장음표시 사용
171쪽
mihi alia mens est es conscripti.Pari modo iis,quae superi Facile
tionem quandam importat,sive ea verba sint: ut Vinco, stipero.& quae ex prae, post, & ante componunt ir; y rarcello, praesto, posthabeo,antecello. Quintilianus,Sed cum iὀnge praecedui inngenia viventium. Sive nomina sint: ut Princeps,praecipuus, primus. Idem Quintilianus, Nouem vero Lyricorum longe Pindarus princeps. Cum his autem proximis n*Rinibus, & generaliter superlativis,etiam triciae pro haud duis saepe iungitur.
Cicero pro Rabirio,Virum unum totius Graeci cile doctissi .mum Platone. Idem pro RoLNon solum municipii Larinatis, ex quo erat, sed etia'regionis illius & vicinitati irtute, existimatione, nobilitare facile princeps.Quintil. de Euripide,In asse
ctibus tum omnibus, tum in iss,quae miseratione constant, facile is praecipuus & admirandus maxime est. Dicimus etia lacile secu dus,sed pari modo ad dignitatem referentes magis, quam ordinem. Alia quoque, quae ad intentionem referuntur, superlativis iunguntur: ut Eximie, Egregie.Columel. Stagnum censemus exi Exime mie optimum,quod sic positum est . .
potius innuunt, verbi quidem subsistendi subiunctivis iungun- tur,ferinue si praesens praecedit, praeterito imperfecte: Rinc
dis, veluti rex esses. Alioru vero verborum, potetialibus potius: Incedis, veluti rex incederet.Et, Facis, veluti vir probus laceret. Ninaris, quasi laedere possis. Plinius in naturali historia, Tanquam nesciamus hanc esse solam, quae nunquam irascatur. Quae vero similitudinem significant, indicati uis: ut Fremis, sicut vel sicuti leo hemit, vel fremere solet. In hoc genere sunt,quae inter se natura praecedant & sequantur. Praecedunt,Sic,ita,& itidem. - . Sequuntur, Vt,uti, sicut, sicuti. Suet. Centuriones statione dese ta, itidem ut manipulares capitali animaduersione punivit. De Sic adiurantis alibi dicetur.
Ex his duor Ut atque Ita superlatiuis saepe fungi solet, & V Ita.
paria esse volunt. Nam si prius superlatiuum s brtia tur, reliquuquoque superlativum postulat. Cicero de Oratore, Ut enim quisque optime dicit,ita maxime dicendi difficultatem, varibsque euentus orationis,expectationemque hominu pertimescit. Ide de officias, Vt quisque animi magnitudine maxime excellit, ita maxime vult princeps omnium, vel potius solus esse. Quintilia . . o. nus, Quod ut longe optimum, ita difficillimum est: Simile his
natura habent Tim*Quam siue pro iam di qui 3ccipiantur. Tam ω qua.
172쪽
vi Salustius, Quam quisque pessime fecit,tam maxime tutus est. Terentius, Nanque adolescens quam minima in spe situs erit, Tam facillime patris pacem in leges conficiet suas. Sive pro tantum & quantum accipias, maxime praecedente Tam: ut Hie est tam omnium optimus,quam nobilissimus. Sic tame etiam comparativos, tametsi raro,adtaltsint. Virgilius, Tam magis illa stemens & tristibus effera flammis, Quam magis effuso crudescunt sanguine pugnae. id est tanto magis, quanto magis. Nam
P V Mod ab luta hoc qificato recipiut, sicuti tantum dc quantu,' esuin vicem ex ent, nemo dubitet. Non sit hoc loco inutile monitu,quaedam ex similitudinis adverbi s saepe amphibol giam in oratione creare,quae aliter quam ex circumpositis discuti vix possit. Sicuti quemadmodu & quomodo, ut in illo Quintiliani cum similibus, Lumina non inter umbras quemadmoduCicero dicit,sed pland in tenebris clariora sunt. Incertum enim est,ex ipsa dictione quid affirmare Cicerone Quintilian' velit. Demonstrandi adverbia nominatiuis frequentius iungritur. Quintilianus,En improbitas. Virgilius, En Priamus. Cicero, Eeee tibi status noster. sdem ad Atticum, Ecce tibi nutius pueros Demonstradi
quod ecce hie signifilat. 3llus, la, lum,quod ecce inic significat.
