장음표시 사용
1쪽
MED. DOCT. MED AVO REG. MAGNAE BRITAN ET
2쪽
VIR EXCELLENTISSIME CLARISSA ME AE UE DOCTISSIME,
FAVNOR ET AMICE PLURIMUM COLE EJΝ0n in hominibus tantum Vir Nobila atque
Doctissime sed Z in variis bratis, horumque diversis partibus isteribusque calculi gen rantur. Sic in equis reperitur Hippolithus; in boum familia bilis calculosa in gallis lectorius in crocodilorum stomacho lapis alman in capitibus simiarum Pedra Bugia sive Bema simiarim; in capri- cervis Persicis lap. Bez. orientalis, ex maximorum serpentum capitibus in India Pedra de obra petitur ueplures plurium animalium lapides taceamus in praesenti epistola pauca saltim aciducere placet de lapide A1alacenti Malaccensi sive Malacano, qui in histrici-hus Regionis Pam in Regno Malacca cino, in cuius terminis unice inveniri istum quidam tradunt, nasti. tur. Aliasin hoc concretum vocatur Lapis porcinarexoticus, lapis histricinus vel histricis nativus verus,
ad differentiam Burii Colanici, qui lapis porcinus de Colan audit lapis porcinus de Malacea lapis Parcapi
seu Parcapur, ap. bezoardicus torcinus, Bezom porri
e lasticis, quia virtute emardicum lapidem Om
3쪽
entalem, ex apricervis Persicis desiumtum, superat. Patio Indica lingua vernacula appellat Mostica de odi ortu liensis, pro vario dialectu, Pedro de pomco Pear de puerco, Pledra dei puerco, Hedro delporinco, Peria et Pedro de vas Hispanica Pedra de porcas Inalica, Pedra dei orco a Gallica Pirere de porc Pierre de Malacra, Bezoar de porc epi des In- uto us audit: ctauidberctoemeini Stem, lapis
Sta si Smeine beetoar IgeI eei ιquia histrix ad erinaceorum terrestrium suillorum familiam pertinet; alife Reein, a virtute beetoardica venenis resistendi Itineraria quaedam Indiae Orientalis
provintiarum vocant et Sectri vombem Voge Taran
in ladan ex hvstrica quadrupedante faciunt avem, avem certe Pulchram, non pennii mollibus plumis. sed spiculis duris praeacutis ornatam Ili lapides rarissimi dc pretiosissimi magni aestiman. tur, singuli in Belgio centum, ducentorum, quadringentorum norenorum, imo interdum nummorum unis
cialium, plurium quoque, ratione magnitudinis, ' pretio venduntur, testibus Pometo in Historia specieri mater nec non emer in Lexico locupletissimo materialium p. 63 . D. Garcias ab Horae in aromatum simplicium aliquot med amentorum apud Indosna. sccntium historia, ima ex Lusitanica lingua a Carolo Clusio latino sermone donata, iconibus ad vivum expressis locupletioribus annotatiunculis illustrata, AnmuTerpia in v. 379 prodiit, sequentia L. L c. XLVLp 6 memoriae reliquit: lapis Malacensis tanta est in aestimatione apud ipsos indigenas ob raritatem, ut ex duo-Digitia ' Corale
4쪽
duobus, qui simul reperti meo tempore suerunt, es- uter pro ingenti munere missus sit ei, qui pro Rege
Lusitaniae Indiam gubernat. Et licet istic equens la- pis Begar inveniatur, hunc tamen longe praeserunt in colae Unumdumtaxat vidisse memini, cujus color di- lutioris videbatur purpurae, gustu amaro, tangenti laevisin lubricus, quemadmodum Gallicus sapo. Indi hos lapides summa cura dc studio quaerunt, mulmm-que anteponunt lapidibus heroardicis orientalibus, quibus virtutes effracta longe praeferuntur. Imperatrix Elisabetha Caroli I. Imperatoris semper augusti, clavum Imperii Romano Germanici nunc glori se tenentis, conjunx, parvum quendam lapidem histria cinism, ex rubicundo colore pallidum, so florem
Holland emtum auro inciusum catenulaque ex eo.
