Joh. Helfrici Jungken M. L. Chymia experimentalis curiosa, sive Medicus praesenti seculo accommodandus per veram philosophiam spagiricam. Rerum naturalium veris fundamentis exornandus, & faciliori omnis generis morbos curandi methodo illustrandus con

261쪽

1is De TartaraIdum S purificandum e qui etsi non albicans admodum & crystallinus fuerit, saepius tamen soluto praest at,utpote cui particulς acidae,qui hic ab heterogeneitatibus saltem liberari,non vero debilitari debebant, maximam partem ignis calore extracta ' deprehenduntur. Vires cum reliquis acidis communes habet, attenuat viscosa incidendo, unde purgantibus optimo cum successu ispe additur. In hypochondriacis vero affectibus ab ea superante Acido, perperam propinatur, ubi suo accedens analogo , malum adauget. Multo efficacius adhibetur in Bile nimia volatilitate praedita, & turgente, quae per modum estervescentiae cum hoc pugnans, cx suis prorepe re latibulis cogitur , vel in suo centro detine

i Destillatio Tartari spiritum, oleum&sit 'volatile nobis exhibet, in quibus tamen separandis Artifices multum discrepant, dum hic 'mox acidum, mox alcaiisatum,& nescio quid exquirit : meliorem nobis constitutivorum Tartareorum separand.methodum reliquisse,idetur Nobiliis Fridericus Hostmannus, in sua clave Schro defiana ubi docet, destillan dumTartarum spiritu vini impraegnare,ut ita Iatitant in Tartaro spiritus alacrius ascensuros incitet;cum praecipit: I t. Ta

262쪽

' ve Tartaro. ris

. Tartari crudi solutione unica depurati prolubitu, pulveri satum spiritu vini impraegna sectificato, q.s tum ex retorta destilla in tecipiens amplissimum, lutatis probe juncturis,& quidem igne gradatim adhibito. Atque primo ex tillat phlegma, deinde spiritus, octertio Oleum , ac s1 ignis regimen iuxta ignis gradus bene rexeris, sal volatile etiam obtine

bis. Quae omnia peracta destillatione ab invicem leparanda, & spiritus ex oblonga phiola

per 3.M. vel cineres rectificandus.

Spiritus hic particulis acido- salinis volatilioribus saturatus, maximis virtutibus praediatuSextat, propter enim acido- sulsureas, P stis & Febrium malignarum nobile est alexi- pharmacum, cum acidus simul & sudorificussit, atque ita corrosivas veneni palliculas &acres, diaptiorest expellat, & enervem rob Iet languinis massam, ut efferatae bili resistere queat: dulcificantes enim ejus particulae p netralia sanguinis percutiunt, ut quae acria sunt & venenata salia, solvant, & cum sero foras protrudant. . Atque haec sunt specificar&propriae hu)us spiritus virtutes. An vero in innumeris aliis quibus adscribitur affectibus conducat v.g.in arthriti de vaga,affectibus hypochondriacis & aliis ab exsuperante Acido sepius ortis, contrarius reluctatur effectus.

263쪽

aro De Tartaro.

Ut vero spiritus hujus acido- sulfureae intenderentur particulae, Mixturam simplicem Paracelsus excogitavit , quam Fridericus Hostmannus compendiose hoc modo parare jubet. N. Tartari albi unica solutione deputati, vitrioli opt.ana. p. aeq. destilla per retortam,&super caput mortuum ter cohoba, quousque liquor apparet clarus, huic adde spir. vini rectis partem dimidiam & denuo super vitriolum destilla,&Tartarum calci natum q. s quousque spiritus omnis purus & subtilissimus prodiit.Qui tum per se, vel cum EssentiaTheriacali per mensem S ultra circulatus leni calore, in dictis affectibus ubi acid sulfureae desiderantur particulae magnarum est vi rium. Dosis guttularum xx. ad xxx. & ultra,ubi

spiritus Tartari simplex ad 93 & duos propi

natur

oleum foetidum magna ex parte partiCulis salinis volatilioribus impraegnatum Cum spiritu vini circulabis , ut corrigas ingratam odoris vim, nec si Alcalina adderes spicula haec foetida liberando enervius oleum TCCipias,dum isto opere volatiles,fixis Alcati particulis ab sorptae oleum relinquunt Viribus Potissimis o rbatum. Hoc oleum usiam utplurimum habet in

264쪽

externis artuum doloribus a frigido ortis , brem tumoribus, Contracturis & similibus. Iam ut Acidi cum Alcatino congressus di lucidior fiat, sal Tartari ruminare, quod pro mutata particularum textura,vel fixum sit vel

volatile. .

Fixum simplici fit calcinatione in furno figuli, quod tum repetita solutione, filiratione& coagulatione purgatur,donec puru existat. Hoc cum hactenus vili veste suam luserit scenam, HeImontius ansam dedit, & praecipit ut hac spoliatum , in nuda comparea simplici forma, volatilis are,ubi inquit:Siquis est qui medendo charitatem proximi cordi habet, discat dissolvens aliquod, quod sit homogeneum, immutabile, dissol vens sua objecta in materiam primam liquidam : Quod si

vero ad istud ignis arcanum non pertingar, discat saltem sal Tartari reddere volatile , ut hujus medio suas perficiat solutiones. Hoc enim informe accipit formam ejus,cui unitur, unde non imerito in serno omnia a sorbendi comparatur, si enim calci vivae nubas, simulque comburas forti igne, extrahit calcis simile Alcali,& potens adeo efficitur,ut in igneam fere naturam convertatur, e quo si mediante spir. vini rectificato Tincturam e trahe,potentem ad calculum nancisceris medicinam.

265쪽

ara et e nrtaro.

In genere sxum Tartari sal universale evis

hibet ab rbens,particularum acidarum . ubi reperiat , ω si in liquida compareat forma, humido solutum sal, improprie oleum audit, quod omnes cutis sordities Acido ortas eluit, ac interne etiam Acidum quodvis exsup rans infringit 3c absorbet . . Accedimus ad volatilisandum Tartari sal,

hoc,cum mimont reticuerit methodum,varie ab artificibus solet elaborari: Ex omnibus veriorem volatilisationem , mediante fer mentatione, se edocere nobis persuadere conatur Ioel Langeώι , ubi hanc communicat methodum:

Calcinentur primo Tartari crudi m ij. vel

iij. prout multum Tartari ferme tare animus estu eviter saltem, dc ad aliqua tantu nigredine ut habeas quo maxime opus, ferme rum Tartari fermentandi. H uic ollae capacissimae immisso affunde tantum aquae , ut ad digiti latitudinem emineat, ignemquc primo lentum admove, ut tantum intepescat, postea,

dimidium manipulum Tartari subtiliter pulverisati insperge. & brevi videbis bullulas

quasdam surgere, & accrescere magis rcia gisque.Hoc viso perpe veluti coepisti,partitis nempe vicibus Tartari pulverem inspergen do,& sic major ferme tatio excitabituribu Ilis

266쪽

De Tartaro Euexinde tam concinno ordine surgentibus, acs ipsas uvas naturales, excepto colore conspi- Ceres. Verum accurato hic ignis regimine opus est, moderato nempe, quale omnis fermentatio requirit. Cavendum quoque ne cinpio1iori inspersione nimia excitetur ebullitio.& fermentatum , quod istet, Olla elabatur. Cessante fermentation mitte omne quod inest ollae in cucurbitam ferream,nam de vitrea periculum est, ne rumpatur, cum ei sepius.

cule lintea frigida madefacta, oporteat appli- Care, quo nimia Tartari fermentati ebullitio prohibeatur, qui alias nimii Caloris impatiens rapido cursu sursum ferri, & ipsum quoque recipiens vas ingredi istet. Atque ea de causa ignis cautissime regendus, lentoque gradu augendus est, in fine tamen satis forti ut salom ne sursum pellatur. Et comperies quoque, si rite recteque processeris, crassum illum faeculentumq; Tari rum, fermentatione dicta adeo subtilem volatilemque reddi, ut ne tantillum salis fixi in

capite mortuo remaneat. Liquorem egressum , quoniam multa aqua fermentationis causa addita resertus est, multum quoque retiactificara oportet,& quidem eo usque, donec subalbido colore appareat, quod indicat, de bitam ei quantitatem salis volatilis inesse.

Quan in

267쪽

αM. De Tartara.

Quanti hoc aestimandum sit,uel solius Hel-

montii testimonium respicere subet , idque non solum in affectibus corporis internis, ted& externis, adeoque in ipSa gangraena mirabile deprehendiise, imo & e)us beneficio EL sentias quasdam parasse', quas frustra aliis

menstruis tentasset, asserit.

