Responsa de iure canonico praesertim nouissimo. Auctore Francisco Zypaeo I.C. protonot. apost. archidiacono et vicario generali Antuerpiensi

발행: 1645년

분량: 340페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

61쪽

RES P. DE IURE CANON.

re placet, in nomine Domini huc acce

dite , propositum vocat re illicitum, ad secularia regressum: nec aliud diserto promittitur. de cleri coeli-hatu fatis in Concilio Tridentinos a .de sacr. mat.can st. Joo LII. sa.dr D De imio nuper Lammetetus de veter. cor. vita. st disicip. l. a .c. Io. Inuitum ordinari quem non de- - bere,ord i nantem grauiter punien- facta, Vt dum traditur tota d. 74. vis prae--m impς- cisa , qua quis Citra ullam voluntatem constringatur 'in adulto ordinis & characteris impressionem impedit. infanti imprimi potest; sed non obligatio imponi ad obser- uantiam coelibatus, nisi doli capax

ratificauerit. Sanchen de maιrim L 7. d. ast .vis huiusmodi praecisa nec alia

legatur hic quidem. Itaque de vi hic cessat quaestio. sed Sc de metu

tali, qui adimeret rationis usum,& discretionem. de quo Sanchez de

' mat.l .c.I.n. II. Lyman. NeoLmorol. . t. . c. i. n. s. qualis nec hic ponitur.3- Metus ergo hic allegatur . talis,. ω, qui in constantem virum caderediar possit: qua in re considerandus est Orator, ex familia pluribus saeculis via armata nobilitate splendida, prognati'; cui prae vulgo generosus animus qui non facile consternari possit , inesse praesumitur si: nec imbesiem feroces progenereni aquila columbam4debl se maior metus causa, & maior probatio requiri hic videtur.cui accedit quod ordinis susceptio ab Episcopo, qui iudex ordinarius dicitur, inducit libertatis praesumptionem, cum propulsare vim ille possit: huiusmodi prae sumptioni debet aperti m- probationes violentia opponere, inquit Lex non eis, verisimile. D. ΔΤuod metus. Interim tali metu ordinatus characterem . procul dubio suscipit. si metu. in quit i mulier. D.quod met. caus coa- Θιιι adi, haereditatem, puto me haredemessi: quia quamuis, si liberum esset,

Aut eiu ' Πρὶμ spm; νamen coactus voluid ergo effectum ι voluit, etsi coactus metu ordinem suscipere , & subdiacontus effectus est. de obligatione autem annexi coelibatus videbimus postea.

Quoad probationem; nou 3p' D. bia

paret nisi unicus testis; istiue pau- Aooe. per;olim famulus domesticus; reus etiam domestici cum ancilla concubinatus, sed quam postea VXO- rem duxerit;Cuius etiam dictorum fides aliquantulum eneruatur ex dictis testium ab aduersariis prΟ- ductorum. ex huius tamen testimonio ludex primae instantiae suppletorium oratori iuramentum detulit, superasserto metu. sed in rebus occultis, testes sufficere cre- duntur alias non omnimodo idonei : iisque praesertim quae in alterius priiudicium non tendunt, nisi per indirectam quandam conse-

quentiam ς ubi plena probatione

opus non esse receptum est. Soloquidem iuramento non probatur, quamuis in animo consistat: l. r. in rimentis trepidatio. D. Quod mero. sed requiritur facti atrocitaS. L. metum. C. eod. Muscarae de trob. con. l ossis n. δ. quamuis casus singularis sit in

fript in M. Protestatio quidem praeuia actui di ista

non exiguae considerationis est; ne sed eam probare non lassicit, nec per eam metus probatur. Mainer.ad x reg.Iur. I. in omnibus Panorm. o DD. in c. I. X. de his quae vi vel mes. nec re

leuat protestatio , nsvectitasti ivivo timore, inquit Panorm. in prostyora tamen tacita Iusticis, inquit, qualiscums metus ad tollendam istius proumptionem: & ordo subdiaconatus quidem tacito quodamodo voto comparatur. 1ed tamen ordinis susceptio solemnis est: tacitum an votum sit, alia d enatio est:

Ecclesiae lex ,& conditio proposita est manifeste, sub illius tacita

acceptatione susceptus ordo voto

aliquatenus sequiualeti saltem μsub metu susceptus validus est, ut diximus: sed obligatio coelibatus au eificaxsitin metum passo est videndum

62쪽

exhaeredatus est, institutis aliis ex asse illius fratribuS. Auxitque haec reuerentia patrui, Cui tanto tempore cohabita- Reuerentiauerat, & a quo ante minoris aetatis p R .

