장음표시 사용
2쪽
Est inter medic euli quarti medicus haud si ernendae doctrinae
atque diligentiae, o RIBAsIVs, Pergamenus, ZENONI s Cyprii discipulus a), 1vLIANvM Iin p. ad dignitatem caesaream evehere ausus, hie eius medicus et quaestor Constantinopolitanus, post a successore honis exutus et in exilium ad barbaros b) aifus, iis ob medendi artem earus, tandem in patriam redux, opibus, annis et merbiis grauis consenuit. Qui etsi in primis GALENVM more seculi sequitur, tamen et multa propria litteris consignauit, bono et experto medico digna, et haud paveas veterum reliquias conse Dauit. Mirum ergo videri cuique potest, praeter leuia quaedam star
i netra latinam, maneam prosecto illam et haud raro laeeram graecum textum 'adhuc desiderari. Quam cum Cl. MATetu Lai fi
3쪽
litteris certior fierem, latere in bibliothecis Mosquensbus triplieein eo iidem seculi XIIII. quorum unus imos . nouem ab os ad Eustathium Ilium, alter Eupor . ad Euuapium , vltimus priores i. XV. Medicinat. Cola
lector. etiamsi ex parte truncos et mutilos, non destiti precibus exorare virum graecis litteris proferendis natum, Vt huic operae, eui vix parem studio, assiduitate ac diligentia serrea inuenias , sese daret. Annuit, misit quasdam particulas, omissis tamen Galeni eis, quas superfluas putabat, tandem intermisit prorsus laborem, quia nisi κά-sARIi versionem latinam ad manus' haberet, se oleum et operam perditurum ob scripturae compendia multa et explicatu difficilia desistimabat. Transmittendam ergo editionem istam, eaque ratione utilitati publicae consultum iri censui, sed quid e re sua esse crediderit Cl. MATTHAEI , ΠOiadum liquet. Quare ne lectores veterum amantes spe vana captasse et frustratus esse videar , si quid mihi acciderit, nolui amplius veluti in carcere inclusa detinere, quae habeo, praeter missa tamen notularum mole sumtuum caussa. Ex his inter se collatis satis superque colligitur, non adeo vanam et fallacem esse Cl. MATTHAEI s coniecturam, hosce codices e bibliotheeca RAsARII a MAXIMO episeopo Venetiis emtos, ideoque eosdem esse, id est
unum codicem N1 c. sAMMICHELII, peruetustum et olim e Graecia deportatum, alterum MATTHAEI DANDvLI, a quo, teste locuplete RAsARIO E), cetera omnia, tanquam a Jonis manarunt. B. quamuis codex ille fit omnium, quos ego in hac maxima orbe viderim τροtustissmui , sic aperte profitetuo tamen tuto scis, quot in eo quoque loca fui, in quibus interpretandis vel diuinandum, vel quod maxime perieulosium est conte Iura utendum sit. Accipe ergo, L. B. exiguum
ae leuidense illud munusculum una cum ceteris reliquiis, quae ORI-3Asia esse existimantur quam vere, viderint alii. 1 Notitia Codd. Mst. Graec. Bibl. Mosquens . Mose. I776. p. I. n. 3. In Pς es. Coli, Medie. cf. Praef. Synopi
4쪽
