Theologia moralis divi Alphonsi De Ligorio 9

21쪽

i8 Lib. II. De Censuris p c. eulpatos Dominatim excommunicare. Sata. I. in sin. η 2- Advenae, et peregrini , brevi temporen alicubi commorantes non ligatatur censuris i n corum, generali sententia, aut statuto decre- , lis : quia non sunt subditi. Lum. l. c. n. 5. v 3. Etsi subditi extra suam dioecesim , vel f in loco dioecesis exemto delinquentes contra n legem sui Episcopi non incurrant censuram in superior tamen , saltem regularis , potest suosa subditos ubicumque existant, per Particulas rem sententiam censuris innodare. Lum. l. c. is 4. Baeretici, Apostatae, et Schismatici pos- η sunt assici censuris , quia per baptismum sunt v subjecti Ecclesiae. V. Larm. l. c. v 5. Solus Papa non potest incurrere census ram , quia uulli est subj cetus. Non. l. c. a O. Commutiis est sententia , quod Praelati BeguIares possunt subditos guos censuris innodare , ubicumque isti existant ', ita Sanch. Dec. lib. 6. c. 8. n. 33. Cresae l. 7. n. 28. Totarra. p. 4o4. Salm. de Gusuri Tracι- ΙΟ. CGP. 1. n. Ioa . cum Aril. Cand. etc. Dubium vertitur quoad Episcopos : sed hic plures quaestiones --

currunt.

ai. Quaer. I. An Episcopus extra propriam Dioecesim existens possit contra subditos censuras ferre Z Exceptis aliquibus casibus ut infra , resp. negative , ex C is Pi 9. VM. a. et Et Clem. Quamois. De foro m . Ratio , quia nemo potest in alieno territorio jurisdictionem contentiosam exercere i ita Pal. D- I. P. 5 n. 3. Conc. P. 4ῶ1 . n. Inum. P. 4O6. q. 3. et Salm. c. I - n. 104. cum Gn. Apila , Comnuo , etc. Casus excepti sunt. I. Si contumaciasii ta in manifesta ut non indigeat cognitione Causae , ex c. mui Fla , a. q. I. H. Si causa sit

22쪽

cap. I. De Cens. in gen. Dub. III, 1 iam coguita in proprio territorio, III. Si cen.

sura seratur non per modum sententiae, sed per modum praeeepti , aut statuti ad sutura crimina cavenda. IV. Si Episcopus sit injuste expulsus a sua Dioecesi, quo casu potest in Iocis vicinioribus suam iurisdictionem exercere , petita , licet non obtenta , licentia ab ordinario loci, ut ex eis. Clem. Quamois. V. Si ordinarius illius Ioel consentit , ex e. Nullus , 9. Q. a. Tunc

tamen requiritur etiam consensus partium, quia nemo invitus trahi potest extra suum tΡrritorium; ita Bon. P. II. n. 3. Pal. P. 5. n. 3. Conc. et Trium II cc. ac Salm. n. O5. cum Apila; Canaido, et Comeis. Nolant autem Aid Satin . cum Candid. bene posse Episcopum ex ira Dirucesim ex is lentem sine strepitu iudicii absolvere a censuris , non vero iudicialiter. 22. Quaeritur II. An Episcopus existens in sua Dioecesi possit ligare censuris subditum in aliena existentem , sed pro crimine in propria commi so ' Negant Basil. et Gabr. et alii: Vide Cresael. I. u. 46. Sed affirmandum cum . Communi , et vera sententia , quia alias talis delinquens a mullo puniri posset 3 ita Bon. P. 1 . num. 23.

Con- Combo , Diana , et Candido. Et licet

ei tatio rei non possit fieri extra territorium, sus.seit tamen ad censuram incurrendam , ut reus

in propria domo , vel in loco publico proprii

erritorii citetur ; ita Salm . niam. Ioli. Et hoc currit , etiamsi subditus delinquat extra Dioecesim , si agatur de re quae in illa sit, prout si excommunicentur Clerici omnes qui an Synodum non accedunt, etc. Ita Suar. D. 5. Scri. 4. net S. Bon. l. c. n. I. et Salm. N. 9. Cum

Aoιω , Comem, et Candido. Probabilius tamen est, quod si crimen extra territorium cou-

