장음표시 사용
151쪽
rius recurritur .Diretur etiam tabellio a tabula,quia veteres solebant scribere in tabula & notare, & sic tabelliones in iure ciuili adhuc tabe lares appestatur, quia omnia noni ina domini esse couentena rebus. Cauibus modis Notarsus appellat a iure. Ca. ill . si In iure ciuili Notarius diuersis modis nuneupastur. Nam aliquando dicitur Seruus pubiseus, non
quod est seruus, quia struus non potest esse Notarius sed quia seruit omnibus S seruire debet unt sicut re iit quo & pauperi ficuldsulti. Aliquando etiam dicitur Scriba a scribendo. Aliquando strinarius, quia
scripturas suas in scrineis caute debet custodire. C ui possunt esse Notaris. Cap. ini. CEst enim notarius homo liber non colonariae conditionis alteri necessitati non astrictus, &masculus sine mentis videns,&audiens & integre fame esisti. tutus habens plenam notitiam artis notariatus sitietabellionatus. Primo enim dicitur homo liber,quia struus non potest esse notarius rum sit publicum os ficium a quo situl repellantur. Secundo diel tur noastrictus colonariae conditionis. Colonus non potest esse notarius ne publicis actibus priuata misceantur tela. Tertio dicitur alteri netessitati non astrictus, ut monachis de canonicis regularibus. eum ipsi quarum ad ea quae iuris ciuilis sunt pro mortuis repu/rantur quia vaeare debent ossiciis di ulnis, A non se immiscere de istis quae in foro aguntur. Quarto dicitur masculus quia scemina n5 potest esse notarius
eum sit pubIicum, & viri Iecflictum a quo famine
repellantur. Quinto dieitur fine mentis,quia notarius non debet esse Briosus,sed omnibus beniuolus. Sexto dicitur vidensvi audiens, quia qui earet tu. mine vel non audit vel est mutus non potest esse noareus. Sepismo dicitur integre Eme constitutus qa
152쪽
intimis vel falsarius aut qnliti vin non habet orthodoxam non potest esse notarius uni officium tabes nonatus sit honor, dignitas, a quibus repellitur infamis . Octauo dicitur habens plenam notitiam artis norariatus, quia ille deberet docere & non doceri .Iuxta illud turpe est doctori eum culpa redargu
CCuius auctoritate etaificiantur notarii ca. vi. si Conficiuntur autem notarit ex potestate principis aut eomitis Palatini,aut alterius cui nominatim comes potestatem concedit. Et iste ubicunQ locorum artem notariae potest exercere & maxime in terra principis. Sed notatius constitutus ab uniuersitate, in comunitate in sim muniel plo officium suum valet exercere,extra territorium iam pro notario non habetur. CQ ue fiant struanda a notario Ca. vi. CDeber auum tabellio siue notarius seruare omnia
quae ratione sui offiti in scriptis diligat gi illa fide. liter & taute scribar,& fine cuiusv lAcne. S praeludicio paritum non mutando verba aut iuris iubilutati renuntiet, & renuntiationibus aliquid aperiar. Etiam debet reseruare idem tabestio siue notarius ut tales adhibeat testes qui a iure non prolubeatur se re testimonium. Item in carta rasi non debet scribere instrunientum. ut radendo literam materia n6 auferatur. Item struare deber, g faciat notam in pro
thocollo, de pinea debet extrahere ex illo publicum instrumentum, ibi in principio simper diuer pone. re annum domini, & diem in qua edebrantur actus& nomen principis, scilicet sicut apostolicus, uri impertatis,& lndmonem,& nomina contrahentium.&taelum in quorum isaesentia fit instrumentum, di locum in quo actus fit,inam nome situm certum
153쪽
debet opponere de quo dubitari non mllitaei d- uti quodam signo in sine subscriptionis,& in malo'
ne extra instrumentum vel in princlso instrumentiante subsalptione. i
CDebet enim se abstinere notarius ne scribat esto qua falsa vel illicita instrumenta a sure prohibita ratione peis arum vel trium,aut mixta ratione prisbnarum,ut si impubes aut sericis vel fimilis VEIetis rete instrumentum, notarius non debet conficere ra/tione res,ut si res prohibita a l me allenaretur quiso non est commertium , ut liber homo res aera νt ad Brum publicum sicut res ecclesiasticae struati possimi nisi in cata, puta pro re allena alienatis & qui. bus allis tamen eum decreto lud scis. Ratione vero mixta,ut si impubra vel iuriossis vellet legare in Horastamesito rem cuius non esset commertium,vel Iloberum hominem vel faciam rem vel filiam. Et si no/tarius talia instrumenra iubstripsitit irrevocabile exilli dannatione puniatur vel alia pena grauissima Iuxta fiat cognitionem iudicii seratur. C uid sit indictio Cap.ulit. Indictio est spatium.xv. annotum ad habendum e metudinem Romanorum , quia indictio intil. um accepit a Rom. quando Romani sibi totu mundum iubiugarunt di aeditim Ecerent, ut oes homines de qualibet prouincla triplicia tributa Bluerct propter terrarum in primum quinquennium in fine Bluerent aurum ad donationis it pum& signum, in fine secundi quinquennil ss ct argentum ad labis eandum, argentum ad stipendia militum & in filierertii quinquennil disertiam ad Ebricandum aD 'nia. de dicebatur indictio aurea, argentea di stra