pridem, cum in Gallia citeriore essemus, ad finem, quemadmodum Tu voluisti, perduximu quas quidem ex iis solis conse- ceram, quae GALE Nus conseripsis set, cumque Tu eas laudauisses, alterum mihi laborem adjunxisti, Vt, perquisitis omnibus, quae medici praestantissimi maxime Opportuna dixissent, et quaecunque ad medicinae finem periinerent, unum in volumen redigerem: id quod ego pro virili parte me promto animo facturum decreui, cum existimem, . haec collecta fore utilia iis, in quorum manus incident, ut statim, quid semper iis, qui auYilio indigeant, utile sit, comperiant. Nunc vero cum Iupe uacaneum et Omnino ineptum putem eadem saepius adscribere, et quae ab optimis medicis, et quae ab iis, qui non ita diligenter restramuerunt, seripta fuerint, ea
5쪽
τροφίαν δεῖν οι πυροὶ λαφερουσι solum colligam, quae nobis rei . querunt ii , qui ceteris praes ite. runt, sed nihil' omittam eorum, uae GALE Nus dixerit, siquiem ex iis, qui easdem res pertractarunt, ipse et Via ac ratione, et distinctione ceteris omnibus antecellit, ac principia et sententias Hippoc RATIs imitatur. I severo ordine, hoc loco utar. hi primis colligam ea, quae de parte materiae sunt, deinde de natura atque fabrica hominis, tum de tuenda sanitate et reficiendis c0mporibus agetur: quibus consectis, addam, quae ad di Si tionem et praenotionem pertinent; ad haee quae de morbis deque symptomatis sunt, accedent, et denique ea, quae valent ad corrigendum ea, qUae praeter naturam sunt, adhibebuntur. A facultatibus autem alimentorum initium dicendi su
DE TRITICO EX ATHE NAEI COMMENTARllS EX LIBRO PRIMO
Ex cibis valentissimum ad nutriendum est triticum cuius may
b) Verba minus apte collocata turbant sensum; nihil tamen hie corrupturi sit besse videtur. ν) Clarus sectae Pnesmaticae auctor, Attalensis vel Tarsensis, Asclepiade Bithyno iunior, contra quem scripsit, modicus insignia sub finem septili priv
6쪽
τω H μ α λον η si nR differentia, Vt magis minusque θον Θερμιαι ν τε κήυγραίνει πα κ QRiefaciat et humectet, a genere, jαγ- -τους τοπους, ἐν a locis, in quibus nascitur, a tem- οῖς φυοντα , ΠΗ παρὰ τοἰς κατα- porum constitutione, ab aere et Βως τῶν Ουρ- , η, τῶν αίρων, d temporibus ducitur. Ae genet; - των χρον- 0 παρὰ lat, ris quidem ratione differt tritieum. ουν τα γινη διαφέρουσιν οἱ πυροὶ, οτι quia alterum sit tum et farina- οἱ ah αυτῶν σιτανιοι αλευζrem, ceum, alterum Vero similaceum est, οἱ δά σε, ιδαλΘαι εἰσB' οἱ μὲν ουν stantum vero leue est et laxum
σπάνιοι κουφοι τε ε σιν χαυm consistentia , atque album : hoe τη συς ει, λευκοί κατειργασ- enim est elaboratum , terrea sub- μένοι γάρ εἰσιν της γαιώδους ουσίας stantia multum in ea amus a, et ah αυτοῖς επὶ πλεον κεχυμ ένης - propria e0ncoctione dissoluta. Quo-λαλελυμώης υπο της οἰκείας circa et promtum, et quod bene λοπερ ἐτοιμην-ευπεπ' concoquatur, et ad summum, quod τον, καΘολου ευμετάβολον την facile immutetur, alimentum prae-
τροφὴν προσφέροντη e , μι δε ευ' bet; quin etiam, quod facile per-
διάπνευς ον ημὶ μυεκποιητον, ἔλαοτ' spiretur et conficiatur: minus ta-
