장음표시 사용
121쪽
Catena Historica. Lib. XLII. Cap. II
patriique dij, rasue D. Stephane , si r Lepudi
iactisme, his quaseumus,propitii pacis auolesse
adeste, mutuam inter principes ωtranque gentem concordiam dudum miram, sperpe
tuam amIζιt am confirmate, uter Prius Duta
sancte faedera violarat, non ut antiquι fartam porcam, sed Dami fulminibus ferire. Tunc Rex post mutuas pacis congratulationes, nὰ plus armis quam beneficentia vincere videretur, praeter omnium opinionem exclamans: Vos, inquit, Sacrosancti Oratores Pontifices, proc resque mei, nune mihi tectes ad sp iubeo, dicta attendite e st quantum A ano Imperatari, patri pientis o eonfidam, eonsiderate . Espactorum iure eapta reddere non debeor Caesarea tamen , sedi paterna maiestate adductus, cuniamsponte reddo, cedo Austria, ut obtemperam iis pinruefiij quandoque noscatur animus . MOX vulgo accitis cursoribus , cunctis praesidi rum praesectis, qui capta oppida retinebant, imperauit, ut praesidia repente deponerent,
oppida legatis Australibus resignarent, sine
mora captis cederent. At illi Coruinam magnanimitatem admirati, conuersique in laclarymas, immortales egere gratias aexteram deosculantes, ae nullum gratae mentis praetereuntes ossicium. Obstupuit rebus cognitis Imperator , & ingentes literis Mathia
gratias egit. Interim Morte Caroli audita, Ludovicus Gallorum Rex,qui illum timuerat vitientem,
etsi Lotharingo ae Helvetio bello implici
tum, eius tamen non auferat ditiones inuata
dere, nonnullas esuspostasiones quibusdam ex suis, si mortuus esset, assignabat. Caratinamque vitae rumor incesserat , & in Germaniam fuga elapsus dicebatur. Mox vero
cum certior mortis nuncius aduenit, nulla
puellae haeredis ratione habita, quam vivente rati, Carolo filio suo in coniugem exposcerat ) eos nominauit Germaniae principes, quorum armis Brabantiam, de HOLlandiam facile vindicari sperabat. Hac via obnoxios eos sibi reddere decreuerat, si fortunae comites sibi associaret et M ad omnes sibi acquirendas iditiones, haec caeteris compendiosior videbatur. Puellae cognatae animum ut peremtaret, obuerium Damum seu Dandum tonsorem suum alij dicunt chirurgum ex infima hominum sorte , in Tom. VIf. Vim quodam, prope Gandauum nobilissi. mam Flandriae urbem oriundum, adeamia cc GV misit, qui priuatim ei, quae iussiis erat,exia Galum poneret, accivium Gaudauensium animosi ad notios motus staticitaret . Sed is, quod aut aliquibus notior esset, aut nihil dignit iis prael serret, neque ad puellam intromissus, & a plebe contemptus. Ea lepide dixis se fertur, auidsibi opus medico, cum optime valeret Res satis infirma videri debent, si medita manu curandae. Ille autem periculum veritus ab ijs, qui nebulonem in aquas praecipitandum dictitabant, Tomacum profugit; quam ciuitatem Gallis postea equitibus noctu prodidit . Missi quoque Admiratius, & CCLXV. Platinus Comminatis ad solicitandas ciuita tes Artesiae; nam Abbatis villa ex transaltione Torcium quendam, militarem tribunum a Gallis receperat. Atrebatenses tentati, Burgundicae domui se se , cum tota Artesiae prinuincia addictos esse respondent, neque Salica lege teneri, quo m inus mascula deficiete pro. te, sceminae haeredis imperium ferant, Mariam Caroli filiam dominam abs se agnosci, ea inconsulta nihil cum Rege transigi posse . Colloquio intererat Adufus Rauensteinius Philinus Creuecurius Cordi dominus , qui urbi tum praeerat. Missis etiam aliis ad Pi
cardos, caeterosque vicinos , ipse Ludoviaeus Peronam venit, ubi accersitum ad sooeueturium , multis, ac magnis promissis, in suas partes perduxit. Eratis ex Bellovacis oriundus, & a Carolo inter Avirea Oelleris milites adscitus, magna dignitate N auctoritate pollebat. Huius opera Hest dinum&Boloniam, alteram Atrebati pa tem, quae antiquo nomine Gessoriacum dicebatur sui iuris breui fecit . In Sequanis etiam omnia ad Ludovici .inclinabant. Quando natus qui Carolum deuicerat, it rei in partibus Ludovici. Delectibus agendis Aurantia principem praesecerat Ludovi-eus , qui di ipse aliorum exemplia secutus , ad Repem defecerat; rei vero summam administrabat Dominus de Crano. Ad --ra m vero Dauid Furiundus puellae patruus, Vltraiechinorum & Ludovicus Forbomm Ebu.ronum Antillites, Ioannas Dux Cliuiae , &Muphus Duensteinius fratres , Uvolsardus Ueriensis , Ludovisus Millestianius Hollam P , diae,
122쪽
D S Ridericus V. Pacificus. Imper. XLII.