ceς auteillvtrunque intransitiuὰ cum eo quod dem . stratur. Terentius, Eccum Parmenonem. Idem, Sed ecca ipsa egreditur adem, - ellum, confidens ,eatus: Cum lacte videas, vide- - Plantiuis pretii. pro ecce illic virv. hoe enim subintelligitur.
Negato Gli. Q v AE negatae solitudinis siue congregadi diximus: ut Notutinis. solum,non modi Fγn tantum, nedum, ea duos sensus lard postulant. orum s Anaus, si horum aliquod sine altera negatione priore occupat,per sed etiam vel verum etiam vel sed ne vel Oed nec redditur.ut Cornelius Balbus Ciceroni,Nisum hominum humilium, ut nos sumus, sed etiam amplissimoru virorum consilia ex eventu, non ex voluntate, a pis isque probari solent.
At si additur illis alia negatio, succedunt sere sed nee, vel ised
ne quidem. Cicero Attico, Horum ego summorum imperatorunon modo res gestas non antepono meis, sed ne fortunam quideipsam,qua illi florentissima, nos duriori conflictati sumus. Ali- quando tamen sic quoque succedit sed etiam. Cicero Dolabel. Contigit enim t*i,quod haud scio an nemini,ut summa seueri-
173쪽
ias antinaduersionis no modo non inuidiosa, sed etiam popula- ris esset. Dixi supra,duos haec sensus sere postulare propter elegantem illam figuram,qua utitur Quintilianus, Primi,quorum quidem opera non vetustatis modo gratia visenda sunt,clari pictores fuisse dicuntur Polygnotus, atque Aglaophon. Idem, Et Quinti Hortesii filiae oratio apud Triumuiros habita, legitur n5
Horum adverbiorum peculiaris quidem authorum Usus a Obseruatis MLaurentsi obseruat . Nedum enim cum posteriorem clausula nedum.
tenet, in affirmatione minoris momenti rei iungitur. ut Effun- a oderem pro te sanguinem, nedum pecuniam. In negatione con- . . . .. V
tra, Non effunderem pro te pecuniam,nedum sanguinem. Re- liquorum contrarium huic notat usum, ut & priore sensum o ia pent, & clausulas, quae res tum imparis,tum pari momenti sunt, coniungant: & quae impares sunt, contrario ora ea tant: ut Non solum,vel non tantum, vel non modo pecuniare
pro h effunderem, sed etiam sanguinem, vel sed etiam mortem oppeterem. Et negatiue, Non solum non moriar pro te,sed nee effundam pecuniam. In rebus paribus, Non solum vestes a me , accipies, sed etiam libros. Videtur tamen hie horum adverbiorum usus nonnunqua confundi. Nam & nedum in priore clau sula pro non solum, vel non tantum,legimus..ut Cicero Att. Tu quoniam quartΨρ cares,& nedum morbum remouisti, sed etiagrauedinem, te Metum nobis in Graecia siste. Et ono modo secundo loco positum pro nedum. Plinius in nMurali historia,Cures inter rusticos geratur literarum expertes noriousederit. Est enim tanto maius ine literarum expertes quam syderum, quanto ad earu grati Nilius peruenitur.Trebonius Cice- 'roni, Non enim nescis, quanti te faciam,& quam pro nostro veterrimo verissim ue amore omnibus tuis etiam minimis c5- modis, non modo tam magno gaudeam. Hoc vero & inter paria, ut Idem notat, in secundo loco legitur.Cicero, Ad quod est adhibenda actio quaedam, non solum mentis agitatio. Quanquam potest in his intelligi imparitas. tNon solum o vero inter paria & in posteriore loco inuenitur. ut Cicero ad Atticu, Vestrum iam consilium est, non solum meum,quid sit vobis faciendum.