σονα δε καὶ ουκ ἴσην τοῖς σεμιδα' men sit, neque par ei, quod simi- λιταις, - προς υγειαν μαλον η laceum afferat, et quod magis ad μην ἀρμο υσαι οἱ δὲ σεμιδαλιταρ bonam Valetudinem, quam ad ro- βαρυτεροι τε es τιν, πυκνοὶ, vi bur accommodatum sit. Simila και' διαφανῶς, - δυ-ε' ceum Vero est grauius, et densam, πτοι ριεν έσιν, ἀναδοσιν δε et flauum, et pellucidum, estque δαφ1λῆ κον δυσδιάπνευτον, ηομ κα- dissicile ad concoquendum, dia Θόλου προς μιαλον η προς υ' stributioneam tamen copiosam et γέοιν εισὶν έπιτηδειοι. quae non facile perspiretur, ii Παρα δε τους τοπους διαφεο - bet, et omnino potius ad robur,
σιν οἱ εν ξηρους κοψj άλιπωι χώ' quam ad sanitatem est accommo- ρας γινόμ ενοι τῶν ) ευ sciso datum. Ex locis autem differe
mi, quem ipse Galenus, parcus alieni meriti laudator, si tramis e&fusit Iaii,
di biis. Multa eius fragi uenta δῖ. Gal. seri eaquet medicos reperiuntur,
7쪽
. βελτίους πυρους φερουσι ηρο l)- m deosum , et graue, atque etiam. πολυτροφιμωτερους Φιαφεροντι- nutrit. Ac loca quidem σοῖς τόποις - οἱ ἐν ψυχροῖς ἄγαν , aperta , q*aeque bene perspiraq-l κρη χιονοβολουμένοις ἡ ω τιν tur et aprica limi, inelius. triticumidi ferunt, , et quod nullo magis iap. .4ρι μεν- ν τοπρις φ triatam Diffeyt quoque loci ratione μενοι κατειργασμενοι 'κλοῦν cie σιν μmem, quoa in locis admodum ἀσιν, οἱ i frigidis et niualibus ortyur, ab eo,
γην μ ἐν- α ναλ μβανον της, est Haboratu i ettenuium partium, ταυτην δρ ἐκ Ψου κατ' επὶ . quale Est stantum. Cum enim πολυ δε πεπτου γ s: πλειονις κατερ- non velut delitescat in eis ψs
8쪽
λαμβάνει 'δο-αουφοιτ pauli tim capiat, permultum au.
ὶν οἱ πυροὶ,-εις λεπτον ἀλευ- tem concoquat, essicitur, ut pars ρον ἀνοι λελυμένοι, ηοβ τους τριμηνο terrea magis in eis elaboretur et ut δὸ κουφοτέρους o,os , fundatur quo conficitur, ut tri μαλιςατους ἔν τοὶς χιονοβολου- ticum, eum leue sit, tum vero et μέ οις τοποις γινηχένους Ομοὶ υς ον' iam in tenuem farinam distatuatus.
jας παρειληφαμ εν οἱ δὲ Ο Θερ' Quod trimestre triticum es leuius es μοῖς τοποις γινομ ενοι τῶν πυρῶν, ἀφ' se, et praesertim, quod in niualibuqθονον μω τροφην παραλαμ aανο ι, locis nascitur, huiusmodi esse aede πολo, πυκνοτεραν τε ημ pimus. Quod vero in calidis loetu
σον κεχυμιενην τε oritur, et copiosum alimentum, et οἱ δίελῶδες των πυρωνατροφοι τεῶσὶ multam densitatem, et minus si κουφοτεροι, το πιμα φαυ- sam atque secretam capit. Palust, πλον ποιουσιν, κλησσον θερμ πινουσι porro triticum alimento vacat esuetae σωματα -οι καθυγροι δὲ que leuius, et vitiosum sanguinem - τοπιν ατροφα τερους Φερουσι facit, et corpora minus calefacit. 1si ατονωτερους τοὐς πυρους λ' L0ca autem perhumida tritieum κουσι δε - τω ολω γDei μεταβαλ' ferunt, quod minus alit, quodque λων ως αἰ-ς m) λοι πλεονασμοῦν est imbecillius; et ex toto genere υδάτων' οι Οε έν σκιεροῖς συνδεν Videtur in lolium propter aquae δροις τοποις γεννωμενοι πλαον ἐχου Vim et copiam degenerare. Quod σι το σκυβαλον n του χροσέμφ' Vero in Vmbrosis et nemorosis io Παρα-τα κατατάσεις των cis nascitur, plus habet aderis, ni et ' οἱ πυροὶ δια' quam Vtilitatis. Ex temporum vero φερουθιν παρὰ μεν τἀς ωρας, οταν atque aeris constitutibne existit et
