Aphorismi de cognoscendis, et curandis morbis, et materies medica ejusdem suis locis interposita ...

발행: 1798년

분량: 612페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

221쪽

OSSA FRACTA. I 83 43 Primarii ergo sunt destructio mulieris fulciendi , sustinendi musculos , et dirigendi eosdem : musculorum Contra tio , membri accurtatio , INUSCUlOrUm ex debito loco deturbatio, membri intorsio, ejusdem deformatio ; periOStet externi, vasculorum cellulas Occiapanti Um , periOS-tei interni , membranae mediailOSae, me dullae ipsius laceratio , contUSio , corrUP-tio ; luXurres Vasculorum OSSeoriam , Unde Calli inaequalitas , tumor , membri qUe deformatio , membranarum , tendis Um , Uer vorum distractio , laceratio, irritatio, Compressio κzonvulsio a) Vasorum Vicinorum mutatio , destructio , obstructio , inflammatio , dolor , ecchymosis , marCor , SVP 'PUratio , gangraena , mors partis , et Saepe totius ; contusio fere Semper.

senS malum , ejusque Statum docent , si tactus fragmenta ; auris crepitationem; a) A membranis , tendinibus , vel nervis laesis , aut irritatis tristes aliquando sequuntur calamitates. Hi casus minime a Prose fore chriStiano fugiendi ; sed monitis aegro , et asistenti bus super ambiguitate ista , res agredienda est. Hippocrates hac super re non bene monet Me dicos , ut , si sine ignominia possint , fugianti les casus , quibus si non rep0nantur ossa Medicus videtur arte destitui , si reponantur homini magis ad interitum , quam ad salutem est. Lib. de Fracturis. Text. SO.

222쪽

184 os S A FRACTA. Oculus laesam figuram , immobilitatem; intellectus causam , HuS impetiam , modum impulsus, senii decrepiti , temperiei morbosae , hybernique frigoris esticaciam simul consideraverit, clarior est dia Osis. 3 s Verum oblongae fracturae dissi lior detectio , nisi sero : dolor , t Umor, Crassities partis , inaequalitas , pUS foedum, Causa fortis cognita aliquid luminis dabunt.

s 6 Facilem , dissicilem , tardam , Ce

lerem , integram , vel deficientem fore Curationem praedicit figura, simplicitas, compositio , duratio fracturae, numer , figura , magnitudo fragmentorum locus Ossis laesi ; vicina laesa ; tempus anni ; aetas aegri, et temperies sa).

3 7 Sanatio requirit:

thisi . . vix curantur fracturae. Observatione dig

num est , in gravidis dissici lime fieri ossium fractorum consolidationem. Natura in istis tota informando , et perficiendo foetu occupata , calli generationem quasi negligit. Haec Van-Swiet. Hodierna chemia invenit , lac Deminae gravidae, quo proximior est partus fissa te calcareo redundare , et quo grandior puerulus lactens plus privari. Hinc sequitur Ossa gravidae aliquatenus destitui sositate isto , quod est basis csentialis soliditatis ossium , ob cujus deffectu in , si rumpuntur vix consolidari possunt. Annal. de

223쪽

OSSA FRACTA. 18s1. Restitutionem in situm naturalem, extendendo, reponendo. a. Retentionem in eo situ per fascias, et machinnS., 3. Unitorum , retentorumque ConSO-lidationem , enato CAllo.

348 Si fracta situm proprium retinent prima indicatio cesSat. Si parum divergunt in latera, requiritur extensio parva. Si omnino juxta mutua latera per tracta Sunt, requiritur ingens extensio , Ut intercepta removeantur , et ut debita longitudo , et adaptatio fiant. 3 9 Extensio fit. I. apprehenso OSSeprope fracturam manu , Vel laqUeiS. 2.firmato aegro. 3. disposita parte in sita naturali. q. distractione lenta , recta , partium fractarum ea Vi , eOUSque, proUt ViSCOntractorum musculorum requirit. s. Viet applicatu instrumentorum mechanico rum , Si robur manus deficit.

et dolore saepe vix fieri queant , Ubi pa tes jam inflammatae, saepe omitti sa) debent,

o) Maxima hic requiritur perspicacia , atque prudentia. Inflammatio praecavenda sestii nando , primo , vel secundo die reductione sacta , aliisve mediis. Considerandum et lain num implomata a luxatione partium pendeant : tuncque reductio sola prUdeSt.

