Doctissimo Ludovico Mercado, doctori medico, ac à cubilo regio emerito, philosopho praestantissimo, olimq[ue] vallisoleti primaria[m] cathedram regenti, suus doctor Ioannes de Sosa Sotomaior medicus ac chirurgus hispalensis salutem & foelicitatem exo

발행: 1606년

분량: 45페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

11쪽

mos.

cundum usq; diem, sed post tres horas illi 8 sinistra

basilica sanguine mittere iussi, sinistru enim latus vulnere affectum erat. Praecepi etiam per interualla ad diluendos sanguinis grumos poscam tepida bibere, Ut praecepit Galenus s. metho. c. 8.f. ubi h c sunt faeta primu posca. Secunda vero curatione,quq post vigesiimam quartam hora fuit, vulneri applicui oleunostrum Magistrate, desuperq; tetrapharmacum, &vulneris circunserentiam irrigaui oleo rosaceo aelumbricoria, de superq; imposui emplasfrpi calamin- that ex Dini Florentini compositione, quod tale est. Rec. calaminthae, absinthii farinae hordei, & foenu graeci, cribaturae furfuris coctorii in vino melleq; fiat emplastrum. Quod mirificὰ sanguinis grumos resoluit; quorum causa inspirare non poterat, ideo venam apperire iussi. Huius etiam magistratis aquae quarta quoq; hora bibebat libram quidem sed tepida hiems enim erat quae talis est. Hordei mudi contusi pastularum enucletarum. ana. p. iij. radicum B glosi aliqua tulit contusi uncias. iij. liqui ritiae ra* c

tu sq. Vnc.l. S. seminu comuni v vnc. ij. tu iubarum nu. 2 O, prunorum I . vel .ipsoru carnis unc. iij. radicum

petroselini contusi. M. i. fiat decoctio De undum aliare in libris I .aquq pluuialis,vel fontanae, pluuiali nopraesenti ad cosumptionem tertit partis, deinde colletur forti expressione, cui adde penidiaru unc. iij sy. rosa ti, ac radicum ana. unc. iij. sachari libra semisti m , cinamomi 3. j. T. fiat aporema. Quo usus fuit ulneratus perto tu tepus curationis. Tertio aute die iterum venam secare feci, ventrem que emolliri iussi clystere. Syrupum rosatum ac violatum quotidie

lambendo sumebat, pro prandia pane telam ε iure

12쪽

sulli Gallinacei, ac eius hepata tantum Vt ΗIpp.prς-cepta adimplerentur dicentis vulneratos fame affligito, ideo ad septimam usq; diem praedictam victus rationem seruauit : post septirnum vero pullamassam illi concessi. Et quoniam vinus aliquantulum inflamationis corripuit, ad balsamu Francisci Arcei Fraxin alensis me contuli, quod tale est. Re . terbetinae elari & emplastri gumi elemiana. unc. i. sp Sepi Castrati. unc. ii. Gungiae porcing antiquq Vnc.j, misce& ad igne fiat lini menta, & colletur, & quoties illo uti voleba calefaciebam, & extremo plumae gaIlinateae labra vulneris intus etia liniebat de superq; tetrapharmacu, quonia ad pus moue dum magno opere iuuat, gummi elemi etiam emplastro admisto,& lo eo emplastri calaminthae, usus fui emplastro exadditione venera di magistri ac celeberrimi Bartolomet

Hidalgo de Aguero, quod tale ost. Re . oximellis, sa pae, lix tui .an .lib. I. sarinae hordei & fabaru , orobiq; an . qd suffieiat si a templastru, cui adde pulpet Altheq& mangi et porcinat antiquae ana. lib. semissem misce. Advertendu est, hoc emplastrum adhiberi oportere magna cum praemeditatione, tantum enim dum

adfuerit dolor, ac inflammatio. Postea vero du abfuerit ab eo fugere conuenit. Liber ab inflamatione fuit decimo quarto die, ideo prohibui mollificativa medicamela, ne liquiditas aggregetur in profundo pectoris, huiusmodi enim vulnera sunt difficilis con olidationis ob ipsius proscinditatem , ideo uti debemus melicinis exiccantibus, tam in interiori qui in in exteriori, ut aduertit Dinus Floretinus super se n. q. tractatu. I. cap. 7. de vulneribus viscerum, sed eius