τε ευκρατος ημ συμμετρος αυτῶν iam tritici differentia. Atque ex η μεταβολη γ τα , Θερ' temporibus quidem , cum eorum μασιὰ, ο βροις, παλιν sit temperatura, et moderata in ἀναχάς των υδατυ1W συφιβρω γἀρ stigore, calore, imbribus, et po-ευτροφῶν τε isti πληρουβα τρῖς ογ' stea in aquarum defluentium colit
χοις τους πυρους, του ναντιοῦν bitione commutatio: Tune enimi οταν ἀκαρως, ακρατως-ασυμ' triticum boni alimenti fieri, eius -
hὐαι' ἰσχνοὶ γὰρ si ἀτροφοῦ. γί' contra fit, cum intempestive, in-
9쪽
γνοντο f παρὰ δε τους αερας, οταν temperate et ' immoderate, quae κατὰ τους προσηκοντας καιρους εin praediximus, eueniunt: nam et gra δεινοι - γενωντα, Η ε δελιοι, cile, et alimonia Vacans efficitur. έν νεμινοι' η τουναντιον έ πινεφῶς Aeris autem ratione, cum Opportu δυσηλιοι - πολλαπις δε φεκά- nis temporibus serenus apricusque
δας φέροντες ἡδη Θερμης τῆς , ωροις est, et a Ventis apte perflatur, vel
ρυσης προς τελώωσιν τῶν πυ- contra, cum nubilUS est, et opaeus ρων οντ υν' φθίνουσι γαρ έ cτιι υ- Saepe enim minutulam pluviam e- μενοι ' παραπλησιως δε κῶ οταν βα- mittit,cum iam tempus sit calidiam, , ηο f Θερμα γενη- et triti eum ad persectionem per. τρι/ πνευμ ατα τα υ πο τον καιρον uenerit: quo casu triticum rubigi. της τῶν ταχυ υν-, ηπι ne tentatum perit. Simili quo- ἰσχυροὶ πολ- χ ονον φυσησω - que modo fit, cum Venti graues, οἱ λεγ μιενος καυσωνες επικού- feci et calidi sub tempus, quospi- ουσι p) τους ς χυας η, ξηραί νου cae implentur , exorintur. Cum-σι, mus διατρυτο στροφους κατασ- que vehementes et multo temp0re
κευάζουσα spirauerint ii , qui καμωνες, hoe
est, ardentes nominantur, spicas Παροιδε τον χρονον διαφερουρον adurunt et exsiccant, et idcirc0 si οἴτε νεοι, - οἱ παλπιοὶ, οἱ eiunt, vi alimenti nihil habeant. χἐ αξυ τουτων οἱ μεν γὰρ προ Ratione vero temporis, Π0Uum a φατοι, παλυχυλοτεροὶ εισι, mi πνευ' vetere et eo, quod inter Vtrum-ματωδεις, mi πολυτρος ρι' οἷ δε que est intermedium, differt. Nam παλωοIτουναντιον, αχυλλεροι, mi reeens plus succi habet, flatus . ξηροτε οι,-ς τριφωτεροι οἱ δε gnit, et multum alit, vetustum μεταξυ τουτων κατὰ χρονο ν τα eontra succo vacat, secius est, et τω ἀζημίων, minus alit: quod vero est medium, ratione temporis habet medieturi praedictorum.
10쪽
Sues verno tempore usque Oe- castim autumnalem pleiadum sitiat pessimi: ex eo vero tempore Usque ad vernum tempus optimi. . Caprae hieme pessimae sunt, vere autem usque ad arcturi occassem esse meliores incipiunt. Pecudes qu0que hiberno temporς sunt pestimae: post aequinoctium vero usque ad solstitium aestiuum pinguescunt, boues vero cum herba structum serat, et finito Vere, et per aestatem totam. Ex auibus nonnullae per hiemem sunt optimae, quae nimirum hieme app)rent , Vt inerula atquesturnus, et palumbus, attagenes vero et atricapillae autumno praestant. Itemque ficedulae, et luscinia et coturnices, eo tempore sunt pinmissimae. Galli vero gallinaces hieme non admodum corpore augentur, et praesertim in austrinis
locis, turtur vero autumno excellit. Ex piscibus vero praegnantes optimi sunt, caris, carabus, et mol-