M. Tullii Ciceronis Orationum pars 1. 3.. Cum correctionibus Pauli Manutii

11쪽

M. TVLLII cICERONIS ORATIONUM PARS I.

Cum correctionibus Pauli Manutii

VENETIIs, Μ. D. LIIII.

13쪽

A XI M E esset optandum, Aeceste clarissime, ut, quae Olim a doctissimisurris magno labore, magnisq; uigi*ssunt elucubrata, ea nostram ad aetara. tem omnia peruenire potuissent . armeium plurimarum scientia, quarum adiumento ad Mitam recte instituendam indigemus, non desideraremtuM. uerum ita casu nescio quo accidit, ut ex iis scritiptis, quae ueteres illi, homines sapientissimi , reliquearunt, non solum multa prorsus interierint, sed etiam, quae in hune diem seruata sunt, ita deprauata , ita mutila leguntur, ut saepissime uix, aut ne vix quisdem intelligi possint. Γοe incommodum pater olim meus magna ex parte sustulit. cuius industria multos excitauit, ut eandem rem aggressi, iacentem literararum laudem pro suis quisque utribus subleuaret. quod si alij fecerunt, tantum aemulatione gloriae permoti: Tte , cur ego id faciam, hoc plus habeo causae, quod, cum pater studiosis id, quod in hoc genere promiserat, morte praeuentus praestare non potuerit, hoc me noramine ita appellant, quasi ad filios soleat non paternae solum rei, sed uoluntatis etiam haereditas peruenire. haec me res, ut debet , multum mouet, sed auctoritas

14쪽

tua plurimum: quam ego idnti solio facere,ut quam

cunque tu probas rationem, ea demum utilis mihi, o honesta uideatur esse . tu igitur cum nos ad hoc posteritatis adiuuandae studium et uehementer, se αpe sis cohortatus, fecisti, ut in eam rem tanto alaureius incumbamus, quanto pluris apud me tua, quam

reliquorum omnium, consilia sunt. quod si labore, studio, diligentia profici in hoc genere quidquam pora te', ut certe potest : magnopere stero fore, ut neqMos ciis tui in me admonendo, neque liberalitatis in adoiuuando poeniteat. cuius rei quasi sterimen erit haec prima Ciceronis orationum pars, quam ex ueterum exemplarium collatione diligenter emendatam, in manus Dominum sub tuo nomine emittimus . nam cum Uu,

consuetudine ita comparatum sit, ut, quibus rebus principes uiri delectentur, in iijs rebus multi suum stu dium probare uelint ; ex quost, ut ab alijs canes, asaliis equos, aut aves nobiles dono dari uideamus: comimode me facturum existimavi, si quid ego eius genes vis ad te mitterem, quod omnibus te praeferre uoluptaotibus intellexissem : soles enim quotidie fere agrauissiα metrum artium traisatione, in haec studia, quae sibi ab

humanitate nomen asiluerunt, quasi in hortκm amoenissimum diuertere: ubi te modo oratorum, poeαtamni fores, modo dulcium amicorum colloquia mirarisice delectant: ut praeter id temporis, quod ualetura

dini dare soles, quod sane pusillum est, hora nuda sit,

quam non in literis, cum uirtute traducas. quam tuae uitae rationem qui ignorant, mirantur scilicet nade illa tibi in aduersis rebus fortitudo tanta, unde aria

15쪽

mi robur illud inuicti, quod ne i a quidem ipsa, quae

in rebus humanis Fortuna dominatur, ullo paelio pora terit infringere; contra cuius uim duplici te praesidio

muniueris, artium maximarum cognitione, π men

iis optimae conscientia. haec est aliarum virtutum , quae in te sunt multae, quasi princeps'regina qκααdam , ut in alsis neminem tibi anteponere, in hac ne conferre quidem possim. Nam de prudentia, de pietarite, de iustitia, ne videar assentari, nibit dicim: ne deliberassitate quidem ; quae tamen ita nota est, ut non , qui eam laudet, assentator, sed, qui non laudet, maα leuolus existimetur. cum enim haec dandi beneficij reistio eiusmodi sit, tit nulla certire ad landem, nulla item magis lubrica uideatur via; propterea quod in beneficiis collocandis plerique fortunam hominum steactare solent, ut eandem gratiam, ant etiam cum hesnore recipiant: non est, quod in hoc te labi quisquam arbitretur; cumer rarissime contingat, cuiusquam

opera ut egere uidearis, et tu tamen quamplurimis ob eximiam naturae tuae liberalitatem, atque amplitudirenem benigne facere π soleas, π possiis. cum de

omnibus ad bene merendum natura es maxime prora pensus, tum uero ipsa te ratio atque doctrina ita conformauit, ut ad eos honestandos, qui se ijs artibus,in quisbus ipse excellis, dedidere, tuum foliasstudium libenotissime conferre. quae quidem humanitas benescentia tua non sane video qui possit in ullo maior esse, quam in me tuendo fuit . quae est enim a te res, quae ad meum commodum attineret, praetermissa quis dioligentius est actoriatus, ut banc restituendae antiqui a