23쪽

26 Lib. VII. De Censuris 'M.

Umnietur, Ieus Cerasuram non incurrit ; ita sua. rea l. c. n. 7. BDU. N. Io. et Salm. n. I toetim Cornυο , Diana, et Candido contra Via lal, et Sur. ) et probatur ex cre'. a. de ConHMil. in 6. Casus esset, ex gr. si sit lata Eensura utra stuprum Committentes V eam non inCurrit , qui virginem extrahit a proprio territorio, et extra illud stuprum consummat. Secus, s quiΘvulneret aliquem in Eeclesia , qui alibi moria. tur. Salm. ibo VeI si vulneret in Dioecesi , et ille moriatur extra, ut Tourn. P. 4o3. p. Sed si. α3. Quaer. III. Si Episcopus seri censuram inisubditum suun per praeeeptum particulare , Si

delinquat s puta si furetur j , utrum subditus

delinquendo extra territorium , censuram in v rat λ Prima sen entia a firmat , et hane tenem Stiar. D. 5. seet. 5. in fine , Dorer P. 21 . H. I 2, Crota l. . 7. n. 43. Lum c. 4. num. 8.etim Abb. Sa, et Usol ac Non. qu. 1. P. H. n. II. Cum Scitis , et Fili. Ratio , quia Stati lum respicit territorium, et ideo extra illud neminem ligat; praeceptum vero respicit PerSODas, et ideo ligat etiam existentes extra tUritorium. Secunda sententia negat, et hane tenent Hola. t. I. P. 359. n. IO3. Contin. Tourn. t. a. V. 404. N c. P. 26. q. 3. R. I . cum Con. μα-

et Ant. a Dir, S. item Aossa , Sor. Henr. apud Lum t. c. Idque prohat ex e . Ut Anim rum a. de Constit. in 6. ubi sic dicitur: Sια- tuto Discoρi , quo in omnes qui furtum commiserint excommunicationis sententia Promula

tur , subditi ejus juritim extra lysius Dioecesim

committentes minime ligari noscuntur. cum exim

terrisonium jus dicenti non Paretur imyune. Ergo sicut statutum non ligat , non eo quod nociassciat personas , sed quia Don licet Episcopo ius dicere extra territorium , ita ueque liΚnre

24쪽

p. I. De Cens. in Gen. Dub. III. Irluiten Praeceptum. Utraque sententia est proti bilis , εed prima videtur probabilior ; nam te Lui opposito respondetur, quod cum ceusura est lata per statutum', ideo Episcopus non Potest jus dicere extra territorium , quia statutum immedia in asscit locum ', ac propterea quando Subditus delinquit extra Φerritorium , non agit Contra legem . quae tantum locum asscit ; at cum praeceptum particulare asticiat personam, et illi haereat , quocumquecdiscedat ut satetur ipse Nolamann ), ideo subditus, cum extra territo rium ligetur praecepto , ligatur etiam censura. Certum autem est EX praefato textu , quod si Episcopus nullum subdito atii ea dederit prae Pluin εub Poena censurae , Dequit eum censura

punire , si delinquat tu aliena Dioecesi. Et idem dicendum; si ille delinquat in loco exemto, quia

in eo manet ae si esset in loco extra Dioecesina,

Ex c. Cum Disco us. De Obicio Ordin. in 6. et c. l. de Priou. in 6. et Clementia. Archimi

24. An autem Ecclesiae, et Monasteria Regularium aint loca exemia riVide Dieta l. i. n. 456. o. Nol. II. ubi diximus probabilem esse sententiam assirmativam cum Lon. Suri Mila, Candido , ac Salm. c. I. u. II 4. quibus adde Ronc. P 6. q. ι. M. Sententia , et Croisil.

. num. 26. qui ait eum Apila , Henr. μα. Delbena , etc. quod si Episcopus prohibeat sis. tuto generali aliquid , puta lusum alearum sub

ensura , eam non iucurrit ludens in loco exis

25. Nolandum tamen hie, quod si agatur de damno alteri resarciendo, et fur ille in proprium

territorium veniat, atque ibi conveniatur de suris extra Commisso, bene potest illius ordinarius eum cogere uti censura ad restiIuendum ; ita

25쪽

α, Lib. VII. De Censuris eis.