mentem adimpleui post casum scarae quod fuit de-

13쪽

Pareus lib9. p. 3 ei mo septimo die, deinceps sui usus emplastro ex farinis oximelleq; , vulneri etia imposui sequens carne generans quod est siccii in gradu I . ut docuit Ga lenus, quod sic se habet. Re . thuris sarco collae, far inqhordei & fabaria orobiq; , Aristolochiae ana. 3. ss. in poli ne redigatur ' rupi rosati. unc. q. mis. desuperq; imponere libuit emplastri dia calcithis , & unguentimini j co ti an a via c. in . olei rosatio naphancini tatillu, sat unguent una, tunc ulcus sanitatem adeptum est post vigesimum septimum die in . Hac etiam methodo euasisse Augustinum Carnacho e ciuitate dea erexile ia Frontera fateor. Qui perfossus fuit a mamilla sinistra ad spina nausq; , qui septimo die sanitati fuit restitutus sit ne ullis accidentibus, solis tantu evacuationibus, victus ratione , Τί calaminthς emplastri appositione & etia olei nostri. Andrean quoq; de Paredes oppidi De San Martio junio a Guddatijdra, clauicula sinistra, ad homopla tos usq; ensis attigit,etia cu ipsius spatulat ossis tessione ijsde numero diebus sanitati a me fu i sie restituisi fateor; in quo secutus sum per totii doctrina Galeni

saepius etia foramen in cauas thoracis partes illatum tribus diebus conglutinatum conspeximus.

Non ab re medicinae restaurator) tibi adducam alteram historiam quae his diebus mihi contigit, qu talis est. Famulus D. Gundis alui Marmolejo pr statissimi Hispalεss Senatoris ab alio percusius fuit latere sinistro pectoris inter sexta septimaq;costa, ita ut septu, reneq; sinistru vulneratu intelligeremus, sta

lina enim una cu urina sanguine mingebat, etia Vri

nae supprestione patiebatur,& per ipsin s virgae foramen sanguinis grumos expellebat, alias sanguine pu

14쪽

rum sine urinae mixtione,& etiam simul id ad septi muni usq; diem vidimus etiam aegrum inguinis sinistri dolorem pati, tandem Dei optimi maximi as

xilio sanum evasisse testor. Ouoniam exempla maxime conducunt, ut chirurgi id ipsum faciant maiori audacia, videant rogo Marcellum Donatum lib. de medica historia cap. . fol. 277. per haec verba dicente, extrenuus Theodorus Bua equitii ductor qui praeterquod vulnus aquos ni stra manus ab eissa & separata fuerat, quonia sola cutis inserior earri detinuit, ne humo caderet quae tuta fuit, di ex applieatis medicam et is coalueriit partes,&sanitati fuit restituta, motu amisit, unde utilior est in arte medica ex peretia, nobilissima vero ratio.

Scholium.

PRAE D I C T V M vulnus minoris est pe

riculi, fui taenim in sinistro latere, quod maiore habet capacitate: ob lienis paruitate&quia ibi sudus vetriculi e st, ideo minoris periculi, quoniacarnasior est parte supperiori ipsius. Si aut e vulnus .esset in dextro latere, necessario iecur siceretur vulnere, maxime di aphragmati adhaeret ob maiore corpulentia qua pollet iecur, ideo necesse erat illud Vulnerari, ac mori ex tali vulnere, si Hippocrati credimus s. epidem.text. 38. qua do ait puer a mulo vulneratus ventrem, & hepar, mortuus est die quarto,& alia multa quae a Vallesio in eius comentario super praedictum textum, quae digna sunt te mi, etiam textus fg. eodem lib. s. per haec verba, ei cui hepar percussus est iaculo, statim colore qualis mortuorudiffusus es oculi caui, anxietas, difficilis tollerantia.

15쪽

an ortus est antequΞ coctio solueretur: ea de ille percussus,& Galenus sexta particula aphorismoro. 18. quare falluntur qui affirmant posse vivere tu deperditione alicuius partis, maximὸ iecoris id dem tenet Cornelius Celsis lib. v cap. 16. S. servari. Vnde insferri potest . maius habere periculum aliquando vulnera iecoris, qua in cordis, quoniam octauam diem

attingere solent, quod Pinedo accidit, ut in epistola qua scripsi inus ad excellentissimi i Ducem de Alcata est dere, & etia alteri Petro Ferdinande et ex Oppido de A uamque anno praeterito sex cetesimo quinto vidimus & proprijs manibus secuimus, invenietia ventri colu dextru vulneratum , ita ut specillum intromiser insi per ipsius vulneris scisuram, vixit tandem quinque dierum spatium contra Galeni doctrinam dicentis: solum diem ac noctem vivere posse. De septo seu dia pharagmate Opus est ut agamus Est itaq, rmisculus qui diuidit naturalia a vitalibus. Grecis dicitur diaphragma,quasi distinguens, latinde.ἡgia enim e primitur intertritiu , sepes, & breuiter quiar at via quid in aliqua re medium est, veluti narium inter-

