장음표시 사용
241쪽
I c, 4 Class II. de varietate obligationum pecuniarum, propt
forenorum creditori ejusdem bonitatis de qualitatis flore nos tenetur reddere,ita pariter debitor,qui tempore contractus iaminam leviorum dc deteriorum fore-norum irr immodico monetarum probaru valore aut in monetis minutis deterioribus nunc abrogatis accepit creditori tantundein etiam reddere, de intrinsecam bonitatem mclioria florenorum, a summa debita florenorum leviorum deducere potest sartol.m l. Palilus.n. 6 desolation.ct liberat. in I. n quid. .num.i7Θrbidem etiam Alexand. f. de reb. credit. Cast.
obligatio consistat in libris cir formis, quod libra ct florent solvι Lbeant illiu, bonitatis, cuJlis γrant florem tempore contractus item con l. J 36. in princ. Cephal.consit. I.η. I 2. verss.non cII rerum . Iohan. Petr.Surd.con II .tam L. O cons. 68.num. i6. ubi hunc in modum scribit, ii aelitinatio grossy pecuniae deminutae bonitas intrinseca est mutata, licet non sit mutatus valor, tum si ex decem florenis mihi debitis, poteram tempore contractas habere tres aureos, nunc autem plures florem requiruntur, tenebaris mihi solvere tot flore nos,cum quibus pollina emere tres aureos, quemadmodum potuissem tempore corramis: cum vero aurei valor crevir, a bsque vitio monetae inferioris tunc intcreste non considerabile esse putat. 9. Re olat. ration. dubIt.
4s Nona et dubitandi ratio iuupliciternetrando rctellitur. Ut maximc enim u-
sus forte aut alter inprimis initio abusus monetarii, floreno leviori tantum mercis comparavit, atq; floreno graviori seu bono,ut vulgo appellatur, attamen illud a paucis latum nec diu factam , sed frausi ista summa de immodica laetio statim depreheian eli, de vel simpliciores etiam Mnimadverte Punt. quo u istiusmodi ualor
monetarum probarum immodicus provisionalis tantum Je temporalis per conniventia superiorum, propter clades bellicas summasque nostrorum temporum calamitates toleratus tantum fuerit, in
isturum autem & perpetuum propter
invectam sui Dinam omnium in erctum caritatem dc confiitionem commerci
rum dc damna totius Reipublic. e consistere nequeat, quales actus temporales, difformes de singulares iura nostra non attendunt, i jura constitim. . eq. . l. s. 9
planu ineptire cos,qui sine consideratione monetae illius,in quatiorenus de Kmilis quantitas deteri nari solet,aiunt, renum e Te florenum, uti praesare tradit,
latiusque persequitur Dia. Theodorustatintingi Halliae se perioris Pro cancellarius famigeratissimus in tractat. βο pra
Ita i pariter etiam decima dubitandi
ratio refellitur, quod nimirum regulae illae secundum naturam est, ut incommoda eum sequantur, quem sequuntur
242쪽
quas numorum debitorum solutio variari potesI, Suastis III. ine
commoda, dc vicissim; item quδd incertitudo eventus omnem laesionem excludat,tum demum procedant, si utriusque contrahentis par lit ratio, de unus aequὰ atq; alter lucrari aut laedi possit. Alioquin si giversa contrahentium rario sit, de alterum eorum commoda solum, seu magna ex parte alterum incommodum soliam, seu ut plurimum sequantur, ut hocce in casu usiivenit,& debitorem, si pro accepta levi pecunia fortem solvere te ncrctur, immodice prorsus laedi oporteret , tunc regula illa non attenditur, sed immodicae laesionis habetur ratio, ca demq; vel magis ctiam in re futura dc acquirenda, utpote cujus futu Ium eventum non facile providere aut praesagire possimus, quam in re praesen ri, cujUS co duionem non ignoramus,& proinde ju-xi nostro renunciare possumus, attenditur. Francisi. II ominanir. I sitis,.qErp. I . Persic. sexti inest, Ernest. Cothmam . NII coufi nu.
