장음표시 사용
201쪽
sibi succurratur, e antequam sibi inseratur molestia,
quidquid multi d contrarium astruxerint; quos in- . ter te ita libet concordari, ut primi loquantur, quan-co excipiendo ius suum , iam ortum, & subsiliens si 8 quis fouet, & adiuuat, prout secit Ioannes primogenitus Regis Petri, qui aduersus patrem firma uit super rure primogeniturae: . Ex quo enim primogenitus erat , habebat ius ad gubernationem regni ; & multa alia illi, f tanquam primogenito com petebant, in quibus ne a patre grauaretur , coram Iustitia Aragonum firmauit de iure. Attamen secundi, qui .negant ossicium iudicis impartiri debere, intelligendi sunt,casu quo ipsi loquuntur, scilicet quando agendo, vel excipiendo super iure nondum sor
mato, d orto, vult sibi quis ossicio iudicis in futus' rum prouidere, ' ut puta, si quis petat se declara
ri succellorem in maioratu, quo casu veram eorum
lententiam existimo; neque enim hoc pertinet ad nostras iuris firmas; ad quarum remedium nunquam agendo, sed semper excipiendo, recurritur: cum, ut supra diximus , ius tribuniti e potestatis , magis e set ad impediendum , quina ad agendum; neque e- tiam excipiendo, nisi excipienti competat ius iam or- tatum, S. iormatum, alias enim tractus futuri tembo β' '
. HS non pertinet ad iudicem: cum ut inquit Baldus. non pollit esse ius prius in exercitio, quum sit in re pq ii η' ς
Harum firmarii l gratiam in si fiendorum prouisio,siue illa sit in forma priuilegiata, sue cum clausula iustificativa, earumque declaratio, dc reuocatio,priuati-
transaction. Bartol. ia L si fimis, s eleganter, numero 3. de Alexa ad. it.
damno infecto. Felinusia rubrica, de tregua, di pace, num e. t a.di in cap. si autem, num. s. ubi ecl.nume. v. Fe Barbati. num. 17. de rescript. Battol. in l. g. nuae.
de etactu, fi de libera. leeat. Rebus. de liter.
202쪽
stitiae Aragon. quaestio. s. vellic. Item prouisones, fol. ioi .colum. a. in fio. sor. de volum ad de laCoit,i .ubi vardaxi so. lio iii colum. t. eodem titulo. sot. Querientes so- Urier, I . titu. de scinis
eruditissimi D.Francisc. a uirauete. D. Augustinus a Mendo a. D Gaspar Callellot. D salthasar Amador. de D. Ioaones Franciseus salarar. I Birdaxi ubi proxime,sesse de inhibitio .cap. t sκ Eouata u. practice. s. num. .versic. Quinto lustitia. sesse ubi proxime. cap. t. s. i. nume.s pa
eis. 7.L Bardaxi titu. de ota. eio Iustitiae Aragon. quae stione s. verse. CreatVir
dicto sor. i. titu. de os 4eio Iustitiae Aragon. M Iustu, Lipsus electis-
tum lib. a. cap. s. pa na is . Ioannes Lorinus in commentar .in Acta A. postolorum, cap. in . ver sic. i s . Lictore , pag. . ''. colum. i. de Too. Brisonius de Formulis, lib. t. pag. O . versic. Opere- pretium. & hb'8. p. 824. vecte. Caeterum tacto res N obseruant. de consue.
