Catulli, Tibulli, et Propertii Opera

241쪽

PROPERTII LIBER III. et 33

Ter quater in casta elix, o Postume, Galla, Moribus his alia conjuge dignus eras. Quid faciet nullo munita puella timore, Cum it luxuriae Roma, magistra tuae Sed securus eas, Gallam non munera incent, Duritiaeque tuae non erit illa memor. Nam quocunque die sanum te fata remittent, Pendebit collo Galla pudica tuo. Postumus alter erit miranda conjuge Ulysies; Non illi longae tot nocuere morae Castra decem annorum, et Ciconum mons, Ismara, Cal Pe, Exustaeque tuae mox Polypheme, genae: Et Circa fraudes, lotosque herbaeque tenaces, Scyllaque, et alternas scissa Charybdis aquas: Lampeties Ithacis erubus mugisse juvencos, Paverat hos Phoebo flia Lampetie, Et thalamum arae lentis fugisse puellae, Totque hyemis noctes, totque natasse dies: Nigrantesque domos animarum intrasse silentum, Sirenum surdo remige adisse lacus: Et veteres arcus letho renovasse procorum; Errorisque sui sciatuisse modum. Nec frustra: quia casta domi persederati Xor.

Vincit Penelopes Laelia Galla fidem.

UT RITI S unde avidis no sit preci Osa Puelli S, Et Venere κhausta damna querantur opes Certa quidem tantis causa et manifesta ruinis. Luxuriae nimium libera facta via est. Inda cavis aururn mittit formica metallis, Et Venit e rubro concha Erycina salo:

242쪽

et 34 PROPE RI ID LIBERI IL

E Tyrus strinos praebet ad mar colores, Cinnamon et multi pastor odoris Arabs. Haec etiam clausas ex Pugnant arma Pudicas, Quaeque terunt fastus, Icarioti, tuos. Matrona incedit census induta ne Potum,

Et spolia opprobrii tostra per ora trahit. Nulla est poscendi, nulla est reverentia dandi

Aut, si qua est, recto tollitur ipsa mora. Felix Eois lex funeris una maritis, O uos Aurora suis rubra colorat equi S. Namque ubi mortifero adta est fax ultima ledio, Uxorum fusis stat pia turba comis: Et certamen habent lethi, quae viva sequatur Conjugium: Pudor est non licuisse mori. Ardent victrices, et flammae pectora Praebent, Imponuntque suis ora perusta viris. Hic genus infidum nuptarum, hic nulla puella Nec fida Euadne nec pia Penel OP e. Felix agrestum quondam Pacata UVentu S, Divitiae quorum ess S, et arbor erant. Illis pompa fuit decussa Cydonia ramo. Et dare puniceis plena canistra rubi SQ, Nunc violas tondere manu, nunc ista res ire Lilia, virgineos lucida per calatho S; Et portare suis vestitas frondibus uvas, Aut variam plumae versicoloris avem. His tum blanditiis furtiva per antra puellae Oscula silvicolis emta dedere viris Hinnulei pellis toto S Operibat amanteS, Altaque Dativo creverat herba toro Pinus et incumbens laetas circundabat umbras; Nec fuerat nudas poena videre Deas: Corniger Idaei vacuam pastoris in aulam Dux aries saturas ipse reduxit oves. Dique Deaeque omnes, quibus est tutela per agros,

243쪽

PROPERTII LIBER III. et 35

Et leporem quicunque venis venaberis, ho*es. Et si forte meo tramite quaeris Vem Et me Pana tibi comitem de rupe vocato, Sive petes calamo Praemia, IV cane. At nunc desertis cessant sacraria lucis: Aurum omnes victa jam pietate colunt.

Auro pulsa fides auro venalia jura ;Aurum e sequitur, mox sine lege pudor. Γorrida sacrilegum testantur lumina Brennum. Dum petit intonsi Pythia regna Dei. At mons lauii gero concussus vertice duras Gallica Parnassi sparsit in arma nives. Te scelus accepto Thracis Polymestoris auro Nutrit in hospitio non, Polydore, Pio. Tu quoque, ut auratos gereres, Eriphyla, lacertos, Dilapsis nusquam est Amphiaraus equis. Proloquar, atque utinam patriae sim vanus aruspex; Frangitur ipsa suis Roma superba bonis. Certa loquor; sed nulla fides: neque enim Ilia quondam Verax Pergameis Maenas habenda malis. Sola Parin Phrygia fatum componere, sola Fallacem patria serpere dixit equum. Ille furor patriae fuit utilis, ille parenti: Experta est veros irrita lingua Deos.

