장음표시 사용
591쪽
minemus. Nec enim astra in eum usum condita sunt,ut ex illis, quid unoquoque tempore euent runa sit, discamus, sed ut lucem terris ministrent, temporum distinctioni inserviant. Quam pa-xum autem in reliquis tribui debeat astrorum vi tuti, vel ipse creationis ordo nos docer otest: Cum enim tertio die DEVS stirpes plantas crines produxisset, quarto demum die post coelum sitis luminaribus ornauit, ne quis horum virtute terram foecundatam putaret. Obseruauit hoed cisiiimus Hebraeoru Philo qui in libro de mundi opificio sic icribito Quarto die coelum picturis
exornauit, non quod terrae id posthaberet, damin, eriori natura priuilegium, potiorem yeri ac diuiniorem cundo loco ponens; sed ut euidenti time imperii sui potentiam ostenderet. Quippe cui pramidens opiniones nondum creatorum nominuri, coniecturas verisimiles credibiles libenter sequentium, quae inultam quidemationis sieciem traberent, non item sinceram vercae , quod suis oculis macis credituri essent, uam Deo, admiratores sophistica potius , quam apientiae quodque Solis acLuna cursibus tum stitiis, hybernis, vernis, autumnalibusq; mutatio
nibus , annuorum terra proventuum omnium
ue nascentium caussas,acceptum laturi essent sy-erum coelestium ambitibus ne cui creatura: a1- scribere primas caussas auderent siue per imprudentiam , siue per ignorantiam nimiam recur-yant inquit mentibus ad primam huius uniuersitatis generationem , meminerintq; ante Solem Lunam omnigenas stirpes omnigenosque fru-us e terra proditos. Atque ita sibi persuadeant, in posterum eam prolaturam eos ex coelestis
592쪽
patris arbitrati, quoties ei placuerit , non exspectato coeli fauore cui dedit quidem potentiam, sed non liberam. Nam ipse sicuti auriga habenas, aut 'ubernator clauum tenens , dirigit , qua vult rectb more ac lege singula, nullius ope indigens: omnia enim Deo possibilia Atque haec est calicia, cur terra prior germinarit herbam protulerit, coelum vero post sit ornatum. Hae Philo. In hominum Vero corpora fortunas adeo nihil pocs tiydera, ut illa potius una cum reliquis creaturis hominum usui seruire debeant. Qui ergo illis homines subiiciunt, ipsum usum natura perue tunt, in vera pietatis leges multipliciter peccant. Primo enim astris tribuitur,quod solius Dei
est, a diuina providentiae conlideratione hominum mentes avocantur, dum ex syderum motu&positione omnia provenire credunt. Quae deinci caussa est, ut in secundis minus feruidi sint in precibus religionis studio , in aduersis vero non DEI manum peccata pixum Punientis agnoscunt , sed illa sibi ex astris necestario contingere arbitrantur.Praeterea ipsum Deum qu*da modo astris subiiciunt, labolitas dudum gentium superstitiones reducunt. Quod enim illae olim plus tribuerunt Ioui , Mercurio, Phoebo, Veneri, AI arti , Saturno Dianae, quam hodie illorum astris vanissimi homines tribuunt, quando inspecta natiuitatis hora, de tota vita cursu, imo de animi vitiis virtutibus audacissime vaticinantur mon temere profecto olim Ieremias dicebat: Viam gentium ne discatis, ' designis coeli neformidetis: nam gentes ista timent. En gentium viam vocat,
quam illi artium omnium liberalissimam esse utant, eos gentium similes dicit, qui astra ob- eruant aut metuunt, quasi illa nobis aliquid maliVel
593쪽
l oc0- SERIA. Arve boni ex se ipsis portendere possint. Et mox
eodena loco de gentium idolis loquitur, Ut eandem astrorum Zoi dolorum rationem esse doceat. Quod si locus in scripturis nullus exstaret, praeter hunc nostra Prophetae,qui Meonemim exscindendos
dicit, ut Christi regnum instaurari possit .s Ius hic sumcere poterat, ne illis in Ecclesia locus daretur. Viderunt hoc Iancti patres, qui illos scriptis suis grauiter oppugnant: ex Augustino patet, Mathematuos olun in inimicorum Dei numero habitos, non sine publica de solemni poenitentia, si quando conuerterentur , in Ecclesiae gremium receptos fuisse. Taceo nunc leges Imperatorias, qua eosdem ariolis , auguribus, maleficis con-