tudine Regni, tu tin ibi, Custodietur per sationes titu. de his qui ad Ee lesias consis .iunt.D Garcia de Loarsa in notis
ue , ad curiam domini Iustitiae Aragonum , pertinet,
quae hodie, de consilio prouideri, declarari, ac reuocari debent i per locum tenentesD. Iustitiae Aragonum,in quorum pcisona iurisdictio reperitur radicata,& ab anno I 28. 2 Senatus quoque locum tenentium constitutus, 3 qui si officium Iustiti et Aragonum vacet, Regetes iustitiat uiri nuncupantur, & iustitiatus emolumenta capere solent:scd tamen ab admistione, & re pulsione earum, quod iudicium ordinarium est, ad regiam Audientiam datur per appellarionem recursus i. Istarum firmarisi usus frequens est in regno, & maxima veneratione suere,quas si qui stollere tentaverat,no qui dem sero comperiet experimento mamiciti imo, quan tum calamitatis Reipublic inuexerit. V Iste summus Iustitiae Aragonum magistratus habet
duos i Lictorcs; qui vulgo sue guernas inar ap- io, pellantur, i qui sunt priuilegiati, ta exempti, & portant fasces ante eum, quorum munus est sui antiquorum lictorum vi submouere, animaduertere, praesere, ideo Virgarit appellati, non solum quod fascibus virgas alligatas, sed quod aliam distinctam liberam
omni fasce virgam altera manu gestarent: vel ad Iubmouenda,vel ad ianuam tangendam,ex quo etiam Portari j dicuntur, qui omnes ad magistratuum iussa exequenda prcsto sunt,& Sames Gothice appellantur a. Et ex hoc constat, hunc magistratum non solum prehendedi, sed inius vocandi habere authoritatem; quibus enim autholitas inius vocandi non est, ct eaerci- io tti uni gladii, non habent, non lictoribus, sed viatoribus ututur. Vnde Iurati, siue Consules ciuitatis Caesaraugustς,&Dipputati regni non habet Lictores,sed Viatores, qui vulgo n adorti) appellantur: & ς me-tina, penes quem est iurisdictio ordinaria istius ciuitatis, habet duos Lictores.
ad nonum Concilium Toletanum. pag. o. versiculo, salonum.
203쪽
A populo inRegem,quae suerint le
ge regia trastata;& quod Rex Ar gonum supremus Monarcha sit, neminem insuperiorem recognoscens, nulliq; Principum supremorum postponendus.
T Ege regia potestas necessaria ad constituendum unum Prineis supremumsecundum natura Principatus tradata fuit, raserum imperium,quose usirino raram t minuat aliquid mai satis Regis craga num,quod legesserar cum Vesu quatuor
Lege, debentferri siecudum consuetud, nem re
Deciatur I. C. dum dicit, legrs consensu pvuli recipi debere. 6.Vreba nostri fragmenti interpretatur ex Dua- .
seretiaGuillel benedferuatur in fragonia, siue, in fragonia a polo Rege feruntur, sed a populo in quatuor regni flamentis representato exprei e recipi debent, ' Fori regni a Rege σ subditis obseruandi, io. consitutio is sicμm C pitula ligat juccessorem, D. Rex tro regimine politico cui qui Ῥniues- .itatis per silium Commi sirium tribuit leges
datur, i S. cultates, iniuersitates regni possunt patuere pro earum bono regimine,ita retia Infantiones, oe alias exempti comprehendantur, 17
Causa ob quam fuit denunti tus Hieroumu Chalex , a Rege ad ossicium repiti
Maioria Regis Aragonum non saltem alteri Principi postponenia, nec Imperatνἀ subjicitur, i '. Multi Principes Imperatori non ubsent nobis-lum des M, sed nec etiam de iure. 2O. Caueηdum a Carolo de Grafalis . ai. z.uia est citerioris ui paniae pars, 22. Caesaraugustaefuit conuentus iuridicus tempore Romanorum, ρο Colonia immunis populi Romani, 23, Hispania citerior .Romanis intres prouincias..istribμta, 2 . Reges ragonum an aliquando fuerint seu
ssint contrari xsententiae concordari, a . Leges nullae admittuntur in Aragonia praeter Foros regni, 26.