V τ quod Graeci apostaticon vocant haec fere sequitur, Ta, ρpodit 'talis, tantus, tot, adeo, sic,ita. Et subiunctivum postulat verbi, quod sere,ium a superiore est diuersum, tum eius intentionem
174쪽
declarat. Vnde fortasse Apostaticon est dictum, quM .iusmodi digressum ad aliud verbum facit. Quintilianus, Nunquam adeo pro nobis solicita lex est, Vt quod praestet, extorqueat. Plinius, Signis quae vocat Corinthia,plaerique in latum capiuntur,ut secum circunferant. Idem, Nullum est tam impudens medacium, ut teste careat.Cicero, Cum ita ieiunus fuissem, ut ne aqua quiadem gustassem. Idem de senectute, Senectus plastrisque sic odio sa est, ut onus se AEtna grauius dicant sustinere. Hue spectat &elocutiones illae, quae pertiantu abest ,& adeo non figuratur.
INTERI EcTIONUM CONSTRvcTIO. NTERIECTIONEM uerbis cohaerere non posse. Hirmat Seruius, atque inde adeo factum, v dis '. g adverbi)s constituta sit. Sunt tamen qua n mminum varios exigunt casus. Hei nanque & veh dativis haeren Virgilius, Hei mihi qualis erat M'. Veh tibi eausidice. Teretius, Vel, capiti tuo. Hei vero & nominativo.Idem J V era, Heu & proh modo accusativis.ut Virgilius, Heu stirpem in uisam. Terentius, Proh deum atque hominum fidem. Modo nominatiuis. Virgil. Heu pietas, heu prisca fides. Plinius, Heu domentia, allatoris aduentus semper est gratus. Terentius, Proh Iuppiter nunc est tempus profecto interfici me. O quoque modo accusativis iungitur. Cicero, O te scelicem Marce Porci.Virgilius,o foris in inium uadi bona norint, Minoia Modo nominatiuis. Idem, O fortunati, quorum iam moenia surgunt. Seneca, O paupertas scelix, quae tanto titulo locum fecitd Teret.in Phormione, O vir fortis atque amicus. Modo vocatiuis. Cicero, O nox illa, quae tenebras attulisti. Minime ignorU - dum tamen easdem in oratione absolute quoque posse interseri. Virgilius, Spem gregis, ah silice in nuda connixa reliquit.
ONIUNCTI ONIS praecipua vis in lungenvis Itac gloris sermoly s. insibus est. Itaque nullam constru -
- hionis speciem icit,qualent': nu tractatae par
tes inter se constructae 'Saeas est de ali is eis, qua nimirum in , Vrba ius habet, ut quorum modum nonnunquam mutet. In a- lias partes sola fortassis opinione, 'OP cilicet videtur etiam e sus, generis, numeri, & temporis rationes attingere. Quorum
tamen leges ex ali)s siquis penitus iliciat, omnino pedere der
175쪽
ple hedet. Prior eius vis ex geDitionibus specierum feroatet.
Alle am hoe Ioeo tractabimus adiectis non ullis, quae ad Latini ., sermonis proprietatem pertinent. Copulatiuae igitur & disiunctivae casualium dictionu, quae- Copulatiuaecunque ad unum referuntur verbum, similes omnino casus ne M disiuctivae ctunt. Xenophon 8c Plato fuere aequales. Socrates docuit Xeno.