Obiiciunt illi 't euentus docet, artem istam minime vanam esse, dc exempla sint eorum, quitum aliis tum sibi ipsis mala futura Eraedixerunt. purina enim Caesarem monuit, ut sibi ab Idibus Martiis caueret, quam admonitionem ille conte-Dnens, eodem die in Senatu occisus est. Et Ascle urion a Domitiano interrogatus, qui ipsum exitus naneret , in breui a canibus dilacerandum spondit. Voluit autem Domitἔanm artis vanitatemtrguere dc illum absq; mora sepeliri iussit. Quodum fieret, euenit, ut repentina tempestate funus 'eiectum sit, canes cadauer semiustum disice serint. Addunt his infinita alia exempla, ea ma-lme, qua nostro seculo contigerunt, oe omnibus
ota sunt. Sed de Christum dixi 11e aiunt Erunt signa Sole. Luna, c. Vnde colligunt astrorum O- is signa coelestia obseruari debere. Sed facilis responsio. rimo enim quam multos in toto the homines eodem sydere cum Iulio. Asclerione natos fuisse putamus , quorum tamen non omnium
594쪽
omnium eadem fuit conditio, nec idem vitae si Dis Aliunde ergo quam ex artis suae certitudine ista habuerint oportet Mathematici isti qui praedi-Xerunt. Et multo plura exempla poterunt adduci,quar artis huius vanitatem arguunt. Qujd enim de gemellos, Esau in Iacoim dicemus, qui simul comςepti&nati, ingeniis tamenin moribus fuerunt
cisumiles s Et apud Prophetas Chaldaei labylonii ridentur, quod, cum astrorum peritissimielsent, tamen excidium sibi imminens nec praeutidere potuerint , nec avertere. IV in certe Naulani dicit Stent quaeso; eruent te scrutatoreocce toruin flesiarum in spectores, qaiq; ex matronibus praedicat quae enturaikntiope te .c. Curn primis vero memorabile exern plura Astrologia ivdmiacatae Romana historia in su. In orator proponit,
qui cum artis eius cognitionem haberet non vulgareat, mortua uxore Maraiae, nullam ducere,
Iuit , ni fi qua haberet regiam, 'nuenta est tandem a Mia quaedam in Syria , cui Regem maritum astra portendebant. At qualis illa festu aut quibus moribus regiis pr'dital Talibus omnino, ut omnis nequitiae prostibulam dici pollit. Nec
enim contenta marito Imperatore turpis adultera se ipsam de domum Imperatoriam infamem. reddidit. IIlo autem defuncto, priuigno nupsit Basiam, qui paulo ante eius filium Getam ex cotilo ipsius pendentem occiderat, ne illum Imperis contortem haberet. Neque inuita aut coacta a ricida nupsit, sed ipsa illum ad amorem uaceti x inuitauit. Cum enim coram ilio quasi per Megi Ientiam sinum nudasset, ille diceret Hellem aiceret illa respondit libeticet. An nescis te Imreratorem esse, deges dare, non accipere Secuta est im- stas nuptias Alexandrinori ciuium miserabilis
595쪽
clades, quorum milia millia caesa sunt, quod nonnulli ipsem quidem De iam illum vero Oedipum dixissent. Tandem cum Bassiani occisi cadauer ad ipsam esset deIatum, illa super hoc incumbens sibi ipsi mortem consciuit Atqui haec fuid regia illa, σις, quae illi obtigerat, quam Diaboli
vilissimum mancipium fuisti illius more, moribus dignus vita exitus abunde testantur. Huius generis passim multa occuirunt in historiis, imo quotidie sei offerunt, si illa obseruare libeat. Nec tamen negauerim , sepius ab Astrologis vera praedici, at ideo uti huic credendum.esse non sequitur Iusto enim Dei iudicio fit,ut impostores interdum vera dicant, cita suorum quidem fidem Deus probat sicuti per Moysen monuit rimissio vero efficacia erroris dementari patitur, ut a-iquando dignas suae impietatis poenas exstiuant. Quoad vero Christi verba, ille non de legitimo astrorum motu, sed signis extraordinariis loquitur, quae praeter natura cursiam visuntur, rideo alicuius mali insoliti praesagia sunt. Docet hoc ipse,
quando virtutes coelorum commouendas dicit.
