Paraenesis s. admonitio qua ratione studia sunt tractanda. By Rodolphus Agricola

31쪽

, tute ducut via. Que y in rebus bulanis quid c percoli sit luto fugieti dum recte secusae ianvclut in speculo cos piaeiadii nobpissidera dum si onui. cu urat simulta: que ad vile strincantilii tirurbem.arciis latis Fati,coscripta. Egrebra inimis erudirili abiud. bacraria ad emonicit 'aretussis inibi vidiatur ea emi uisita sello:ccdi.3s ornatus et ut ita dieaim plura orbi .tanta prerra maiestas utilitas: decor preceptorii:ut si quea modii pugiles meditasos quos a nodos sexusquchnt: quibo inter certamia subtro, an cogitares cria utatur. 3ra nos quo boporteancerta tred an tradamnum posita vir breptapta .que oesmas.vclut adstiti pingat acti ones C vortinaque icias inflWia cnibus irrisialcmoria:remnos limitce redi bissi vetet biclibellus api'. vc ma tic ad bai:creui atque acco nodarus mihi videture uitassiliantia scrinone egra conueri rem scrupulosa conat':vinueros quoc quo a ille fuit et obstuantithm'.ciscbemata: l ut nos di in c ornatoc ordis. Juo ad pollem imitarcta basiliena cta esta .cticsuimacte luata: et atra=posita: et relida id gen'ornat Noluit oro.Quor: ut studiosus pcipue

E=orgiasLeonpin*ceptor pota tussi etatis illi sophiste merui ita diligcrior ipse ut sequuta plia non allicrata vid rentur. Nunc er o regendum tibi mi atqycnam ut ad bum quo Fidscendu censeo

Se F velut ante oculos iaci regula qua divitessi pscriptu biadumst ita fiat vino solii. instruatos tuu: vertaim quom caleocr. Quea modiaein ad doctrina precipuli utalibcscque thias etiam ad τι

rarem mas num facere que intelligail adie Jsocratis Eo emonicus, arcncasu cruditissimili: Rbodol. Egricola cycco in latinii sermone traducta Incipit a multis emonicere, multu iniiciamus distatites bonor: intres: lissi malo I cogitatocs in ulla iroma tunJaccipe discrime circa muriva colluetudinein

viter sem putres solii amicos venera tJm eos quoci qui loge absurbnuolctia sesequus est, talos de amicicias ius exiguum distatuit

et bono I: ne omis quide curri actus extinguir Quum putem igiturcosqui tonam expetiit:quissi suos eruditio iii conatus deit maiar: bonos et nequaque natos decere sectari.hanc oronem dono tibi ni sis adiicium erga re beniuolentie signum cicunt Dipponico familiari tars Decci ei liberosqueadmodii facultariim:ita amicicie quoidi. at ebereditatem quom suscipere. Video aut occasionem iis Is couenientcili.et puris nos oportunitare viis adiuuantem T.

32쪽

enina erudiui cirrisaeso crudire alior adrastor:tu lapsentie studio et

tirlcris ego dctatos ill iecta Dicduco. rureum , hortatoria sed amico. suos orocs conscribunt. pulcrum illi quidem opus os lusimunt.non tamcn circa id quod cit mihi pilantissimum laborant. Qui r ocidolcscentibus monili animo es.quii vchcmentiarai dicendio sequanturas quo pacto vita morti Quadustrii fient. tanto magis coliti aud entii sunt. tum intereliqd illi ad sola ipsost bicolitanai r.a Lucro ipso tum quo facta emcndetnt Quamobrenos noue hortardem tibi patetes sed instituto em tibi scribentes p semus nostri te consilWytici a facere:quasi cs oporteat odolescetes desiderare. Eique rursus opcra vitare: buseptem hominici se ivnscreae quomodo suam i sorum ullam institvere. Quicu imvite cursum hoc itincresccersit.hi soli ad pena Plutem inceraucae ire potucrur. Qua non rosi oncstior non constantiorcst uua ιζ' ut crium descia vclvalitudine penta cirreflacccssit. Divicie victorum sunt potius Fintemtatis inmisitas facultate nempe desidie prebentes .et ad voluptatcscuram e citates s Robur prudentie conuictuma fuit.sine illa vero sepius cum qui io habet octiadit.ctior pora quid corum qui se tercent adornat. industriam vero nactis