DE HIS QUAE UI, VEL METV. o

dendum : & non esse, si metus fue- stoc in s.l propter D. de exos tui. autrit iustus, seu cadens in Virum . saltem magnae, & notabilis respe- constantem, insinuant litterς POu- metum passi. Sancher n.as. nectificiae, dum eo allegato iubent tantum rei ipsius propriae, sed et declarari quod iuris erit; an Ora' iam talis ad quam ius aliquod liator teneatur ordini', an libere ad bebat, ut successionis ab intestato. matrimonium transire possit. etsi non aeque susticeret spes data . Jψitiar de Agato metu, inquit c. Π- alienae. n. a I. θρqq. quia haec insiliationi X. deflo . est cum diligentia uitat tantum , illius quasi n atura

is laeti a. 1nquιrendum, cu si talis metus inuenia- debitae iactura timorem incutit. iv ςR M tur tus, qui potuit cadere in virum quare prudenter considerata tamconctantem, erit non immerito audiem amittendae haereditatis opulentae

3. neque em msu cit, inquit l. s. patrui, quam e domo eiectionis D. quIb. ex caus maior. quolibet errore non eYigua infamia ludicem non adductum timuisse , fid huiua rei dis parum mouere potuit, ut causam quisito Iudicis eu.adeoque arbitrium metus non omnino iniustam eXi- Iudicis est an iustus metus fuerit. stimauerit: nec meticulosam apta praesertim ubi Iure expressum nou prehensionem: cum rei successus est.Balaein c. a.de mei. adfln. & san C docuerit non vanum fuisse timo- grauis admodum mali metus esse rem. quippe Orator postquam ad debet, ut pro iusto habeatur. ut in c. libertatem proclamauit a patruo cum Hucy. eod. violentia, inquit, qua

proponebatur illata, cum neque metum mortis,neque cruciatum corporis contis ret,non debuit cadere in constantes. Conin sonat metum.C.de his quasi aut meto. -3 1

Oricvostis. C. de transact. ubi Vide- illius directio, totaque ratio magis tur alium metum excludere, qui quam a parente pependerat. vi' his non aequiparetur. nam dubium quamuis de metu reuerentiali non est de metu mortis,armorum, multa dici possint, ut apud Sancte seruitutis, captiuitatis,exiiij,carce- HLLcto quos citat Pontiad de mair.lib. ris, stupri: & addunt amissionis ..c.s. N ille non inferatur ex po- status, honoris, excommunicatio tentia ac authoritate; Lad inuidiamnis. Usingulatim deducit Sanchen de C. de bis qua vi, & is per impressionem

de mM.I. .d.s. D.eoae non tantum consideratur in

Quoad metum amissionis bo- magistratu, marito, patre, socero, ouis norum, atque infamiae , qui Vter auo, tutore; sed & patruo: San- que hic considerari potest ob hae- ebenn.a 33. aliisque: tamen Cum' reditatem patrui amittendam, & dc simul minae exhaeredationis, sitionis eiectionem e domo, in qua multis milesque causae graues cum reue- hς ς annis ei cohabitauerit, m-ι-. rentia copulantur; metus energia '' n. s. oseqq. on.ao. ct sieqq.&mn- admodu augetur: dc ut illae in ciui- mire quidem iuris est iustus me- libus restitutioni in integrum cautus: I. . o I. f.D. D. Iluta mei. . iam praebent; ita in matrimonio, etiam factit l. Iucta D. de manumis carnali & spirituali ipso iure irri vinae quia melim ect nomen bonum, tum actum faciunt. de qua re idem

quam diuitia musta. Prouerb. c. aa. ha- Sanchen L . . ra. II. La man. o quos rum porro amittendarum iustus citra Theod. r. s ι X.LMI. etiam metus est: e. a.a de vi in V. Sed SancheZ ibid. n. r . t ua,

qui eam a domo , ct uniuersa posse M inquit, sacramenta, ut baptisimus, conne expellirent. ubi casus elat de Uni- firmatio ordo xtrema Onouo 1ulceptauersa possessione expulsi. alioquin metu valida sunt et o n. a s. asta, m- lassicit de maioris partisae. a.dereis. quit, sacramenta - et me ira

issionis

i hi

63쪽

46 RES P. DE I URE CANO N.

possunt irritari ab Ecclesiauica: at minrrimonium , cum sit contractas, potentet. er ita irritavit quando meiu contrahi- Iur. &consequenter ZI .docet iure naturae etiam valere, sed solo Ecclesiastico irritari: & Cum Ecclesiasticum tantum irritarit in matrimonio,& ubi metus est viri constantis: dicendum fore matrimonium valere ubi tantum est leuis. idem aet7. Ideinque prudenter Iudex debet omnes rei circumstantias circumspicere,& statera leuis mota menti, dc grauis metus expendendς sunt, & quis grauis sit respectu metum pasiti. Irim L .HI. Ordinem autem metu susceptum valere quoad o. sacramen rum , sed non quoad an-- nexas v.g.subdiaconatui obligatio-

