Io. Bapt. Ferrarii ... De florum cultura libri 4

525쪽

Libra artus. GuIam vero ita praeterea peregrinam arbusculam in

ramus Ramosa luxurie siluescentem,ineunte Martio interlucata densitate deputamus emaciaticam cumina intondemus. Ut autem reparata iubinde sobole perennitati prospiciamusta non modo rosam hanc semine serimus, sed auulsos quoque reseci:osue materni cum corporis parte, nempe cum veteris portione trunci,noUellos ramos, atque ima

parte ad morem ficulnei surculi nonnihil diffssos, in unum alterumue palmum eo lcm mense depangimus gemmis singulis vel binis e terra extantibus, quod de cacumine stiperest amputamUS: resinata cera plagas obducimus. Ita semestri spatio radices, annuo flores elicimus . Virgas instiperstirpitus pullulantes aut nonnullis cum fibris decusas transponimus, aut a parente in terram demersas propagamus. Sed agedum , ut plane admiran-Discoloris dum in huius ros versicolore pictura naturae arti phil sorum ficium pervideamus, floream picturam ipsari L. -υ

eruditi Lycei bonae, idest philosophico in lumine

collocemus . Et flores , fruchus uniuersi commune hoc habent, ut, quandiu formam atque incrementum capiunt, paulatim varios transeant in colores . Prout enim insitus calor quotidie magis alimentum concoquit, humo rcmque siccitate varie temperata ita colorum elicit subinde consequentium varietatem . Attamen varietas

ista, quia lentior transitu perficitur, minus est

526쪽

so Florum Vsius, Admiranda.obseruabilis, minusque cum nouitatis, tum admirationis habet. Ad haec in plerisque qua floribus,

qua fructibus idem incremento corporis, coloris modus est siue quod e stirpibus aliae, quae ro bustiore altrice vi vegetantur, dum partus suo natiui calori essicacitate caeteris perficiunt parti bus, simul etiam ad vegeti coloris firmitatem sta'

bili temperie assiciunt siue quod in alijs calor

imbecillior, humorem minus obsequentem nactus, quam ab luere temperaturam nequit, inet choatam relinquit, unaque florem languide coloratum . At vero cum Sinensis arbuscula, me' diocri calore, tumore sit praedita tenuia undia aquis eadem gaudet, propter aquas in India

seritur adhuc impar concoctione valida humori spissando calor, eundem prilis ubertim trahit, lateque diflundit ad florum partes congruenter explicandas retis deinde conformatis adultissque floreis membris, totus in eo est, ut minus contumacem succum magis magisque percoquaci eidemque persectiorem temperiem gradatim inducat . Quare celeri notabilique varietate demum consequitur candorem dilutum color pur purae ardentior . Et sane decuit eum florem si qui argenteus regaliter vixerit , rogali funere

splendide ignescere . Ita flos formosissimus qui ad principatum candidatus nascitur , ac roseo

527쪽

Liber artus SQ sudore modestissimus ad eundem iuuenescit, regia merito consenescit in purpura. Emendati, additique floribus odores CAPUT VII.

Voniam ut oris, sic floris fatua est,ina

nima pulchritudo, cui bene anima non

inolet ideo vel inodoros, vel fortidos flores odorare, atque animare par fuerit beneficium atque miraculum . Haec autem Sc floribus colonis suauis erit odoraria disciplina Prima sit ratio inodorandi, quae colorandi fuit cum sci cauilae . licet ipsa, quae conseritur, odoramentis terra medicatur. Sic poteris ouillum fimum ex aceto subactum soluto in puluerem oscho , siue ibelli

ambariue liquore , alijsque odoribus temperaro , ut e nutritio depacta germina olet animam be- ne olidam trahant. Essicacius est ex odorato seu semiet e- puluisculo, seu liquore medicamentum alterum , quo minuta ipsa semina biduo triduoue praeparantur quia, cum id non aliunde trahendum, sed ipsis intimum seminibus sit, vim habet ad agendum praesentissimam bibet hic ad felicissimae fidem culturae domesticum afferre experimentum. Fuit e nostris hominibus aliquis eruditae amoenitatis philosophicus Daedalus qui calthae Africanae, I quana