224쪽

186 ossΑ FRACTA.donec sedata inflammatio. Aliter convulsi moriuntur , Vel gangraena Correpti. as I Si fragmenta libera, eXimenda, si facile fieri queat. si acumina eminentia extensionem plane prohibent, et patent , exscindenda ; si latent , incisione detegenda prius. Si fractura composita valde , et complicata , inprimis cum ingenti simul contusione , Ossium Contritu , Ua-SOrum magnorum deStructione , requiri ritur illico , si nihil vetat , extirpatio. asa Restitutio fit partem rite eXten

lente, leniter ita intorquendo , donec Osossi debito in loco occurrat, musculi VeroreVulsi suo in situ sint repositi , nihilque intercipiatur. asa Id natescit ex anatomicis, com paratione partis sanae , dolore sublato , longitudine , et figura naturali reddita. 3s Retentio in situ fit fasciis, Spleniis , sertilis , canalibus quietem conciliando , tum impediendo , et dirigendo actio

ass Fasciae adstrictae tumorem , SUGfocationem , gangraenam producunt; Unde infinita mala : ergo leviter a trahendae, Ut firm ire , et vascula leniter CompeScere qUeant.

356 Si vulnera adsunt , curandR ex arte , Ι 8 s. ad 239) sed rara deligatione. Idem de inflammatione , dolore , tumore,

225쪽

OSSA FRACTA. 187 et reliquis symptomatibus intelligendum. 337 Tum sit concretio, callUS JUe , Citior , tardior pro aetate , OSSis CraSSitie, pondere incubituro , Vario tempore, intia νao, et 7O dies.

LUXATA.

359 Qui integer, Vel pro parte , VH- de luxatio, et diStorsio. 36O Pessima , quae epiphysi ab cor

a) Glandubae haversianae mucum Secernunt instar album inis ovi , saporis salsi , qui cum Oleo meduloso , et materia perspirante lubricum illud lini mentum conficiunt , in articulorum ca-Vis repertum , quod calore , et attritu ossium ad se mutuo attenuatum iterum resorbetur. Si id non fiat a cumulatur , ligamentarem capsulam distendit , debilitat , unde sacilis prolapsus ossis articulati ex suo cavo ab hac causa nascitur. Petitus ingenue fatetur se didicisse propriis erroribus frequenter satis fieri ab hac causa luxationes.

226쪽

188 LUXATA. extensis , laxatis, ruptis ligamentis, sive id ab externa , sive ab interna CRUS3.364 Hinc figurae in parte mutatio , tumor , CaVitaS , elongatio , accurtatio membri , immobilitas , distractio muSculorUm, torpor Subjacentium , paralySis, VaSOriam Vicinorum compressio , dolor , pervigilium , inflammatio , oedema , ane losis, ConVUlSio , marcor , mors Partis, Vel et

toti US.

36s Ex quibus notis signa evidentia

habentur luxationis. 366 Et expensis magnitudine , figura, Situ , parte preSSa , et intercepta , tempore durationis , concretione luxatorum , dolore , inflammatione , convulsione, et reli qUis symptomatibus , partibus ambientibus tenuioribus , crassioribus , ligamentis des tructis , vel modo elongatis , musculis annexis , et similibus , prognosis habetur,qilae doceat, an integra , an deficiens , celeris , tarda , facilis , vel dissicilis futura

sit sanatio.

367 Ad quam requiritur I. luxato

I Um redaptatio. 2. repositorum in suo loco ad sanationis finem retentio. 68 Repositio fit I. firmando Corpus aegri. 2. movendo partem, ut directe res-POndeat Suae cavitati. 3. introducendo per intorsionem , trusionem , pulsationem sab a) Haec omnia suaviter , non violenter cXe

227쪽

LUXATA. I 89 69 Reposita in loco retinentur quiete , fasciis , situ partis naturali.

s o Anflammatio, Ignis, Phlegmo

ne , ob causae, et effectuum similitudinem, ab igne nomen habet.

quenda. Intelligentia , et dexteritas excelentium Chirurgorum praevalet manibus , et oculis Artificum tali nomine indignorum. a) Clasis III. Sau vagesii Phlegmasias , sive Inflammationes includit. Tres Ordines ipsa comprehendit. I. Exantematicas , quarum IX. sunt genera. Talia sunt : Ρestis , Variolta , Rubeolae , Miliares , Ρnrpara , Erisipelas , Scarlatina , Essera Aphtae. γII. Membranaceas , quarum VIII. sunt genera. Talia sunt Phrenitis , Paraphrenesis , Ρleuritis , Gustritis , Enteritis , Epiploitis , Metritis Cistitis. γIII. Parenquimat0sas , quarum VIII. sunt Re- nera. Talia sunt : Cephalitis , Cynanche , Car

eu Phlegmasias comprehendit. Ordo iste morbos

distingui possunt in staminatio visceris,

228쪽

a9O INFLAMMATIO.