An, sia. diae; Scelandiae, ac Fritiae gubernator, Vol- scccxvi rauius Brederodius, Guido rambercurim, NLudovicus Gruthusius . His praecipue prae-22 T. sentibus, Maria Flandriae domina salua-F- tur Inde legati ad Regem missi sunt: Griensis, Gruthusius, & Gmlielmus Humetus, qui apud Caruum Magister epistolarum fuerat. His mandatum, ut conciliata Ludovici amicitia, confirmationem peterent earum ditionum,que Gallorum regno habebantur obnoxiae. Respondente Rege,velle se,uti ipsum c gnatum ac dominum in tutorem agnosceret,& Caiab filio suo nuberet, qui septem ann C C rum puer erat, illa ne verbo quidem respon-NI :.. dens legatis reserentibus, satis silentio indicabat, neque tutorem sibi, neque sponsum corna Fr--di esse. Hugoneius vero, caeteris e consilio di- gressis , utrunque uti iaceret, inducere cinnabatur , non aliter Regem potentissimum
placari posse. AEgre haec auscultabat Maria,& Rauensteio interprete cum Gandauesium
tribuno conqueritur: Is ad Senatum. Tum ciues irritati, ad arma concurrunt, Hum
tum, quique alii Gallo studete credebantur, deposeunt in vincula, inter quos ipse, & printhonotarius quidam Pontilicius, ac Ioannes
Mellius eques auratus. Aduersus Hagonerum
fama erat, arcana Caroti palam fecisse: lite. ras eiusdem Caria,quibus ad Nanceium suta sidia sibi necessaria mitti iusserat, i appressis se, quaestioni admotum non negasse. Propterea Mellius, ac Vmbercurrius capite pleri: prothonorarius non diu in vinculis superui. xit. Maria conscia an fuerit, &populo annuerit furenti dubium. Iratus Ludovicus, ac voto frustratus coniugii , arma corripit,
Guardum Angliae Regem in belli, ac praedae
societatem vocat, sed frustra. Arma Luci uiso milites, foedera, animus exuberabant, aequitas deerat. Coelum visum est in parti. ναι- bus foeminae stare. Maria nuptias plurimi effagitabat, inter vos Tarentinus Ferdinam
di Neapolitani filius; necnon filius ducis Cli. Mensis. Borbonius pro filio Ludovici urgebat.