Dos adfert j sequitur Barbosia in Col

Ex quibus deducitur, quod etsi

metus incussi hic cauta non sint Censendae vana aut omnino leves; tamen forma pronuntiandi, qua Usus est primus Iudex, non satis. Congrue concepta videatur. si quidem narrauerat Orator, quod ipse per vim & metum , qui caderet in constantem, promotuS fuerat ad subdiaconatus Ordinem ; rquod crederet se ordini nullo modo teis neri; quod id iudicialiter declarari desideraret: recripserat Pontifex, ut deligatus vocatis Vocandis, dummodo orator ordinem tacite vel expresse non ratificasset, & vltra tres vices in illo non ministras set, authoritate apostolica declararet, prout de Iure foret deci randum : atque ex iis quae diximus liquet essentiam ordinis merum passo esse colla tam , character m-que impressum, subdiaconum effectum: non congrua ergo sententiae verba sunt ordinem nullum , irrctumque epse, perinde atque sinumquam eueniset. metu satis probato eoque pio Σsum cienter graui, declarari potuis, ri no petiiset ordinem quidem valide esse susceptum, caeterum obligationem 'μμμμ'

Continentie inuito, seu per metum Coacto non imposuiste. τι in Linaistiena. .ce M. D. deasquir. hareae nutens, simulans, ac praesciens se co- ra. gendum in contrarium protestans, Sed anytv - biotis qui metu verberum vel φhi Ppq aliquo rimore coactus fallenS adiit imposita haereditatem, haeres non fit. Et debent

quoniam litterae nullam sonant ψη μη dispensandi facultatem, votumue tacitum, seu legem Ecclesiasticam Coelibatus relaxandii sed tantum declarandi prout de iure : iustitiae que adeo sunt non gratiae, cautet versandum est in hac formula. Animaduertendum est tamen ex Sancheae quosdam scribentes eo modo loquendi uti, ut dicant ordinem nullum : sed sane improprie. nullitas enim latum considet in rari potest circa obligatione Continenti &c. & propterea satius restrictio sententiae addita fuisset.

quoad nexu c ibatus,aut vinculiacontinentiae, vel potius, iuXta ver-ha, literarum ordini Oratorem non te- Seu eri , quin matrimonium contra- oratore Mbere possit dimisia prebenda. ς ς s Γηdeci quonaam huius scrupuli nium eoa. plena excussione opus hic non ha- τ ahe hemus; videamus de transitu sententiae in rem iudicatam. Per lapia De reanta

sum decend ij citra appellationem rite lata sententia fit res iudicata, T 'φ'

iure ordinario: ab ea tamen regula excipitur causa matrimoni lis e c.LIor c. consanguinei c. tenor. X.

de sement. ct re iudicat. c. fraternuatis.

de frig. ct malef. seci idem in causs

votorum & Ordinum non est expressiim. aequa tam C interpretatione recipi potest,argumeto eorum

quae habet Euerard. misci legati a

64쪽

matrimonio carnali.ad si rituale cir contra. Iametsi in materia beneficiaria, quae & spiritualo matrimonium. inter prouisum & Ecclesiam con tinet, id non recipiat Couuar. - .

peccati huiusmodi perpetuandi causam non inuoluit votum, & oi do sed specialiter in hac causa ideo recipiendum est, quod tam litterae apostolicae,quam 1ententia conne diant relaxationi ordinis, facultatem matrimoni j contrahendi. qui Inhaeeau. respectus implicat priuilegium

a ranquam causae matrimonialis, ut in ea nun-

, .iL'P' quam sententia pro re iud i cata habeatur, quin matrimonium de impedimento dirimenti in contro uersam reuocari possit, etiam res pectu tertij, qui illo denunciato se

n. Ia.dr Rq. quamdiu tamen nemo a sententia appellauit ad superi rem vel apud eundem iudicem questus est, sententia pro Veritato habetur; eaque uti, saltem post de- cecidium licuit. S.- - ct quos ast e-gar ubi β'n. r. Gaiacent.I.obf. II 2.nώΙΣ.& propterea in ca a.de his qua vivelmet. cui ob metum fuit imposiatum velum,-cessante metu nupserat, non praecipitur mox a coniugio abstinere, aut ad monasterjur ire; ed demum,. postquam pro . hatum foret ea non timore mortis . . . . . Velum suscepisse, aut ratificasse: &- mandatur rei Lari excommunicatio. quam dioecesianus metum passae nimis festinanter ideo in tulerat. Hid Panormisan.ind. o. Cta De matrimonio igitur cum in

zzbh. b. Vim rei iudicatae coram proprionae fidei. Parocho cum dispensatione ordinarij supen denunciationibuscon tracto recte sentiendum est, .in iis

qui bonae fidei sunt, & coniugij authore iudice facti posses res,

donec contrarium liqueat. cfraternitatis X. defrig. ct malef. V. incon stecta Ecclesia nupsit; εuam diu arti tis isse dubirabilis ori praesemi non δε- εα , quodfornicareris. &C. secusi ret, si sententia non' rite sit lata,

I, VEL METV. Α'

contr*hens aduersus iudiεem contumax, & malae fidei possessor conium. d. c. fenor. Io. T. desentent. -cui

interdicitur ne ad superinductam accedat priusquam fuerit causa

decisa. quibus ex causis etiam libς-. iri ex talpmatrimonio ante sente tiam concepti censentur legitimi. c.curas inter. a X. qui M. ni legitimi Sententiae quasi minus rite latae .. yy obiicitur, quod lata sit non citato hie M .ia aduersario ad audiendum ius dici, querelae an

quodqu e ideo saltem competat fa

cultas appellandi intra decendium gnanda pa die n0xitiae:& in omne euentum cum in C usa matrimoniali fatalia non habeant locum, Cum sente tiae non transeant in rem iudicatam, possint post dies decem, imo semper oppugnari, & error Ecclesiae impositus doceri, si non Pervim appellationis; saltem querelae:& quamuis Via querelae adiri non possit Archiepiscopusta. I .X.de. I.