I i. Resolui. ration. dubit. 47 . Pari t ratione etiam Undecima dubitandi ratio negando potissi initin refellitur. Ut maxime enim foItallis unus atque alter creditor cum primis sub initium summi istius monetarum abusiis florenos aut thaleros usuales, aliamve Tummam genericam dc collectivam ex veteri contrachii, ubi monetarum valor longe minor & justus adhuc fuit.debita tamia a debitore suo rec perit, attamen pleriq. alii creditores animadversa istius modi fraude, solutiones illas pecunia-xum nimirum ex veteribus contractibus debitarum in valore illo immodico, injusto dc longe maximo recte & de jure recusarunt,& proinde creditores isti,qui
summam ex veteri contractu debitam, in immodico isto grossarum monetarum valore spontaneo motu sine ulla reservatione receperunt,ic exinde damnum incurro runt , illud ipsum non aliis, aut disepositioni juris, quod vigilantibus a i-ptum dicitur, suae facilitati imputare debenticum scienti dc consentienti non fiat injuria,capscientι. 2τ .dereijur in sexto, uum
Quando igitur plerique alii creditores tempore summi illiusmodi a bustis monetarum pecunias aliis tum temporis in maximo dc immodico valore creditas. in minori & justo valore receperint, aut in cista aliquandiu custodivorint, vel etiam easdem cx mercibus longe carius isto abutiis monetarum tempore aliis vcndiderunt, &silic5inodi causa eo inprimis tempore, ubi grossarum monetarum valor immodicus δ, longe major fuit, expendere, a leoq; facile scire de conjicere
potuerit , illi ut modi monetarum abulum necessario tollendum de abrogatis deteri oratis minoribus monetis, grossas monetas necessario ad legitimu itorum& minorem valorem redigendas eiIe,ccontrario vero plerique dcbitores , qui tempore abusus monetarum pecunias in B b 1 maxi-
243쪽
1ys Clabsis I I. de varietate obligationum pecu irrum,propter
maximo valcire a creditoribus suis mutuati sunt, tantundem mercium, pro Hl-dem non conlpat . ire, necabis creditoribus itus summas de nitas in tam maximo& immodico valore solucre potueritas, utique hujus vel alterius lingulariς debitoris, seu creditoris praeten una duplex commodit m aut incommodum, sed idipsum, quod ut plurimum lit,& juri consentaneum est, considerandum 3 a. . . s. sestLL.& croditori, qui summam 1ibi debitam in maximo & immodico valore expendit, satis faetiim censi bitur, si tantundem, quantum credidit, & non
3 pag. mihi Io 2. Ιχ. Resol. ration. d ibitat. 8 Duodecima i dubitandi ratio resolvitur, quod in contraLta mutui non attendatur, unde & ex qua causa creditor pecuniam creditam acceperit, modo dominium ejus in debitorem transtulem, I. muti lim camin. 2. b. appellata in .ass. de rebcredit. nec etiam utrum debitor mutuo accςpta pecunia como dum vel incommodum senserit, sed quantum ipti numeratu ira e st . si tibi dece .i 7 si depacta. rogassi. i I. b. i I. screb. credit. post factain pecuniae numerationem , omni ejusdem
damno & periculo ad debitorem perti
tae debitori recte applicetur, I. secvηdum
naturam. Io. g. de reg. Jur. Quando igitur jam credita pecus ia, quasi ua vado con-- stitutus in tuto naviget, debitor vero pecuniae periculum sui tinere, eamque una cum pria: en Q , dc intercsse cie ditori, etsi prorias nihil lucratus tuerit, ted damnum icnier: tare id c re teneatur, ic om- nautaq; iocietas esse videretur, si credito rcum debitore lucru pecuniae Uaeter receptionem tortis 5c pensio: nam pax ticipare, incommodum vero & oericulum eius reculare dc in solum di bitore trans .
terre niteretur, qualia lucra inaeqti. ilia dc ualuit a jura noltra prorius aversantur,
neq; eum tolzrant, qui lucrum quidem
l. qui utilia. s. C. de omni agro de . D. I hisiar. 9 imilist duretraei. consangatu . Inst. 3, D. a So. Ohq.adeoq; lucrum de alicia a lenti- .re invito Domino, bonae fidei est contrarium, I. gicitas. 6.Fdeos proid. Panorm.