16쪽

eati, laudem, qua pater meus olim excessuit, pene asepictam excitarem quis eam ipsam ad rem perficienodam plura contulit cum etiam magnis principibus, tui simis imis, ita me commendaris, ut iudicii tui teastimonio permoti, non minimis ad se praemiis euocaαrint . quae cum recordor, etsi me ipsum probe noui , tamen interdum mihi assentor,'mihi aliquid uis deor esse, quod a te sim omatus . haec me inanis amabitio ita delectat, ut illum dolorem, quem ex dis iacultate capio remunerandi, si non tollat, minuat quiadem certe. quanquam tu is es, qui te satis supers reo muneratum existimas, si modo id, quod dedisti, ab eo, qui accepit, intelligis memoria teneri . quo in officia praestando noli Gedere quenquam esse qui me uincat.buius quidem rei confido fore ut aquando eiusa modi a me signa dentur, quae nullum cuiquam de

mea in te uoluntate dubitandi locum relinquant. nunc earum rerum, quas ipsi quidem hoc tempore possumus, maxima, primum, ut dixi, Ciceronis oraationum uolumen in tuo nomine apparebit. omnino neoque amplitudine tua, neque iis offlcijs, quae in me conatulisti, digna res uidetur: sed, ut stero, muneris nomstri tenuitatem humanitatis tuae magnitudo Abliauabit. Vale.

18쪽

Μ. TVLLII CICERONIS ORATIO, NUM, QUAE PRIMO VOLVαMINE CONTINENTUR, INDEX. Pro P. Quintio, oratio prima, e. Pro Sex. Roscio Amerino , oratio II. Pro Q Roscio Comoedo , oratio III.

Divinatio in C. Verrem, oratio IIII. In C. Verrem liber II. oratio V. In C. Verrem liber III. oratio VI. In C. Verrem liber IIII. oratio VII. In C. Verrem liber V. oratio VIII. In C. Verrem liber V I. oratio I X. In C. V errem liber VII. oratio X . Pro M. Fonteio, oratio X I. Pro A. Caecina , oratio XII.

19쪽

V Ag res in ciuitate duae plurimum possunt , eae contra nos ambae faciunt, q in hoc tempore, summa gratia, et elo

quentia. quarum alteram C. Aquili Mreor, alteram metuo . eloquentia Hortensii ne me dicendo impediat, non nihil commouerior. gratia Sex. Neviij ne P. Quintio noceat, id uero non mediocriter pertimesco . neque hoc tantopere querenα

dum uideretur , haec summa in illis esse ; si in nobis essent saltem mediocria . uerum ita se res habet, ut ego , qui neque usia satis, ingenio parum possum, cum

patrono disertissimo comparer ; P. Q ntius,cui tenues opes, nullae facultates, exiguae amicorum copiae μnt, cum aduersario gratiosissimo contendat. Illud quoque nobis accedit incommodum, quod M. Iunius, qui hanc causam Aquili aliquoties apud te egit, homo π in alqs causis exocitatus, ora in hac multum sepe uersaratus, hoc tempore abest, noua legatione impeditus: πώ me uentum est, qui ut summa haberem caetera, temporis quidem certe uix satis habui, ut rem tantam, tot controuersiis implicatam, possem cognoscere . ita, quod mihi consueuit in caeteris causis esse adiumento, id quo;que in hac causa deficit: nam quo minus ingenio pose sum , subsidio mihi diligentiam comparaui: quae quanta sit, nisi tempus, o statium datum sit, intelligi non potest. Q μα quo plura sunt C. Aquili,eo te, bos, qui

20쪽

tisi in consilla adsunt, meliori mente no a M'rsa auadire oportebit; ut multis incommodis ueritas debilitata, tandem aequitate talium uirorum recreetur. quodsi

tu iudex nullo praesicho fuisse videbere contra vim, Iratiam solitudini, atque inopiae; si apud hoc consilium ex opibus, non ex ueritate causa pendetur: profecto nishil est iam sanctum, atque'cerum in ciuitate i nihil, quod humilitatem cuiusquam grauitas er uirtus iudiis

cis consoletur. certe aut apud te, et eos, qui tibi adsunt, Meritas ualebit: aut, ex hoc loco repulsa ui, et gratia, locum, tibi consistat, reperire non poterit. non eo dico

C. Aquili, quo mihi veniat in dubium tua fides, constantia : aut quo non in iis, quos tibi aduocasti, utaris electissimis ciuitatis, stem summam habere P. untius debeat. quid ergo est primum magnitudo periculi μmmo timore hominem afficit, qκod uno iudicio de fortunis omnibus decernit . idq; dum coqitat, non minus sepe ei uenit in mentem potestatis, quam aequitatis tuae: propterea quod omnes, quorum in alterius manu uitae

posita est, saepius illud cogitant, quid possit is, cuius inditione ac potestate sunt,quam quid debeat facere . deinde habet aduersarium P. Quintius uerbo Sex. Nevium,

re uera huiusce aetatis homines disertissimos, sertissimos, ornatissimos nostrae ciuitatis, qui comuni flκdio summis opistis Sex. uenium defendunt , si id est defendere, cupiditati alterius obtemperare, quo is facilius, quem uelit, iniquo iudicio opprimere possit: nam quid hoc iniquius, aut indignius C. Aquili dici, aut commemorari potest, quam me, qui caput alterius, famam, fortunasq; defendam, priore loco causam dicere ἰ cum praesertim Q Hor