528쪽

Odoraminii immissione in radices Insitione

sci Florum Fus , Admiratida

quam eleganter forentis, tam grauiter olentis semina in aquam rosaceam, insus resolutoque Oscho bis odoratam, biduo praemacerarit tum in umbra siccata humi de more posuerit . Prioris anni os natiua nondum graveolentia satis mei et data, aduentitiam suboluit suavitatem . Eius sioris semina pari ratione medicata, ut quae insuauem ac feram indolem prope iam exuissent, suauiorem proximo anno florem induxerunt. Huius denique floris pariter conditum semen infortum pubchre degenerauit tam odore gratum, quam facie venustum taut in Africano flore rosam simul, tam oschum olfaceres. Recentiores colonii ut fama est vulgatissima stylo perforatis radicibus, immmissisque aromaticis caryophyllis,coronaria Vec tonicae odorem desinodorantis odoramenti nomen indiderunt ut ea iam veteri appellatione antiquata caryophyllus vulgariter nominetur. Pariquilibet mangonio poterit peregrinis suauitatibui, in radicum foramina insinuatis, caryophyllos emet cere odoratiores.Dicitur praeterea,quemadmodum coloris , ita odoris admiranda novitas aliena in stirpes insitione transfundi. Sic centifoliam rosam, inodor, fatua specie fallentem suauissimo halitu animabimus; si ros, quam ab anima odoratissima Moschatulam vocant , sepius inseramus, Nonnulli roserum odorem ita rosis exaugent. p serum radicibus implicatas roseas coronas simul

stsi

529쪽

Liber artus. SOS adobruunt ut caeteras facile vincant rota,quippe filiae coronarum . victores ornantium. Cum igitur halantibus e floribus iucundissimi florem spiritus cognatae radices ducant; cumque corruptis deinde atque conuersis in amicum pabulum rosis lantur odoratiore anima ipsi partus impertiuntur.

Illud vero cuipiam penitiis incredibile videatur,ab

assito foetore odoriferas felicius prouenire delicias. Testes tamen habeo odoris foeditate nobiles' l-ha caepas quae coronarias omnes herbas, mominatim rosas, si iuxta inhumentur, Theophra sto ac Didymo affirmantibus, suauiUS inodorant: stud c Uti siue quia, cum unumquodque re sibi consimili nutriatur ac delectetur, quicquid grauis halitus circa est 'olida haec olera trahunt ac resorbent

qua summota graveolentia,defaecatus floribus odor acerrimusque relinquitur siue etiam quia calida exhalatione inhalata odorem exacuunt, di locum exiccant Siccis autem locis odoratiora nania

proueniunt . Quapropter incoquente sole sicca I:

ne Cyrene pores parit odoratisssimos Nilo sta-I. . .

gnante humida Aegyptus abortiva cunditate s. o. . . i. fundit inolentes. Vsque adeo,ut oratorum, sic hortorum oecunda siccitas de acutius iniucundius

530쪽

sos Florum Vsis , Admiranda

Polydorus Neruccius.

Mutatae florum form*. CAPUT III.

Vt hoc unquam crediderit ingens no

stra etiam aetate miraculum, Proteus, in flosculis latet necdum visus inueniri potuit Aristaeus, qui de florea illum latebra in pueblicae cognitionis lucem satis extraxerit, ne caret canam peruulgarit artem, qua flores,cum ornaratum foliorum numero insigniter aucti,vultum h- bitUmque,Variantis Protei more demutent. Vidi ego saepius Trans berinis in hortis Polydori Ne ruccis suis ipsis echis imis floribus amoenioris,iri, anniculas nemonas latifolias,nondum e fictili alii lorum seminario in capaciora vasa translatas, vii paucis degenerantibus, adeo folios, amplitudinii, de iucundissimae varietatis laeta nouitate mirabile ivt una spectatoribus uniuersis attonitis, ea VO plauserit admiratio, in eo florum genere conspici posse conspectius aut mirabilius nihil Caeterum concinnandi ad hoc miraculum seminis ars dignissima, adhuc tenebras amat Satorem eniima velut oraculum, cum aliquando consuleret curiosa& supplex amicorum obsecratio liberaliter patefia artis arcanae loco vocem illam retulit, diu imiconsili tenacem, Secretum meum mihi. Ego cet

tatri seis ei tit

rities

te ses