장음표시 사용
51쪽
De nee tate ad optimum sus eX eo , quod videatur indecens , ut Deus permittat totum genus humanum
sine remedio perire, dicit hoc fuisse indecens, & absurdum, licet non fuerit vera indecens, & absurdum, sed solum secundum quamdam apparentiam.Similiter quia videtur inuidentia quaedam repugnans summae Bonitati , ut Dens si potest benefacere, non benefaciat, Augustimis dicit, fore inuidentiam , si Deus non benefaceret,& Clemens Alexandrinus dicit fore inuidentiam, & contra seminam Bonit tem , si Deus aliquando a benefaciendo cessaret. Addo, quod si Deus non benesta Ceret ex desectu perfectae inclinationis ad benefaciendum, esset inuidus, ac non es, set summe bonus, ac proinde non esset Deus; & in hoc sen1u loquuntur Arigustinus, & Clemens Alexandrinus .
Utrum Deus in Ur, in quibus non proe ditar in insinutim, semper faciat optimum formaliter, hoe est id,
quod est melius, conue nientius ad perfectio'nem Vniaeo.
I Ιdetur qn d non, primis o qui s V . . Mungus e sset formaliter perfe- ior , si in eo cssent infinitae , immo Omnes species seoisibiles entium, p sertim
substantialium . & intcllectualium , puta
52쪽
. 37 Angelorum; 1ed Deus creavit IpecieS 1o lum finitas; ergo &c. a. Secundo Mundus esIet perfectior,si aliqui Beati , saltem anima Christ1 videret Deum visione infinite intensa ; nam sic Deus infinite glorificaretur; sed non dedit Christo visione in infinite, sed solum finite intensam; erso Ic. 3. Τertio melius suisset ad perfectionem uniuersi,vt mundus crearetur ab aeterno, Quam in tempore; sed creeatus fuit non ab aeterno, sed in tempore: ergo &c. q. Quarto melius fuisset , Ut tres Personae Diuinae assumerent tres naturas interulectuales , quam Vt Vna Persona assumeret unam tantum naturam humanam; sed i
lud non est facium ; erso. Si vero dicatur , quod debuit una tantum natura assumi, ut Una tantum natura creata haberet rationem capitis intrinseci uniuersi, ne mundus haberet duo capita, & sic esieti non strosus et contra est, qilia saltem melius fuisse e , ut una natura ara meretur a tribus Personis diuinis , quam ab una tantum , dc ut assumeretur potius .atura Angelic ν,
Muam humana. '' s- Quinto melius fuisset , ut omnestio mines , & Angeli prardestinarentur , Seraluarentur , Vel saltem fuisset me ius, vexum ex hominibus, tum ex Angelis plures praedestinarentur , quam reProbarentur,ia damnarentur; sed de facto ex hominibus inulto Plures sunt reprobi, quam piadest nati; ergo &c.
o S to melius fuisset ad persectionem
53쪽
38 De noees tate ad optimum . uniuersi, ut Deus nulla peccata permisisset, vel saltem permisisset pauciora, quam de facto permiserit: ergo &c; 7. Respondeo, posito , quod Deus , .e dictum est quaestione So. proXime praecedenti , neque metaphysice , neque phy-fice necessitetur ad faciendum 'Primum , quaeritur, utrum de facto eX ma libera voluntate semper faciat optimum , &id , quod est magis conuenienS , an potius aliquando omisso meliori, faciat minus bonum , minusque conueniens F Quaeritur rursus, an Deus necessitate aliqua morali, di contingibili cum libertate necessitetur ad semper faciendum optimum, ac magis conueniens ' Primum punetum examin himus hac , & sequenti quaestione a secundum quaestione ab hac tertia.