phontem & Platonem. Nisi obstet ipsius casualis dictionis ea tio ulla priuata. ut in his, Emi equum centum nummis,& pluris.Fui Romae & Thebis. Horatius in Arte poet. In Meti descedat iudicis aures, Et patris & nostras. Aut in illa discedi figura, qualis est Plinis in v II, Choromandorum gentem vocant Tauroni, sylvestrem, sine voce, stridoris horrendi, hirtis corporibus, oculis glaucis, dentibus caninis. Qua figura Columella non semel utitur. Nec si copulatiua particula hic desederatur, qui quam id refert, cum necessario subaudiatur. Parem his vim &illa quatuor habent, Quim, nisi, an, praeterquam: ut Alterum vides,3n utraque ' Est minor natu quam tu. Nemini placet nisi sibi, vel praeterquam sibi. Eaedem copulatiuae & disiunctivae in adiectivis praeter casum, generis quoque & numeri similitudinem exigunt: ut Socrates fuit modestus & grauis . Idem nonnulli grammatici de modo & tempore in verbis praesertim di uersis censent: ut Sedeo & scribo. Sed aliter saepe deprehendas. ut Terentius, Nisi me lactasses amante,& falsa spe produceres. Idem in Eunucho, Et habetur & reseretur a me Thais, ita uti merita es, gratia. Cicero ad Atticum, Confidebam, ac mihi persuaseram lare,ut omnia placarentur inter vos. Cicero Trebatio, Ex
tuis literis & Quinto fratri gratias egi,& te aliquando collaudare possum. Dequatuor tamen additis, Quam alijs interdu modis reddit indicatiuu:vt Utinam cautior sis,quam ille suit. Qua uis cautior sis, quam ille erat. Priuatim quaedam copulativae, sicuti t& eum synonymis, appellativis & propriss ,quae coniun- , gunt, pluralis numeri vim aliquando conferunt :quae tame alias solui in singulares possunt: ut Consules erant Caesar & Bibulus: Consul erat Caesar,& consul erat Bibulus. Alias no possunt, nisi falsum efficiant sensum: ut Duo & tria efficiunt quinque. Noenim ita solvas, Duo faciunt quinque, & tria faciunt quinque. Et Syrus & Dromo pinunt ferre tot pondo. Non tamen statim Syrus potest serre tot pondo, & Dromo tot pondo. Item Animal diuiditur in rationale & irrationale. Non tamen Animal diuiditur in rationale, & animal diuiditur in irrationale.
176쪽
Itaque Dialectici haec nisi in sensu coposito non concedui. PIuNeque. ratis vim his,quae c5iungit,c5fert interdu.&tneque geminata. ut apud Teretiu, Haec si neque ego, neque tu secim'. Corn. Cels
Eoque ex toto neque vinum,neque aqua semper utilia sunt.
Discretime. Ε x ijs quas discretiuas appellauimus, ζAutem & vero non eadem indeclinabilia secum iungi patiuntur. ζUer5 enim
ijs iugi solet, Neque, nec,tum, age, sane,iam, enim,at,quasi,ceu, nunci ut Neque vero, Nec vero, Tum vero,Age vero, Sand --ro,Iam vero, Enim vero, At vero, Quasi vero,Ceu vero. Raro
eum his iungitur autem . Veia. ζ v E R o quoque cum pronomine Ego, non tam discretio nem interim significat,quam ut Hermolao placet confirmii nem, pro quinetiam, vel etiam. Plinius, Proinde occupantibus locum faveo, ego vero & posteris. Quod etiam confirmare vi detur Cicero ad Atticu,qui etiam simili ratione utitur,sic striabens ad Dolabellam, Quemadmodum tibi dicis placere, scripsi diligenter. Ego etiam ad Sicam, Saepe veluti in respodenis adhibetur, significatque profecto, vel certe, vel potius cGraecum. Cicero ad Atticum, Nam quod scribis te audire, me etiam mentis errore & dolore affici. Mihi vero mens integra est. Idem,
Quod laudas, quia obliuisci me scripsi ante facta & dicta nostri, amici. Ego vero ita facio. Seneca, Socratem cum Platone 6c Zenonem & Cleantem in animum meum sine dignatione recipiam. Ego vero illos veneror, & tatis nominibus semper assurgo. Caecilius Plinius ad Fabatum, Adijcis posse eos nongentis millibus venire, ac lato magis quaeris, an quod gessit, ratu seruem Ego vero seruo. Idem ad Gallum, Quare ego vero Corellae adero proptissime. Similem usum habet & cum Tua pronomine. Terentius, Quem tu vero videre velles Phaedria. Ei cum Ille pronomine. Cicero ad Atticu, De Lepidovero & Tullio quod quaeris, illi verὁ non dubitant, quin Caesari praesto futuri, in Se-