obscurat irtutis auripos est quo illlov.quor: bona side mcnti ipsa coaluerit solac5sene cito luith et i 'potior utilior scia cris spicndore. Quessisteri nequiunt ab alijs. illa suis viribus sub

dent et multitudini metuenda constanter clipectant. D csidiana dcte cus. laborem laudem arbitratur. I oc cognitu perfacile est ex gloria certaminum hcrculis.opcrunam a Thesco gestoru3Quibus morum prestantia tantum laudis insigne opcribus adiecit:vtonitis teporum posteritas tribus quas gessim nroffundere nequiuerintobliuionem. S3ersu sim meor patris tui cui viuedi sectendiae habcbis pulchrum at domesticum eorumque a me tibidicenture rem plu3Tlcssi cnim parui virturem faciens.ne psecordie deditus ecitetate. se corpus labor; bus exercebat.animo pericula subibat uJc cyρrra modum diuitias et petebat sed presciatibus quidcin fruebatur honis veluti mortalis serebatin curam futurorum velut immorta lis. I le vero contempte viram instituerat sed elegans erat et magnificus maulq expositus amicis. Impcnsius laudabat officio ipm prosequentas.* si cns sibi neccissitudine deuinctos persuade bat iam multo amiciciaminicatiorem esse iacturam lege. moresseracre .electionem necci straten empus in prcs raria nos sicerct si omnes illi'actiones oeuerare pgamus. tacita de illis nobis alio ferit loco dis ei conmunc signit quodda Dipponici sustulim nature ad qui velut templar vita sorincs oportcrLescin tibimores ili'

33쪽

penmc fiunt pictores pulaberrima que pexprimeream mantiue liberos notrimitari ili ultri aliis dictatuni e cillului aut nullus ita pugilem cotra adueriarios suos decere sit editari.sicis tre considerare quo pacto cum pris tui ratiotre vlum i decertas. sim aut non potett.vr amnili in quis a taliter formet. nisii multis ante honei civprcceptis fuerit expilatus corpora na ni mosera C laboribus.am mus ucro actionibus boracilis roboratas. zyperiar Rzurii culterea Abie biber Juibus obsciuandisui vita plur inu nisibi vide ins virtutibus aditur et gloriam cum tos apud botes consequii tui' Rimum quod pie diuina colas.ne alii sacrificana vertiatam quodituraveris premias b, ud enim affluenti. opa est siguum .hoc morui'uyb tan il indicium Tlumen venerare semper quid c. pserti L ciuita, .sic ena zmul vi deberis sacra dei facere. lcgibus, ob eruperare Talem tae bibeas erga parcies.quales W: re se tibi voles et reprosiclutos astri: iam cercitato ibus t corpori s. non eis que robori sed que sum rari conducunt Io lsequens istoc ana a laborare.to strando adbuctabor sufficiens.

TIecbis in sum proclivus isse velismessi in verba confidens. llud cnini tulti est. libro furentis Duc factu turpia suitur dicta quidem putes bonesta 3 acal uescas non tristis citc: coco I tabilimus:propter illud enisu fero .propter hoc prouidus esse creorris utos in pniis prccrete modestia pudorc. iusticia. tri erantia Istis eirim omibus retinensbitas adol cciitan videtur: IJeq latitu 2 te si turpe quippiam laccias speres.ut enim alios taleat ipsum tame consciui3b.:b Dis viciam time parentes banora. amico reuerere. legibus obedi.vs iaptates sectare glo ridivinctas.oblectasione cuim cum boneltate nil ilest i lius. De illa , o iubile prius obtrectametsi cui testactsi fuciant false.vulgus milli is itate osvit.opinione que portus spectat: Dic facito cuncta velus emitu celaturus. talarisiem in panima co

