장음표시 사용
201쪽
De u 'Mentum O bberorum. Q. 8. I 77rnentlim pr.ebere. S. Quia turpe est, matrem infantem Gihi in utero sanguine suo aluisse; cum Cum non vidcret; post partum autem no amplius tuo lactealem velle: cum videat eum iam viventem, & nratris ossicium implorantem audiat; p ς- sertim, cum non sine cautas sanguis; qui antea a iecore matris per venam umbilicalem in uterum fuit derivatus , insantis nutriendi gratia , aduentante partu , tempore in furernas partes . nempe mammillas . micanda Naturae solertia derivetur.
Idcirco memorabile est; quod de Graccho scribitur, illum nutrici suae gemmam valde me ciosam, matri autem longe viliorem dedisse : & cuni mater hoc factum ind gne ferret, respondisse. Mater. hoc pi Opterea ago, quia tu solum nouem mensibus me gestalli in utero: haec vero me tribus integris annis in ulnis & amplexibus fideli siti ne enu-t multuae sti id mihi,quod planta ramis, quod si-haia catulis non negauit. '. Quia turpe est; sit i illi munia sum fontem humani generis educatorem, temere sine ulla urgente necessitate arefacere Io.Qu et mater non est integra de persecta, sed dumdia tantum & imperfecta mater iliae sobolis, quae eam tantum parit, sed iam natam proprii & cosueti l n uis alimonia priuat. rr. Quia amor , quc in libcri matribus , a quibus non si inti ut titi, exbbere videntur, non est vere natural s. sed ciuilis potius & opinabilis. ix. Quia beneficium aterni lactis tanti metati fuit apud veteres , ut impetraturae durius quippiam a filiis matres, per Iae . quod illis tribuerant, semper poscerent, De fasq: habetetur, nisi filio. exora Iciat, ut Ait Patutius lib. . de Rep. uti c. Quia lactatio prin et M
202쪽
prii infantis maximas delicias dc voluptate attiparit, quatenus cius blaeta loquutio, tua uis hilus,& vernacula illa sestiuitas omnes num os longe anteire solet. Quod si tam e matres ipsae tuos liberos,quos enixς lunt.alere non pollint,vel propter corporis imbecillitatem ves propic restativi pedi menta grauis lima. tunc licitum illis est nutrices&altrices adhibere Sed opera dan da est, ut illae sinci lanae, robtile & bene moratae; im prim is vel 5 co-plexioni matris quoad ficti potes similes: Do autem morbo l.e, imbecilles, D male moratae, ta diuersi plane a matre temperamenti ne nacum lacte sua vitia in infame in mile it m de Tyberio scribitur, quod per nutricctu ebriosam facius sit Scipie ebriosus. Et Dion. lib. 1. de Casaribus scribit de Caligula , qudd non ex parentibus, sed ex nutrice sua tyrannidem hauserit.' An de recta membrorum corporis in liberos conaformatione ci exercitatione debeant parenici se soliciti STatuitur thesis assirmassua. Rationes sunt. r. Quia recta membrorum corporis conforma. tio non tantum decoram figuram&staturam liberis conciliat; sed etiam ad motum aptum At f cilem tum totius corporis, tum singulorum illius membrorum plurimum conducit. Et hoc etiam docet Plutaretius in libro de Educatione puerorum, parte I.cap. 1 cum inquit:
203쪽
De Usicita parenturn is liberorum Q. 9. Iis in hac recta ct non peruersaseu tortuosa nasia tur. 1. Quia sicut arbores nasciuatur iectae , quando ab hortulano bene flectuntur & diriguntur; ἡ-δ. curuae vero & distortat , quando cura hortulani abest: ita etiam corpora infantum talia fiunt.