mnibus consequitur, quod creditor, qui credita & tradita pecunia dcbitori, eius dem dominio scio abdicavit, j. i. Inst. quib.
reb. credit.debitori etiam commodum pecuniae istius jam tactae invidero non debeat , cum unicu:q,,utc6ditionem suam deteriorem reddere. l. 29. o Ist quum cou- fcribra: io. S I. C. depau. I pactum. 4 6. f. cod. tit. milhelm. Antonis de rescript. morat. cc his
244쪽
quas numerum debisorum bufio variari potest, quaestio III. I97
6J nunet. .sic etiam sibi sit ire,& condi- ctus re initi causam credites hi favoremtionem sitam mestorem indere liceat. i debitoris pecuniam aliunde acquirens uinco,1 Id de . ρων.auend.levitas.1 .f Vendendo tortallis merces suas, aut sibi qua instat d.creditor. Andr.GMilo. 1.oherrat. ex Veteri contractu dcbitam volente dc ' 69 m 17.Schneidae adriRI. lib. 2. Insaar. lubente debitota iecipiendo istam pecu-j.2. insu. 3m 2. ut lue adeo ut is,qm ali- niam instanter roganti debstori in isto quid luerari potest,eam' occasionem O- tum temporis rccepto immodico valore mittit,pro ignavo seu stillio habeatur,arm crediderit, atque exinde gratificando a- guinasi voluntate 8. vers. o quod emptor. C.de mico debitori tuo in coacervanda pecurescιM veta. t. I .6 sin autem Atius, 1. C. com- nia credita damnum senserit, istiusmodi m v.flere.mamιλmss. Afundum , i 6. ver cum damnum extra causam mutui est, ejusde Iasereposset a. defund. tal. l. tutor. 7. f .s ratio habenda & creditori a debitore repost. 3.1f. deraministr. 9peric. tur. Wilhitrui. fundendum est, eo quod circa damni re--Itonιideresicripi. morator. conclus ψ9.11.13 . t talionem etiam te v:llima culpa in conta I . RUM.ractan. abit. iderationem Veniat, i. in lege, 4 .st .ad L. A. , Ad t decimam tertiana de ultimam Pil.Anur. Garl.lib. 2. obstra. 22. num. 2. Chri- . dubitandi rationem resporadetur, quod pos b. Besold.m terminis reststns monetar. 2. f. haecce mea decisio cum hoc inoderami- cinaiidere pliciaming med ei escis imiae accipienda sit & procedat,si nimirum Mibent 'Q. nuhι I. Atque idiplum tanto negotium & contractus inter creditore magis,li creditor in instrumento obliga- ει debitorei nitus in meris terminis con- tionis ad illud ipsam sese adstrinxerit,be- tractus mutui &consimilium Perstiterit, ne ficus juris renuncia verit,aut iuramens la tum enim secundum modo tradita , uti tum desupes praelii terit quod ipsi si citra periculum pecuniae creditae,&deb; tori dispendium aeternae salutis fieri possit, o traditae incredito recesset,iplial , etsi vel mn no servandum est,c.cli1n contingat, 28. V prorsus amissa fuerit' una cuin penit. Οὐι avomst exi.deriretur.ct authenrsacranibus & interesse a debitor in tempore meista puberum, sibι Dd. communiter, Csa condicto reddenda est, ita paritet eciam versvendi . cum si lib. apud Iacob. Th. Q.
FINIS QUSTIONUM CLAsSIS SECUNDAE,
de variata num orum debitorum solutione, ob varietate obligationum pecuniariarum.
245쪽
CMfis III. de mutariume monetarum,ob quam
ob quam num orum debitorumsolutio variari potes .