Cumque de Maxmuliano nec verbum fieret, quaedamnatrona clarissimis orta natalibus, ex Halo uinorum familia exurgens; Non p-ero inquit 2 notis o Principes, sed viro opns s. Maraa tam nuklis propagationi matura, nobis princ pem dare potest, qui colla am restituat Z Nublieam . Ea mulieris vox omnium satiphausit accepta, Mariae ipsi non displicuit, is . eiusque nouerc ae, patris viduae. Maximili nus alijs praeserebatur, de cuius praeclara indole facundus erat hominum sermo. Pronior erga eum puella erat, iamque literis & resio munere ad eum missis, sponsalia e patre inita , rata habuerat, nec latebat. Friderisus imterim legatos in Belgas miserat Georgium P densem Mediomatricum praesulem, Ludovia eum Ducem Bauariae, & Hasterum Prothon
tarium, qui Bruxellas usque profecti, subsistere illic dolose iubentur, quoad a puella principe Ganctuum arcesserentur. Moram moliebatur Clisensis cum illis qui Gallo sauebant, sperantes, quod mora irritati, omissa legatione discederem. Porro a Mariae semitaliaribus I quarum primae Vidua Carali, &Haloiana rem Man-bani promouebant bene sperate iussi, inuito Clium si, Gandauum per ni . Forbonius paulo ante offense diis 1cesserat animo, quia Galli nuptias prommuere non potuisset. Dies itaque legatis dictus est, quo Imperatoris nomine, sponsalia a pa- c et Caulo inita, a Maria filia confirmata , LX V lI Litteris,&arrha, quam protulerime, ab ea rea
coenosci postulantes, & a Principibus rata haberi. Puella nullo deliberandi petito spatatio, st literas sua manu exarasas, sar adminantem se mississe respondens, ν . panis se cisse , de cuius voluntate nil mutare decernebat, protestatur . Legati gratias agentes, recessere laeti; aegre Ctiuensis non habens, quomodo iam rata turbaret . Gandauo uanium prosecti Legati subi tum Bratanistiae ordines conuentum agebanti legationOexposita, non minori excepti sum plausu. Maria ipse in Brabantiam profecta, protan
ciae imperio suscepto, pol t fidei de obsequi j
receptum sacramentum, vetera omnibus iura, Immunitates confirmauit , ademptas a
patre restituit. Horum certior Gallus cum exercitu populabundus Artebratu acciuml, ac ex ea urbis parte, quam a Cordaeo tradiis iis . ' tam, praesidio tenebar, alteramassiduis toramentorum ictibus verberatam, deditione M. cepit. Qui araria rebus impensius fauere credebantur, solum vertere iussi, quidam etiam capite affecti sunt. Nonnulla etianti.
Artesiae loca sui iuris facta; p dijs tam
123쪽
s- - uit. Ex rimaeo in vicinos incurians, nilae Oc . praerermittebat, quo opibus, milite, calidi tate nuptias impediret. Sed iam Maximι --. M ins habito Francostini Principum conuentu, sub finem Iuni, mensis, secundo Rheni flumine Coloniam Agrippinam descenderat. Comitabantur eum Io Badensis Treui. rorum Hector , Albertus Branderis cus , cim topbMus Badensis, Gι et 3 Iubacem
sis Principes, ex ordine equestri nobiles plurimi , pullis omnibus vellibus induti. Inde
in Brabantiam accedens, Louanij honorifice exceptus est. Maria Gandaui patri iustis peractis , cum Teneramunda Maximitianum aduentare nunciaretur, obuiauere illi Burgundiae proceres; senatus uniuersus, &ciues ad p artam Bavonis, nouo Principi gratu lautur aduentum; ciuitas moeroris oblita, in laetitiam effusa, faustis personabat acclamationibus. Maximilianus cum audisset iusta Caruo persoluta, mutato habitu, Germanos suos adducebat eximijs vestibas, Scauro cul-ζOS, ac proceritate corporum , & equitatu spectabiles . Advenit cum eo Caruus o usCCLxxi Regulus C maius, qui ad Nan tu captus, in Germaniam abductus fuerat. Cum venis-xomtiano. set in aulam. Mariam sponsam obuiam salutauit, amplexus est, quae manantibus ex gaudio lachrymis, corde & ore gaudium t stabatur