Foris desic εtibus ad natural siensem es re
cffisiit aequitas, in quo diferat a consuerudine, 28. In o. gynia aequior opinio'hequenda, licet ά-liasit magis communis, 29. In Ocragonia aequitas iuris canonici praefertur rigori iuris ciuilis, 3o.
Iudices ecclesiastici de ciente dispositione ia
ris canonici,potius ad Foros regni, quam a lius commune Aomanorum recurrere de bent, δι- '
Privilegium bese a Zenone, C. de quadrie praescript. habet locum in frago nias i.
204쪽
Cicero. n repetitis. l. imperium,num. 14. ff. de iuiis dicti omni. iudici C c.etit autem lex, .di stiva. exornat relati i spi
D in e in istis,s leger, ε. distio .l. de quibus, ibi, Naeum ipsae leges oulla ex alia cauca eos leueat qua quod iudicio populi r ceptae fini,h. de legit, Benedica. in cap. Raynutius,
T ractatu S3. Vigesimus primus.
Vamuis lege regia populus Principi, & mPrii
pem omne i suum imperium, & potestatem c
tulerit, tamen hoc intelligendum est secundum naturam principatus, quae ad meram ciuium,non autem ip
sius Principis utilitatem respici vitavi pro. subditorum utilitate, omnis potestas a populo translata intelligatur, quae neces aria suerit ad constituendum unum summum Principem;&supremum caput politicum in Re publica: quo sensui in Aragonia adest merum im- , perium, hoc est supremum, & maius, ac in suo esse per- , sectum, b ita ut in Rege nostro reperiantur omnia ea, Quae cuique Monarchae iure Principatus competunt. Sed audio aduersus hanc doctrinam statim opponi, co- tradicere Monarchiae solum Principem leges no ferre, ac leuibus latis sicut Lacςdemonior ii Reges ligari. Sed Respondeo,non esse cur ex hoc' minorem maiestatςm, ι potestatemve in nostris Regibas Aragonum admitta mus,quam in caeteris totius orbis, quibus iu& p enum condendi leges tributum est, ita ut quod illis placue rit, legis habet vigorem: cum hoc intelligi i debeat cuIsidoro, e si tale placitum, inter alia, secundum natu
ram, patriaeque consuetudinem emanauerit,loco, tepo
riclue conueniat, & pro communi ciuium utilitate, sit coii scriptum; ita ut talem legem seruare, potiusquamno seruase,utilius,&salutarius omnibus videatur,quod
D. Augustinus d significans dixit, firmari leges, cum
moribus utentium approbantur. Non enim voluntas
Principis, &quod eidem placuerit simpliciter cst lex e ;
sed si placuerit, ut bono viro, atque eius voluntas re- ulata sit ratione, consuetudinique patris conueniat, acie sires iς non contradicat; nam ut inquit Alua-reTG uerrero,' posse Episcopos Roman. Pontifici re- uerenter contradicere, dic eddo : Sancte Pater, lex ista a te lata non conuenit consuetudini regionis nostrae:
Quod & nos dicere possemus Regibus nostris, si vellet leges generales in regno serre , nisi in curn eius
205쪽