qualiumcunq; num Orum extrinis seca, intra tempus contractus seu
dispositionis & solutionis mutata, solutio expedienda sit: vernacula '
1 Transitio ad secundam classem controversita
1 Intri eca moneta laenitas, vernacula no ba,
a Extrinstra moneta bonitas, vernacula nosbae,
4 Vularem monetae imposititium recte bonitatem qiu extrinlisam appellare cotra nonnullos Interpretes ostenstitur.3 Valar monetarum publicus eIινι lege publica con titutus o receptu3. 6 Ualor moneta publicin vere talis,Justus egitimus,ct certus est. 7 Μοneta tantum valere debet in massa quant valersomata 8 Monetarum ratori arbitrio Principum 9μ-
quoad euu etipotest, observandus est. Monetam probam in vasore publico Usiprestituto nemo νecusare, nec in majorι Villa re, μι praestitutis partus e rudere potest. Valorem moneta concernentes leges O sau-ctcones, non sollim a prιvans, beta etiam Statibus imperiι O Magi utibus obsim pari debent. I 2 Valarem monetis Imperiali se Iimepro
nitu m, etiam Statim Imperιι insilii particularibus edictis monet anu immutare nequeunt.
i 3 Relatu inest referentι cum omnibus Au quatitatibus , ct geminatio enixam νolunta-umstatuentis seu distenentΗ argvIt. I Ualor moueta inualis est,quiplarulis in usiuest,cta quamplurιmis approbatur. J Vaser monetarum publicus o Imperialis,in decidendo ct 1κ icando potius attendendus en,quam valor numorum usi tu incertus Odilformu.i6 Cressitore is debitore de valore numorum debitorum usiuati circa te in contractus O te in solutionis contendentιbus,neu-ur ρυ- ω a diendin ,sita νalor numorum
246쪽
creditori mrr em o Iuris gentiam, V . ad te ad contractus relatus atrando II Mutatis loris moneta, quo facta censeatur, exemptu declaratur.
O Alatrenuomataso,quomodo solutis na- morum debitorum facienda fit, ab Inrex- pretens nostris admodum osare opem plenesi traditum.
0 4οvegarum olore intra tempus contractus, .i Osolutilinis mutatq, inter Interpretes no- Hes non conrenit, utrum commodum 9 incommodum rara moneta debitoris
i Nantu insterre debitu,st sic dism patorem temporis contractus solvendu commodum O incommodum augmenti cydecrementi Palaru monete debitoris est ,I Upecvndum lorem tempora solanonis numis debitumsteciesolvendis, commodum ct inconm modum rEud ad creditorem lyectat. as hisinu iti genere debitis, o secundum palarem temporu contractvi furendu commo-- tam ct incommodum augmenti O decrementi valoris mouetae creditoris est,sid iisdem sicundum νalorem temporis solatio- - nis spmduiommodum9-ommodum
illud ad debitoremst: ctat. 26 Recapitulatio praedictamin. 9st, hac quastis me praνia dijtinctione obligatio, α - ω o generua di ulter explicari psit.
aT Valare monetarum intra tempud conrractimc solutions mutvio, 3n obligatione super cenu monetarumstetaebin , augmenti is decrements resoru moneta commodum Oincommodum in totum creduorι antia, sandum.18 Numorum debitorum solutionis, sicundum
νalore temporis stolationis ex Lenda con- troversa tarie urplurimum ad obligat i nem cavιariam generuam pertinet. χ' Ualore riinmoram debitorum intra tempus contractus, ct tempus solationu mutato, quamplurimι Interpretes flatuvntonexpedienda debita solutione te in contraistius vioiciendum esse. o Numicy quaubet res debita insedem benitate,qualitate tarpalore redi debω, uti
fuerunt tempore contractus. si Numidebiti non amplius extantes aut con-
qu tu difficiles, sicundum valorem temporu contractur sol enas sunt.
3 1 Solutio numarum dιbitorum, 2 quarumlibet aliarum rerum, sicundum quantit tem Θνalorem temporu contractus expedienda est. 3 3 Pecunia tanquam res certa ad incertitudine valoxu, ex tempore solutinu Uιman- ' ρι,redigenda non G. 34 Debitorpecunia credita protinus ac ipsi nu- . . merata est, dominu fit, o proinde omne commodum c incommodum augmen is decrementι vasero etiam ad semperΠ-
3 s Clausiula. rebus sic tantibus.cuilibet actui odistομι- ιacite viisse censetur.3 6 Ius alum tempore contractus acquiseopom
37 Incertitudo omnes contractae ct distositio-
38 Debitor creditori furendo pecvma m nimio ct immodico ratore , secundum tempus
247쪽
roo Cla sis III. de mutatione monetarum b quam
diluino v m. num damn&m infert, qualem iniqliitaremJura nostra improbant. 39 V.ιlorem nam oram debitorum se rem loram secundam tem us contraiti. 2 non' siecundum tempus solutisnuattendor dum esse, pr Admis Camere Imperiata osten- .Qdι potest. o Valorem numorum debitorum in expediem da solutione eorundem attendendum esse statuto etiam Saxonico, item con uetudine Moguntinensi or Trevirens receptum
poris bolutioniuste laudium ust. 1 diando ut ipsium,quod tritur, non est in ipsemet obligatione, sita tantum sacultate iaboli/endι, tunc in ineunda domat cretpeIιta, non tempus contractim ,sed tempus solutionu attenditur.