iratumque venturi sint. Legitur & cum nominibus. Teretius,
Illa ilico ubi me accepit, laeta vero ad se abduxit domum. ζAutem negationis Non & porro , propria vidctur:vi Non autem, Porro autem. Rarissime enim legitur Non veris. ut Cicero de Senectute, At ij quidem iam mortui sunt. Non verbiam bed, isti,quam tu ipse nugator, &c. SED quoque cum ζIta , velitamen a videtur eonditione aliquam innuere. Cicero ad Atticum, Scribis enim in caelum serri profectionem meam sed ita, si
ante Caledas Ianuarias redeam. Celsus, Si id nimia superaeuit,
177쪽
iii tentanda squama aeris est, quae leuissima est ex adurentibus, eatenus ne quid eminere patiatursed ita si nihil exacerbauit. Disi v NcTIv AE autem in numerum prope nullu ius Disiunetiui. habet, simile copulativis, nisi negatiuis particulis succedat, sicut , ζNeque & Minime .qua ratione cum plurativis legutur. Vt a- .apud Virgiliu Nec tiliae leues,aut torno rasile buxu, Non for- ma accipiunt, ferrbque cauatur acuto. Et Cor. Cel. in primo, Minime aut frigus aut calor tuta sunt,ubi subita insuetis sun . Hi,
Ex rationis redditivis ἴQuippe & Vtpote illud prster a- Rationis ted lias sui generis proprium habent, quod nonnunquam Quo de ditiuae. ζCu sibi comites adiungui. Quippe ut in illo antiquo, Quippe qui vesicam plena vini habeant. Et Columel. in X I I,de pari, Quippe quae res etiam in desertis agris citra rustici opera conualescit. Cicero in Philip. L. quidem frater eius, utpote qui peregre depugnauit, familiam dunt. Salust. Antonius procul a- rat, utpote qui magno exercitu locis aequioribus expeditos in
use sequeretur. Cicero Att. Me & incommoda valetudo,quatilianus, Quippe id est homini naturale. Virgilius, Quippe d Hi num timet ambiguam. Quippe vero etiam ubi sibi subiicit
Idem, Quippe ubi fas versum atque nefas tot bella per orbem. t inpote) vero & sine ullρ ver legitur. Vt Claudus est altero crure, utpote citrio. Sed sic rationalis no videtur, sed potius a uerbium pro ceu rei tanquam. Uc quoque, de quo alibi locu iti sumus, a quo haec aucitur, ce'ptatum saepe legimus, sed per cum subiunctivi voce. Quintil. Et omnia noua offendit, qui solus didicerit, quod inter multos faciendum est. Idem, Nec ignoro igitur, quos transeo, nec utique damno, ut qui dixerim in omnibus esse utilitatis aliquid. Vix cum alio modo. ut Quintilianus, Cum me, ut cuius interiecto mari non sortunam quis que nosse, non natales, non patrem poterat. Nisi quis hic eradendam ut dicat. H v I v s generis ζNam non ta causam aliquando reddit, Nam quam ingressu rei signu. ut Teretius, re omne a principio audies: Eo pacto & gnati vita,& cosiliu meu Cognosces,& quid facere in hac re te velim. Na is postquam excini excpheliis. E R G o & Igitur breuioribus conclusionibus competui.CL Ergo. Igitur. cero in Philippica I, Quis enim aut accusator tam amens reperitur,qui reo condemnato obiici se multitudini conductet velit: ii .
178쪽
aut iudex,qui reum damnare audeat, ut ipse ad operas mercenarias statim protrahaturs Non igitur prouocatio ista lege datur. Virgil. Huc se prouecti deserto in littore condunt, Nos abiisserati, dc vento petiisse Mycenas. Ergo omnis logo soluitia Teucria luctu. Teretius, Ergo pretium ob maltitia fero. t Quare &ζquamobre longioribus duntaxat cu coniunctiones sunt i nam adverbia & interrogatiue accipi,& infinite possiit: ut Quare inuides Scio quare inuideas. Scire tamen licet Ergo &tigitur in
gressum quendam materiae nonnunquam significare.ut Virgilius, Et certamen erat Corydon cum Thyrside magnum : Alternis igitur contendere versibus ambo Coeperunt.