Nec tamen illa quoq; aliquid operantur, sed posvas denunciant, quas poenitentia subterfugere licet. Quae vero iuxta naturae ordinem fiunt,non
magis ahquid portendunt, quar quod Solem oriri occidere videmus, 4blstitiari aequinoctia
certis inter se vicibus commutari Quod si hoc aduersarii negant, scire velim, quae ratio illosis ueat, ut in minorum syderum ortu occasu at-ue positione plus efficaciae constituant, quam in ylis et una motu, cuar Oses luminaria munisi magna vocat is ut si haec quoque in homines
aliquid posse dicunt iidem quotidie illorum ata sectus erunt,4 proinde non multam obseruati
596쪽
Dein requirut, cum quotidie oriantur occidant, de a Deo sibi constitutas metas percurrant. Ha terea si qua byderibus vis inest, eam no in pauculis modo istis, Quae Astrologi notarunt, inesse dicemus, sed omniti quoq; anis , quorum multa millia in coeli resione fulgent. Nec enim putandum est, Deum aliquid inciis octoium finxisse. At cum
istorum omnium ne numerus quidem inuestigari possit,nedum vis&essicacia. lnanis&incerta erit ars ista, cui illi tanta spe fiducia nituntur. Viderunt hoc olim inter gentes, quicunque ratione prudentia excelluerunt , Caim Sulpitii Tribunus militum,cum eclipsimLunae fore prauidisset, milites pro concione admonuit, ne hoc prodigium putarent, quod certis naturae legibus heret. Et ante illum Pericles,cum exercitum nauibus impo- fuisset, Eolis eclipsis oborta multorum animos terreret, illos caustam iusti terroris habere negauit, eo quod neq, Sol , neq, natura quicquam patiatur, sed Luna legitimum cursum secuta Solis lucem intercipiat, quo minus illa in terras deferatur. Qua exempla in eum finem adduximus , ut
Christianos homines suae Ieuitatis pudeat , qui a- sitis hodie plus tribuunt, quam olim apud gentes
fecerint, qui ingenio prae caeteris Valtierunt. Roaolphm Gualthermiu Mich. Proph. cap nil. 2olag. 2o9. Si plura de hac materia requiris, vide eundem in Sophon Proph.Homu. 2 lax. 2τ fac. 2.item in Haggaeum 'm a pagno fae. I. Item Hom in Psal. II hitit. Germanice Anno edita. Item Iohannis Caluini admonitionem adversm prologram, quam iudiciariam anoeant,opusculis ipsim infertamin PetrAmitemque Marcirem in Genes pag. go. DXLII. De Leonhardo Nurneussero ci ci
597쪽
turum somniet, praesignificare ephemeridibus suis minime omnium erubescat. Quum autem annis abhinc non ita mittis praedixi flet, impendere magnae alicui personae ruinam aliquam, occatima euenit,ut donrado Stangi Reipubl. Esch- negentis Archigrammateo, h6mini doctrina, virtute prudentiaque praestanti amico nostro,c5sulatum nunc illic gerenti, una de vaccis suis in specum subterraneam cellamve vinariam , quam famulam apertam incutia quadam reclusamue reliquerat, prolaberetur, unde tamen non ita multos ost emersit , nullo corporis sui membro luxato,aeso,aut perfracto. Quod autem ea re coniux illius partim terrore perculsi , partim vero gaudio delibuta esset, in curiam aedibus sivis propinquam confestim procurrit, atque fortunam hanc suam
marito in sinum emundit Qui quidem re omni ex uxore intellecta, id futurum hodie praedixit Thurneuctrus, inquit, illi usique prolato mox diario id ipsum demonstrat Videtis, inquiens, 'neus ferum magna cuidam persiona casum hodie pr
nunciare. Huiusmodi quidem cum vacca mea rubra sit m parilis utique personis minime numeranda, ne acu ille rem tetigit, ac verus vates exstities Quin igitur praesagia illius ex Apollinis proficiscantur tripode, dubitari certe non debet. Hae ille cauillatione atque commate non modo ista in commouebat omnibus assidentibus, sed&esianam istam Thurneusὸri in praedicendis cuius, quemodi hominum variis casibus audaciam& confidentiam salse admodum perstringebat, recutabat. D.
598쪽
DXLIII. De D. Georgi, Maiore. Orcumferebatur olim cantiuncula quaed bus vocibus incerto auctore composia
ctoris conuictores concinne admodum ae modularentur in has ille voces erupit: Distgut , es habe thngemacho, menda molle, ii eam iterum atque iterum repeti.