aduentus. XIII. l. Septemb. sunt Nun nuptiae, sacra operante Antistite Tornacensi coram Ititiam Cardinati OstiensiLegato Pontificis. Post Uenerem ad Martem Maxι---s conuersus, cogitabat non tam subdi tos sibi conciliare, quam post rati obitum a Gallo occupata redimere . Ex Germanis, &Flandris octo millium exercitu comparato, vicina loca iniuriae magis opportuna adiri statuit, Insulas primum , ac inde per Toma censem agrum macum perrexit, mox V kncenas. Ubique magnis honoribus inamguratus. Fortuna undiquearridebar; nam per eos dies Friderisi duo Sibansemus MU intenMus Gallos, qui Aineis Duce , scentius her Belli montendem agrum vagabantur,e e praeci, onustos nacti, in fugam egerant. Αω-:XXll. rein vexillum Mium inter alia spolia Μ - inambano attulit,in quo pro signo pictuserat Leo agnum mors. 1trangulans . Chymarus quoque oppidum suum, Gallorum teneri
indignatus praesitato, collectis clientibus ad x septingetuos equites, noctu per cognita sal-ῖuum compendia prosectus, hollem fefellit et admotis scalis, mamia conscendit; exincubantibus occisis , aut fugatis in serunta progreditur , ubi Gallos reus tentes caedit . At cum arx valido Gallorum teneretur prae dio , timore Aureoli, qui in suppetias descendere dicebatur, relicto oppido Ckrmauus ad Principem redi jt. Sequentis Anni initio, A sal. qui t s. fuit, in Selandam nauiuauit -- - .rimitianus; ineunte vere Hollandiam , ut dissensiones tolleret inter Amaeos & Alos. C CFactionum haec nomina , uti Guilforum ac LX xii. Gibessinorum in Italia, inuenta cu Marraretia milielmi III. Batauorum principis filia, Ludovici Caesaris uxor a filio distideret Alberio. Recruduit pestis sub Iacoba principe, quae I anm nupta Brabantiae fuit.Orto inter eos dis- σsidio, quia aulicorum consilio, mutata omnis regiminis forma , di submotis, quibus ab ineunte aetate mulier assueuerat pedissequis, alias illi & ignotas dederat. Quod quam iniquo tulerit animo, inde colligitur, quod in Angliam trahciens, illic, vivo adhuc Danisne, nupserit Gloeectris duci fratri Regis. Is collecto exercitu in Hannoniam irrupit. Veritus Ioannes Brabantinus, ne simili casu Hollandiam & Zelandiam amitteret, praeposito C CBrabantiae Pholivo fratre, in Hollandiam ve I x XIV. est, gratis limus populis ut iustitiae amator,
religionis cultor. Varia fuere certamina in Hqt
ter L nem , & Glorasntim; Anno tandem 141 s. Ioannes Bergas obsedit, ubi tunc tem poris Iacoba ma dat. pacti iure,vel Belli in Ioannis potestatem Iacoba venerit Z dubium. Garulauum traducta , clanculum se iterum c c
subduxit in Hollandiam. Quibus in Angliam L Upia
relatis, Glo trius Filuuatrae Dominum cum -- ingenti classe in Hollaudiam misit. Hunem livus Dux Mabantiae, obiecta non m dica nauium classe, in portu Zelandiae, mense Ianuario superauit. Anno sequenti Br xellae Ioannes moritur; manum vero Han. uiae, villandiae, &Frisiae Gubernatorem laeua praeposuit. Is aliis implicitus, quum adeste non posset, Franciscum Forsatia Dominum , Equirem Auratum p fecit. Fueia lC Crata Fufisoamplis limis Iacoba donati m
veribus, cumque in summa rerum esset inoia βο-
124쪽
sat. AU. pia; eum adamabat; nec longe processit, ut ' λ)' clam maritum acciperet Ann. 343 3.Hoc cingnito, Forsabum comprehendi iubet Piati pus , dein arce Rupet mundana ad Scaldimsi. ta custodiri . Multis cum lacrymis virum Iacoba sequuta, repetit. Negatum diu, ijs tandem restitutus legibus, ut Iacoba PLbvo Hannoniam, Hollandiam, Zelandiam, Fru
ssim cederet. Uno contenta comitatu,quem
vulgo dicunt Oosteruant, oppido Briesensi, Lxxvii. & insula Zuut uelahdiae. Is ille H livus , - - 2 qui An. i 429. Ordinem Aurea Velleris pri. νu. mum instituit, eo ipso die quo celebrauit nuri
Ridericus V. Pacificus. Imper. XLII.