37Ι Estque sanguinis rubri arteriosi a

in ' minimis canalibus stagnantis preSSio, et attritus a motu reliqui Sanguinis mo

ti , et per febrim fortius acti. a 2 Quod ergo fieri potest vel in fi

nibus arteriosis , Vel in Vasis serosis lymphaticis , aliisve minoribus , arteriosis , dilatatis osculis admissos globos rnbros , aut alia fluidi elementa crassa, per fines transemittere non potentibus b . Si Sanguis trans-

atque membranae ipsum ambientis. Sic Metritis, quae est inflammatio uteri membranosa juxta SauVagestu in , parenquimatosa est juxta Lin-neum , et Sagarium. He patitis etiam potest esse: vel membranosa, vel parenquimatOSa. Generibus Savvagesii adduntur a Cullemo Ophthalmia : Reumatismus : Odontalgia : Podagra : Arthropuosis , quae ad Clasem suam II.

DOLORES) ille reducit.

Species suis locis proponentur. α) Traditur hic dessinitio in staminationis rubrae. De aliis postea S. 379. et 38o. Illam notabilem febris semper commitatur : si levis', et particularis sit ibi pulsus robur', et celeritas au nentur , tuncque febris quasi pJrtis ipsius est. Fixi dolores intestinorum , et ventriculi ab in flammatione aliquando producuntur , licet mul la febris observetur , pulsu explorato , quOL Mxime notandum. Galenus inter alias inflamma'tionum disserentias ponit , quod sit numida Vsicca : illa , quae ex calida fluxione , ista quando sine ulla fluxione connatus calor accend

b) S. et s. et 2 6. Institui. Medicar . Aph. I

229쪽

INFLAMMATIO. 19 Lfunditur in eas Venas , quae spiritibus accommodatae , inflammationem excitat. Cels. s 373 Ergo ejus sedes omnis pars Cor- poris , in qua reticulares arteriarum distributiones , Vel Lymphaticorum arterio

s 4 Hinc Arteriae ipsae, Venae , Nervi

membranae, mUSCUli, glandulae, OSSA , Cartilagines , tendines, Viscera omnia , adeo que totum fere corpUS , Sed nusquam fre

quentius , et tenacius , quam in adipe sa).

ad Ira. et hic proponitur Systema Boerha avii

circa Vasorum Succesivum Seriem , Obstructionem

in illis , et inflammationes inde natas. Ista Cmnia magno ingenii acumine Boerhaavii concinnata esse Albertus Halterus pronunciavit. Iste tamen eximius Vir candore imitatione digno de non jurando in verba Magistri aliqua adversus omnia ista proposuit , quae cum angustiami notulta praetergrederentur apud ipsum eundem merito videnda in Praelec t. ad Boer h. Tom. II. nulN. 2 s. not. C. De partium corporis humani praecipuarum fabrica , et functionibus lib. a. seci. I. g. 3I. Unice hic dicendum virum is-ltum ad stimulum aliquod , ad venarum clau-iviram , pro inflammationis causa stabilienda confugere , sive omnino ita rem concludit) , hu- na--n0ndum penitus inn0tuit. Ommi-

apud Halterum , aliosque videndum. Vniς δ cellulo a dicta omnes musculostendines, eorum libras . . penetrat, investit. Vas

230쪽

37s Hanc Stagnationem sa71 esticit

in arteriis minimis I. quidquid premen do , distrahendo , intorquendo , riam pendo , contundendo , Urendo , erodendo, Crispando , Vasorum fines ita arctat in conicis, cylindricisve sa), Ut diameter aperturae fiat diametro sphaerae sanguinis minor. Calor , motUS Vehemens , infixa , ligat tam , pondera incumbentia , aci ia in gesta Vel applicata , frigus acre, frictio

376 Eandem producit a. quidquid meatus obturat, acriaque applicat simul , sive

fere omnia in ea decurrunt. Haec tunica pinguediri0sa aut adip0sa vocatur etiam. Arteriae per hane membranam dispersae pingue oleum vel simile unctuosum smegma secernunt , quibus Pulytis ipsa rubra sanguinis pars transsudat quasi, et acumulatur in hujus cellulis : unde tumor ruber , et durus veram Phlegmonem comitans oriri videtur , qui sere semper tantum In hac tunica cellulosa obstinate haeret. na Circa illum locum ubi angustissima Jam facta arteria venullae minimae continuatur per aliquam saltem longitudinem videtur canalis cylindricus esse cujus latera nec convergunt,

nec divergunt, . . o

Inter causas hujus stagnationis, Seu Inllam

mationis acria ingesta , vel applicata proponuntur , ad quae sere unica cel. Auctores recurru

SEARCH

MENU NAVIGATION