Diunmu tibi.opimonis adii es.s appareatea te non sacer is cier, at ab alijs facta repreNoas is cupide didiceris multa quot disces.quor: babes doctrinam ea meditationi cultodias curis. at que discis ea siccptis adiungc doc/mnis.ccs namq3 turpe Zeu qui viliciu aad; o Dein non ὀdo is cir edaturabiliaricia nativii ld non recipe re

34쪽

ta ite ocium studio perii piende crudi dis impera cenim iis illa ab altis ita uenta:fac.le tibiicipere contuasci buta multitudincm prcccptionum :nivliis opibuscsse potiore iste enim celeritat cla butur.lliemonae manc tempus:solaena rerum omniuimmortalis sapientia Iton pigeat. losi,saccre iter ad eos.qui coducibile se alique doceressitentur turpe nam inrueris mercatores raratra sire maria. tuo usimulatores suasopcsiniciat.adolescctcsr o ne terra quide sustinereolicisci aliquo.quaten'meliore sua faciat merem Mori, fac ut sis comis. bis aut ut astabilis. Est aut coinstares

benigne obuios appellate:astabilitano fallianterca pis=ba coni

municare

menicinum te prehcas cunctis:optimis antem vicias sic et illisini

ni icus non eris.etistis amicus sies. Tlcm rcbro ductatas cosdcm:neq3diu cum eis agas deciso .secutas enim est omnium erce spontancis scipsum laboris .ut adactos quoq3pscire qas P. qui iturpe est animii vinci: eorii omnium crantiam excrce. lucri ire voluptatis.doloris.Id aut tibi coniaccisi uirii putauesr:s id quo gloriam augentes.non quo diuitiis addasbia ira si tali ss aduci ius pecco ies. qualis delinqvcnubice silos vcsscs. niucundis si turpe putauerisset uis te tuis imperare.voluptatibus seruire bia aduersis si alienas respicias calamitares tib Q ho mo sis in memoriam subinde deducas

Ucrbor urn macis miccuniarum d cposita tucmdcce namq3 tyros bonos iureiurcndio se fideliores prestare Lonsentaneum puto perinde malis non credcta quemadmodum sidcin bonis haberenue nolis effem nemini d aeris:nisi tantundem cppediat cataceriit tibi dicenti et illis qui audiueruntdusiurandum adactum propter duas accipito causas velut teipiraturpi crimine et oluas:velut amicos tuos in macinis periculis fucs pecuniapauigra nulli nume iuraueris .vid benscin aliis petu rare.alus pecum v cupidus cita Nullum fac amicum: nisi cxploraueris ante:quopacto prioribus sit usus amicis spera nanam ipsum critas futui una talem qualis et erit illos fuit Turde fias amicus factus curem da operam ut permaneas tantiandcm cnim dcdecoris cst. et nullum amicum babere.ct citabros subinde amicos mutare

messicum damno aniscos probas nec in Nemis ipsorum esse ve/lis hoc hicini Vtcs iet sici in nullius indiscas te similcs induc

35쪽

Auzzi pacto uteris comodissicistino tablinitam e pecus labiollicens vitro pis in tempore su ciuitas ἔque putes turpe et ab inimicis superarimm Ret ab amicis supe mi ' ζteibamon solum malis tuis ui ines. ruminans

ina in1in non immensam possessione.sed moderat zmairocin

Sunt autem pecunie illorum qui re te ipsis frui saviar.posscssio

reliquivitae sum optus equoseo moderate ista cocupisce. gonis c.honem sena aui'egraq