154쪽
rea,& sie Instituerunt Romani.nullussi priuilegissct nulIa conuelitio scripta esset stabilis nisi haberet annum indictiois annotatum,& hoe ne tributorum memoria Bluendorum uberetur. Notadum inos in tribus utimur indictione, scilicet in priuilegio, in cereo pastali,& in dedicatione ecclesiarum. Et dicitur indictio ab indico as arte, quod maxime ad pontifices pertinet. Unde Edicunt reges,indicit sella iacerdos. Incipit aute titulus indictionis in Septeb. quia tunc fi tubertas fructuum vnde potest sol ut tri butum hoc potius intelligi debet extra RCm. Curia quia annus domini & indictio in Rom. Cu in quo. lebet sesto natiuitatis domini renovabirur. Finis autem cuiuslibet quinquennii lustrum ab antiquis diectatur,&est actum v. anorum Et dicitur Iustrum a lustro asare, quia in sine eulusitat quinquennii quando tributa Bluebantur so Iebant currere per Clultatem eum cereis & lampadibus magnum iritum
lactentes. Finitis vero. xv. annis renovabitur Indictiori prius.Item notas indictio sumnis tur aequi uoce, scilicet pro spatio xv. annorum, & pro quolibet an .no. Sicut hoe nomen sabbatum pro septimana, pro quolibet die liptimane. Unde versius .Roma tributa dari rex pro quinquennia sussit. Et prius argentum post haec induxit in aurum. Sic tria lustra suo sunt assignata tributo .Cum redit october lndi ho est noὸue semper. Quattuor ait tribus illss praelibatis diebus . Et per quindenos numerando voluitur annus. Nota etiam versus ad inueniendum Indictionem.
Si per quindenos domini diuisitis annos. Tressi. mul adsunges indictio sit tibi primus. Si nihil ex.erescet quindena indictio certet. Item Berii. diuidit annos domini per xl.& facit ut prius, quia . xl. fuit indictio quando Christus nascibatur.
155쪽
eta ut diit contractus C .hi. sic tractus est duorum vel plurium Mnesis n& asse , sus itiscriptus , &. manu publica redactus, vel etiam obligatio hinc lacta potest dici corractus. si Quid sit obligatio cap.x, CObligatio emu is vinculum quo persenae oblio, gantur aut astringuntur ad aliquid dandum vel B. ciendum. Et nota s obligatio est triplex tilicet e . Iis,pei s alis & mlχ ta. Realis est quando res propris Obligantur. Persenalis est quando stipulatio intero uenerit. Mixta est quando res, S peis a simul si obligant. Item si fuerint duo reidebendi ves plures, &si vieri instat dum obligaret, vini Q secundum lusia Bluendum compellitur,ct illa vocatur noua inostitutio, etiam si fidesussor unicus fuerit grauatus imaliquo, illi simper iura iubueniunt. Gncessum est enim fideiu ri beneficium quadrimestre. vi non teneatur Bluere si non potest a die termino Bluti ossis praefixo post illum terminum transactis.illi. mensi. bus dicatur iiii mensibus,dieatur quadrimestre tempus. Item si filei it duo vel plures ndelu res, tune Adrianus imperator secit unam epistolam quae eonos ner, quilibet eorum libenter partem stam Bluere debet.Item in beneficio lex dedit ut prius in plincipali des,ltore,& si non habuerit ut satisfactat tunc fideiussor incurritur item emptio est verbum reale, res dicitur empta. Quid sit e suetudo eap.xl. Cconsuetudo est unus usus rationabilis longo temopere eonfirmatus nullo tempore incorruptus,std frequenti actu fine contradictsone inductus vel eulus
tam non exsaei memoria introductus ad allos actus urentium comprobatus vel aliter . consuetudo est
quoddam ius moribus invitutum quod pro lege subscribiture
156쪽
iubscribitur quando ita deficli. Confitetudo quae
dannosa est ecclesiis non potest state. Quid sit stipulatio cap.xll. CStipulatio est interrogatio petitiua adiuncta reo sponsione promissionis. ut si Interrogatus dicit da. bis,& dans respondis dabo tibi sic facta est sti latio. Et dicitur itipulatio a stipulo auin, qucd est firmum quia stipulatio debet esse fit ma. Et notano dum est quod socius pro socio potest stipulate,& fi.llus pro patre,& frater pro fratre.& procurator pro impube, curator pro adulto, di siruus pro domino
C De Testamentis Cap.xlIl. Testamentum est quaedam Blennis sentenisae - .luntas eum institutione haeredi quia sine haeredum . institutione non valet testamentum n quo testat oro nemo potest legem imponere a quo recedere non licet , cum ambulatoris sit voluntas vis ad exitum vis . Festamentum autem nisi testatore mortuo vires non habet. Item verus haeres testis egenonyωtest.