.possit tamen legatus: ibid. cum ist in tota sua prouincia etiam OrdinariuS : c. r. offletan 6.& quam uis is aditus sit per viam appellationis ex rescripto apostolico , g clarabant tamen appellantes se omnia illa, quae hactenus acta sunt, Vertere in viam querelae, eo bie imodo proposita omnia esse velle, qu tenus opus ita sit Pac non alias. Hid causae praesentis nodub est. is cultio in

Vt expediatur, separemus memesa summario argumenti. Citatio ad audiendam sententiam necessaria est etiam in

clam probat relatio iurati nuncij, tui factast cui iure statur : glos in c. cum parati V.nuocius x.de Opest. nec satis est di- Cere. & offerre iurare, quod ad eum non peruenerit citatio ι cum. τι in c. bona. 23. X. de His must Eales quamuis plures essent in te timonio suosingularer , ct pro his quae a iudice Funt acta, prasiumitur quod omnia rite fuerim celebrata, quamuis o quod citati non fuerint non possit is facili comprobari.&c. ct venis. μι igitur. decisionem Pontifex elicit ex hac

Prae

65쪽

48 RES P. DE JURE CANO N.

praesumptione, etsi & aliam Causam assumat. 1gitur assumpta est

xo. contentio super viribus citationis,

thim quae non ad personam fit,sed ad do-ouitatur an micilium, domesticos, ex consue- lassiciat ad tudine &c. 8t producti sunt utrim-

que testes inuicem contrarIj: PN, de conficitur uniformem ibi non esse usum, sensumve consuefudi . nis, si qua sit: adeoque non sum cere ad Iuri derogandum , inducendamque contrariam Iuri consuetudinem, in qua omnino actuum uniformitas requiritur, &unanimis populi Consensus, qui cum difformitate non costat. M R. ficent. obs42. ergo redigenda, res est ad rationem Iuris commutanis: citati ibidem, adeoque casum legis ab eo C. uomoae o quando Iuae ubi formatur casus sententiae post Iirem contestatam &c. latae contra absentem , citatur tamen, & dicitur ab eo iudicato recedi non posse, si ubi primum cognouit, non ilico de flu-ιutis querelam detulit, seu intra de cendium A utia serie Ctae appe . se siligo , ven. a sententia. e. quoad consuli.X.dera iud. ave auiti. cit se c. concertat Ioni V. intra decem dies po uasciuerit de aveli. O 6. quaquam proprie loquatur in extraiudicialibus:

utraque tamen comparat Clem.

Acui de appe .d i ccnd umque i ntimatum,qui per se litigauit inam in ii ligante per procuratorem si hic ' non appellauit dissicile est ut ille

, scilicet si soluendo sit, alias restitui' ' potest. I. proper. f. . C. de tuae Galli M. cem.a ov. s.l potuisse intra decem se titi, ,' dieri postquam sciuerit sententiam

praeluma. latam, appellare : sciuisse autem sux procul dubio . ob relationem nun- cu Praesumitur, adeo ut vi iura-thenium in contrarium oblatum consci erabile fita.c. iana.praesumi tur enim is, cui tradita d Duncio

relatio, hero domus tradidisse, ¬itia Flam, quae domi unt gesta ad herum peruenisse. xvi n κη'I. i. Is .argumento eorruisquae habet Mascard. de

si vicinus praesumitur scire, quae fiunt in ricinia: muliti magistieruSea, quae in domo: & domestici mandata referre. supposita ergo scientiae, decendio ante appellati nem lapso , deserta Causi est. d. c. quoad consuli. & quamuis postea e

iam . in principali causa appellans vel appellatus egisse ut quippiam,

non desiisset sententia trantire in rem iudicatam. Cum apstemde ρο- ρe . eo saltem sensu, quo in causis matrimonialibus transire moX di

Fatalia ergo in causis matrimo' r, ii 'lnialibus labuntur, Ut in aliis..ne eausis in que enim aliud Iure decisum est, τrimocitati.

aut stylus per leges & canones sta- h- Ι-bua. bilitus, in his ulterius incisus; quam ut Ecclesiae iudicium retractari possit, errore detecto; sub quo peccatum foueretur: & solum eo. 1ensu in illis sententiae dicuntur non transire in rem iudicatam , quin semper possit inquiri veritas, 1 . doceri error, & peccatum, quod foueretur; irritum sustinendo, vel ratum soluendo, impediri. ideoque curti intra decendium appellatum non est, appellari exinde non postest,cum fatalia introducendae,vel prosequendaeappellatiohis praeterierunt, aut appellatio quoquo modo deserta est, restaurari haec L. Dnon possimi magis, quam in aliis sis i 's causis 1 sed sola superest via que via quaere.