mandato congregatis, ac de cosensu maioris partis quatuor brachioru res ni,ibi existetium,& totum populum Aragonensem representantium: aliter enim latae leges non conuenient consuetudini regionis nostr ς, tu qua hoc consuetudine receptum est,&lege regia stabilitum, ut de antiquis Calabris refert Gutierrcae, b & de Gothorum Regibus Villadi ego: i inde legem dixit I C. x se commuM praeceptum, mirorum prudentumconsultum , sponsi emicomunem Reipublica; atque ita apud omnes sere gentes seruari, ex multorum autorum authoritate, tradit Augustinus Morianes i collega noster qui tam eruditione, i quam prudentia patrem imitatur) , ut consensu populi leges ι debeant recipi, t &moribus firmari: quod et lintelligendii cum Salone de pace;m no quod in potestate populi, leges ab habete suprema potestati coditas recipere, vel reiiccre positu sit,sed quod si non recipiantur,cotrario usu credantur abrogatae ira intelligens, cdtraGuillelmu Benedictum, a dictum nostri I. C. 4 asserentis, nulla alia causa subditos leges tenere, & obligare,quam quod iudicio populi receptae sint, tacito scilicet,&poli leges latas: ubi enim populus lege regia, t non solum ei, hocest Principi,in prouinciales, sed S incum,hoccii in i pluminet populit transferentem ut intc rpretaturDuarenus Omne potestate transtulerit, non est dubium, quod etia inuitus cogetur legiv ς ς- Attamen in noltro regno, i sententia Guille limi Benedicti, afferetis adco fictedas leges, populi colensum esse necessariti,& apa nequaqua alirin gere,donec a populo ipso recipian- H- 7 Wψ rur, vera erit. Recipiuntur aute, qua do a Rege de colen '' in 'e ordio dei fuero tu curiς seruatur,& tunc talis cosensus approbas lenes, o' 'μ ' no est tacitus nec post leges latas, prout in cς teris pro - c. in respouc pro villam acii ,sed expressus,&dum leges serutur. Quare ex pre dς C st ii φυ 4ς M' dictis manet resposum obiectioni propositae, quae pro- Petrus Gregorin I Re-
nostrae leges a solo Rege, tanquam Monarcha, & su- M in pro m lig tauri,
premo Reipublicς capite serutur, licet a populo expres ,
te recipiantur, ac suffragiis cui utque brachij, ibi existen tius, ver b Et v uicinit nu-tis,firmentur. Eil quippe Rex, qui iubet, qui statuit,licet I in diatis de quibus. Ux ptu roboris accedat, progressusque sint longe sellia post Nauaxx. Fuid Nnd.
ciores, consensus populi. in quatuor stamentis reprς- st dii ficus: IE',
sentati, accedit: hinc est, ut semper in soris dicatur, '' i i-' Qx statuit , 9 ordinat; ut intelligamus, eum solum leges ferre: & additur, de consilio, boluntate assen
intclligamus, populi consensu expressio , eas ma- Pi i 'μ η γ'
206쪽
parator Caroliri Quintus anno is Σ3. 5 elu, filius philippus anso i s s t. o. Petrus Martinea de Luna comis de Morata Locti. tenens generalis D. Rexis c. araugustae annoas Ag re anno is 1 o. &D. Ioannes de Gum ea Regens osne tum gudierna tio. anno i s s s.cs coiis-lio Consiliatiorum regiae Audientis. & anno i s tD rranci cus de Ciarrea
de consilio sui Assis solis retii de Almen ara in ci- .uitate TDalonae 3c in xilla de sos eodem anno, &iu , illa de Almudebar anno ista in loco de Atteca is 3 qia:&multa alia repetie, in proce- susebastiam Mole, super denunciatione la Hieio-n mi chalea, & incutia. D iustitiae Aiagonum in
sisneia super criminali. . - sor. v c tit .de cudicio ν bii caelo de moneda.