Entolli enim danti:siciittemere ocairreian allatrantanali quoq)e osciuiorosunt siciit qui nocent similiter ostendunt a te duereare perinde alid fallentes:vtriis em eis fit des habetur.iniuria afficilit eos.qui sibi credideriint Omonte preberis quibus crum coum aris.et non insolent .suebozin azu:xstrui quoco seirent.armorum comitatam clanc contendas:nees ire eorum cum quibus asesccta ita stequidem fuerint irati.sede ruesceribus concedas di

36쪽

mim.nees ingrate fraxineas quod multis euenit qui faciunt quiesco egre tamen amicis instruiunt vel quia culpandigraue est:vr ων stigandi quia est acerbum. In primis caue tibi a potandi consuetudine.quod siqn tuleiit tenυ pus.ante ebrietarem surge.cum fuerit mens vino corrupta .paritur idem quod currus solent.qui suos cssu deni a fas illi natam nullo ordine sis is destituti rectoribusJeriunturianimus quo tutari; peccat ratione subuersa inmortalia sentias magiastudinem animi me te ferendo:mortalia

vero moderate pilabiis pcrfruendo

et anto modestiam meliorem immodestia putes:quarum est ouuquidem omnia puerile facta lucrosunt eis qui illa admittuntiola a uiciniinmodeltia damno afficit cambiatas.plerii rem quos nilaotlaaderit r. illis rebus penas luunt.

Quo ciliare tibi amisticia velis boni 4ppia de eis postes in il los qui sunt reniiciature,pricipiti clam cicie laus Gnimisiae, ruperium Quum cosulis plerita sumas in exemplum futurorum lates enim. ex eo quod parum est:e peditissime potetis cognoscere. Oelibera diu.celeriter ho confice quod decreuisu Dptim puta cotingere nobis a deo peritate. nobisipis prudaui Quit de rei libere pioqui te pudet.vu Ecii amicis aliquii dee, is communicare.verbis velut de alieno negocio utere:sistenim et illorum sniam nosces.t 3 spm haudq*nianistitiam reddes Quum sua tuis irebus i aliquem ui consilium tibi assumes cosidera primum quopaci ostias ipse cogessitQui enim male administiuuit suas:nunc5 bene consulet in alienis Ita poteris naxime ad consulendivn excitari.si calamitates quas offert temeritas pccres.sanitatis nam B tunc precipue curam tabem quum valitudmis aduerse dolorum recordamur Re in imitare mores illorumq3 vite ronem sectare:vide Tis mi iomplari illa et emulat L sta 3 apud bultitudine tibi maiore con tingetlaude assecl. et collatiore ipsius beniuoletia perfrui Obsequere legii s reges statu iit.firmissima tale lege moreo illo*putes. sicutinum quit inpublicam gubernar. opus ber populuim, obseruare ita sub placipatu vivente ina cierege occe honorare magistratu potius nemine ad obeuda millena malo utere quecinisse deliqueriticorum in te culpa referetur E*publicis adminimationibus abeasno opibus cumulatior sed cleria bonestior multis enim opibus prestatior est intritudo laua

37쪽

salla laciere.qualia satacri res alios tueris Uta te conari r alijssurior illas ossis. sis tamen descentent rvriusio videarisi corpcrci si non semperiinbecillitatem sed propter

equitatella Llic eiusta potius pauptatc.*dsumas iniustas.tanto enim pra

tior est opibus itisticia: 'cille solis diuiti di sint hec io defunctis etiam, lotimi prcsset. ct ille passim improbis contingant haec malis prorsus sit inaccessam emine tibi atqui xcias eoiquidi iniusticia uiro est .sed poti cos qui propni iust cla fastiacturasJussienim etsi nulla alia resupe

irent ni ullos.honcsta tamen spe ipsos antecelluntoninii cum Gie que ad vita stincia r.masic a oim prudeliacm ce:max in manu lino est mis bona inlitano corpore; iopera da ut sis corpore labon patiens.animo sapietis oppete .ut illo faccre possis occi cta .hoc dec triacre facienda cuicquid dicturus es prius apud am tuum typcde multorgravimitarioncm lingua p. cci int puta rerum humanarum nihiliste firmum. sta nec in prospciis larmia ccmes.nccin aduersis dolore concides Duo tibi illa ad ducdu deputa.vel sistra liqua de qui tu explo ratum habeas.xel de quibo dicere est necesse solis cinistis potior titilleti strino. brimicis irreti si cristatare in loqui Vivit equi tibi conirgo int bona modcratcid dole ubi inciderit mai encliti insito nimi et ijscisse velis mavisinus.absurdum mira est reconditasin domibus opis asicruare.et cogitationem in propatulo positan circumsci re magis dedαus viresd Periculum.oportet nim malis formida lana ec finem vita bis si vira. ii turpitudine colunctam Loirare inpinis, ita in tuto collocare. id si ii pii sent in persculio

redeuocari.qucre in trillo salutem cu honesta opin tolle.c non cum put cima fama. uiori sanam cunctis prouidcntia decreuit. scd bonis illa' uadacdercidibo istiri viris si rium natura coltccisuffcnii p. tibi videat simultandi rim' haut c*pnume vcniuretati no em id me latcbat.sco statui eat e opait psentis vite siliu tibi ferre.et suturi tyis irronita relinqrequeqnto tibi sint usui suta facileni nosces.ci irratibi csbnuolcria insulat difficulter fcqns.uterso taliquando alio reditas sed hic velut miratio pseras.decitui nihil coristiterin ricre,quictim tibi pos sentinosiliu asseri cicii amat habeo deo incire:si qua de te cepi n5 me fallat opinio .plcros' em videmus ut cibis iucupissimis potiusqna saluberrimis delectari ita seducentibus a vero amicis potius occaeim quam illis qui ad meliora bo; tu ta vero puto contra

38쪽

steti tum ad virtutem e bortantium monita nora era est: α te ut rerum boneltarum amorei h trabiuncti virtutem conatus infestam

Iraescaoizs Jn cunctis autem rebus nos i a ta nono opter res ipsas agimus:s consequentium an elabo

sicut qui probos elsese iactant' nu lassi mir vulgo' ς ν uni re Iuid verbis fraudem struunt in

diri. Tantalum genuit.quemadmodum fabule traduuti

t ii niim enim adem videmus omnibus flosculis in identem a '

tunt nullius rei rudes eiaeet undissi due sunturilla colligere uis enim qui bae diligentia nature pomis

39쪽

strio Palutem pliirimani duu

ti dimenta grammati oesian nolinguea nobis olitis composita ruptime factam Fistimaui.si ad vos iuuetutis moderatores. et mora magistros legem comitterem Tl on' purarem indigere vos ineptiis nostris.

Quanquam dicere sellabat linius nullum ce librutam malit qui

non aliqua parte prodest cr.seo potfvisiquid errarum fuerit borea cnim sulnus amice calligaretis Tum ut quod fima vobis velim erudiendis. mitini discli pueris quandoquidem id illis ivalde profuturum arbin aba vos rogarem. Ibrimum ut meminentis oportete vos o . quos accepistis uisti rumos sic satagere.vr simul et docustianter sanctis imbuantur moriω.qr Quo semel est imbuta remis seruabic odore testa diu. at 5 adeo a teneris assuescere inultui Isocolu rcores ingrosqo vos ta adorescctii .s et paretes puteusScitis ei lud. Qui pceptore sancti voluere paretis esse loco Edde bonos imalosue vostenta referre existuno ut ausim dicere.bonota malo* c o nium. ivbissi terraci minr.vos cporistimescam lam iuris sul/ri. n.' .lolo Drcores urbium Principes regi ucesssi et Regias Inccnon Ponaebi Sacerdotes episcopi cardinales. lplissi summi pontifices. et denissi quicum vel solas litar notas tenet.sub disciplia olivra fuci eruuli a vobis milit uti suntorei ra vicitive. rum ymita ut nocuit morim cantu valci longa siletudo Iruiu sto diu vixens.scus futui sis.si cu pueri puerrerises: ita uide, indoab, Loenides Blava propcdalios'. bul datu vinis uiabuit qrobuiiii qxerma timur te ab illa ualutarce puerilisutira secuta Oudobre quantum boni et salacn pceptores ciuitatzbaismr.no facile di auri Quarum ite obsint praui et vitiosi.noquco dicere Quare no pollum n5 multu mirari nulla stre uero*prum et rcctorii 'urbiu .m elicedis pc rorum moribus.ee curam . non aia uerruntiquantii indeboni malumve insudaturis ciuitates. Ilam quales suntdinstituit r.ta les et qui instinissitur velint nolinticvada linga die Loga dies honudocuit parereLeones Logadies molli saxa pedit aquaUidereisit vos.det logo 2ciet assidue teneros.et simplices adolcscctulo Q ι mos instituitis.quatia erydine potestis. et obeeboibusQo si s a

est sic oblit uiipsius vi ac nos sue nussos fidei.ceu lupus deuora heu quata illii pena .apud manesvel breui o pectat sta qui ita piatciosi sui.vino solii obsint.q ubipicorimpiiss3etia* corrupit pris

40쪽

re nullo moa cerest si iii altero peccandu foret.potior mihi no viradi honeste.* vel optie x Ostgi vidctura Palatin eos nullas scire litteras.ornatos mories.ssi onu a uire male moratos malism similli/mos cile demonii. 4 multa scicies na id ideo illis inditu ea usi scis nomen Dii qua pessimi illi ex quod vos incinisse velim est ne quid nisi doctissimos aucto* ediscere cogat s adolescctulosImmo ne si ammaticas 4dcin tegulas.nisi copendia queda breuissinπ.que

mu isque sumo labore edidicci ijdcdiscut paucis dici.qd coo et puer olim. riuueis copositis etia a merulis.sum scpec prurita cu3c enclare dilas .pteritota summa cura n andassim incinorie. x breui obliuis Aar3de ceteris quoque euenire instimo Pretcrea difficultateram materie. tam lili eo despcrationis misit tet scholas. litteras stigiar.et studia.queamare nondii possunt.maneodcrinRTrineo ipso rin quo nostra edis iit. facilius incliusve ciceronis aliquid. velucr ilii.siliorum ire illusinu possint ediscere. obniet decori.et coqmodo uis nomediocri futurum equide puero mihi.cuit ire ricat me in tu de artes rama fica memoriem adaba no ita cotinim limum olco Bddite quod tu incustos et barbaros discimus.talc et

mi uadim'Solemum ijs.4s inlitamui plerumcd se di tenis ea Quapropter optios et statimet semilegendos putat Quintilianus. alid eorum candidissimurn queiam et maxime politii. Tum deciceron sic inquit icero vi nubi quidem videtur a iucundusiiaci pientibns quo*et apertas est satis.nec prodesse oratum metiam antari potest. tu3 queadmodus, linius popiti quis*cntcicero ι simillimusSed de gelacres oc toga haberi posset oroa cc vero artiscimus nostro aga studiosos summo amore Quare vos etiam a periam rogo.ut boni quicquid diximus.consulatis.Ualare Veneths

dem re. ex epistolatilianataprum

Cest auditorum mihi:viboc loco:satis si uens:seo tamen sunt e iusmodifere .qui propcnsius cupiant hcc studia: Momodius possint manais magistin sunt aut scholastici. Iet nos dicimus amum.d neccsse est omnet pusillis suis cauillatoidi impe cire.angustissis

nisi et velut si si suum dici fragmentu quoddania be studia para q