dem obrueto rutilo consecta suspensum, nunquam non
Belgae hunc lapidem quidem novum inventum sese pectinent sed interim Roder a Fonseca, lysipponensis Lusitanus, sub exordium praeteriti seculi, in Consultation ejus jam fecit mentionem Goh. Nire, inius, qui An is89. tractatum quendam veniundera habre t tuet uti schin Bitini Lipsae edidit, i. c. pag. 22. descriptionem istius attulit it supra jam laudatus D.
Garcias abΗorto ante annum Is 9.delineationem quandam istius quoque iam commulamavit. Verum enim
vero, licet non sit novum inventum ante paucos tamen annos primum a Lusitanis ex India r. Ulysseam Amstelodamum transportatus ex hisce demum toto orbe celebratissimis emporiis postea cum aliis Europae provinciis & urbibus communicatus fuit. Disse-
5쪽
Disserunt hi lapides a concretionibus substantiae terreae ex hepatein aliis visceribus, inpr. vesica felleapo corum domesticoriim aprorum in Europa extrae S. Vulgus vocat Balim Stem volt ahmen d ciminiueuropais e chrecine, Steine. memoriam incurrit,
quod ante as annOS, numero praeterpropter so porci, in Praefectura Caria obii Vallis D. Mariae Ducatus Brunsvigii, cultro mactarentur qui omnes inguli calculis luteis Mobsiciare viridibus, color erat a bile, quorum quidam ad ovi gallina magnitudinem accedebant, in vesicula bilis laborabant. An causa concretionis horum lapidum in porcis, ut nobis verisimile videtur, conjicienda sit partim in opimam irassam glandium sagmationem, partim in pluviae laquarum, tempore farcturae, cum pluvia tempore sagina autumnalis summe sit nece Taria nec sine hac porcorum familia conducat, desectum inquirere examinare non est hujus loci. opules porci ecifice, ob amaritiem biliosam, nam scatens repleti sunt resina balsamica bilio.
sa amara, commendatur in ictero ' vesica calculo. Conser. D. Sachia LeWenhelm in Gammarologia p.r9ῆ. Encelius L. III de lapid. c. 27. o. Ungerus de Nephrit p. 22 . An hi calculi ex vesica bilis porcorum Europaeorum domesticorum S aprorum desumti, iisdem cum Peda de porco viribus xvirtutibus medicis polleant res est nondum investigata, nec satis cognita. r. Distant porro ab osse ex organo auditus porci, quod improprie lapis porcinus dicitur. Est potius na. turale, mite&album ossiculum, capitellum mortuum, odiens Topifit, itae denominatio vulgo usitatissima, aliquatenus repraesentans, in porcellis, hinc sensu pro .