Aduersaliuarum risi, tametsi,etiamsi, dc quanquam,cu 3 α, bis haerent,& orationem inchoant, indicativos magis postulat. Cicero pro Milone, Etsi vereor iudices. Idem, Tametsi iactat ille quidem illud suum arbitriu. Salustius, Quae tametsi animus aspernabatur. Cicero Attico, Quam tibi, etiamsi non .d deras, tamen mittam. Quanuis & licet subiunctivos saepip. Virgilius,Quanuis multa meis exiret victima septis. Idem, anuis Elysios miretur Graecia campos . Iuvenalis, Molles quod in aure senestrae Arguerint, licet ipse negem. Uirgilius, Fixerit arripedem ceruam licet,aut Erymanti. Iunguntur tamen interim
tum illae subiunctivis, tum hae finitivis, praesertim orationem non inchoantes. Cicero Lentulo, Quanquam aperte Volcatio assentirentur. Idem ad Atticum, Quanquam a meipso no diuellerentur. Quiritilianus, Caedi vero discipulos, quanquam illud receptum sit, & Chrysippus non improbet. Cicero ad Atticum, Rhodum volo puerorum causa, inde quamprimu Athenas,etsi Etesiae valde reflauerint. Idem rursum, At primum illud, in quo de Dicaearcho mihi assentire negas, etsi cupidissime expressum& expeditum a me sit,&c. Haec postrema e tiam futuro absoluto iungitur, cuiust sue id modi cesseas. licero ad Atticu, Quare velim, etsi ut spero te haec legente aliquantulum tu viae processero,tamen obuias mihi Isteras quam argutissimas de omnibus rebus crebro mittas. His omnibus cum priorem sensum tenent, reddi soletitame .ut Quanquam haec internos nuper notitia admodum est, inde adeo quod agrii hie in proximo mereatus es, tamen vel 'irtus tua me, vel vicinitas,&e. Hae etiam
interdum sine istis ponitur,quas in correctione eius quod dixeris,& cum si). ut sevidius de Tristibus, Nunc incorrectum populi peruenit in ora, In populi quicquam si tamen ore mei est.
179쪽
sed & aliter quoque, ut in figuris docebitur.e v M & coniunctio est continuatiua, alias pro postqua, alias pro quoniam vel quandoquidem:& copulativa pro &, sed
Muente tum:& aduersaliua pro quan uis: & temporis adverbia r si iam. Poscit autem ex modis cum temporis est adverbium vel in dicativum. ut Uirgilius, Cum venit, aulaeis iam se regina super
bis Composuit. Cicero, Tantum prosecto cu a te consulatum reppuli, profeci. Virgilius, Cu dabit amplςxus, atque oscula dul eia figet. Vel subiunctivum .ut Cicero, intus igitur Ligarius cum esset adhuc nulla belli suspicio, legatus in Africam cu consule Considio est profectus. Virgilius, nuper me in littore vidi, Cum placidum ventis staret mare. Quum aduersaliua est, subiunctivum. ut Cicero, Satisne constanter sacere videamur, qui cum praecipi nihil posse dicamus, tamen alijs de rebus disserere soleamus,& hoc ipso tempore praecepta officis prosequamur. Cum copulativa est, dc comitem habeti Tum pro &, vel minuaquiddam, vel magis generale proponit: Tum vero maius vel nus ρenerale: finitivo fere iungitur. Cicero de natura deorum, Cum multae res in philosophia nequaqua adhuc explicatae sunt, tum perdifficilis Brute quod tu minime ignoras quaestio est de natura deorum. Sed hic duplex est verbum. Aliquado unum latum est,& cui adhaereat cum . vi Idem in Tuscul. Cum mutitis locis nostrorum hominum ingenia virtutesque Brute soleo mirari, tum maxime in his studiis, quae sero admodum expetita in hane ciuitatem e Graecia transtulerunt. Aliquando tamen&subiunctivo modo iunguntur. ut Cicero ad Atticum, Nos cumultum literae, tum non minimii Idus Martiae consolentur. Aliquando haec nulli verbo adhaerent, ut in subiectis exeptis. Quintilianus, Quod opus Marcelle Victori tibi dicamus, quem cum