ptias cum Elisabetha Ioannis Regis Lusianiς Auκ Sal. filia. Ex hisce parentibus nascitur Carolus 'c ccognomento Audax, rerum gestarum ma- legnitudine patre superior; divi ille consilio - - .prudentior, ita hic animo magnificentior. Ab Hollandis inauguratus, non magno post tempore, ingenti conflato exercitu in Leo. dinorum agrum profectus, in conicistum in vincula Ludovicum Erebonium ipsorum Antistitem, uxoris suae fratrem, eorum urbem acri bello expugnauit, expugnatam diripuit, direptamque euertit. Post Leodij excidium, hic Princeps, militari virtute nullo superi riorum Comitum inferior, alia multa bella gessit, mira semper celeritate, atque aes re , quo apud posteros clarissimum bellicae fortitudinis nomen obtinuit. Hisce motibus agitata Hollandi ad emina adhuc seruabat discordiae, & factiones patiebatur furentes. Asellorum nomen a pisce sumpserant illi, qui ita aduersam factionem sublaturos iactita. bant, uti ille pisciculos absumit minutos, qui quod tumo capitur, ab eo Hamati nomen C C fuit. Hos ut componeret Maximilianus nam & es Mon ortiorum Dominus, Geldrorum opibus fretus, retallionem mo
liebatur Mensem in Hollandia degit. Inde
Brabantiam inuisens, ubique summo exci- Lxxx. piebatur obsequio. Interim Brugis , aurei v. - Heras parabantur comitia, quae ob Carali Akνri. obitum, capite & defensore carere videban. tur. Fςciales itaque missi ab Olivero Max chiam, qui Reges, Principes, caeteros quo proceres ordinis equites conuocarent. Gallus aegre nuncium tulit; qui ab obitu Carati Furiagundi , pcincipatum Burgundiae ad se deuolutum contendebatM Aurei Helleris ordinem a se solo posse conferri. Hinc Ioansem Nou eastrensem Montis acuti dominum, Pilippum
Crevera tum, quem Cardaeum dicunt, Iac bu Luce murra m Dominum de Rusburg,
& Philippum Pomum, equites sibi subiectos
prohibuit ad comitia persere. AntonIus Eumeundus Caroli frater noenus, ad Nanceium captus , libera tenebatur custodia . Cum Maximitiano erant Adolphus Rauenti Ius, Carolus Crovus , Engessertus Osinius dictus Diues Ereta Dominus, Ioannes Lamius, L
douisus Griathiasiius; quibus praesentibus vltimo die Aprilis, quo Christi Ascendentis imCoelum recurrit memoria, in aede Saluat ris, coactis comiti js, Tornacensis Episcopus ordinis Cancellarius, sermone institutionis,
125쪽
Catena Historica .. Lib. XL II. Cap. II. I IO
A-sa. dignitatis, ac incrementi praehabito, eius t de telam Maxim bano commendauit.Cui M LXXXI. ximillanus per Ioannem Boure um sui Consi.