s obseruant. item quod ibi dieitur de eoto. iitu. late pretatio. qualiter &
mnere ratas,& firmas;atque ideo,cum taliter leges sint latς,& comuni Reipublicς, scilicet capitis,& membrorii, spontione,firmatae, non est mirum, quod ab utriique ibinuiolabiliter, anquam contractus a regno cum dignitate regia celebratus, debeant obseruari. p Ex qua ra
tione fuit in curia Romana decisum, Episcopum ligari 1 cbiblut: one facta per prς decessore cum Capitulo. i iQuod vero aliis Reges noliri per epistolam, seu edicto praeceperint, leges priuatae sunt cesendae, quales sunt ilic quae sine ulis populis, pro eoru politica administratio A
ne, ta quam supremu caput politicum,tribuitur, qu ς vulgo Ordinationes regiae, alicuius ciuitatis, comunita
tis, vel villς appellatur, quia ad optimii,& politicu illorum populorii regimen ordinatur; quas codendi facultate, quia no eli dejis,quc ad primu gradum meri imper ij pertinent,ut est leges codere generales, solet Rex d legare.Ρotest nam i D. Rex ta quam supremit vel publicae politicii caput,& populor ii, & subditoru rector, in auxiliu i sororum edicta propcnere,& bana promulga Isre, V ut puta, super armorii piohibitione, ' quod suit de 1 cisum in curia D. luilitiae Aragonii,anno i 78. in procella Seballiani Moles super criminati,cotra Alguac trium Capi, per dominii meum Hieronymu Chalet, S duos collegas; lui, licet tuerint de nuciati ob defensione istius
regali ς, tamen absoluti fueriit die i7. Iuli j i 379.&fuer ut plura exeplaria adducta per aduocatu fit calc, in quibus combat no solum dominii Regem.&eius Locute nentem generale prohibuisse armoria portatione; ledetia suo casu regentem octi eiu generalis gubernationis: qua etia ratione, Excelletissimus D. Gasto de Mocada, Marchio Aytonae,ut Locu tenens generalis suae matellatis in hoc Aragonii regno bano prohibuit anno I 6 I 2. cursum monetae diminutae:in quo, i licut in omnibus
aliis in suo trienio gellis,utilitate publica cusseruitio D. Restis ita prudeter coluxit,&sapieter se gessit,ut omniuvoto maioribus magistratibus, & honoribus, dignus censeretur: & alias etiam ' prohibitiones facere poste 16
soris no repugnat, cui &ciuitatibus, ' dc uniuei lita 1
207쪽
De lege Regia, . 2j. Ipstibus, seu Collegijs, sit soris Regni concessiim , t inter T ror item de los eoti a suos,pro optimo,& politico regimine, statuta condere:
non solum ciuilia,sed etiam criminalia, is quia cum cati Db:ς uad. i . de mod
sae criminales, in Regno non respiciant ius fiscale, scd sp i q. ii eius cuius principaliter interest, ae non conlii tuitur di D
serentia inter causas ciuiles, & criminales, dum modo hi edicha, cosa, tituli de
nihil in praeiudicium iurisdictionis superioris Domini P
statuatur: γ Et ideo ad tolledu recursum appellationis, in verb. petitio crimλε solent confirmari a Rege, x vel ab eo qui eius nomine praeest in Regia Audientia. Sed est discrimen, quod sta- s . DD.in t omnes popu- tuta criminalia, milites & infuitiones non comprehen dent, nisi concilia uniuersitatis condentis talia statuta 3 o. se l. nipolit. deessent mixta,ita ut ex diuersis ordinibus sub diuerso ca- ues' ' ' in
pite constitutis, una conflaretur uniuersitas, & unum Canccr 3. . V riar. c. t 3 constitueretur concilium. Saluta vero ciuilia, si ad ali- 'pis is u. ahi cuius emulationem non tendant, a sed solum ad uuber q to p prauo de
nationem, S rerum comertia pertineant, etiam nobiles, eo oempo ara de probit, ct infantiones alias priuilegiatos, & exemptos com- ' '' V i aliquis commisserit de hoprehendent, Ultim clui ad mulctam sexaginta soli Go- mita
rum ut fuit saepe declaratum in Curia D. Iustitiae Ara si .s ' i Ees t Ei'
gonum. b Et quia contra flatuta, & ordinationes ciui- mitialibus de homici e
tatis Caesaraugustae, politicam ipsius administrationem O . ,' .'s respicientes, petierat quidam j Infantio Regni, iurisfirmam sibi prouideri a Domino meo Hieronymo Chaler, renuit illam prouidere, quia non procedebat de soro;&hac de causa fuit denuntiatus,& priuatus, die Io.1 illi i coi. sed constito maiestati Resis nostri Philippi equend-c 'i' nu .&
Primi, te violen tia, qua a iudicantibus praed:cta sentcn re et s &si κ. P. Greet
tia lata fuit, mandauit illum restitui ad ossicium Locum tenentis Iustitiae Aragonum, & veniens ad praedictam ciuitatem exercuit ossicium, ut antea, a die 6. Aprilis i 91. & die i7.eiusdem mensis ex atini fuit per Domi . num Ioannem Gaho , Locum ten. Iustitiae Aragonum prouisa firma,ne in exercitio prςdicti ossicij,turbaretur, de quod ei pro tepore absentiae solueretur integre salarium, prout fuit solutum cum ci sectu . Ex quibus omnibus
di. Acten. B In proceri Petri spila & Hieronymi Laram,die i Deeembris i s s .super iurissima de in processu Martini de Bernabe.super iurissima, die i 4.Aprilis is tr. Sesse decisi . nu. ι ,. & seq. xii et me, de collegas in processu Ioannis Muniessa, in processit Magni Magi-stii, contra iuratos villae de Caspe super criminali ex traditis iis .in i omnes populi nu .ls.& seq.& r.