Alii ex fixo sale, volatile conficere st udent volatilium additione, sed modum , quo fixa redduntur apta ut a volatilibus pati possin i,omittunt Acido absolvendum; Aceto enim intra tres horas id posse per .agi,polite ingeniosus Vnss. ten Rhyne conten, dit, quod ab aliis vix intra tres hebdomadas. Redditur inquit volatile, postquam volatiles& acidas particulas amisit , aceto spiritibus non plane priVo,sed eos intimis particularum visceribus includente,) saturandum, ut etiam intra tres horas ubi tres septimanas alias consumunt alii, Acidum manifeste spiret, tum spiritu vini aliquoties cohobandum, ut transeat in volatili sat um Tartari sal. Ex hoc fundo terram Tartari foliatam oraum traxisse quis non videt , dummodo ejus dem ruminetur confectio quae ita se habet.

N. Salis Tartari albissimi ib j. ab hoc absit,aie aceti q.s. & insipidum elevetur, postea novum aceti spiritum affunde, & destilla, huncque

268쪽

D. Tartaroi

que rei terato laborem, donec spiritus affusus rursus exstillare incipiat acidus, qualis fuit affusus, atque tunc sal fixum spiritibus acidis volatilibus est animatum, quod nigrum in fundo spir, vini solvendum, per chartam filirandum, &lenissimo arenae calore in vasis terreis siccandum,exsiccata materia,iterum spir. vini solvenda, filiranda&exsiccanda toties,donec massa appareat alba, & foliorum instar con

cresseat.

Vel si compendiosius velis hoc volatile salterrae foliatae nomine insignitum: Acetum a sale Tartari evapora tam diu, donec Acidum spiret, postmodum coagula,& cum spir. vini edulcora cepius cohobando. Ingeniosus Cna filium processisse duco, qui propriis spiritibus animationem instituit, tali

modor

. Sadis Tartari albiss ab g. stiritin Tartari bis per cineres rectis I risin minia . q. s ut quatuor emineat digitOS. Digerantur aliquandiu in loco Calido,postea spiritum abstrahe ad siccitatem : affundo novum spir. Τartari & spiri vini, & iterum dἀstilla, idq; toties repete, scit. sexies Vel septies,& ultimo quidem per phiolam altam, Q ecsal Tartari in lateribus vitri, camphorae assi

269쪽

instat appareat , quod vitro probe clause .serva. iSi hoc augmentare velis arcanum, adlice illi spir. vini opi. rectificati&alcoholis ali, ad Iduorum vel trium digitorum eminentiam in vase optime clauso, tum misteantur oc dige- irantur tam diu ,donec cuncta bene unita sint,& de massa nil appareat amplius: hac solutio- ne facta repone vitrum in locum frigidum,&crystallisentur rutius, atque ita augetur Tar- , tari Arcanum vel volatilisatum sal in infini

tum.

vires salium horum volatililatorum maia 'ximae sunt, ncc satis depraedicandae in omni corrigendo Acido, ut affectibus Hypochon. driacis,Arthritide,Podagra, Calculo, Febribus & similibus, inprimis fale volatili C. C. 'viperarum &C. fortificatum'exaltatum . si vero Elixire proprietatis absque Acido jum gatur , exhibet Tincturam Spleneticam, Nephriticam, Arthriticam, &c. . .

Similem inter alia volatilis attonis salis fixi

methodum nobis comunicaVit Iob Otto μι ibius in sua, ex India Orientali in Europam ad Academiam Naturae Curiosorum,miua Epi- , stola,his verbis i uodn veram atque inauditam Physicam introitu. Amore, inquit, proximi ponamus incognitum de sale arcanum: iΙ-

270쪽

cultoribus,desiderarissimamrectam lae

dam gra num az calcinatorum iasium volatia hiationem Ubi breuaternotandum. nullum in naturalal essenaturaliter fixum sed omi certo gradu volatile, & quod sixum posside mus igniS calcinatione nimium exsiccatum, combustum Minortificatum est. Reddatur itaq; atrassum, Sc corruptam restituatur pta

aerem M inibi volitantia acidi tacula0 z

quenti universali methodo. ς' Sal aut calcinatuna, aut natura stro solve in aqua, lixivio tenui ollam novam nota vitrearam Intus ad satietatem imbue,&super ignem evaporando, aquam sali associatam se paraiiciat fixumollaepores ingreditur, Moula aeri exposita per acrem corrigitur, ut dis mo exeat,&volatililatum ac spiritibus rursus animatum, lanae intar, ollae parietibus extra

adhaereat: quod abrasum pauci manipulassi bus sublimatur. Vecidum particulari modo. datis Tartari caicinati q. v. superfunde acetu vim destillatum, pone in digestionem usque dumtotumsalinacete,sit lutum:de mum acetum cumsoluto sale per ηoidies di gere, post digestione abstrahe acetu, dctu in tunsso sal crystallinus relinquetur fero