- - , ά . septum VP catur diaphragma , Celsus vocat septum sit is V. i. xx-nsuersum, iij pr cordia id est Perycardia, Aristα, ά.Hilis, xoles, Perizoma, quod Gaza cinctum vertit, Diaeto .st e.isi a m qu si Zona cingens per medium , Hipp.& Gale..is, πινο- v. phrenes quasi mentem dixerit. Situs eius in vititissem , in Thoracis parte est,&summo abdomine. Vulnera tandem ipsius prorsus in curabilia sunt. κ Ἀ- ννο si ad neruosam parte solutio pertingat, exanis is sui enim est, & in continuo motu; est etiam instru fV' mentum euentans eordi seu saueiu, sicut solles se broru qui in eorum apertura suscipium aerem, qua

16쪽

rum eausia vulnus pr dicti eonglut nari minimὸ po. 4'test ut est mens Hipp. lib. sexto aphorismor i , sententia I 8. quando dixit; vulnera septi transuersi laethalia esse. Celsus lib. s. cap. as. dictu reliquit: si auatem in carnosis partibus septi vulnera contingane coalescere, iam sunt visa, motu eius non obstante . praesertim si inflammatio absit, si ad fuerit in curabilia reddu tur; quia ex parte carnosa inflamata,infla Gamust tua matur etiam neruosa; unde venit illud prouerbium. - seli. Nam tua res agitur, paries cum proximus ardet. Diatara.

rethicoru a. in quo ait: quam saepe enim vidi Vulnera ad em i. magna per sanari quae suapte naturail talia erat&co frequenter

tra minima pestifera esse. Sed in pr seti vulnere o metu mitigabat dolore simulq; impediebat ac suspedebat inflamatione nedia pharagmati superueniret Althan pie sic gessitvice medicameli. Quo a latinis omeis, Grq e milis. cis Diploon nome deductum a verbo Di leo , id est a', δεεmς , ἄρ ei navigo innatopse quocirca cum omentum sum ''rnis intestinis veluti in natare videatur: hinc Gri cis disti m est 1ρloon, innatans nimiru summi; intestinis illi'; insidens quasi intestina super nauigans. Sed antequam ulterius progrediamur, videre licet; An omentum semper scindendum si 'aduriq; debeat' quonia hoc opus, hic labor est. Hipp. enim Iib. 6.aphorismorum, sentetia s8.sc se habet; si ometum excidat necessarib putrescit;& probat ratione:

repertinas mutationes natura non fert, omen tu reis pete exili, repente etia alteraturi quod alteretur patet; qui liber aer calidus, frigidus est cerebro, ut ait Galenus. lib. 8. de usu partium cap. r.& 3 . pari ritio Re & omento, quia exangui,ergo talem Dididitatε

17쪽

pati minim e potest, ergo repete alteraturi ex illa aute alterationesit corruptio, ex corruptio tu e mors Vrsum testis ocultatus vidi enim duos vulneratos qui ab alijs mere curati prima curationesin qua im tepestiue o metum introeumam fuit male quidem, quoniam ambo in tabe, ac omenti putredin zm , nec nomortem inciderunt, post ipsam cadavera 'cui, vidi obseruaui pr dictum supra esse verum: quod de more habeo in praedictis vulneribus cit omentum luce In Videat, extraq; perito natum exierit, statim altiter rur, statimque abscindo, ut in praedicto Classerio feci faciamq;libenter qu adocunq; no frigid si ac liubdum apparuerit, quia raro liberatur illi quibus ome

tum non seccatur; securitatem enim asseri talis girbi, abscissio, cotra vero morte. Sed sine imponamugicum Galeni doctrina dicentis eodem modo, loco sa pracitato , omentum vero & si minimo nudetur idipore, reduebim putrefiti: quam ob causam medici partem illam,quae fuerit nudata, solent resecare, ni si omentum ita celeriter intromittatur, ut non de

tur locus alterationi, ita ut si, res,teto spiritu, possit intromittit vel indu stria vulnerath vel iussu medicii illi co apparetis, sic accideritq;vulnus tepore calidissimo ride Brasabolus resert. Siquis redarguat, reduci solere sine abscissione omenta: addatq;&celeritate vulneratos superstites euasisse; dicere esse de raroco tingenti; ideo non tenta dinia, sed commem doctrinam sequi debere tutioremq , ut est ens Ioan is Frago si in expositione illa h. si ometii exierit sena per scindatur, Petrus etiam de Peram ais lib. de te pς ramentis cap. s. sol. 7 g ita ut cerebru sit aestiuo aere calidus mu datum enim estiuo aere leditur quia refriis

18쪽

refrigeratur: ut ait Galenus. .lib. de ysu partita. c. i. &. 3. bene valet, cerebrii calidius cst om8to. δr alteratur: rgo quocuq; modo omentum extat, alterari debere ergo op 'est ab cissione, totum omentum patres at,te pereat vulnerat'. se a