lectu . nu. . Auendan . de de appellati . lib. s. c. 3. Farinae eos .r o . e. r. n.
A Molin in repet t. verbo statutum ver quidam suerunt accusat:.l. ii priuatusis. iii & i quibus, i. toties e de policitatio. l. ambitioia, st de decretis ab Or
208쪽
C Auran. conL s.pv K nibus constat, inatoriam,supremamque potestatem, Re-
di .nu. in .de surseo .neeli gum Aragonum i noncste poliponendam, caeterorum
di i r. Re amera cons. x maioribu S eius, te consensu, & voluntate, ac in commu
et ii itis si nenin totius Regni utilitatem latis, propriaque, in adep-
-r lud q. i. iiii. i. bellu tione Regiae dignitatis, spontione, & iuramento confir-
I. .es malis: Atque ita Rex noster Aragonum non tenetur,
Imperatorem nos recpz Romanis C sarum fascibus,nec cuius qua alterius Prin-da .h d. V. ch. cipis, suas submittere,neque parere. c quia ita supremus pin de Dominio Fla'ςiη eii in suo Re no,sicut Imperator in Imperio,& Rex His
i 3 i. Gue reto ubi pamae, i in caeteris prUuinciis eiu lue, d ec alis Principes 16ς qui imperatori non subsunt,&hoc non solii de facto, sed nec etiam de iures quidquid dixerint Bartolus, d alij vltra montani quia non Imperatorum ope, sed proprijs viribus, maiorumq; virtute hoc Regnu ab hostium faucibus fuit ereptum. h Quare cauendum 1 est a Carolo de Gras salis, i qui praedicta expresse negat, & nostrum Regem Aragonum Imperatori subesse falso a Rrmat, ita, ut Doctores in eius confirmationem adducti, contra ipsum expresse loquantur, & iplena et admittit Regem Hispaniς,si aperiorem non recognoscere, quod ad Rcges Castellae tantum rescrt, L ignoras i Regnum γα nostrum, Citerioris Hispaniae partem esse, i quia citrage,s. 3. de maenit. Reg. I beruiri
209쪽
iberum, ac inter iuridicos Hispaniς Conuentus, quos M De antiquo iure di; hodie Chancillerias appellamus, i Sil lubensem connumerat Sigonius: qui Caesaraugustanus dicitur, , quod ς p i' fin ab Auguito suerit institutus. Nam quae monumenta Augustus reliquit, ea non Iuli,sed Augusti nomine sistia R ph et Vol terranu inn*Wit, Vt in Hispania soro Augustanam ciuitatem, eam .ὸ ' h 'i' que Coloniam immunem Pop.Rom. in HispaniaTarra ' hi 'iu O'u' conensi extitisse traditur. . Adrianusque Imperator to- rio Roma VI a tam Hispaniam in sex Prouincias distribuit , ρ sed Cite h a riorem t antea Romani in tres Prouincias diuiserunt ρ . i r in fin. Ph lis ergi quas credo esse illas, quae sub Aragonum Corona comprelienduntur,scilicet,Aragoniam,Cathaloniam, &Va no mundi 3ia' verb. Hi
decundo cauendum exiuimo a quorundam, nostrae pus de Hispaniens
a ue arx ti , virorum ' sententia, asserentium, nostro, Re a: ' ρος δε μ. gQ Aragonum Legibus Castellae subsuisse, eorumque R Mariana de rebus Hisi beneficiarios,&seudatarios suisse; cum ut diximus Re