Cne diuisione testamenti Cap. xliii. si Testamen totum aliud in scriptis, S aliud fine scriptis ta non fiat in scriptis, sed in ptaesintia testium. Et dititur testamentum nuncupatiuum sicutiunt praedicta duo testamenta,videlicit,uuandori, ram tabellione di testibus nuncupatur haetes institulad ea quae in testamento ordinantur,& non in rerum i' nerunt aliae Biennitates,& ideo dieitur sine scriptis hoe est sine Biennitatibus, quod quidam fictunt &dleunt valere Et fimi 1ste Biennitates P testator ma/nu propria scit bar si literatus est, vel si non potest, tunc allus scribat de elus licentia, & respondat seu offetat aliud coram. vii. perstas literans pro teri.
157쪽
bus rogansot requisitis,dicens illud testamentum
situm esse,quoa offertur, non tamen resert.an illi leostes sciant quae continentur in testamento,uel non,&fint in eo scripta nomina haeredum, S praedictus leo stator. in ille allus qui scripsit literas eius scribat in praesentia vli testium,& lia testamento qui sit de reostibus se subscribar,& etiam unusquisqs testium unci ct eodem die sigillum suum apponat. Sed si testes literati Herint,vitusquis 3 testiu se propria manu uno ct eodem die subscribat,allas sine illis solentiatibus
testamentum non valet Quomodo vero hoc testa.
mentu fieri debeat,& in qua Brma scribatur, di quomodo ponatur,omittitur hie, quia a consuetudine nostri temporis est alienum Fit etiam aliquando te. stamentum sine scriptura, ita v quado habetur tabellio,tune testator advocet ad se. vii.testes in cluitate, aut in villa,& exponet eis testamentum siue dispost. tionem suam,& haeredum suorum nominationem, Δι institutionem,& rogat illos esse testes. Mortuo autem huiusmodi testatore, tunc aliquis habes vim in restamento accedit ad ludice ciuitatis,vel villae narrando fibi hoc, unc ludex vocatis haeredibus legatatil,& fidelesmissariis,sive veniant,si uenon, &committant alicul tabellioni testes ipsos ad notitiam testamenti, & ad perpetuam rei memoriam accipere. Et ipsi testes lurati apponant nomina eorum muti
quisl sigillatim, & interrogetur unusquis 3 denoomine,& aetate testatoris, de verbis elus quibus usiis fuerat in testamento Bo, specialiter ad lisredum in. , stitutioilem de anno,die loco & testibus His rea. . minatis legentur dicta testium coram ludice praesin 'tibus a iis testibus, & tabellio de mandato iudicis publicet dicta testium,& tunc si scribat.