qaalis eorum ab ineunte aetate consormatio amatribus vel nutricibus adhibetur. εὐ-.ας ν ναρ- υγρον ἡ νο- Iuuentus enim, ad Iormandum est oemo , ut idcm Plutarchus incitato loco ait. 3. Quia motus assiduus &moderatus infantum , lute fiat gestatione in vinis , siue ag tatione in cunis & vehiculis , siue statione , sine incellii , siue alio quocunque modo calorem natural cm excitat ; digestionem alim ntorum adiuuat , eaqUe per lingula membra distribuit , opilitiones aperit, ex crementa s uperflua & inutilia consumit . dic sp.it & expellit ; den que totum corsus ra- creat , citas augmentum , robur , & rectam membrorum consor ati em promouet. Idcirco idem Plutarchus capite decimo partis secundae , corporis exercitationem pueris conceden clam este suadet , partim propter . .
tam propter robur , quod inde acquiri- Cis,uia. tur. Cavcndum tamen cst. ne infames, cum iam stire aut incodere incipiti in , .l: uiuas, quam par est in eiusinodi motu reliqueth. ur. Facile e nam accidere potest, ut propter ponit ris gratuitatem , & mollitiem pedum incitabra eorum - - ωὐ tortuosa & obliqua reddantur. Idcirco v-tile erit , It tum quoque alternatim & pet
204쪽
vices gestentur : donec recte & decenter membra liberorum confiimata & consolidata esse vide-
io An ploratis infautrim sit coh:bendis' PRO thesi negante faciunt hae Rationes. i. Quia ploratus in f tum est exercitium corporis vintilc ad augmentum illius promoticndum. 2.Quiasib trahit partem humo i is superstu quo in finies obtempc ramentum humidum & diaetant itiordinatam abundiant. 3 Qua a calorem natural craexcitat, sortio tem*, dc cscac:orem cssicit, qo a. tenus p rsim commouet totum corpus , partim
etiam illud pcr dissipationem huividi seperflui
exiccat aliquo modo, magisque temperaturn reddit. 4. Quia pulmores euentilat, Ma suliginibus, quibus repicti sunt, liberat. s. Quia spirittium vitalium & animalium excorde dc celebro per prterias & neruos in omnia membra ininu2uira prinmotici & adiuuat: quatenus partim per urizr rem sibi adiumstum cor comprimit, partim Pototius eorporis commotionem idem dilatat. s. Quia thoracem & diaphragma dilatat Se amplificat partim per halituum ex pulmonibus expulsionem , partim per spirituum vitalium 8c anima, Ilum influxum. .Quia sanguinis ex tecore Perudinas in omnia membra diffusionem & distributi,nem promouet& adiuuat: &sic ad nuti itionem multum momenti affert.
A., contril pro thesi assirmante adducuntui lite
A, um/nia. argumenta. i. Quia Vtile est, infantes habere ani. L mum pacatum & tranquillum , partim ob num. Nonem partim ob incrcmentum corporis. Hunc
205쪽
vul metu vel tristitia assiciant, cd operam dent,
ut iplorum animus pacatior & iranquillior red-d itur. 2. Quia ploratus inli tum oritur ex vio- 'lcrita coid , lpit tui in q; coarch Nione, qu .im ex ci tat dolor ii ra mali obi cri nocit a s. Quia per- D irbat dilii p.:t, & consuluit spiritus vitales, vid Oloris c quo pio acuit. Quia corrumpit ocu- Α'lo perhunosim ad glandul s costitia asiluxum viol t.mus exprk Ilionem. s. Qil la ex ploratu assides o&rmmoderato cepe existit ruptura seu hcr-nia in infantibos. . . Pro de ilione Quaestionis distinguendum est Quoiori. intcr mod. ratum & immo D ratum fietum si v
Ploratum. Prior non est cola bendus in pueris ob multiplicem ut i tatem . qWae in rationibus prothesi neean:ς adductis ea expiesta. Posterior verbest colubendi sol, excelli riri noxium Et de eo nisim Clis latur argumcnta prothesi assirmaute al- 'ii lara, non pollunt cons t te. ιι ε insanici ad fgin tolerandum sint, ais Uaciendi 'PRo rhesi assiriognte valent haec argumenta.
au a irgus foros corporis constringit,&ca- argumenta' lorem vit. lcna no i tantum a circumferentia ad 3 centrum, hoc est. Eb exterioribus membris adm-terio sat euocat, scdeli imper halitus cabdos intra corpus retentos quiadem auget 2. Quia cor-.1pus indurat, idque robustius & valentius, ac inprimis ad rem militarem aptius redda Et hoc expresse testatur Aristotelςs lib. 7. Politic cap. 17.