8 Prima sententia Ruig de VoIuntate Dei disput Q. seel. 3. & sequentibus, Iacobi de Granado in I. partem Tractata secundo de voluntateDei disp.3. & aliorum , docet Deum in Iis genetibus rerum, in quibus datur optimum, ae non Pr ceditur in infinitum in melioribus , & me foribus , semper velle , & facere illud Donum, quod in ordine ad viriuersitatem rerum est simpliciter optimum, & quadam ecessitate morali , & coniungibili Om . libertate necessitari ad eligendum opti
9. Secunda sententia Communior, quam sequitur Cardinalis de Lugo disput. x. de
Incarnat. seel. I. num. a. docet, Deum ne que moraliter necessitan ad facienduitias optimam. IO.Di-
54쪽
uassia LI. 39Io. Dicendum Deum secisse mundum
formaliter optimum , licet materialiter non sit optimus , sed potuisset esse materialiter melior, ac semper facere optimum in ordine ad persectionem formalem, non autem materialem mundi. II. Probatur primo , & explicatur. Ad persectionem enim formalem uniuersi spectat, ut in eo dentur actu , vel poten tia , in virtute nimirum causarum secumdarum, omnes Ordines , Omnia genera sti omnes species rerum , cum suis Pro prietatibus , & accidentibus, donec perueniatur ad ea, in quibus proceditur in sin finitum, absque exigentia sistendi in hoc potius, quam in illo, & ut haec ordinentur Optima proportione secundum numerum , & quantitatem tum extensivam , quae dicitur mensura, tum intensivam, quae
dicitur pondus, & est ipsa perfectio rerum: ad perfectionem autem materialem Vniuersi spectat, ut cum peruentum fuerit ad ea, i in quibus proceditur in infinitum , absque exigentia sistendi in hoc potius , quam illo , adhuc procedatur ulterius; sed Deus de facto creauit uniuersum , in eoque posuit omnes ordines , & gradus
rerum , nimirum Ordinem naturae, Ordinem gratiae , ordinem unionis hypostaticae , elementa quae sunt in gradu infimo , miXta inanimata , Plantas , Animalia irrationalia, homines, Angelos , ac Plures species corporum inseriorum, An malium , Plantarum &ce posuit etiam omnes species Angelorum, qaas uniuer
55쪽
qo De neeestate adoptimum sitas exigit cum suis accidentibus , ΩProprietatibus, atque haec omnia optime disposuit in numero , magni rudine , per
fectione , ac Mundum terminauit in ijs, in quibus proceditur in insini)tuin, absque exigentia sistendi in hoc potius , quam in illo: siquidem non produxit in speci hiis pluxa indiuidua , quam dentur de facto , quia indiuidua sunt postibilia plura , & plura in infinitum absque exigentia sistendi in hoc potius numςrO , quam in illo; non produxit plures, & perfer, eliores species Angelorum, quia in spe-ἀiebus Angelorum persectioribus , & peresectioribus proceditur in infinitum , . ac Mon datur persectissimus Angelorum posesbilium e non dedit Beatis , & animae
Christi. Beatitudinem intensiue maiore quia in Beatitudine , ac visione Dei intensine maiori , & maiori , proceditur in infinitum: non creauit mundum prius , quia mundus non potuit esse ab aeterno,&Potuisset creari prius Ar prius in infinitum; ergo linus produxit mundum formali ter optimum,licetnon produxerit materialiter
m. Probatur secundo et nam cuin . Deus sit optimus , debet habere persectam inclinationem ad faciendum Vniue
sum optimum in eo sensu , in quo potest fieri optimum; sed vesuersum potest fieri
optimum formaliter, non autem materi
di ter , Cum materialiter possit His perfe- inius, & perfectius in 1nfinitum; ergo Deus
Iubet persectam inclinationem ad BGi-
56쪽
LI. Idum uniuersum optimum serinali ter , non autem materialiter : sed debemus dicere , & existimare Deum semper facere id , ad quod habet perfectam Inclinatio- .nem; erHo. 13. Confirmatur : nam quia animi Christi est optima in genere bonitatis creatae , & hadet perfectam inclinationem iad optimum, existimauuis animam Chrim semper fecisse optimum, ac nunquam fecisse minus bonum , omisso meliori ; ergo a sertiori debemus idem existim re de Deo, qui est optimus in omni ge- i
iq. Probatur tertio ex communi conis.
sensu Philosophorum , Scholasticorum ,
& Sanctorum Patrum, qui ex allato fun- hdamento docuerunt Deum , & naturam,
semper facere quod est optimum; ergo debet existimari tanquam principium per
se notum , optimum semper facere id , quod est optimum . Probatur antecedenS, afferendo aliqua ex innumeris testimoniis.
Ex Philosophis Aristoteles lib. 8. Physic. text. 68. dicit I In =r , quaμαι natura β-nitum M psι -- . id quod melius est, ops te , si modo esse po . lib. a. de Coelo tex. 3 .dicit: Si enim natuνa semper facit eorum, quaesierim ut, quod optimum est . lib. de Iuventute, & Senectute dicit : Neisini da baum eis , quin natura in omnibus , quam. ri possunt , pulcberrimum quodque fingat , moliatur. Idem docet innumeris alijs locis . Debet autem aduerti Aristotelem locis allatis nomiae naturae intelligerita
57쪽
62 De necessitate ad otimum naturam primam , quae vocari solat nam-ra naturans, est ipse Deus. Constnae Aristoteli Plato in Tymaeo dicens . Farautem non erat, nee est quisquam , ns pia cherrimum facere eam, qui eis aptimur; &ipaulo post et D. naturam istindvim consti . 'sust, ut pu cherrimum natura opus , optiamum ae foret. Idem docuerunt plures alii Philosophi, Mas. Ex Scholasticis S. Thomas I. parte quaest. Α7. art. 3. dicit: Natura facit guoa
metius eu , si multo magis Deus. Eadem mastione art. a. ad i. dicit: Οιimi Men .ris en producere istum esse m suum οριimum , non ιamen quod quam liber partem sotius Deiaι optimam si uelων , sed ορεμ-am secundum proportionem ad totam. Ιciem docet aliis locis, idemque docuerunt AI xander de Ales, Albertus Magnus, S. Bo- nauentura,& alij, quorum testimonia affert Ruia disp. I9. seel. I.