iij praesidem, respondit, ad Dra Opt. Max. .' - norem , Orabodoxa fidei dasensionem , Φθ
i tituta essent. Postia Cancellarius nudatum vagina gladium, a Feciali acceptum, Raue minis arisit, qui Principi more solemni , equestrem contulit dignitatem. Inde in sacrarium templi deductus, solitum ordinis induit habitum , mox in medium templi
progressus , loco eminentiore , uti ab omnibus videretur, postquam in verba iurasset, Lansιus qui aetate collegas anteibat, catenam cum ratere Aureo illius collo circumdedit, in
haec verba allocutus: Euod fabx, faustum
faxumus, Serenissime Princeps, obsiummas virtutes , anιmtque fartitia nem peneris tui, ac
fartuna re Pudine dignam, equestris Aurei me teris ardo in suum te collegium asemit, summum quest ordinis sist collegi prancipem aedefensorem creat. Ritu peracto Maximitianus Ioanni Faueris mit larem dignitatem contulit . Eodem die in defunctorum locum adle,cti suere Petrus Lucemtauicus Comes S. Pauli, Iarabus Kn montius ex Principibus Ω-baudiae, Guibelmus Ermonianus, Hosardus Torsilias Graia nati Comes, Iodocus L Hesensus , Iacobus Liae burseus Dominus de Hennes, nisi pus Burgundus Dominus Moerensis, & Sartholomaus Lischeostianus.
C C Dum haec Brugis fiunt, obsidenti Ludovi-- Σ.- re oppidum Condetum deditur . Victoristaris ei fortunam sequuntur Bossuta , Trelona ad
vitavi . . dextram Scaldis ripam sitae. Paulo tame
post accurrente Maximiano Binuta , &Trelona recuperantur, sola vita militibus pactas , inter quos Dominus S. Marcelli qui Bossurae cum praesidio istabat, Montes in custodiam missus. Condetum aggredi cogitante Archiduce, oppidi praefectus uvius, Viribus diffisus, m sto filio Iacobo ad Regem, qui Attrebati erat, uti auxilia impetraret, ruae nisi mittantur , &obsidio diuturnior usura sit, non tantum cum hoste, sed ia--t is, . me tallum fore, edoceat. Rex auxilia non habens, quae mitteret, praesidium iubet abducere, exusto oppido, priusquam prope
hollis accedat. Motus perlaetis literis, cam m
panaa omnes pullari M t, procurrentes Oppidanos, in templum ire iubet, gratulatum Deo, insperara victoria Regi oblata. Illi uti animos fideles erga Regem ostenderent, certatim ire contendunt, cuius foribus obseraris, ne quis exire posset, Galli pretiosis e rum conuasiti s,igne sex locis immissoia ut,
iniquo hospiti j persoluto pretio. Post haec
Maximitianus per Valencent agros Querc tum excurrens, obuios Gallos habuit Querceto aegressos , ac valide pugnantes. Mors Nauimouty equit s Gallos terrore implauit. Is erat bellator accerrimus, Regi unice ch rus. Mil tes Maximiliam instruebat Iacobus Galeotus natione Italus, Scanteravi Dominus, cuius opera & fides , non minus Carolo, quam Maximιliano utilis fuit . Nascitur ei Cal. Iul j filius , cui M.tna a irum Lx xium ivi nomen imposuit. Sexto post di M -ην ad D. Donati templum, a Tornacensi Prae x u. sule aqua lustratur . Fidei ubentibus pro eo Mupho Rauenueinto nomine Imperatoris, Petro Lucembur eo , de Margineiba Caroli Uidua nomine Guardi Anglorum Regis. Agebatur interim de pace inter Regem, de Archi ducem, dum prope Attrebatum cum exercitu uterque valido essent. Post aversam suorum pugnam, pacem non abhorrebat Rex, signumque dederat, equum Archia
duci dono missum, pulcherrimis ephippiji,& phaleris ornatum. Maximilian s i aque Lxkxiv ne unci videretur Chumatum misit ad Rege,
cuius fideli opera induciae ad quarium Id. Ialii in annum pactae sunt, sed parum ieru
tae. Rex priusquam in regnum rediret , Caia racenses , a quibus receptus erat , seis permisit vivere legibus: &Ludovico Mara. o, quem eis praefecerat, templis ablatia iussit restituere, vel religione motus, vel vi Lxx xv. Cameraces es, qui Germano suberat Imperio sibi deuinciret amicos. Marasinus vero qui Mi rest ob peculatum maleaudiebat, cum aureo toria que ornatus Regem ad ijssci, Frs enciam quedam ex aulicis reuerentiam se torques, uti rei lacrae exhibere simulantem, ac eam venerabundum attrectare parantem, prohibuit Rex facere, ne scilicet ιllatis manibus sacra profanaret, lepide vi sacrilegum & nempi rum expilatorem Marasinum arguens. Ἀ-scessu-
126쪽
iro Fridericus V. Pacificus. Imper. XLII.