ct distositiones de iacitur. Commodum 9 incommodum augmenti ct ue
decrementι per edictum publιcum mutatι valoris moneta ιntra tempus contractin
Numbrum debitorum tam ad ob har. Putannueruam quam ad ste una in , λιγι ulla
Do Ioram nostrorum astu, vel siecti ad in
spectina, quam genetica locum habet.
248쪽
n morum debitorum solutio variar oteir,2 stio L
pulatum minores monetas accreverιt.1 Valor numorum tempore solutionis currenti m no attenditur , nec iisdem antiquae obligatione; nerica dissolνι possunt sit has
modi valor prora' mis' mmodicio'. s8 Valar pect ηta fecundum tempus solutionis,
nTβtanu in cotracta mutui sidetia in aliis contractibus consimili ratione attenditur. 19 Annm reditiis G Canones Emphyleutici etia vi in quantitate generica, ct non ut ste- cie tibiti. sicundum ratorem monetarum
Iempore silutionis current upra stadisinat. cci I si re etiam Gr alis accessones fecundum valore temporis solutionispis desiunt.
61 Valor numcrum debitorum. 'in obligatione quo'. conditionali seu diei annexa, sicum dion tempussolutionis in dis irenda obli- i gationea tenditur.
G2 Nun: debm sicuntaim Palorem rem riss lutionis reddendisiunt, etsi debitum non gratuitum sid usiurariumst. C; Valor temporis o utionis etiam in solatione ct restitutione dotis attendItur. 6 Nuna debiti ex testamento vel qualibet aliatiItima voluntate, etiam secundum palarem temporis solutionis prestandi sunt. Gue Numi dstiti ex Legibus. Resicriptu Principi
statutis, consuetudine.vel exsententiis Iu dicum, siecundam ratorem temporis solutionis si rendi tint. ess Valor mimorum debitorum secundum tempus fututionis attenditur, etsi is non legitimus sed consuetudinarim tantum fuerit. 67 Valor numorum debitorum secundum tempus olutionis etiam in retractu gentilitio seu municipati regulatur.
tur sicandum tempuι solutionis in retra
temporis aestimari oportet. TO Cap. um Ct nonItas,2 s. ext.decensib. non
de bonitate monetarum extrinseca, sita in- , trin=ca loquitur.
7I Initium obligationis non βltim,sid etiamf-nis ejusdem flectandus cumprimis, si in eodem flatu non permanstrat. 72 Valor numorum hodiernus ct Uualis probe perpensis omni . circlimstantiis, nihilominus ad certitudinem quanda reduci potest. 73 Pecunia debite periculum ad tibitorem perii ret, sire rator ejusdem ad tempus comtractii, sire ad tempus solutionis referatur. 74 Edicta monetaria recentiora particularia ordinationi monotama Imperiali =Iuri-bns ex reteribus contractibus alicui quo- . tis nihi r udicant. 7s Collatio bonitatis O quantitatis numerum debitorum mirarum μIrendorum ad certitudinem redirit.