Ratio , quia, si postea ille delinquit, debitam

restitutionem negligendo, recte Episcopus rati ne delicti eum excommunicat. 26. Quaeritur lv. An Episeopus possit ee suris ligare alietium subditum iu sua Dioecesi d

linquentem y Assirma , quia quieumque delici-quens sortitur forum illius loci , ubi delinquit. ex e . nn. de foro es . Excipe i. Si delinquens esset illius Episcopi superior, ut ejus Archiepiscopus, vel Patriarcha: secus 3 si Episcopus non esset illi suffraganeus; nam , licet par in parem jurisdictionem non habeat , ut notaut Salin. C. a. n. O. in sine cum Ugolin. ratione lamen d

licii ille Archiepiscopus sit Episcopi subditus, ut

dicunt Sota. c. I. m. 37. cum Corrido. En

qua ratione sentit crota l. I. n. 32. corura Salvi, d. n. 37. cum Pigri. et GiBall. asserenta Declarationem S. C. quoa Episcopus etiam Amchiepiscopum suum in Dioecesi Episcopi delinquentem possit excommunicare. Regulares autem

sunt simpliciter exempti a iurisdictione Episc pali , ex c. Ne aliqui. De Prio. in 6. Vid. Salm. U. Et in Religiosos exemtos, sive privilegiatos , ut Mendicantes , et Iesultas vide infra rium. 24 i . Diab. 9: nequit Episeopus serra censuras , etiamsi procedat tamquam delegatus Apostolicus , ut crota I. 7. n. 3o. cum Peli. etesiis. Excipe Si reus, antequam ejus causa cognoscatur ab Ordinario loci , ab illius territorio exeat ad differentiam delinquentis in sua patria , qui, etiamsi postea a proprio territorio discedat ante sententiam , et ante citationem , bene potest censura ligari a suo ordinario , ut diximus supra Qu. IL 3. Secus , si delinquens iu alieno territorio , autequam discedat, citati

26쪽

Cap. I. De Cens. in gen. Dub. III. 23Me Praeveniatur , tunc enim ratione judicii inchoati subjectus remanet Episcopo loci; ila Conc.

27. Quaeritur V. An censura alicubi lata, v. gr. contra furantes in Ecclesia , vel contra nouTevelantes furtum , liget etiam alienigenas ibi existentes 7 Si censura sit lata per modum praecepti particularis , seu seutentiae in casu parti culari, nempe si sit lata excommunicatio contra noti revelantes fures, haec non ligat alienigenas quia praeceptum particulare non Potest non subis

ditos adstringere. Ita comm . Siaan Con. Dian. D. Sor, etc. cum Salm. C I. n. 117. ex C. A nobis. 25. De sent . eaec. Si Butem censura sit

Iata per modum statuti generalis pro deliciis suturis , Puta contra furantes in Ecclesia , tune Iigat etiam alienigenas in illo loco existentes , si ibi sint animo commorandi maiorem partem anni ; secus si transeunter ibi commorentur. Ita Saneh. de Matr. l. 3. D. I 8. num. 6. et I 6. et Salm. c. a. n. II 6. Cum Suam Mn- Θlo. Sa . te. Haec sententia probabilior mihi est, sed non puto improbabile , quod tam in Primo , quam in secundo casu peregrini ligentur censura , etiamsi alicubi sint per breve tempus, quia satis

Pinbabile est , quod peregrini fiant subditi , si

adhuc per breve tempus in aliquo Io O moren tur , juxta sententiam relistam l. 3. n. 332. p.

Non accu atiar.

28. Notandum hic I. Quod semel innodatus

una censura potest et alias plures incurrere, etiam ejusdem rationis. Ita comm . DD. cum S. Th. 3. ρ. q. 22. art. 6. et Salm. c. I. n. I 3.

ex Ckm. a. De Sent. me. Notandum II. quod

27쪽

,4 VII. De Censuris me. propter idem delicium potest quis multipliciter

Iagari a dixersis, scit . a jure et ab homine, a Papa et Episcopo ; ita ut ab utroque absolvi debeat. Ita probabilius Stiar. D. 5. Secl. a. mi 3. Put ρ, 6. u. 5. Mn. P. s. n. I 3. et Gaim.

c. I. n. I G. Ctim Hll. Corn. etc. contra aliqvox.

Hoc tamen intellige udum, si secundus superior intendat vere novam poenam imponere : alias regulariter Seeunda ceu Sura habetur , ut inuo vatio, seu publicatio prunae 3 Bon num. D. Et Salm. n. 12 . Cum ByH. Cana. Sur. et Corn.