206쪽
nem partim calum gentium, qui pueros simulae nati sunt, in tr sidum fluuium immergunt: pa tim Celtarum i a Gallorum , qui tcni reptu mento vestiunt instantes. 3. Quia vcile est, Inran res ab ineunte aetate lentim& pegerentim assu facere ad omnia , ad quae atruefieri possitnt. Er- go etiam ad fiigus tolerandum. 4. Qula εὐ
σῆν. Potura avtin est puerorum hantin aas risora. tolerauda , prῬιer calorem, scilicet D atiuum & vitalem , quo abundant. s. Quia galor ex remus, li sit ni mus, poros corporis apetrit. calorem vitalem a centro ad circum rentiam euocat, ludolem CX-- citati to uuiq; corpus laxum, inualidum&elf-
minatum redali. V to. At contra pro thes negante afferun ur hae δε Rationes. I. Quia frigu3 tenera corpora in raritum iacitc penetrat , eorumque calorem vir
' lem ob unsit. 1. Qii a fCgus imp est dryst mnem alimentorum , & per cons quoias nutiitionem& accretionem infantum , quae non ni- si catars administra ope peraguntur. s. Quia CX- citat reumata per: cu o a , praefrtim in insa cibus , quorum corpora humoribus sim e ple- . sidianitatem non parum laedit. 4. Quia omnia uiuentia calo e conscruantur, frigure cor-
207쪽
De osciis parentum O liberorum. in z. 373 puntur, ut manifesto pl.mtarum exemplum
Pro decisione Quaestionis distin uendum est
irator trigiis moderati. in & immoderatum. De Pr ore vera cst th sis affirmat: ua. De posteriore negativa Vt enim intensissimo frigori infantes non sunt e ponendi : ita etiam in hy-Pocaustis aut aliis locis nimium calidis non sunt educandi Itaque recte ficiunt parentes , qui pro Uant tale caloris & frigoris externi vestibus tegumentis eiusmodi infantes muniunt, ne vel nimius astus, vel nimium fragiis iis no-
ia An in liberis bene educandis victis su habendus delectus
STatuitur thesis assirmativa. Rationes simi Ratio. i. Quia multum interest ad sanitatem & vires corporis quo nHtrimento alantur infantes, Ut
docet Aristotcl. si ib. I. Polit cap. 17. 2. Quia non quod ibet alimentum cuilibet aetati conueniens est, sed pro ratione illua diuolsum est habzndum. Hinc Plutosoplitis thidem assciitaac esse alimen xjma tantiatum corporibus il f n una maxime ascommoda' num insaniatum. Cuius allel xionis ratio est. i. Quia natura --
ipsi lac in inan ill sinultorum parat. 1 Quia maxi R ρ mam propor totieni & similitudi lena habet cum sanguine, quo infrias in utero matris pcr 3 molli 3. cum se t nutritu 3. Quia concoctu est f cilli mana. 4. Quia in Θnan s corporis regioncs Vclo- . F'cinime trant ueli tur. s. Quia reliquq ςibos, qui sunt lo idioris & durioris inaturae , in sentes non Polla s. digerere: Vinum autem Galenus &
208쪽
nei: liberorum autem educationem rectam noli curare : praesertim cum haec naturae bonitatem is confirmet & corroboret, prauitatem corrigat,
& desectum expleat. i I. Quia sicut terra bona, si inculta relinquatur, stentescit & fit in stu-g sera ; sin vero ciccolatur, generoses fructus a fert: ita liberi, naturaliter boni; neglecta ipsorum educatione recta, inutilia fiunt terrae pondera: bene vero educati, utilia fiunt instrumen- ta Ecclesiae, & Reipublicae. 11. Qii a sicut equi bene domiti redduntur mites , tract.ibile , su:sque se floribus morigeri: indomiti vero , fiunt seroces, praefracti & immorigeri: ita liberi bene educati, evadunt bene morati; male autem educati, male morati. ,3. Quia liberi degeneres & improbi parentes in oepore & infamia a ficiunt: sicut contra probi eo dein delectant &or