6쪽
prio Maccurato ad lapides non pertinens, obvium. Reperitur duplex in capitibus porcorum ad bina cra. nii latera, sub cerebro non in cerebro ipso, ut quidam de lapide Manati qui cum lapide piscis Tubero. nis, in sua natura Manimalculo sui generis, idem est, quod dictum os ex organo auditus in porco putaverunt, cum ibi loci in cerebro, vasa nervos compri. meret molestaret, sensus turbaret, imo vitam ipsam truncaret mormius in Muse p. m. cum viedo
credit esse supremam ossis organi auditus Meatus auditorii partem, vel totius os ad auditum spectans, anatomicis cochlea dictum. Sunt, qui putant, hoc os, quoniam cerebro tectum, sale volatili peculiari impraegnatum, ab humido cerebrino emollitum, is natura quasi philosophice calcinatum esse , hinc specifice curare epilepsiam. Sed absurdum vaniloquium est. In hoc osse non plus salis volatilis, quam in reliquis, quaerendum. Nec sal .volatile huius ossis ex cerebro deducendum. Ecquo fonte arsi metatarsi ossa, vertebraed reliquum porci sceleto suum a volatile acceperunt, in eodem os organi auditus suum invenit. Quot vires hoc os in epilepsia exserit, tot virtutes quoque reliqua porcerum ossa praestant, nec hoc, prae
reliquis porcini sceleti ossibus, quid peculiare habet. 3. A saxo suillo orvegiso, ob odorem occidum,
dum porcum immundum olet, curiveii , Stem dicto, quod non est hujus loci, nec ad Regnum animale pertinet; est lapis mineralis' species marmoris. In Norveo integri scopuli magnaeque tipes hujus saxi pronaiit; equi has pertranseuntes soleis ferreis, harumque adfrictu, tam putidum porcinum excitant laetorem, ut equites Digitia 'ν Orale
7쪽
equites cum ore 3 nares obturare cognatarur Lapis hic pulverisiatus variis porcorum morbis medetur. Quod nunc ad Ped a de porco attinet, magnitudomus a D. Mich. Bernii Valentini in Diss de lapide por. cino, quae in eiusd. Exoticis poluchrest. p. 3o exstanit. in Rusd Mus.Museor Part. I. p. s. t. Histor.simplicium reformata p. 3l8. cum fig. circumscribitur quanti Fq. u. rate serme nucis avellanae; sed haec variat, nec siemper eadem est, cum is noster lapis multo major it consensin . Forma externa quoque variat, juxta ac color, Fig. I. qui tamen utpl. fulvus ct hepaticus, it ex albo-viridis, interdum rubicundus, nitens purpureus, qualem Sach-sus describit Garcias ab Horto coloris dilutioris pii purae, heu purpurfurtissu uendam vidit. Convenit
cum his ciste Iapis, quod ad colorem, quem supra in
manibus Imperatricis esse indicavimus. Interdum colore clare fusco iubnigro, ichi bravii rot, interdum alio conspicuus est. Quod ad faciem externam, laevis linguis est, lubricum mollis, quemadmodum Venetus, Gallicus aut Hispanicus sapo; hinc inde cavernulis c cicatricibus, variolarum foveolas imitanti. hus, conspersus totus constat ex subtilibus tunicis, crustis iuuammis ad invicem, ut in vero lapide Beta Orisu perinstructis, lamella nempe una ad ahiam semper quasi agglutinam inccreta, sed magis porosus est. Amte primum usum tunica mollis S subtilis totum firmiter investit lapidem, Quae vero maceratione accedente, statim solvitur is a lapide discedit. Videtur esse bilis nondum plenarie petrifacta Sapor lapidis amarus est. In ore detentus, eximiam linguae communicata Titium Aquam, qua unius vel alterius horae spatio
8쪽
macerat , extreme amaram reddit; sed amaror, Ion-
si abest, non est tantus, quantus a quibusdam perhi-hetur, quod amaritas lapidis manu detenti, per manum penetrare, scin aversa ejusdem parte percipi de gustari possit Usus intusionis repetitus omnem ex laripide, cum balsam resinoso extrahit amarorem, ita ut ad ultimum aqua vel vinum non amplius reddatur amarum; reperitae enim infusiones virtutes lapidis comia sumunt,in partibus gummiretinosis gravioribus d vi. ribus medicinalibus istum exspoliant, lapidemque, an te gravem iro mole corpusculi ponderosum, leo vem reddunt Pedra de porco quem in musto nostro asservamus; rotundus serme est, in utroque latere pa- rum compressus, Fig. I. videndus