7 6 Numis debitis. eorum j. quantit.tte se bonitate intrinseca , cum numis tempore βω- tionis currentibus collatis , cr fecundum valorem illius temporis aestimatis, omnia ad certitudinem rediguntur. Mutatio valoris monetarum injusta incongrua ct variabilis in e limandis rentes peritis,aut numicdebitis non attenditur. 8 Praejudicia cr decisi es Camera Imperi lis, aliarum. L curiarirnon habent authoritate necessaria sed probabilemtantiιm. 79 Monetaria controversia prae alas admodumpcrplexa ct paria sunt 8o Limitationes octo proposita regula de solvendis mimis debitis secundum valorem istius temporis. si Sintentis Camere Imperialis ad controre1 fas illas, earum circumstantias applica- ,osteradiim illas intellige I siunt. Cc 32 Sta-
249쪽
bys III. de mutatione monetarum,ob quam
sE Starvum Imperti Edicti monetam particularia, rufi simul legitima consuetudimesrmata snt, edicto monetario Imperialι derogare non post int.13 Sententiaram ctyr x ita si Camerae Im-
perrula playes etiam ad mutatam vi ncte bonitatem intrinysicam pertincnt, in gratempus contractus indvbotato ilicitur. 2 Valore tros amni monetarum, ob multiplicationem O deteriora Iouem monorum stecterunt mandis, por quas ma ores 6hmantur, adaucto rs rator illusus non at-rendendin est.
8s Conciliatio Du. Au r. Gallit. 9 I v. Ioachi-- MUM circa hanc qllaestionem. Conciliatio nonnullarum siententiarum Camerae Imperialis , O Interpretum dissen
8 7 Litigatorum altero de Palore namorum Imia
tendente, lor Imperialis inJuduado pra- sereniti est. S S Litigatorum alterutro de valore u italι tem poris cotractus alpero de ovali valore temporis solutioius, neglecto Palore Imperialι publico colendentibm,neliter in essectu audiendus , sita valor nlimorum creditorum intrinsecus temporis contractus, steti iure gentium attendendus est.29 Numorum creditorum qzantitas ct qua litas intrinseca, crium gentium cae tempore contractus, eorundem vero solareri sucustas ct estimatio per alios immos eo- .em tempore curi entes,ex tempore solutionis dignostitur.
dum valorem temporis contractus, arguιIIus commune eoe uuontrantum.
nia colletii Pastu generica . pro declara He ne consit eludimu siet flatuti. J Iamitatio Fecunda, quod ratotusualis temporis olutionis, dismus cir breviorιs temporis non ob err.MIus sit. 9 6 Tertia limitatio, quod palor temporis si uintionis non attendatur , si mutatio movas pror is iniusta ex araratra Priuc is, Pes
ex sterioratione σ vitiis plicatione ni norum monetarum ter quas maiores stimantur,pro reuerit.
97 Thaleras Imperiatis debitori in funima etinctilettira ad 1 F. bacios crassitus, tempore flum vir abusius monetarum ad PS. bacres creditori mrito serri non potuit. 98 Valorem monetarum imussimo incertum temporis siolunonis non attendi, ct tam mobligat onsecrerum, quam in ebigatione generis debita pecunia bonιtatem ιntrinse cum oenr reasimul consideram quin que rationibus demo ratur. 99 Florenis Francosuriensibus tribus thalero Imperiali ad 7s. bacaes assinam, tempore summi abusus monetarii vix tantundem mercium comparari poterat, atque oreno Francosuriensi antehac unico, t thalerati Imperialis 23.bacus aestimatusfian.
Ioci Contractus uti non claudi re, ua et am
250쪽
a om I ME it antegressis tribus quae- 1 stio iii inis Clastis te cundae, S respc eti-- ptam et varietate obligarionum,exqui bus pccunia debetur, di quomodo ejusdem, nimirum I solutionis ad obligacionem pecuniae debitae in specie ,α2. ad obligationem generis,& I deniq; ad obligationem speciali pactioues per cesso modo faciendae solutionis munitam pecuniae soluta o expedienda iis . luccincta brevitate exposita,nunc consequens eλmodum solvendi etiam explie re. si in-.IIa tempus contractus seu dispositioius mimorum bonitas.. sive nutans ςca, sive extrinseca immutata fruerit. α Mistit aut an bonitas moneta: intriquem bonitas ejusdem ex materia seu metallo, unde constata est, & poneste cavi-
ga appellatur, vernacula nostra, Sstriu
dit, bonitatem numi mii insecam,non insito pondere, sed Sc una in materia consistere,licet utrumque inter se differat. Extrinsecat vero monem bonitas, est 3honitas eiusdem in aestimatione valore usu Sc crusta cuiuslibet monetae .consistens,vernacula nostra,dic