relae. eademque ratione extincta lyς est prior instantia, & noua opus est civili ex integro. nec ea porro qua 'li illotis manibus formari de nouo . 'permittitur: sed si iudici apparens

videatur erroris argumentum, adeo ut nec per viam nullitatis adiri possit Archiepiscopus, sed primi ris tantum instantiq iudex, seu alius' qui cum ordinariis concurrat: ut Papa vel legatus. transeatque etiam in rem iudicatam sententia respectu utilitatis priuatae, atqueCX- M. peniarum, haereditatis,atque ciui- qu aEta Slis interesse tertij, ut sola super sit quoad ψα- ratio peccati imposterum vitandi. v x xvs po

66쪽

Sed nec Iopatu, Per viam quere lar hodie ad

itur.

HIS QUAE U

atque adeo cum matrimonialis quaestio priuatam nulli ratis causam solum continet. v. g. ignotam ante coniugis seruitutem, errorem personae, alioquin non prohibitae , fatalia negligendo facere

possunt coniuges; ut sententiae, res fiant iudicatae. ut hic omnia late deducit Sanchi ab eo citara de matri uiol. I. duo. Ioo. n. . seseqq.

Itaque supposito quod mature

hic appellatum non fuerit; 5 catl fa non deuoluta: agitari ex rescripto appellatorio non potuit coram di untio, seu Legato.

Sed neque conuerti appellatio in querciam, acta apI ellatoria impe idi in vicem libelli queruli, aut implorationis ossicii Legati. quamuis enim, ut diximus, iure Veterid. c. I. X. de Q. leg. adiri legatus Potuerit per viam querelae: hodie tamen dicendum est abrogatum esse per Concilium Tridentinum f. a X. ao. quo decernitur ut causae omnes in prima instantia coram ordinariis locorum dumtaXat Cognoscantur, neue ab illis ullatenus auocentur, inhibeturque Nuntiis,& Legatis ne Episcoporum iuris. dictionem ullatenu, praeripiant. porro huiusmodi querela ad audientiam prioris initantiae pertinere Videtur ex c. ex Hiero. X. de in integ. NP. 1n ve . ad audientiam refluu.mus,st in vi rb. de causa prior 1 a pestation D ordine iudiciario Ggnoscentes Vi quadan tenus r estio Ec repetita ruminatio tantum videatur, iterata in matrimoniis cognitio. c. consanguinei. X desint. er re iudicat. ubi i ontifex eidem Episcopo re-sca ibit, qui sententiam ante tute rat. N idem videtur in c. tiror ibid. etiam in delegato. c. causam mat.

insin. X. de os . det g. ad eum m dum , quo iudex ordinarius nul- liter pronuntians, ipse iterum cinguo icti Sc decidit. I. sprater.C. uomodo o quando iud. l. st accusetor.

olbigosin eund. C. de accus quia ergo olim iure legationis, d. c. r. X. de Q. leg. & ordinariae iurisili

ctionis ei competentis, c. a. eod.

in L etiam in prima instantia adiri poterant, consequens erat ut &possent per viam querelae in causis matrimonialibus semel decisis, ad

audientiam reuocandiS. cum vero

quidquid rationem habet primae instantie per Tridentinum nunc Lc. Zo. s. a . reseruatum sit Ordinariis, ut causas omnes ipsi cognoscant, non alis; sine distinctione modi, & viae cognoscendi: idemque. Tria.d. c. as. .legati Nuntiis Zclogatis alios quoscumque annumeret ; consequens erit ut hodie

immiscere se non possint per viam querela I seu quamcumque aliam iis iudiciis, quae primam instantiam redolent. vhi tamen ordinari j iterum pronuntiauerint s appellationi rursus locum fieri, Nper viam appellationiS alios adiri posse non immerito dicendum

est.

Igitur in a. instantia appellatus ibidem , in 3. appellans semper

sustinuit causam non esse deuolutam : super ea re priuS pronuntiandum fuit: ut super praeiudiciali quaestione. ια. tis. X. de ord. cognis. alioquin datur materia appellationis. l. r. C. de appellat autialtem iube dum ut ad omnes fines appellatus re sponderet. ergo cau-ba non aliter conclusa cum super principali in a. instantia appellati nihil aliud dixissent, cum non at legata allegare. non probata probare utrique parti aeque a iure facultas fiat, L eos . r. C. de appestat. I. M. . his V. refututorios libellos. C. de temp. appectat. clem. Ila. deteK. &reo seu appellato semper viti md dicendi calculus praebendus sit: cui etiam hic dicere competebat vel ad illa , quae in ipsa appellatione , seu literarum narratiuis verbis continerentur i; nec tamen id factum foret: cum etiam iubeat l. iudices auth. rubem. C.