gvi Aragonum neminem in temporalibus superiorem hi de 3 4ς i excelen recognoscant,nisi solum Deum; cuius gratia passim se Zζgςs Aragonum esse profitentur: sed possit eorum ς M Gsententia sustineri,1 respectu quorundam locorum, quς fialib. i.e. ir 9.in fin. e Regno Nauarrae Reges Aragonum occupata teneta ' Pr bant, vel ratione pacti, quod inter se inierant Reges λιες col. i. ib. cap. Cadillae,& Aragonum super locis,quae,utriusque viribus coadunatis, a Sarracenis erant per Regetn Arago- gua memorias, Maronea
num recuperanda. Ex quibus euenit, in nostio Regno Ἀε T. V
, 1 3 nullas leges admittendas esse, pr ter foros, si tanqua hum Gelu te, .
rei test maiestatis nolumus puniri. Quod sensit se credo po Iura , ,
Doctores, i asserentes capite puniri allegantes leoes Im ' ης 'ς ita. in My Ra
peratorum in Hispania: sicut apud Suetios is capitale bes: ira ili' 4
Σ erat Romanas citare leges: sed foris deficientibus, it C0sta
ad naturalem aequitatem recurrendum statuit Iaco limit,fn.num. Rebun
210쪽
bus x Rex noster, qu ς,xt inquit Philosophus,nihil aliud est,' quam ius,quod lex scripta praetermissit,ia licet vi
deatur, quod ide sit consuctu do,tamen disserunt,3 quia consuetudo est ius constitutum , & receptum at vero aequitas ius natum,& naturale: est enim a ectitud' iudici j naturalem sequens rationem. Ita ut in Regno no
stro habeat maxime t locum symbolum Pythagorae as
serentis , Stauerim ne transiilias, hoc est, It interpretatur Laertius, ab aequitate ne discedas: α quod est intelligendum de ς quitate informata a iure, a alias enim perniciose quis erraret, si aequitatem capitis sequeretur. b Vera enim ς quitas in fragmentis I. C. & Imperatorum reia ponsis reperitur, & ideo solemus illa in tui ratione allegare, quia eorum iusta ratio, Saequitas imperat, non imperium; e & Princeps, quantumcunque supremus ut dicebat Bal. d AEquitate constringitur, S remedia in quitate fundata tollere non valet. Unde in Aragonia, ex duabus opinionibus, illa quς ς quitate corrobora tur iudicando,&consulendo sequenda erit, etiam si cotraria sit communis e quare cum maior quitas sit illa,
qut in iure t Canonico reperitur scripta, potius ad in so
lam per iudices seculares, quam ad ligorem iuris ciuilis erit, deficientibus foris, recurrendum: 1sicut e contrario, in desectum iuris Canonici, t potius ad sorori tanquam leges generales istius Prouincit, a supremo Principe latas, quam ad ius ciuile Romanorumg per iudices Ecclesia1licos erit recurrendum. Ex qua ratione
t infertur, cessare in Aragonia illud priuilegium, quod iure ciuili competit h ijs, quibus a Principe aliquid alienum venditum, seu donatum est; cum illud iure Canonico non habeat locum.