Quomodo uxor grauida sese 'erere debeat 3 CV m ad bonam ex felicem sobolis procreationem non parum confer.it, icire, quomodo uxor grauida lese gerere debeat: haec etiam doctrina breuiter: hoc loco videtur elle attingenda. Primum itaque cogi: abit mulier grauida , hominem in utero segellare , eaq; sarcina nullam praestantiorem gratiorem mortalibus contingere polle. Deinde omnia,quae finitus altriaria Gunt,eli gat&pertequatur: contra vero omnia, qtue aliqua ex parte cidem nocitura lunt, studiose caueat&decim et,cuiusmodi sim t. I. Intemperantia in cibo Se potu, rebul qtie Venereis adhibita. 2. Frequens
209쪽
ius acidolum aliorumque alimcntorum quibus foetus no corroboratur, sed imbecillior iedditur.3. Nimia desidia . . Ninitus labor motusq; cospo iis immoderatus, praesertim saltus. s. Frequcris eorporis in terram incuruatio. 6. Frequens br&chioetu in altu expansio. 7. nimia corporis per cin
ctu compreilio: S id genus alia, de quibus fusius Medici tractant , cum mulicri grauidae diaetam
Certam praescribunt. O . . - Pro thesi fit An mater liberassivos pro p o Lae βίου fi maiisa. debeat ' Ratia.
STatuitur thesis affirmativa. Rat Ones sunt. i. Ω Quia natura no frustra matri dedit partim ma ri xtarim illas duas, partam lactis copiam. stasim a partus pari. I cv 4. tempore in mamillis generatam &collectam: sed eo fine, ut ipsi proprio lacte liberos suos alat. i. ' aia mater maiori diligentia &curi alit liberos, quam nutrix, cum illa naturat:& sincero amore ac beneuolctia eos amplectatur: haec vero aduetitio ει supposititio, ex merced:s spe sulcepto 3.Quia naturalis amor inter matrem & liberos magis magisq; intenditur & augetur , si illa bos pro
Iam autem liberi sunt ex substantia matris. Ergo omnium optime lacte eiusdem nutriuntur: non .secus ac plantae ex lucco tertae , in qua natae sunt.
3. Quia libui cognatione naturalem habet cum 1' lacte materno. Ideoq; illud substantiae ipso-
210쪽
OECONOMICAE Lib. 2. O . 4. rum magis est accommo iatum de talitae, quini lac nutricis. ς Quia cum temperan H ntum cor. poris in infamibus nondum sit confirmatum; sed instar cerae mollis omnium impressionum adhuc capax; ipsum v cro nutrimentum , in substantiam rei nutriendae contiertatur: hinc fit ut ulu lactis , lieni a nutrice suppeditato rion raro totum temo peramentum immutetur: & simul cum eo naturales mores & virtutes, a parcntibus in liberos per semina tanqualm cati dem,deriuata ex imgtrutur; contra vero moreS nutricum per alimoniam
lactis infundantur. Vnde porro existit dissimi-luudo naturae dc morum , nou tantum inter purentes de liberos,s d etiam inter ipsos liberos tu fratres, tum sorores, qui a diuellis nutricibus lunt educati: dc hinc etiam causa non leuis sumitur, cur heroum & magnatum filii plerunque a patria virtute degenerent: cnim nimis dei catae matres nutricationis curam partui nol ni adiu figere, sed alienis tradant alendos , ex quibus cum lacteiplo
temperamentum hauriunt alienum , de percon sequens,inores alietios .Lac cnim maximam vita habet ad immutandum tempcramentum & m
res , qui temperamentum s quuntur Qtioicipexit Virgilitas , cum lib. AEluidos Didonem in troduxit sic alloquentem AEneam:
Non te iuua parens genuit. nec Dardaum auctor, Terside: sed duria 'enuit te cautibiti horrens caucasuι, Hyrcaurg, admorunt ube a r gres.
7. Quia turpe est, terram nativo suo succci alere plan tas ex se genitas: &bestias proprio lacte nutrire suos foetus ; matres autem homines liberis suis,quos pepererunt, nolle naturale lactis nutri.