MUIT A tuae, Sparte, miramur jura Palaestrae. Sed mage virginei tot bona gymnasii;

Quod non infames exercet corpore ludos Inter luctantes nuda Puella viros

Cum pila veloci fallit per brachia jactu,

Increpat et versi clavis adunca trochi; Pulverulenta que ad extremas stat femina metas, Et patitur duro Vulnera Pancrati ;Nunc

244쪽

Nunc ligat ad caesium gaudentia brachia loris, Missile nunc disci pondus in orbe rotat;

Gyrum Pulsat equis, niveum latus ense re Vincit, Virgineumque cavo Protegit aer c ut . Qualis Amagonidum nutatis bellica mammis Thermodonteis turba lavatur aquis Et modo Taygeti crines aspersa pruina Sectatur patrios per juga longa Canes. Q talis et Eurotae Pollux et Castor areuis, Hic victor pugnis, ille futurus equis Inter quos Helene nudis capere arma papillis Fertur, nec fratres erubuisse Deos. Lex igitur Spartana vetat secedere amanteS, Et licet in triviis ad latus esse suae: Nec timor, aut ulla est clausae tutela puellae, Nec gravis austeri poena cavenda viri. Nullo praemisso, de rebus tute loquaris Ipse tuis, longae nulla repulsa morae. Non Tyriae vestes errantia lumina fallunt, Est neque odoratae cura molesta domi. At nostra ingenti vadit circumdata turba, Nec digitum angusta est inseruisse via Nec quae sint facies, nec quae sint verba rogandi

Invenias coecum versat amator iter.

Quod si jura fores, pugnasque imitata Laconum Carior hoc esses tu mihi Roma 'ODO.

IV ego non ullos jam norim in amore tum Ul-

Nec veniat sine te nox vigilanda mihi; Ut mihi praetextae pudor est velatus amictu, Et data libertas noscere amori ite Γ, Illa rudes animos per noctes conscia Primas

Imbuit, heu L nullis capta Lycinna datis,

245쪽

Tertius, haud multo minus est, cum ducitur annuS. Vix memini nobis verba coisse decem. Cuncta tuus sepelivit amor: c nec femina post te Ulla dedit collo dulcia vincla meo. Testis erit Dirce tam vero crimine saevae

Nycteos Antiopen accubuisse Lyco. Ah quoties pulchros ussit regina capillos. Molliaque immites fixit in ora manus PAhi quoties famulam pensis oneravit iniquis, Et caput in dura ponere jussit humo PSaepe illam immundis passa est habitare tenebris ;Vilem jejunae saepe negavit aquam. Iupiter Antiopae nusquam succurris habenti

Tot mala P corrumpit dura catena manus.

Si Deus es, tibi turpe tuam servire pucillam. Invocet Antiope quem nisi vincta Jovem

Sola tamen, quaecunque aderant in co ore vires, Regales manicas u Pit utraque manu

Inde Cithaeronis timido pede currit in arces ;Nox erat, et sparso triste cubile gelu : Saepe vago Asopi sonitu permota fluentis Credebat dominae pone venire Pedes: Et durum Zethum, et lacrymis Amphiona mollem Experta est stabulis mater abacta suis.

Ac veluti magnos cum ponunt aequora motus.

Eurus in adversos desinit ire Notos, Litore sic tacito sonitus rarescit arenae ἔSic cadit in flexo lapsa puella genu.

Sera tamen pietas, natis est cognitu error.

Digne Jovis natos qui tueare sene X, Tu reddis pueris matrem p puerique trahendam Vinxerunt Dircen sub trucis ora bovis. Antiope, cognosce Jovem. tibi gloria Dirce Ducitur in multis mortem habitura locis. Prata crueiantur Zethi, victorque canebat Paeana Amphion rupe, AracVnthe tua.