amicissimum nobis,tum eximio literarum amore flagrantem, dignissimu hoc mutuae inter nos charitatis pignore iudicabamus. Cie. Curioni, Qui cum suis laudibus, tum vero te filio superasset omniu fortunam, si ei coligisset ut te ante videret,quam e vita discederet. Ide in Verrem, i actu est, uti cu summu in veteribus patronis multis,tu nonnullu etia in me praesidiu suis fortunis constitutum esse arbitrarentur. Pro quonia vel quandoquidem semper sublucti uu petit. Cicero pro lege Manil. Quis nauigauit, qui no se aut mortis, aut seruitutis periculo committeret,cum aut hyeme aut referto praedonu mari nauigareturs Ouidius, Cu sis ossicijs Gradive virilibus aptus, Dic mihi matronae
180쪽
cur tua festa colant. Pro postquam,tum subiunctivo. ut Cice
ro,Cum ille homo audacissimus conscientia conuictus reticuisset, postremo patefecit. Tum indicativo.Idem pro Deiot. Deinde etiam impunius iit,quod cum est factum, negare potest. Quintilianus, Non inutilem scio a praeceptoribus meis seruatum m rem, qui cum pueros in classes distribuerat,ordinem dicendi secundum vires ingenii da bain D E Si Diomesis pr pit dimi S. t arbitror, non secus ac de ζCum: quippe quo authorepnitivis iungitur, quoties res facta significatur. ut Cicero, Si illustrantur, si erumpunt omnia. Nec enim dubitat, an illustrentur: sed quia illustratur, suadet ut mutet Catilina mente. Et Virgilius, Si te sata vocant. Ite, Si potuit manes arcessere coniugis Orpheus. Affirmat enim potuisse. Subiunctivis vero quoties conditionalis & incertus est sermo, veluti, Si facias, Si faceres. Qui enim sic loquitur,no factum interim declarat. Sie Diomedes .Ego tamen finitivis iunctam inconditione subinde lego. ut Terentius, Si illum relinquo, eius vitae timeo: sin opitulor, huius minas. Idem, Pamphile si id acis,. hodie me postremum vides. Quintilianus, Iam si minor in eligendis custodum & praeceptorum moribus fuit cura, pudet dicere, in quae probra nefandi homines isto caedendi iure abuta tur. Salustius, Equidem ego vobis regnum trado firmum, si boni eritis: si mali, imbecillum.
Num igitur ita potius praecipiendyme' Cum res facta signi.
ficatur, finitivis adiaci, ut in ment όratis exemplis. Cum potetialis in apodosi, id est reddita eius subijcitur, potentiali vel suta iunctivo iungitur. Quintilianus, Nec si rationem syderum ignoret, poetas intelligat. Cicero, Si esset in his fides, in quibus summa esse debebat, non laboraremus. Aliter vero nisi pro quanuis accipiatur, finitivis subiunctivisque indifferenter, idque merito, cum duarum Graecarum ci & ἐπι apud nos locum expleat,quarualtera saepe finitivis, altera subiunctivis astruitur. Cicero, Si vales, bene est. Terentius,Orare iussit hera, si se ames, ta ut ad sese venias. Pro qua nuis vero, subiunctivis iungitur. Terentius, Nosi capiundos mihi omnes homines inimicos sciam. Idem, Redeam snon, si me obsecret. Si tamen cum quis indicativo serdiugitur. Quintilianus Institui. Deinde quod si cui est mes ta illiberalis, ut obiurgatione non corrigatur, is etia ad plagas, ut pessima quaeque mancipia, durabitur. Et, Siquis in hoc artem populo non nouit amandi. Huic nonnunquam subiscitur cfin quum