magnitudine ali- ' quantulum nucem superat avellanam coloris ex albo cineret, tangenti digito pinguis 'aevis; porosus, so-veolisque variolarum repletus non admodum am rus Forsitan, plus vice implici cum isto instituta e perimenta & extractiones jam majorem resinae balsamicae partem, qua alias pori repleti scuarti fuere, eduxere pondus est Drachma cum viginti quinaue granis D Joh. Seb. Nbrecht, oburgi quendam ὸuorum scrupulorum pondere possidet, qui autor non tantum exactam lapiciis descriptionem exhibuit, sediscnaturam Sc antipathiam lapidum Ind. serpentis 43 stricis legendam proposuit in Actis Acad. Nat. Curis Vol. Ita Obs LXXXVII. p. 288. Pedra de porco est nihil aliud, quam coagulum
hilis durum Scietrifaetum, quod Ordinarie reperitur in parvain plana histricum, de tui idei tacdet Paustu vesicula mea, raro di extraordinarie in ventri. culo
9쪽
culo, in Provincia Pam Regni Ilaccentis inuibus dam aliis Indiae Or regionibus. D. Engelo Κampi Se rus in Amoen exot Persicis Falc. II p AH sequentia, hune lapidem concernentia , memoriae reliquit: ει- δε de porco, coagulum est iliosum , rotundum, .d δε Masanide vacca magis compactum, utpl nucis my-ρφrc. risticae vel juglandis magnitudine, leve coloris rufi, substantiae quodammodo unguinosae saporis subtilis sima amaretcentis Reperitur in vesicula biliaria hy- strictam, terrae Malaicae Tales a Sulvatico Masalios, ah aliis Aeherones vocari testatur Aldrovandus. Oc coagiilii bovino longe sui pretio ac virtutibus an- tecellit, prout beZoa Orientalis Occidentali dicto, vel aurum cupro praestat. Rarius enim generari ac cidit quod ipsum inpri praeter eximias iraesentis, simas facultates, pretium ejus extollit, ut in ditio- rum untaxatis principum Nigritarum manibus versetur, qui illud sphaeris aureis argenteisve arma, ri curant, adnexa ex eodem metallo catenula cujus ni u adminiculo tractari valeat. Usus eius est ut suspen- datur per horas aliquot, vel una alterave vice agi. tetur in haustu aqiue communis; quem vix grani pondere imminutus amarore imbuit. Haustus, ita praeparatus, habetur summe cordialis S alexi phar macus, tum in ictore febribus putridis malignisque, in quibuscunque viscerum obstrumonibus medi- camentum efficacissimum. Novi Bataviae, qui post
habitis medicis quicquid sibi aegritudinis accidebat,' hoc solo eliminare remedio satagebant Hystricem hanc, utut in multis aliis Asiae regionibus in Afri-
10쪽
ea etiam desin his Caucasiis montibus invenerim, in ipsi tamen reperiri lapidem nunquam cognovi. Ru si ictis Buguno a me venarum dimisus, cum ab hy- strice stira vulneratus rediret, pilanum, quem impum bestia exploserat, mihi offerens, a praesente quidem
parre edentulo ac grandaevo monebatur nullam im-
postertim negligeret hystricem, quin sectione prius exploravit, an lapidem erret quem nosset aliquan do hic inventum fuisse incredibilis pretii. Sed quis audeat ex unius viri asserto verum coeludere Ad- jecta figura exhibet lapidem alacensem, qui Cin- est liberatus, pendet aureos quinque cum dimidio, emptui posses re, Ill Dn Generali de Camphuys,
trecentis Ioachimicis. Hi strices sunt animalia quadrupeda toto corpo re spinis acutis, uti in Europa mnacei suilli, ex quo rum genere quoque sant, sed longioribus, albis ni .grisque eleganterin varie pictis, contecta, qui aculet, cum animal quietum, compresse ad corpus adjacent, ira autem accensum graviter commotum, vel Drgentibus hominibus canibusque exagitatum, erisuntur: cum besticola cutem intendit, missiles fiunt, utque insectores 'ostes persequentes retro iaculantur. Hoc modo, hisce spictilis animal ex instinctu na. turali se detendere, desinimicum statim, ad tres quatuorve passus propius accedentem deterrere, depellere
violare queerit Laesiones certe non evitantur, sunt enim aculei ab initio, subularum instar, praeacuti hinc alte satis in carnem penetrant, dolorem eXcitant fervidum Sc vehementem, facileque assec tae parti inflammationem gangraenosam important. Magnis admodum