246쪽

α3, PROPERI ID LIBER , III.

At tu non meritam parcas vexare Lycinnam Nescit vestra ruens ira referre Pedem. Fabula nulla tuas de nobis concitet a Ure ;Te solam et lignis funeris ustus amem.

A JOX media, et dominae mihi venit epistola

I nostrae,

Tibure me missa juvat adesse mora, Candida qua geminas ostendunt culmina turre S, Et cadit in patulos tympha Aniena lacus. Quid faciam P obductis committam mene tenebIis, Ut timeam audaces in mea membra manus pAt si haec distulero nostro mandata timore, Nocturno fetus saevior hoste mihi.

Peccaram semel, et totum sum Pulsus in annum ;In me mansuetas non habet illa manus.

Nec tamen est quisquam sacros qui laedat amantes; Scyronis media sic licet ire via. aisquis amator erit, Scythicis licet ambulet oris,

Nemo adeo, ut noceat, barbarus esse volet. Luna ministrat iter demonstrant astra salebras :Ιpse Amor accensias percutit ante faces: Sarva canum rabies morsus avertit hiantes: Huic generi quovis tempore tuta via eli. Sanguine tam parvo quis enim spargatur amantis

Improbus exclusis fit comes ipsa Venus. Quod si certa meos sequerentur funera casUSA Talis mors preci vel sit emenda mihi. Afferet huc unguenta mihi, sertisque sepulcrum ornabit custos ad mea busta sedens. Di faciant mea ne terra locet ossa frequenti, Qua facit assiduo tramite vulgus iter. Post mortem tumuli sit c infamantur amὼntum. Me tegat arborea devia terra coma Aut

247쪽

PROPERTII LIBER III. et 39

Aut humer ignotae cumulis vallatus arenae. Non juvat in media nomen habere via.

UNC, o Bacche, auis humiles advolvimur

aris:

Da mihi pacato vela secunda, Pater. Tu potes insanae Veneris compescere fastus Curarumque tuo fit medicina mero. Per te unguntur, Per te solvuntur amantes. Tu vitium ex animo dilue, Bacche, meo. Te quoque enim non esse rudem testatur in astris Lyncibus ad coelum vecta Ariadna tuis. Hoc mihi, quod veteres custodit in ossibus ignes,

Funera sanabunt, Vel tua ina, malum. Semper enim vacuo no sobria torquet amantes Spesque timorque animum versat utroque modo.Qhiod si Bacche, tuis per fervida tempora donis Accersitus erit somnus in ossa mea Ipse seram vites, Pangamque e ordine colles, Quos carpant nullae, me vigilante, ferae: Dummodo purpureo spument mihi dolia musto, Et nova pressantes inquinet uva pedes. Quod superest vitae, per te, et tua cornua, Vivam: Virtutisque tuae, Bacche, Poeta ferar. Dicam ego maternos aetnaeo fulmine partus Indica Nysaeis arma fugata choris Vesanumque nova nequicquam in Vite Lycurgum Pentheos in triplices funera grata greges Curvaque Tyrrhenos delphinum corpora nautas In vada pampinea desiluisse rate Et tibi per mediam bene olentia flumina Naxon , Unde tuum potant Naxia turba merum. Candida laxatis onerato colla corymbis

Cinget Bassaricas Lydia mitra comas. Levis

248쪽

ra PROPERTII VIBE R J III.

Levis odorato cervix manabit olivo, Et feries nudos veste fluente pedes. Mollia Dircaea pulsabunt tympana Thebae; Capripedes calamo Panes hiante canent. Vertice turrigero juxta Dea magna Cybelle

Tundet ad Idaeos cymbala rauca chorOS. Ante fores templi crater antistitis auro Libatum fundens in tua sacra merum. Haec ego non humili referam memoranda cothurno,

ualis Pindarico spiritus ore Ount. Tu modo servitio vacuum me iste superbo, Atque hoc solicitum vince sopore a Put.