Notandum Iti. Quod is qui per unicum actum

duo peccata committeret specie diversa , quorum unicuique censura est imposita , tune duas cenis suras incurreret, prout si quis occideret Clericum in loco, ubi quodvis homicidium sit vetitum sub censura. Secus, si Peccatum non hἐι- heret malitias plures specie diversas. Ita Suar

secf. 3. n. 13. Bon. n. 8. et Salm. n. I 8. cum

CorneD , Diana , et Candido. Nolandum IV. Quod , si quis rei terat idem crimen morali ter

distinctum a primo, cui imposita est censura toties cςnsuram incurrit ; secus , si moraliter actus non interrumpitur. Hi ne unam censuram incurrit, qui pluries successiVe Clericum percu tit ; qui eodem actu duos homines extrahit ab Ecclesia ; ila etiam , dicunt Salm. c. I . n. I .ctim Lugo, ROG. etc. Sacerdos excommunicatus qui eodem tempore plures Consessiones excipit

quia, sicut si Sacerdos ille una absolutione pli, res absolvit, unam irregularitatem incurrit, sic etiam , si plures absolvit successive i tunc etaim una actio moralis repulatur sed verius diceniadum oppositum iuxta dicta de Pecc. lib. 5. n. 5ο. Qu. 6. ). Idem, si quis uno Verbo blasphemaret ra. Apostolos, vel eodem impetu plures Sanctos S Salm. n. ab δ. cum aliis 3 et hoc probabile

28쪽

Cap. I. De Cens. in gela. Dub. III. 15 est iuxta c. l. 3. n. Quid , si quis plures Claricos eodem actu vulneraret, an plureS ex ommunicationes incurreret Τ Negant Suar. D. 5. Feci. 3. n. 8. Mn. P. 5- n. 7. et probabile putant Con. Candido , Diana Vud Salin. c. I. n. i f. quia sicut unum peceatum iste committeret sic unam incurreret excommunicationem. Et idem censet Leander ib. si laesio plurium acincideret in eadem rixa et impetu. Sed nos oppositum sequimur cuin Salm. qui citant Corneis,

Machad. etc. quia probabilius est ut diximus eodem lib. 5. n. 46. quod qui uno ictu plures homines occidit, plura Peccata committat.

DUBIUM IU.

Ob quam causam Mossit ferri censura p29. Quale Peccatum incurrantur censurae pM. An ob oeniale incurratur lepis fiasPensis, νel interdictum 3I. An aliar censum ob oeniale sint nullar Et quid ex hoc inferatur.3a. An ιn dubio de grapitate materis incurratur censura 333. An Praece tum sub censura obliget sub graμi'34. An ad incurrendam censurussu actus debeat Se externus p35. An possit imponi eensura contra Ossiciam recitantes distracte p36. An actus Wocati debeat esse consummatus pon censura contra homicidam incurratur etiam a mandante , etc. 3 . An censura contra mandantem, etc. incurratur etiam essectia non seculo paB. Obseroa distinctionem.

30쪽

Cap. I. De Cens. in geri. Dub. IV. I 64. Quando autem istin sollemnitates non reqMArantur Z Vide ibid. alia notanda. 62. An incurratur censum lata disjunctipe , p. gr. Si excommunicatus , vel suspensus ' 63. An possis ferri censura sub conditione p64. An transacto termino incurratur censura, Si cneditor se roget Z65. Vide alia notanda circa sndinem ferendi

66. LIL Censiana est inpalida ob defectum justas

causo.

G2. Quomodo quis se gerere debeat in dubio , an incurrerit censuram 'M. An in diabio censura judicanda sit justa f. Et reus teneatur Parere Iudici iubenti aliquid sub censura , εi stulet mobabili-ιer ad id non teneri p

is. , Η ΕΦ. Ob solum peccatum externum,

x censurae Proportionatum , et Moniunctum cum ti contumacia. Et quidem in .interdicto. localiti Potest esse Hienum , V gr. Praelati, Vel con .u inunitalis , non in xen homi uis privati, alias

. . at . o P . . ,

ω Non Possunt censurari insantes , velti meu es , quia non Peccant. Bon. d. 3. q.si u P. 4. . L . a. S. Tholm

3o. v a. E si ch peccatum veniale interdum ω serti possit levis auspensio, vel leve interdiis is cturn. ' N ρε stispenεω , aut interdictumia ad Mere ι ρυε, et ripam aliquo tantum usu, ω secus, Oi iam ad omnem uoum , pel od longum