67쪽

so RES P. DE IURE CANON.

de indie. ut iudex partes interro- ideo recte testimonia etiam iudex get, an adhuc aliquid velint actis excussit, quae super scientia plus luis addere,non,dicere volentibus. quam per dies decem ante appel- locum non dare,aut in causa super lationem in tertia instatia sunt a eo puncto no instructa ius dicere: dita: quamuis iis a producentibus& tamen NuntiuS tam in causa renunciatum erat: & cum ex liSprincipali retractauerit semen- constet intimatum scientiam ha-tiam,quam in causa deuolutionis, buisse sententiae plus quam decem seu desertionis ad se causam de- diebus ante appellationem : id uolutam &c. declarauerit: ex actis coram se deprehendens In hac 3. instantia dicendum est causam desertam, & sententiam in principali appellationis causa, rem iam iudicatam esse fictam lite non contestata, nec ex prim inueniens , rei iudicatae authori-ribus actis utrimque conclusa tatem sequi potest. iuxta d. c. si perperam pronuntiasse definitive: anesias. ea publicare, & parti si- priorem sententiam reuocando:& quid contra producere voluerizquoad desertionem seu deuolu- praescribere; & declarare ad Nuntioiacm, quamui, ex iiS , quae su- tium di. instantiae iudicem cau-pra diximus, de iuris praesumptio- sam non fuisse deuolutam; con-ue determinari caula potuisset: sequenter si ex priuilegio causae tamen quoniam in hac materia or- matrimonialis post rem iudica-dinis & matrimonij etiam exu- tam intimatus audiri nihilominus berat ossicium iudicis; ut sicut in velit, id proponat, sub modo eius parochis statutum est in c. s. X. de dem priuilegij, scilicet coram priciandes. dest. vi in contrahendis moiudice, sub forma primae aut matrimoniis ipsi etiam inuestigent nouae coram eodem instantiae, dc an nulla subsint impedimenta; sic querelae, non appellationis; ut&in contractis, dum in contro- supra latius explicatum est. quiuersiam praesertim vocantur, iu- popro di spiciat argumentum que dici ex ossicio conuenit si quid rita relae an apparens sit, nec ne; remetur, plenius excutere. c. porro ad audientiam sit ille restituendus, xdi diuora. etiam parte inuita sen- & ulterius decernat, quod caus .etentiam detecto errore retractan- ratio dictabit. ido. Sanchen de mat. lib. 7. HI oo.n. z.

LIBER SECUNDUS

De Iudiciis.

RESPONSVM I.

De indicta comparitione ipsorum litigantium.

Uaeritur utrum in causa matrimoniali iubere

iudex possit partem ipsam, etiam mulierem, coram se comparere, re respia idere etiam sub iuramento ca lumniae, an omnino per procuratorem satisfacere illa possit pNon parum dissentire videntur. c. pastoralis X. de iudic. & c. I. de Prines ita iudic. in s. sa imm , inquit illud , cogi pose . principales persona non per aduoca-

in , si is per seipsas factum propo- proponamnant, nise forte sim adeo inriscreta, mearam issectus de iudicis licentia preMiω Apphatur et hoc autem , ruris

68쪽

DE IUDICI J S. fr

inquit , esse ambigui non videtur permittit in pecuniariis causis ei,

udicem delegatum tubere non e qui in ius vocatur, per procura riserutram partium coram se persona- iorem respondere: & plura iuris Iti eritata, orer m νuricio compararems caUa- loca quae citat Glossa in aec. r. αlibus. fueris eriminalis , μι nisi 8ro et erat ate iudicem. additque recte i uris he- dicendia vel alias pro iuramen o calum ncsiCium nemini esse auferennia faciendo, vel alia ruris necessiius dum.

paytes coram si exegeris comperere.ecce EXcipit aute d. lex ultima si par- .. prior decretalis regulam facit, ut res serie iustiores sint quam pro *- xi partes principales defusto suo di- Curatores, eos iudicis vocabit au

cant; & excipit indiscretas dum- thoritas. unde Constat etiam alias Dam pro- taxat: altera regulam negativam CaucaS admi Iti, quam in d. c. i. sint*ψx x x facit; ut iubere iudex nota polli t C ceptae: siccus quam aliqui pu partes principales comparere ; dc rauerit r. v d Dan. --dream .e. . excipit casus tantum quos mox il- Τ. VL N illa verba d. c. r. vel akalius verbis recitauimus. nam quod is necessita partes exegerat persona- s. d. c. i. delegati iudicis memine. siter Walentara. ut sub necessitate Avx iuris, recte Glossa iam Alegat. eta causae opportunitas.&quaecumq: ' iam de Ordinario dicendum asse- iusta caula accipiendat sit quem rit:& ratio suffragatur : & d. c. pa- admodum Clementina epe de veri. storalis indistincte loquitur. Isto μή . 1nterrogab ι etiam partes. Et quidem d. c. pastor. aduO- ι aquit , me ad earum instantiam, caros excludit a facto proponeu- fime ex inlicio, Ubιcumque hoc a mu- do, in iure autem allegando non νω suadebit. sustici et ergo quae excludi, recte Panormitanu Salij cumque aequitas ad partes ipsasque censent. sed quod ille procu- vocandas. εratores admittat ad factum pro- Si sententia Panormitani deponendum, quod & ipsi sint prin- non excluso per d. c. pastoral. pro-cipales, utpote litis & instantia: Curatore recipiatur, facilis cst se domini , c. a. de procur. in L non lutio ditanantiae d. c. pastor. aeque recte. non tantum quoniam & d. c. I. quod si quid procura- procurator per litis demum conte- tor aget, dicetur agere principalis, stationem dominus litis ossicitur; siue factum proponendo , siue propositio autem facti omnino an- respondendo : & recte Panoria tecedit litis contestationem et & mit. docuerit omnes fere imia exceptio, nisi persona surrinι inis proprias esse exceptiones , quas crera, in procuraIoribus locum glossa cr DD. ad clanurac propo- non habebit, cum tales procura- nunt. quae tamCn communi in tores esse non possint. quin & m tellectu seruato non sum imperti hac ipse materia iuramenti calum- Dentes. nia: in d. c. i. excepta lex genera- Ex d. c. I. de Ind. in ιL constat ad , liter s. his depraesentib. C. de ιuretur. Iudicem vocari partem poste, pro die.h34. 2procuratorem & principalem per- veritate dicenda,' seu ad positioni- spondedum sonam inuicem opponit; ut quam- bus respondendum c. praebentium P0: 93 'uis per procuratorem lis venti' de umb. is su cienter facis aletur, necesse etiam sit Veliplam partibM. ad inuicem re ponderi. vel principalem personam ad iudi- calumniae iuramento. & conso- .cem venire. ideoque rectius Im- nat d. f. his d. auth. principales. C. mola quod de aduocato est di- de iur. cal. ita tamen, ut nisi iu- viaictum, in procuratore recipit, ex sta causa suadeat contrarium, per Midentitate rationis. specialem etiam procuratorem

E t pecunia

Porrb lex vit. C. de procurator. possit admittere Judex calumniae

69쪽

Egregiis personis &nobilib is mulieribus

domu mittitur rura mentum.

Sed quid

hie usus ha heu

RESP DE IURE CANO N.

iuramentum praestari. c. D. de pro- Recte igitur ad mores patrios cur. in s. etsi ad egregias personas hic Ossicialis dioecennus in causa

domum mitti iuramentum de- matrimoniali mulierem communi beat. Ladpersonas: D. de iure uri quae gradu nobilem, non illustrem, su M. quales sint, & Vt eis mulier aequita dioecesis, ac deinde metropoliti paretur, vide Menoch. de arbit. cas cus, denique delegatus Apostoli o.&vercide honestis, ne inpubi L cus coram se comparere , & lubcum protrahantur, capitaliter san- iuramento calumniae ad positio-xiti. r. e of .diser.iuinctae gene- ne, partium, ac puncta ossici j prae-raliter. .sin autem coniungit perso sense aduersario respondere iussit. nas, quas dignitas Vel lexus non & consonant statuta Prouincialia concedit ad Iudicem peruenire. dc Mech lin. De modo procedendi. am. I . c. periculoso de Rar. regu in o. iuri in causis officij, deflorationis, oin contrarium dicit, ut mulieres per positionis bannorum &c. ubi duae se litigare cogantur, & Omnino in quaestioneS matrimoniales, ut fre-

regularibus vetat. quentiores,omnlu vice ponuntur. Porro & d. f. sn autem cum do- QMimmo m c.accedentes. X.de procur.

mum litigatoris iuramentum mit- mulierem nobilem quae in aliquo titur, illud ait procedere parte vel loco sub potestate erat . iubetur procuratore eius praesense : sedd. iudex mandare alio transferri ubi Auth principaler UMulier, inquit,ho- plena gaudeat libertate ad em nestae vita absente aduersar o iures co- ctum dandi procuratorium in cauram onpetatibus, My coram ossicialibus se matrimoniali: quanto magis ad eum aduersaparte. & consonat d. . de iudicem venire, ut ei de libertate praestento.in verb. licentia danda elsam constet, Sc an ex eius voluntate lis parti altera, vel per se vel per procura- ag Lur , aliatque respondeat prout rorem adesse his, qua iuramento agun. zςi Opportunitas exigi iptur. Quoniam vero ex metu reue-Sed usus harum prouinciarum rentiali tutoris, atque alias notati habet ut honestate salua virgi- berc dicere,gerdue allegabatur, Iu-nes , viduae , matre familias in deS eandem loco libero & tuto se- publicum prodeant, ad templa, questrari iussit. cum etiam ex ala rerum venialium fora, ossicinas, vera parte, qui eius nuptias prae-&iudiciat adeoque si examinan- tendebat, insidiari ei allegaretur. dae sunt in causa sua vel aliena, si noxa,iu quit Panormitanus in c.cum ibiuramentum calumniae ab eis prae -- X- de ponsal. quod ubi eis indis ubi aEii standum est, ad Iudicem veniant: ν-- animus puella, Aper contra rubςrtate in praesertim si is sit maioris iurisdi mss ram j, d et Drix ex o cis prata S L Eb ictionis; causa criminalis, aut alias πιή e, vi co Metur in domo in qua nul- fieri seqa, ardua, in qua vel testium, vel par- tam metum nullamiae violentiam ha M.

tium examen vix stibdelegari post bessi timere. ex quo, inquit, viseriussit. solent ideoq; iudices etiam ipsi infero, quodsi timetur de violentia, se ad ipsarum mulierum aedes venire, metu paremum , purώ quia puella eam si praesertim illorum respectu sint rearit clam, parentibuου inficiis is c egregiae: quamquam summorum sus noster est)quod adpetitione pon- iudicum intuitu egregiae non di- si Iudex debra pueliam Aurripere depo- Ceretur. Vt haec qualitas respectiva restate parentum, ct collocare eam in Vbi siegura fit inter iudicem & litigantem. atiqua honera domo; pura in monacte 'μ κὴρ

quamuis alias Menoch. via Ap. in ris monialium. vi in c. penuis. X. de In. personam quamuis nobilem probra. Uta apud honectos consanguineos pro egregia accipiat, aequiparese puellae. tames c. cum locum iudique mulierem. . i stlucte loquatur a m domo /n qua

70쪽

xa Quanto ea porc

Ut in e dem eaul.

suli possit.

24. An accessust ponio ad se questra tam da indust

νιhil ipsam timere oporteat. 4e penult. sione fuit, non temere esse tur- monobrium in quo secure vallat com- bandum, sed ad colloquium admorari c. ex transim tr. X. de reIIIIui. mittendum cum moderamine: ne stoliat.alicui, inquit, proba ct hocleua affectus sponta auertatur omnino; mulieri custodienda sudiosius committa- & ut coniux , qui fuit in plena pol rur, in loco, inquit, ubi vir vestaren- iassione, ad plenam restituitur , d. res eius mutura nasum possum violeuaris c.ex irae misia; ita qui non perue inferre. In casu autem indagandi nit ad copulam,sed colloquia dum- animi rationem assignat d. c. cum taxat, & Iractatum quali coniuga tum,qudd cum matrimonium co- lem, ad Cund cm restituitur, cessensu constet, plena debeat secu- santcut supra periculo. ut quae deritate gaudere: Sc is, cuius super loco statuta sunt,de parte recipien- illo est animus indagandus, ne per da sum. qua de Iot. D.de res vendIcat.

timorem, inquit, dicat sol 3lacere, cX aequiratcedicti praetorii Giρos quod odis. fideiὰ iapossideam: picne possidetis Tempus autem sequestrationis plene polsideatis: si semi plene addicit huiusmodi d. c. cum locum candem proportionem.&,cum ea- donec causa terminara fluerit, Grsenten- dem est ratio, que in nuptiis statutaria sine contradictione cuiuspiam vitiat sunt, recipiuntur tu spontalibus. executioni mandari: dc d. c. penuit. L. Orauo. D.desponsat. donec, inquit, rudis ιabsententiu quid

missa vis, ad causa decrFone,Vt quamuis intimata in priori instantia Vel o 'u - u a me x officio vel alias fuerit in mona- dummane aecidenarra e se

causas monachorum, oe

clericorum. ID praecipiunt in monachiS no Duella 79. in clericis Novell. 8.cau R ς' sarum summariarum omnes arti

sterio sequestrata, dc deinde di- nussa; a iudice appellationis iterum sequestrari possit reuiuisceu- te causa metus: praesertim in vitagine; si pendente lite procos ad

colloquium admittit. aut ad diuertendos affectus parenteS COS conciliant. ne quid accidat quo minus culi sunt summari j. Marant. in jec. postmodum in eadem causa sisti pari. .d pag. o.stois Barth. in extraua. possit. iuxta l. II. D. s quu cauiloni adreprim.veis semmarie. Sc porro reia Dan. Glost Hostiensιn d. c. cum gularium causas summarias esie li-ocum. dc ut vitentur pericula ar- quet d. nouul. 79. σ c. olim a L X. de morum inter sponsium & alioS pro. accus c. qualiter a .in s n. eod. s. ea quae. cos. ut nuper ad illa ventum inter in verb. absque iussit torum Erepitu. X. sponsum dc tutorem virginis. Qui defat.monach .card θDD.in c.d pen

armoria timor in quocumque pos2 Hosim de iudic. in Clemen. sed & D. Lsessorio iustissima semper habita Augustinus in Regula, sub qua Zc Lxregulas. fuit sequestrationum causia. l. Impe- hic de quo agitur ordo est, & secu Α'μβημ. ratores inlin. D. De appeP. d lim quem praelati regere debent, Sed an liber haberi locus ita deis hies, inquit, aut nolias habeatis, aut beat, ut & sponso pateat rad collo- quam celerrime inlatis,ne ira crescat inquium accessus, sublato violentiae odium, ct trabemsciat de festuca, periculo λ Sc cum possessio sua ne- animum faciat homicadam. Sc quam . mini debeat interuerti , cessante uis non omnino de iudiciis ibi a causa,scu huiusmodi periculo; di- gat, obligat tame Regula & in his,cendum est ex edicto praetorio quatenus seruari potest, & causa: omnino sponsum de futuro, Sc influunt.

SEARCH

MENU NAVIGATION