CLAUSUS ab umbroso qua ludit pontus, A

verno,

Humida Baiarum stagna tepenti aquae, Qua jacet et Trojae tubicen Misenu arena, Et sonat Herculeo structa labore via, Hic ubi mortales deXtra cum quaereret urbeS, Cymbala Thebano concrepuere Deo At nunc invisa magno cura crimine Baiae,

Quis Deus in vestra constitit hostis aqua His pressus Stygias vultum demisit in undas, Errat et in vestro spiritus ille lacu.

Quid genus, aut Virtus, aut optima profuit illi Mater, et ample Lum Caesaris esse focos Aut modo tam pleno fluitantia vela theatro, Et per maternas omnia gella manus poccidit, et misero steterat vigesimus annus; Tot bona tam parvo clausit in orbe dies. I nunc, tolle animos et tecum finge triumphos, Stantiaque in plausum tota theatra juvent: Attalicas supera vestes, atque Omnia magnis

Gemmea sint ludis ' ignibus ista dabis. Sed

249쪽

Sed tamen huc omnes huc prirnus, et ultimus ordo: Est mala sed cunctis ista terenda via est. Exoranda canis tria sunt latrantia colla Scandenda est torvi publica cymba senis. Ille licet ferro cautus se condat, et aere Mors tamen inclusum protrahit inde caput. Nirea non facies, non vis exemit AchilleLD Croesum aut Pactoli quas Parit humor opes. Hic olim ignaros luctus populavit Achivos, Atridae magno cum stetit alter amor. At tibi, nauta, pias hominum qui trajicis umbras, Huc animae portent corpia inane tuae, Qua Sicular victor telluris Claudius, et qua Caesar ab humana cessit in astra via.

OBJICITVM toties a te mihi nostra libido;

Crede mihi vobis imperat ista magis. Vos, ubi contemti rupistis frena pudoris, Nescitis captae mentis habere modum. Flamma per incensas citius sedetur aristas, Fluminaque ad sontis sint reditura caput Et placidum Syrtes portum, et bona litora nautis Praebeat hospitio saeva Malea suo Quam possit vestros quisquarn reprehendere cursus, Et rapidae stimulos frangere nequitia . Testis, Cretaei fastus quae passa juvenci Induit abiegnae cornua falsa bovis.

Testis Thessalico flagrans Salmonis Enipeo, Quae voluit liquido tota subire Deo. Crimen et illa fuit patria succensa senecta

Arboris in frondes condita Myrrha novae. Nam quid Medeae reseram, quo tempore matris Iram natorum caede piavit amor P

250쪽

:4 PROPERTII LIBER III.

Quidve Clytaemnestrae, propter quam tota Mycenis Infamis stupro stat Pelopea domus PTuque o Minoa venundata, Scylla, figura,

Tondens purpurea regna Patern coma.

Hanc igitur dotem virgo desponderat holii; Nise, tuas portas fraude reclusit Amor. At vos, innuptae, felicius urite teda ;Pendet Cretaea tracta Puella rate. Non tamen immerito Minos sedet arbiter Orci: Victor erat quamvis, aequus in hoste fuit.

C REDIS eum jam posse tuae meminisse figurae, i Vidisti a te io quem dare vela tuo

Durus qui lucro Potuit mutare puellam. Tantis ne in lacrymis Africa tota fuit PAt tu stulta Deo tu fingis, inania verba. Forsitan ille alio pectus amore terdi. Es tibi forma potens, sunt castae Palladis arte S, Splendidaque a docto fama refulget UO. Fortunata domus, modo sit tibi fidus amicus Fidus ero, in nostros curre, Puella, toro S. Tu quoque, qui aestivos spatiosius exigis ignes,

Phoebe, moratura contrahe lucis iter. Nox mihi prima venit; primae data tempora noctis Longius in Priino, Luna, Ordr toro.

Federa sunt ponenda prius, signandaque jura, Et seribenda mihi lex in amore OUO, Haec Amor ipse suo constringit pignora si O, Te lis sidereae tota corona Deae

ouam multae ante mei cedant sermonibus horae Dulcia quam nobis concitet arma Venus. Namque, ubi non certo vincitur sedere lectus, Non habet ultores nox vigilanda Deos: