장음표시 사용
171쪽
LIBER PRIMVS τ. De genitalibus marium eorum partibus. Cap. X IL
GEnitalium porro membrorum , quae in maribus fiunt, propendens articula Colis, ac tema in 'in autem non Pendo sedimentum, Collumque vescae.lineam a medium di cui rente in apud graecos tu rammida,altiori hon appellat ut colis extremitas Glans est. iis eam tegens resputium . praeputi ' extremum Summum prenuth. uernula Vero, perquam cincia, vi maci profunditur, Vrcthra urinariumq; iter nominatur. Vrctera autem ne dicito: reteres enimatu sunt per quos scilicet a renibus in vesicam urina delabitur Scrotura cutis est qua cinim inuoluuntur. cminos aut aut clic appellare nihil interest. Seminori quod supra st Caput quod infra ait duVocatur.pars scroti laxior Laccopcdon graece a quibus da Acbicliada-ron,ab Atheniensibus Laccoschca nominatui .inici scrotu, sedimeriura,&semur locu Plichada vocant. Et trans regi Wi διο αλ σσε id intest circum Amphipli xciaui Drac nil, is hoc, crbo utitur dicens, card mem circum comprehendcntcm. perinde ac si dixistet,circumplexum cardinem.
De muliebribus Genitalibus Cap. XIII.
MVliebris aute pudendi quod supra est, Pedicia dici mus.id triangulum cst mi vcntris terminus. ab aliis Epison appcllatur. pudendi rima chisma a recis dic itur Scissu a latine intcrpretamur. musculosa in medio caruncula Nympha LXMyrton,ab aliquibus Hy-ν Limi Galli, Clitoris nominatui .lasciueq; cam tractare νλm e sex dicunt Murtochilas Vc trinoue posita carnosa corpora CPterum nec Euripho S Cremnos,id est Rupes vocat.Scd nostrae talis medici Myrtochilas terigomata quasi alas dixeris, appellant Myrton vetaro Nympham.
, Ors si vertcbi sitiat quas ctiam Homerus Astr. g. lo Plest Io talos vocat.tota autem crtcbrarum compagia Spinam constitatuit. Extremum lumborum Os Sacrum est. id ab aliquibus etia Hupo spondylon,quod Subuertebrum latine 'cricris,dicitur.Iesus ultimum ossiculum Coccyx, id est Cuculus cst.
De Reliqui si que ad Inguina partibus. Cap. X U.
SVb costis molles partes a graecis Laparae Veiacone a latinis nis
172쪽
Acetabula Clunes autem ac Sedilia post lumbo carnosae parte, quo Eniam illis sedendo nitimur; alijs Nate dictissent Sub quibus Hypogluti des idest Subnatales vocatae iacent.
De partibus ab Inguinibus usque ad extremos pedes Cap. XUL
INguinis umorum priores partes sunt prope pubem posita. neruus
autem ad acetabulum pertinens, ac totus articulus Coxendi dici tur Femorum internae partes Param cria graecis Femina latinis sitiata Inter semina autem loca Me meri agrsce, Intersemini latine dicito Musculi genibus inhaerentes Epigunt des, quasi Geniculares dixeris, 'Vocantur ossi autem super genu posito Epigonatis graeca appellatio, latina,Patella est Hippocratesicro Epimylida vocavit. Genu artacu tus est Femur cruri committens. Poples posterior pars es in quam nu inflectimus. Jastrocnemia i conomine magnus mulculus est,iatine sura unde latus neruus oriens ad calcem tendo factus adhaerestit ossium vero cruris quod posterius est, Sura quoq; dici potest:prius autem , Tibia. Sed Herophilus Suram B adium etiam appellauit.utriusq; ossis extrema pedi inserta Malleoli sunt. Tali vero no recte Vocantur. Siquidems humanus pes Talumsib malleolo abditum, non corispi euum habet.Calx postremum pedis rotundum est. Planta Tarsis pars prior ampla est.Stethos vero id est, latine Pectus,pars inferior post cauum, unde nascuntur digit, vocatur. Is s autem perinde , t manus digitos,appellare, aliaque manuum digitis communia recensere,nihil esst,quod impediat.
De Interioru membroru appellationibus. p. VIL
I Gitur quae oculis aperta sunt, fili, subiectaque his ossa in hunc modum nominare decens est Modo interiora corpori membra Simiam dissecantes propriis nominibus illustrare tentabimus quandoquidem ipsi ossibus,musculis,extis, arteriis,venis , neruis ad naturam hominis proxime accedit Secundo alia multis da Tertio ex bisulciri Vtrinque dentata. Non utrinque dentata, ac selidi pedalongissima ab hominis similitudine summota sunt. Quod si aliquid de membris in
terioribus exteriora tradentes memorauimus; idem bis repetere viterius opus non fuerit.
De Capitis tunicis ossibus, ac suturis Cap. X VII M
ASpic itaque sub calua is cute tunicam .hanc Pericranion,quod Cranion,hoc est,caluariam obuoluat,graeci vocat. Quam Vero
173쪽
alia ostiami, entem tunicam videris, hanc Periostion , latine circumosialem 'erbum verbo reddens appellato qua ossa caluariae committuntur,Sutura sunt quae duarum errarum compagem imitantur. Earum una ciuidem rotunda est,fvncinutoue circuncidii altera occiplintertia medium 'erticem diducit qui dam etiam bax syncipitissituram transiens hontemque ipsam si cans , inter supercilia terminatur. bilis alis in temporum ossibus in squaminarum modum totis oris paulatim extenuantur,atq; tim seriora ossa superioribus leniter insidunt. Ipsis quidem vetusta nomina dessent ed nuper a quibusdam Acgv-pti s medicis graecam linguam male doctis imposea lint sivncipitis ut turam Coronariam,occipitis Lambdoide, idest lambdagi cae liter similem, mediam vero Coniungentem appellatibus . temporaneas trasuturas Lepidoides a cluaminarum timilitudine v auerunt. ndemdaliorum ossium partibus ab antiquis in nominatis nomina indidere: Quae o,ut alijs nostri siculi medicis innotescant, non praetermittenda iudicaui.
De quibusdam Capitis si bus Cap. t X.
IN ter caluarixo a meditullium Diploen nomin .ant ubi Pero nas initium est,crebra biforamina lal, moide, hoc est cribri speciem recos en ilia vocantur.pcrca in dubie sic utamentum, mucusque propcllitur. Nonnulli 'ac patre nos inici brum spiritum attrahere confirmant. Proxima auribiis Ossa obsumitudinem apidea nomen ha-bcrat. ab utroclue enim latcre ungula ossi di ira, subalbidaque sunt,magnitudine caput maximi manu digiti a quantia per cluae auditoria itinera serimntur Alliproclities coipiti procinus Lapideos poliarit,
idque non recte.inanes enim , cauernoli, minime solidi nomini non respondent. Ab auditoires autem motibus ad malas pertinentes proccssus Iugalia ossa nuncupantur.
De Musculis quibusdam 5 procc si bus inia,
MVsculos cava temporum rei lcntcs cmporaneos qui inseri rem maxillam amplectuntur, larisores vocant.Tenues illi,&oblongi, leorsumque verius fauces vergentes processus Stiloides ac lumnae similitudine dicti sunt. Eudciariis autem ipses gallorum rostris assimulat ac sine appellatione relinquit.
De soraminibus caluaria. Cap. NI
Foramina permulta caluariam excavant clii e omnia duobus exceptis, luce Carca appellantur nomine V t. inici scatitem medici
174쪽
altercantur, utra nam hoc nomine appellanda sint num illa, quae pro Epe maximum caluari soramen adiacent, per quod spinae medulla invertebras delabitur an illa quae prope auditorias cauernas , dc paulis prius iuxta maxilhe articulos lunt Sed neq; illa , neque haec adeo coeca sunt,quin ea in magnu spinalis medullae cauum pervadant, haec sub soramina cribru repraesentantia subeant.ac per ipsa omnia nerui transire c5spiciuntur. de quibus in diuisolubus sermo habebitur.veru ideo ipsi Coeca dixisse visi sunt,quod o in re tum excavata esse cernantur.
De Cerebro, Membranis, Neruis, Spinali l me
INtra caluariam ei ebrii cotinetur. id Membranae circumuoluunt altera crassior robustiorque ossi proxima: tenuior altera, firma quidem,sed priore minus,quae cerebru contingit. Summa cerebra pars Varicosa appellatur inferior atque posterior Basi .a basi oriens proces sus Parencephalis reaee,latine erebellu . Ipsus caucrias cerebri Ventriculi ventriculos interius obuolues tunica horoides,hoc est,secundis similis cognominatur Herophilus autem Hembranam horolde,idest,secundis similem appellat Germina a cerebro enascetia Nerui senserit electoriique sitiat per quos sensiis voluntaria motio fit, omnisque corporis adito perficitur horum autem neruorum quidam a spinali medulla,& ex ipsam cingente membrana expullulant Dir Gfilem vero,lpinalemque omnem pariter per Vertebras defluentem medullam nominant.
OCuli tunicarum primam inter extima, conlpicuaque m embra cornicularem superius nominauimus Uecunda Rhagoides atq; Choroides graecis vocabulis dicitur qua parte corniculari sub citur, Esaagoides: quod exterius laeuore,interius aspritudine via acino, quegi coci Rhaga dicunt,sit persimilis qua vero albam tunica lubit,Choroides vocatur quoniam venulis referta Iecundas quas vocant foetui cir Hcundatas repra lentat.Deinde tertia humore a vitri similitudine Hyaloide vocatum continet haec antiquo Vocabulo propter tenuitatem
Arachnoides appellata est latine Aranealem dicere ausim .at quonia Herophilus amicti cotracto assimulat,nonnulli & Reticularem alii ab incluso humore,qui vitri gerit similitudinem, Hyaloidca nominarunt. Quarta membranula guttam quandam humoris rustilloidea nominatam includit. h cantiquitus nomine caruit, posteris Lenticularis ob figura,Crystalloidc ab contento humore cognominata est.
175쪽
De prima' secunda colli Vertebra Osse,psiloide,
DRimam colli vertebram Dentem appellare mihi videtur inpocrates.Sub tonsillis ossiculum gutturis caput continens quidamas ira 3 psiloides appellauerunt, quod psilo graeco clemeto sit cr- simile. terum Hemphilus quoniam tonsillis assideat, Assessore, cat.Secunde: Vertebre iri clius sursum,ac prorsum versus spectans Pyrinoides ab olivae nuclei similitudine seius est. Iter illud, per quod ci-i bi potiones' in ventriculum descendunt, graece Stomachus, os phagus atine Gula est.Nerui ab utroq; eius latere Toni, caetera' senioria, atque sibi os pariter Toni dicuntur,4 enores in latinum vertere liceat Asper arterie summum Guttures .anuli ad eius plexum creati Bronclua, auernae, Aortae nominantur.
De Cordis partibus,mcbranisi Pectioris Cap. XXV.
Noris itae, arteriarumque motus initium cor est eius sitim mari s Caput dicitur,infima&acuta Fundum cauitates ventriculi,crassior laeuus Ancriosius est, tenuior dexter Venosius,laeuo ca- Ciacior.ab utroque autem capitis latere ceu ais prominentes,caue,molles,&ad totius cordis motum a itabiles,cordis Auriculissent.Cor circumplexae membranae Pericardios nomen inditum cst. Ex membranis pectoris quae ipsium in duas diducunt partes, Intersepientes appellantur quae costas interius cstiunt,Succingentes. Membrana,quae pe-etoris viscera ab inscrioribus da sungit,Trasuci sum septu, Phrenes.
De Glandulosis carunculis Cap. X X UL
V X glandulolarum carnium genere, quas Adenas graeci Vocant, multae autem sunt, aliquae in colim nonnullae sub alis, quaedam in inguinibus liae in me arco vocato reperiuntur Carnes quaedam leniter subpingues ac stagiles sunt.inter has iocatus Thymus num ratur: qui in regione capitis cordis locatus est, septimae colli vertebrae
insidens asperaeque arteriae extremo, tua cum pulmone committitur, adhaerescens. non in omnibus tamen inuentus est.
De Ventris inferioris partibus Cap. XXVII
SVb transuerto sento Venter est.cuius summa pars, prima ' Ventriculi nomen habet deinde primus intestini exortus Hostiarius latine, cu Ianitor, graece Pyloro est postea ieiunum intestinum sem-
176쪽
per alimento priuatun . Vnde ipsi quoque Vocabulum suit. st conti Enuum Gracile intestinum est. Ex gracili biceps prodit exortus .vocatur autem altera eius pars Coecum intestinum, quonia reuera coecum est .altera Colon graece,&Venter inferior,& Laxum intestinum alatinis. id Homerus Nieram appellat. Est autem totum intestinorum vinculum ac firmamentum,quod Mosentcrion,ac Meserion grsci vocant Arcam vero lentrem, omne intestinum vetustilsimi graeci appellabant, ex quo ad haec usque tempora hoc nomen Messi on de-rmatum est,iatini Lactes appellacte videntur. Post grande intestinum colon appellatum Rectum est iuxta sedem ac principem. Quod ex orbiculato ventriculi sundo egerminat, ipsum et,&aliquam carterorum intestinorum partem velat,Epiploon r ci,quasi Supernauigas,ometum latini vocat.A renibus exoriens membrani, omnibust praetenta intestinisicritonaeos est. At prope intestini primum exortum posita caro praepinguis,glandulisque interstincta Pan creas vocata est.
De lacoxe,5 in eo contentis Cap. VIII
A Dextra ventriculi Iecur est. Iccoris autem pars Traniuersumptum,Peritona Umque attingens convexa, quae infra ventriculo inhanescit, Caua dicitur. Sub maxima eius fibrabilis vasculum situm est, cuius media&angusta particula cruix est,insma Fundum GIecoris Porta vena est, per quam alimentum illabitur. tuae in sacrificiis autem aruspices Portas , Mensam cladium. Vnguem appellantii homine quoque , ted obscuras atque incerta reperiuntur ad nullumque medicinae proscctum necessario nominantur.
V Entriculo a sinistra Laenis incumbit cuius crast ssima stinam aqpars Caput est prope ultimas autem costas Rencs duo: cx qui bus duo urinae ductus reici esurire appellati vesicam intrantes pro Hdeunt. esca vero conceptaculum est,in quod urina e renibus perureteres delabitu a vesica est Ceruix,Sedimentum,Traniis, reliqua comemorata superius. At seminam vascula quatuor sent, duo varicosa, duo Glandulosa quae cnitales etiam venae vocatae sunt. 'arico rum partes illae ova testibus adiacent Asclibros dicuntui Quida vero omnia Asies res appellari nihil laborant. Caeterum an haec eadem in ce- minis perinde ut in maribus,constituta sunt,contemplandum est.Foeminas varicosis asscfloribus carere Herophilus plane existimat mos Vero in pecudis utero Etestibus enata vascula, atque trinci varicis instar
177쪽
eupantur.id autem ut se habeat,dissectiones seorsit in declarabunt.
De musculis Lumborum Cap. XXX.
INtra lumbos musculi in x gnec vocabulo nominantis: qui soli
in in dorsio lumbis agnin fiunt. Hos alioui Vterales neruos Olii Vulnes cognominist.ata in libro nidiarum sententiarum nomen istud crinium est.Si renum autem morbus vexat, notae hae sunt, id a tium crastum purulentum l. dolor lumbo ilia,inguina,sumen is 't inteat tum ver ac vulpes male habet. Vnde iam constat, quanti alta scire interiit:.quo ea, quae sic cognominatu agnoscas. litharchus exteriores dorsi musculos Psoas, 'terales neruus ac Vulpes appellari ali opinatur. V
De Genitalibus eminarum Loci Cap. XXXI.
GL nitale autem mulieris membrum graece Metra Mystera, latine terus uiuaq; vocatur Hippocrate. Delphyn Genituram dicit. His urnum versius vum' processus Cornua et Cirrisint plana exterius sustinentia vas a. medium atq; supremum Fundum est lim utrinque sun Humeri eius cxtremitas Cervix, atq; Colliam.coli, Ostium primus meatus Hippocr.ittas graece Amphidion a rotundii ri,quo praeriglintui aratra, similitudine vocat. deinde cauum,quod sequitur multis appellacissibus exi rimitur. muliebris enim Sinus dicitur, muliebres loci, tertis,ac Vulva.Sed totum genitale cuin exterioribus Pudendum,obscccniorique vocabulo cunnus.
De testium tunicis,aliis partibus. Map. XXXII.
Tei tumri similatinis carentes nominibus. ccis aut tem Erutroides una, Darios alicra nominatur. neruus quoque cum arteria concauus ad testem peruenit, qui Suspensor a nostris dici potest Cremastera graeci nuncupant.venulae pariter ad testes,unde nutriuntundiaeque testium Altrices nominantur.
ALiarum quoque venarum nomina ut semel dicam, haec sunt. si gracilem tunicam habet,sanguine' complentu Venae sim t.
omnes vero magnae Venae Ventres appellantur postea inter medic susus obtinuit,vica vena,que i iecore irrcnc propagines mittit,c aua
178쪽
diceretur. in ea Praxagoras initium csse febrium uirmauit sol,liique Eeam Catiam ipse nominauit. Caeterum alii eam, P sursum in coryc transuci sum discrimen euadit,allia hanc o Dorc Vnico vocabulo Hepatilin, latine Iecorariam iuxeris, vocitat. liene exeuntem
Splenitin,idest, Genariam. ceterum non, luemadmodum in Iecore,1taci in liene sursum versus,deorsumque in sinistra parte dis currens ulla vena reperitur. qui vero id asserunt, impudenter mentiuntur quandoquidem venulae in lienem pertinentes graciles uni,&ibidem in liene finiuntur. Philistio italus medicus prodociensium eam partcmmcolentium more quasdam venas, Quae per tempora in caput ascendunt , Aquilas vocat.venas a corde illico nascentes Dracontidas Hippocrates nominat. Herophilus venam crassiissimam grandissimamq; Fexcorde pulmones petentem Arterialem appellauit.in pulmonibus enim contra iatque in alijs,res habet.nam venae in his validae sint,pr ximeque ad arteriarum naturam accedunt arteriae contra imbecallae, Venarumq; naturam lapiunt. Omnium autem quos nouerim , primus Dionysius Oxymachi Essorescentia,graece Epanthismon nomen nouum adinvenit. aitq; Eudemus Emorescentiam venam appellari. Sed mihi quidem Dionysius rem venae similem emores centiam, neque
idem venam atque morescentiam , sed quoddam aliud aduentilium sanguinis receptaculum vocare visus est idque ipse ita est testatus est
eodem loco saepius venam,cssiorescentiam arteriamque inculcans,acra repetens. nequeenire si rem eandem venam essorescentiamque putaret,ita unquam locutus esset. nam etsi nihil aliud morescentia, quarn vena est nihilominus ipse aliter sensit,atque appellauit.
ARteriis praeterea vetusti sit migraeci Venae nomen impoluerunt: cum ire venas micare diccbant, arterias intelligebant.arteriarum enim micare,scu palpitare munus cst.Eas ctiam tortas, spirabilia vasa, cauernas, inanitates, neruos appellarunt. ACrtam vero eam praecipue Aristoteles vocat, tu ter dorsum omnium maxima se Huir.hanc Crassam Praxagoras appellare collicuit.Cauas autem per collum subeuntes Carotidas,idest, Somni seras antiqui nominarunzquo niam compres hominem se re grauabant, vocemque adimebant. Caeterum nostro I culo non arteriarum, scd neruorum senseriorum prope iacentium id vitium esse compertum est . quare si nomen pcrmutare volueris, nihil peccati admiseris. De
179쪽
De Nervis Tedonibus, Cartilaginibus, Mebranis,Tuanicis, Adipe, Carne, at*Medulla Cap. XXXV.
N Erui cerebro, spinari medulla prodeuntes Actiui, Senseru
ta ut itque Toniae i dicuntur, crastir autem exochitio pri pagines,quaeuue ad calcem musculo nastentes seruntur. Tendonis vocabulum habent cartilagines int, in qua ossa degenerant,neruis duriores Membranae tenuia sunt velameta Tunicae,crassiora Adeps pinguissima est alimenti concretio Caro autem in visceribus illud est, quod inter vascula concretum reperitur, subtegmen quoddam, ac veluti receptaculorum texturae surtum quo inania tu patia compleantur. In musculis Caro pars fibrosa ac firma est, quae in ulceribus,ossium que cauis recens concrescit.Medulla vero in dori Dorialis,in verecbras Spinalis, has ctiam ambiens membranula Spinalis dicitur Medulla intra caluam colenta cercbrum est Sed in aliis Libus Ossalis vocatur siue in magnis ins cauis, ut in semore atque humer ,sue in angusti foraminibus, quas Scrangas, id est,ca
uerna vocant ut in costis ac uigulis.
De Humoribus, EX ci cinctis ci corporis. Ca. XXXVI.
O Anguis calidisiimus est, lauissimusque succus .Pituita album craso im ac subfalsiim excrementum cst quod cum resccatur, nise scit. Bilis flaua amarum est,ac satium excremetum Pori ace acris est, atque subviridis Aeruginosa vero st valde mera tque syncera Atrabilis autem Sanguinis crassamentum est. Alia nigrum sanguinem atra esse bilem seuerant. Resiqua excrementa huiusmodi in t Saliua qui demoris est humiditas. Muciis laissem in cerebri purgamentum Sudor est per omne corpus ectus humiditas. rina in nitrosiis humor in vescam delabens Flatus est in intestinis stiperuacuus spiritus Cupselis sitiat aurium bi des, quas crumina, aut Marmorata veteres latini D appellitabant. Menses in mulieribus in nactasti ua per vulvam in sinis excrementa quaecum albasint, non mentes ultra, sed 'rofluuium nominatur Lac est in mammis alimenti concoctio. Semen gi sce Sperma Thora et tonos,hoc est,c cnitura idem significant. id vero est spiritiis simulatq; alimenti genitalis in asscsioribus concoctio Praxag ras peculiari quodam modo succos nominauit,Dulcem, Temptratu, ωVitreum .hos a pituites species vocimit:item Acidii, itrosum Salsiim, Amarum. nos ita,ut status iudicat, appellauit.alios praeterea Porraceum quide ex colore,Vitellinii Vcr ex crassitudine alios quoq; Abraserios, quoi uam ad rasuram parant alios Stagnantes,quὀd ni
180쪽
nis inhaereant,neque in carnem subeant,quia tenues,irrixa venasq; ab Eserpti quiescunt m summa omne liquidum PraXagora Chymon appellat. At Mnestheus quod liquidum est,c hylon, idest, Succu nominat Sed gustatilem qualitatem siue in arido,sue in liquido positam
Chymon,idest,Saporem vocat Calorem autem,atq; Spiritum Zeno idem este censuit Sed medici distinxerunt, Spiritum,quem spirando trahimus,Calorem autem spiritus elisione appellatos Alyvitqquoddam principium calorem esse dixerunt.
De Foetu,& ad eum pertinentibus. Cap. X X XVII
FOctus membranis inuoluitur quarum tentiem ac molliore Am Fnion vocati mpedocles, Agnina latine dicito. Inde Hilithya, qua partu praeest, Ananias mihi agnominari visa cst non a Cretae, ut Hiiexistimant,quodam portu Nos hanc tunicam disssecantus,humo ris cuiusdam longe illo,qui in ecundis continetur,mundi Oris plenam
inuenimus accurateque aestimantibus veluti quidam oetus sudor videbatur.per urinaculum vero humorem quendam in secundas instar urinae transfundi cognouimus.Sed Amnius interior foetui ecundς exterius vulva brevis atque venosa tunica adhaerebant. e secundis Vmbilicus oritur ex duabus venis totidemque arteriis compositus, ex quinto appelIato Vrinaculo, breui vasculo , utrinque cavo, e vesica lando in secundas intrante. Plurima in homine reperta huiusnodi appellationibus insignire oportet.quod siquid in his omissium fuerit,non ideo tamen plurima ob pauca quaedam conniventibus oculis praeterita aspernari conueniet.
DE CORPORIS HVΜANI PARTIV APPEI LATIONIBUS Quae in altero libro primo continentur.
Qigo si libri necessitas. cap. i. Quae sint maxin corporis partes. cap. i. De Capite eiusque partibus usque ad nasimia cap. iii. De Naso&alhs faciei partibus usque ad Labra cap. iiii. De Oculorum partibus. cap. V. De Malis,Maxillis,&Mento. cap. i. De Aurium partibus. cap. Vii. De Ore,&ineo contentis. cap. viii. De Collo,& eius partibus. cap. X.