietate, quae quanta in hoc nostro rege fuerit, nemini dubium esse potest. Is enim Regni gubernatione accepta, non tam nomine, quam
ipsa re, sevi Christianum. Regem esse
declarauit unice prae caeteris principibus in hoc sollicitus, ut doctrinam Christi sibi optime cognitam propagaret, inperunt uersum hoc regnum Danicum pie dc constanter diuulgari curaret quare tandem
38쪽
clam effecit, ut terra Boreales, remoti mi marium interuallis dissitae, tamen imperio eius subiectae, Gotlandia Nor- uegia, Farenses insulae, astandia, liberatae a superstitiosis hominum tradition ibus sua ceram Euangeli doctrinam acciperent. Atque ita inueteratam Papi starum idolo maniam a patre suo, pitius licis memoriae, P Rr DE Rico primo oppugnari coeptam, tanta stelicitate euertit sustulit, extirpauit ut ad propagationem uerae doctrinae, diuino quodam consilio natus esse uideatur. Pr terea habita deliberatione cum Manatu regni, Muiris doctrina dudicii rectitudine excellentibus, ordinationem Ecclesiasticam conscribi fecit quam cum
Luthero, Malijs scholae uittebergensis Theologis no displicere intellexisset, octiam&totius Senatus suffragio approbauit maxime cum in ea contineantur omnia, quae ad constitutionem Schol mino Ecclesiarum, adeo ad obseruationem licitam piarum Mutilium ceremoniarum pertinent. Et tandem, ut ea quae in ordinatione
et sancita erant, feliciore haberent successum
39쪽
xiiii qmum gloriam Dei, uberiorem iii x udngeli propagationem septem in hoeti ita regno Daniae, Wquatuor in Norumia,
Superintendete ecclesiarum esse uoluit, eruditione, pietate: morum innocentiari, elebres qui cura pastorum idoneorum
ecclesiijs praeficiendorum haberent,&ccei h ptam Euangeli disseminationem ad mes Thq Sa perducerent habita simul uere pau-r: :Tt, perum ratione, quibus uitae necessaria in illii peta nos oconiijs liberali ter exhiberentur. vacer Deinde ecclesiis bene costitutis, Scholas tanquam seminaria adiungenda st tuit, in quibus literae artes bonae tra ciuilici te derentur: ut sine quibus ministerili Verbist icciri diuturnum esse non posset et 2:Ic a Cum autem Scholae sint non solum Eclcet urget is clesiae seminaria, sed quaedam ueluti piere iis talis lonestatis officinae, in quibus in-Eisci pici tenta,etiam ad reliqua uitae genera subebati tantur unda, praeparari debent sapientissimo in lita, costio curam Scholarum ab hoc Rege in-
ni situ tam perspicimus. ni Vidit enim, semper diuino consilio coe
tus scholasticos ecclesiis adiunctos fuisset rei cu Uidit summos doctores Esaiam, Eliret
inis Iohannem Baptistam, Christumo Apost Sua stolon
40쪽
stolos, magna auditorum agmina habuisse. agnouit, instauratorem uerae religionis in ecclesia uitte bergensi, & uicinis locis, Doct. Martinum Lutherum , --licis memoriae socium laborum, periculorum beneficio Dei habuisse clarissimum uirum Philippum Melanthonem: qui, ut omni disciplinarum et linguarum Ecclesiae utilium cognitione excultus erat, ita summum in ea schola restauranda locum haberet. Vnde factum est, ut hic Scholae, ille Ecclesiae potissimum inseruiret, ea dexteritate, ut, rudiores in doctrina religionis, &artibus humanioriobus in uita necessarijs erudirentur, tota uicinia inde ecclesiarum gubernatores
peteret. Volens igitur et undis T in N, an hoc
regno, p ter Scholas, teras potissimuAcademia HasDiensem, ab auo suo Christiano primo ante annos abhinc So fundatam, tu aute motibus bellorii fere col. lapsam restaurare id per doctissimos uiros, scholae uittebergensis alumnos, e tectum reddidit. et aucto professorii numero, singulis certa stipendia, unde honestem uerent, magna liberalitate attribuit.