DXLI De Philippo Melanchthone,D. D. Paulo Ebero.
DAuseM Eberm cum filiolo auctus aliqua set famulo suo mandabat, ut hoc piun Iino significaret. Persuasum namque heum nuncium Philippo haud ingratum forigitur famulus herile mandatum exhauipsum Melanchthoni indicaret: Gaudeo ec inquit , quod commater nostra Lucina bepitia istud ventris sui onus deposuerit, a suum venusto filio auxerit Faxit Deus Ol' superstes ille sit, ad mique nominis
educetur. Caeterum id mihi perquam ac dum accidit, homuncionem hunc corpetvis firmo ac robusto praeditum , tot libecreandis nihilo secius sussicere, iubetque mulo , libero suis verbis plurimum graac omnia illi nulla atque foetici complFamulus ergo domum reuersius,cum Eberi latur , tum istum etiam D Philippi uermonrat atque exponit . up audito D Eberti rationem rei pondet: vah, occine aditis
est dignum AEn Dominm Praeceptor nesciuque ignarus, ineptissimos quosque fabrorios quam Plursina plerunquesicamenta
599쪽
multo post ipsi quoque Philippo dixit, qui isto il
lius festiuo resiponso psurimum delectatus recreatusque fuit. DXLV De Dioram Melandro.QVodam tempore Phitium cum Ionam co-Zana expostulabat, ito Iuda os in Has iam recipi permitisset. Ille igitur sese purgans respodit Equidem manibus pedibusque obstiti ut ne stellionibus istis domicilium aut sedes aliqua hac ditione praeberetur At vero oleum atque peram perdidi. Non enim te fugit, nctionem Osere ficer ra, tacite innuens, quosdam muneribus corruptos a Iudas constupratosque esse, qui quidem nonestos ipsius conatus hac in re omnes retudissent, ato Re adeo perfecissent, ut stist etiam inuito ac multum reclamante admissi re septique fuerint. D. Georgiisi grinus in suo aduer aucisos libeια cai titulis ecit, Der Iuden Feiud DXLVI. De Berthoido Campensi. Ἀ- Leo quodam. II Ertholam Campensis , qui praetura olim Hallendorphianae, Hombergensi, mirs fel-diana magna cum laude praefuit, ac munere insuper quaestorio annos cum plures Esthv vegiae functus est, homo cum eruditione, tum virtute. tum prudentia denique rerumque usu praestantissimus , amicus noster , cum uolphgavo quodam Iudae stimanshumo in disputationem Abierodae
veniebat , ac nihil ad summam diligentiam reli-
600쪽
oui faciebat,sed omnem mehercule lapidem ino uens , totus in eo erat , quo hominem ab errore suo auersum, ad veram Domini Iesu agnitionem perduceret. Et si vero non solum sacra scripturae testimoniis quam plurimis maxime illustribus, verunt ipsis etiam Domini Iesu miraculis demonstraret, planumque faceret ipsum esse unicum illum humani generis redemtorem, surdo tamen fabulam narrabit. peruersi, ac praefracto Iudaeo in errore suo pertinaciter obstinateque perlistente. Itaque bra nonnihil accensus uuaestor, quod aethio Iem lauaret has in voces ad extremum erupit Oudes eccubi te in extremo iudicio reperturus sum s Nunquid orct in culo in regno lutonis
O Iud , mo merit ire dich ruo heurode moeten deis In Nobis Ertic eis Ei Iudaem respondit operae tu vero precium facturus sis Domines umestor, ire equidem si me repereas inerr Renthmerster,ih mardet martich eine Adnen Fund thun, daphrmieh daseth inardet dei, innuens , ne ipsum quidem procul ab inferis abfuturii, Acheronte, si se istic inueniret. Mumquidem salso responsis miros illet
DXLVII. De eodem Bertholo campensi Dem habito olim Vchuegie examine Rholasti-
co, extiteratore quodam inter poculaqti aerebat, qui vocaretur Latine ein Roling. Ille rei huius gnarus, ne siram inscitiam proderet, respondit. Ei Nar han mehr gen ais,ehen misen dieantisortet λδnnec Stultus mehercule unus plura qua reri
potest quam quibus explicandis vel decem susticiant docti ac intelligentes viri. Eo audito QUF-stor infit: Nunc vero tene exploratumqueTabeo, quomodo ein Rosita Latine dicativa Ianu