Quonia autε pinguedo'ometi sit c noti, purrescibilis,& faeculeta, colligas indequonia ubi e corpore nostro propter aliquod vulnus semel exierit, illico putrescit. Aliter cotingit siue accidit pinguedini

sub cute in toto corpore existeti, ut pote qui non ex ei bis in prima coctione, sed exsanguine in carne mata do remouetur. Pr tet hucpr cipuu sne,alios etiaprebet naturet abusus, qua doquide cii intestina sint

ferme exaguia,&substatia, qua costent mobranosa. Paulo ad modii calore donatur propterea omenta

illis super exlesum sua pinguedine, & cosequenter calore illa se vel . eoru que 4igestioni opitulatur, omne enim pingue calidii esse affirmat Ar M. ubi deo- meto sermone habuit qui inebrana sebosam & adi possem nucupat, quod sub Periton m currit predictito metii quod est quod da corp' reti simile ea de causa Hisp ine. Retino ad pellatur,rkZiptas a chirurgicis vulgaribus, ex duabus tunicis desis subtilib' mutuo

sibi incubetibus: multis praeterea venis, & arteriis. adq; pinguidine non pauca contextu i ventre , cuius fundo insidet foueat, innareiq; calorem per inediam tuetur, ut mirificε est videre apud Gui therium,intatutione anatho mica lib. I. Si quis interroget: Cur dpplicatum sit omentum Re. & quoniam intestinum Colon amplitudiue ventriculo proximum insigni quadam portione sub eius fundo fertur : id circo omentum ab infimo sursum flecti iaetur,& praedicto intestino iuxta ventriculi ductu in

19쪽

seritur, ut tutiusmodi etiam superfluo fruatur humido. Hinc nascitur figura omenti ob duplicationem saeculum imitata Peritonaeum est membrana pr tenuis aranearum telis simillima, apparet post abdominis musculos,qui octo numero sunt Vulnera praeter ea quae perito natum attinguntaxinfra ipsum continentur, simili etiam modo periculo nciri carent ob

inflammationis timorem, quod videlicet in eo sanguis fluat, unde etiam ducat ori ginem peritoneum vi te Archa gelu d peritonaeo ,lectione nona. f. principi u aute a quo. λ.78. & And reai Lauren. historia

Anatomica de Peritoneto. c. 8. S. Osiri Peritonaen aplexu ill aera ruini

Abdomen siue tamen graecis Epigastrrum, Arabibus Mirrhac pars ventris circa umbilicii est octo compositi musculis, ut dictum est quatuor obliquis

duobus, transuersis, item duobusrectis, quibus inter me adiacet; Peritonaeum que circum tensa tunica sive membrana inferioribus partibus vetris apparer, cui furtistiones eiusq; suendi rationem enarrat, ut videre est apud Galenum. lib. s. de Anatomicis administrationibus. c. 6.&. . de usu partita c.'. CCllat lib. . e. I. Ab Jominis vulnera docet Galenus curare

,. his, cὸυ us Non ab re erit Vobis ad dueere usus. musculis rvinfuslib. .e.i abdominis, qui deseruium tum ad reddendum uri- Perim eos nam Irerin ad alui deiectione, quomodo', nobis sunt ii M ati xilio atq; ad faetum expellendum, ut docet Gale

M o Q n 'Si'r. 3. de naturalibus facultatibus una cum dia phragmate superius de fictipto, ventris ea uitas unde quaque inglutiatur, ut quid quid , ita in steti nix immodice abundat foras propellatur, ut mirifice ait Constantius Varolus. libu .cap H. fol. 69. Ad

20쪽

rem Ludovicum Mercatum medicum Regium iure emerituma.

ANN I S ante elapsis, cum vidissem una cudoctoribtis Simone de Tovar,& Francisco Sanchez de Orope se, nobilem quendam virum pudendi inflammatione laborantem . ex Omnium tandem consensu sanguine illi detrahere iussi ex Basilica dextri lateris, de superq; imponere sitis

a Galeno regantatum unguentum, quod refrigeras Vocatur patiebatur etiam balani ulcus, abeoq; pus manabat, pro cuius curatione sic institui. Re . aloes

hepatice. 3. j. viridi ris seu Ziniar Arab. scrup. i. g. se Palbi Rasis. 3. ij vi ni albi. t ncciii. aquar capitum rosaria & plataginis hordeiq; ana. Vnc .iiij. melis rosati collati. unc. ij. misce. uaco positione ulcus abstergebatur terqi quaterq; quotidie. Oropesta mihi obiecit An licere huic ulceri stiplica adhibere ' cui breuiter respodi; nullo modo debere uti his mesica metis astri geti hq in ulceribs pudedi Gallicis, nec repellere licere, sed: pqtiqς absterg8tibus .. Iteru cotr responsitonem replicauit dicens; ungue tum refrige B 3 rans.

SEARCH

MENU NAVIGATION