158쪽
De his qui testari non possunt. ap xv. iant qui testari non pocnt, & prohibentur a
lege faccre testamentum. Primo impube,ut masculus minor. v.annorum .stem sillussam . non potest testart,ellam si consentit,nisi de castrensi vel quasi de praeullo de quibus etiam praeter patris voluntatem te stari non potest. Item mancipatus vel furiossisno poreit rei tari,quia sullosus est. Ite de prodigo culbo. norum ad mln stratio est snterdicta . Item mutus &siurdus etiam si sciat literas non potest Stere testametum suum. Item danatus ad mortem,aut moriatur, aut essiciatur struus pene. Item qui dubitat de statu suo virum sit struus vel liber aut paterfamillas Item qui dari obsides pro raptiuis populi Roman . Item qui est dannatus de crimine fimose. Item moεnachus vel etiam canonicus regularis Item hereticus vel qui commi serti erimen test maiestatis. Item cae/ eus non potest testari si habita quadam speciali eura Blemnitatis, qui ubi versatur malus periculum, iibs adh beatur maius consilium. Item nota heredes instituere est aliquem post mortem suam in Io
cum iuum ponere, & in omnibus suis bonis do. minum statuere. Item heres qui succedit ad bona defiincti. Quid sit eodicillus.Cap xvi. CCodicillus est quaedam dispositio ultime volun oratis, siue heredum institutio. Et potest fieri multis modis. Aliquando fit codicillus ante testamentum, ct tunc de testamento siquenti facieda est metio precedentis eodicilli Quadco velo ecdicillus fit post testamentum.& post allum seu alios codicilIos quia plures codiciIli possunt fieri ab una perisna, & tune facienda est mentio non Elum de testamento, sed etiam de pluribus codicillis praecedentibus.
159쪽
Aliquando etiam fiteodicllius nullo praecidenti in
eri Wotans cor re tamen sciens in mente in sinua tests,&eapecialiter a me rinati codicillum fa clo, in quo principale meum restamentum per maonus eiusdem notarii tonitimo atque prae spio sp uxor mea enim habeat de bonis meis super quas in meo testamento teliqui domum meam ,& domsnus Io. filius meus liberos quos ego reliqui confratribus suis omnibus relictis dc legatis mel testamenti praedim Quem quidem eodicillum perpetuum S stimuhabere volo contra qucm siquis filiorum meorum' ventis praesumpstrit,dabit alio obseruanti perpetur unum florenum, vel hic codicillus prrpetue non manet firmus. & illa serma codicilli fit post tritamen. tum δι nulli potest iacere eodicillos nisi quibus B.
ota praemissum est secere testamentum. s i iuualiter dissiciunt testamentum & coo . P . '
CItem differunt testamentum &eodi liliis, epita aliquando in testamento fit indirecta instituito &haereditatio, in codicillo autem nisi pro fidei inmomissione,ut ille qui fuit haeres ab intestato haereditariam alteri re tiruar,ut supra in prima Bima ecdicitu. Sed in condicillo non potest fieri substitutio a restatore,nee aliqua condicio apponi quae nocet haeredi institutions. Item in testamento requiruntur regulariter.vli. testes rogari std in eodicillo stificiunt. v. etiam non rogati. Item posterius testamentum totolle primum ipsb lute, de non potest quis docere de duobus testamentis relictis s utrun Q olear . Poste.
160쪽
nor autem eodicillus non rumpit primum nisi rata presse contradicates,& non potest quis credere pluribus eodicillis sibi contradicunr. De testi bus in testamento Cap. xlx. - CIn testametuo requiruntur regulariter. vll. testes qui iuui praestntes F debet rogari. Sed ille qui stri. 'bit testametuum in numero vii . testium computa otur Ellam possunt eo purari in eodem numero legatarit qui praestiues iunt & hoc est verum nisi esset 3 quaestio inter haeredes & l*itiones,tune legatarius non potest esse te Is in ista causa. Tullus ramen est, se oppanantur alit testes si habeti possunt. Item In testamento caret, do in villis sufficiunt. v. testes si plu/res non possunt haberi. Item in testamento istorum militum qui pro salute Romani imperii iurauerunt is no iudicaturos mortem,aliquando suffici ut duo testes,aliquando unus testis. Item in testamento condito in praesentia imperatotis 3c precibus porrectis ut audiant nullus testis requiritur. Item in testamento prohibentur esse testes mulieres& hermolaodlti,
impubes,furiosi,muti,dc studi, Scul boncrussume ad ministratio interditi est, ct Buus qui omnium opinioni runc temporis non habetur liber ,& qmones qui sunt in potestate testatoris. Item haeres stilo plus & in cuius potestate est haeres,& quem habet hσtes in potestate ut supra. C uando testamentum non valet Ca.m.
C Attendendum est igitur si contra ea quae iupta
scripta lant faciat instrumentum scriptum vel eondi' tum non valet talis nota.valet si testa tor nec scribe., re nec artificialiter loqui potest, quia tunc mortuo fimilis est, & lii huiusmodi testamento falfitas comomittitur. Item debet tecitari M tradi testamentum vno dc eodem contextu,ita . nullus allus actus γν