16. Ex Sanctis Patribus Augustinus
lib. I. de libero arbitrio cap. S. dicit: uis quid tibi vera ratione melius ocearris , hoc scias fecisse Deum , tanquam onorum omnium conditorem. Et paulo post: Cam dicit, melisa hoc siιrει quam illud , si Oernis dieit, videι quod dicit in allia , in qaibaa cyn
nexa est , rationibus videre credat ergo Deuscisse , quod vera ratione abeosacterediam 4 esse φ-gnouit , etiamsi hoc in rebias creatis non
vιdet. Et lib. I. contracidi erfarium legis,& Prophetarum cap. iv dicit: haud verὸ que adeo di piendo et , ut homo via
58쪽
Deum vidisse non putet; aut putet vidisse , is eredat Deere no luise , voluisse quidem , seae minime potuisse . Aueetas hoc Deus d cordibus nostris. Chrysostomus homil. RO. in I. ad Corinthios cap. I a. dicit ς Certe enim , quod optimum , rectissimumque factu fuit, hoc illum voluisse , consentaneum esse debet, Basilius hom. 9. quod Deus non sit auctor
malorum , dicit : Vnum hoc habere in menιibus nostris praesumptum oporaet , quod 'nihil eorum , quae nobis accidunt , malum sit , aut tale , Ut melius illo aliquid excogi stare queamus. Damascenus lib. 2. de fide is cap. 29. dicit: Si Dei volantas Prouiden tia est , omninὸ necesse es , omni a , qua Pro-ώidentiastant , secundum rectam rationem
optima , ct Deo receptissima sisri , ut non sit melius Aeri. Idem docent Athanasius, Na-mngenus, Clemens Alexandrinus, Cyrillus Alexandrinus , & alij, quos citat Ruia disp. 9. seel. 3.
I . Dices:Sancti Patres, dum asserunt, Deum semper facere optimum asserunt Id in aliquo ex tribus sensibus explicatis quant. SO. num. 22; ergo ex testimonijs allatis non probatur Deu facere optimum in ordine ad perfectionem formalem uniuersi, ut explicatum est num. 18.I8. Sed contra , nam si Patres dicerent mundum esse optimiun solum in ordine ad tantam Dei manifestationem , & rela te ad honestatem diuinae operationis , Scex eo , quod sit summe conformis voluntati, qua Deus voluit facere mundum debuissent asserere mundum , quomodo
59쪽
- De necessitate ad opsimumcunque fuisset facilis, etiamsi fuisset factus instar ingurii , 'in quo manerent tres, vel quatuor homines Deum imperfecti is mὸ cognoscentes , adhuc futurum optimum , cum esset aptissimus ad manifestandum Deutra illa imperfectissima manifestatione , quam Deus intenderet de facto , cum fieret per operationem ho nestissimam , & esset maxime conformis diuinae voluntati volenti facere mundum
admodum iligitii ; sed est alienissimum a domina Sanctorum Patrum, quod DeuS
fecerit mundum optimum in eo solum sensiti in quo mundus esset optimus, etiamsi
laetus suisset ad modum parui tugurij I
ergo is Confirmatur, nam ideo dicunt Deum fecisse mundum optimum , quia cum Deus si optimus, habet perrectam inclinationem ad faciendum mundum optimum P sed Deus quia est optimus , debet habere perseelam inclinationem non solum ad faciendum mundum optimum in ordine ad finem intentum, sed etiam ad intendendum finem optimum; er
go m. , as. Addo , quod Philosophi, Scholastici , & Patres eum asserunt Deum
semper tacere optimum , afferunt Deum semper facere optimum in eo sensu, in
quo optimum potest fieri e sed potest fieri
optimum solum formali ter , non autem smaterialiter; ergo &c. Probatur maior: nam Aristoteles textu citato 68 nimirum B. Physicorum dicit: In ys , qua juntna
60쪽
e II Oportet, si modo esset possit; ergo expresse dicit naturam, & Deum facere optimum inquantum sieri potest. S. etiamsThomas I- parte quest s art. a. ad I. dicit : Deus seis ιotum uniuersiam optιmum serundum modum creatura ; sed modus
creaturae est , Ut sit optima selum formalister, non autem materialiter : ergo &c. In eodem sensu loquuntur alij Auctores ci
Σo. Dices: Deus Vt pote optimus non inclinatur ad faciendum minus bonum etiam materialiter , omita maiori bo
et I. Respondeo, distinguo r non inclinatur ad faciendum minus bonum materialiter , in quantum est minuS boniIm is, concedo: in quantum non potest fieri optimum formaliter , absque eo quod fiat al1- quid materialiter minus bonum, nego . Deus inclinatur ad faciendum optimum formaliter ς & quia non potest facere optimum formaliter , nisi faciat aliquid materialiter minus bonnm, ideo inclinatur ad faciendum materialiter minus bonum, ut faciat formaliter optimum. 21. Addo posse dici, quod ita mundus est formaliter optimus , ut licet possit dari alius mundus materialiter melior, tamen eo ipso talis mundus esset formaliter minus honus, quam sit mundus exsestens de facto . Explicatur . Perfectio enim formalis ultima mundi consistit in hoc , Ut omnes eius partes ordinentur