Ani, Kal. sccisurus itaque Cameraco Ludovicus, voca-
'' e tos ad se primores urbis, in haec verba alloia LXXXVI quitur . Defenser ego vestra Auitatis, σν
.u: pria cecomes, vestris vos vivere legibus , si ra- rimitiani consortis immunes esse iubeo: Impe-
lubebit, reponite , fauis illa, quae animi gratia aliquandiu euagata est, postliminio in L stinum opitium reuertMur, istiquod hirundi nes ineunte vere solent. Cum abijsset Rex, Buchinienses praesidio emisso Gallorum, ,
Flandros recepere . Cameracenses, cum M
rasinos octoginta milites praesidiarios imposuisset eorum in arce, timentes ne Ludouteus maiore praesidio arcem aliquando muniret, auxilio valeticena accersito, & Comite Bo Ibito,qui Buchaniae praesectus erat, suos quoque adducente, arcem irrito conatu invade. Te tentarunt, quia ciues nonnulli cum Gallo sentirent; vel quia res suas haberem in arce.
Transadium tamen ut arx a Iacobo Lutemur . burgo reneretur, praesidium vero ex utraque
factione constaret. Porr5 qui ex Burgundis erant, anno sequenti, intromissis clam quibusdam ciuibus, regios coniecerunt in vincula . Fossutius vero & Habordinus postridie urbem ingressi, concurrentem ad armλ multitudinem,cum se amicos dicerent,ut aduersus Gallos periculum facerent, quiescere secerunt. Ita Fossutius defendendae urbi cum
militibus septingentis praesectus est . Galli
autem qui Attrebati erant, noctu aegressi, Duacum per insidias tentarunt, sed stultra. Non multo poti Ludovicus minime Attreb, LYk Mi xς u -, eos omnes in Galliam abdu A ,ribis xit, &Parisiis, Rotomagi, dili ribuit, Gai
'tatur losque in eorum locum submisit. Miscrri
tra . ma erat emigrantium conditio, qui patrios Iares, bonaque sua non valentes secum ad ducere, poli se relinquere, &ad gentem se conserre cogebantur inimicam. Exactis in-d sis , Ter annam Morinorum urbemis Maximitianus copias ad viginti septem hominum millia, ducit. Stabat in urbe Baro mand anus cum equitibus quadringe
iis, & mille quingentis sagittarin. Meditanti obsidionem Maximiliano occurrunt
Galli, duce PLbvo Cordis, cui aderant ex tota Gallia sortissimi quique,& assiduis exe citi bellis. Cognito eorum aduentu,obuiam holli Maximitianus mouet, & per explora- AnmSM.tores ad textum Idus sabi pugnam parari a 'I 'e
Credo nouit. Auidus erat uterque pugna , unde castra propius mouebant. Locum, qui ad Gone- Guynegatana dicitur, cum peruen sset aciem 'instruxit. In fronte sexcentos sagittarios A
glos posuit sub imperio Thoma Auricani. His
adiunxit tria Germanorum millia. Hos s quebantur tormenta campestria. Polt ea
vexillum Archiducis, quod undique stipabant Phitivus I auensuinius, Carolus ovus, loricus Lalernius, Philepus Seuerensis, Ioa nes Lucemburgicus, Balduinus Lanotus, IorGrunt fius . Belgarum ordines ducebant Iacobus/omontius iuncto comite Fraderico
Asserto a ZOsirin,3e Engeliartus N agrauius,ces adstabat Anglus quida cognomento Musica. Equites octingenti ad utrimq;cornu collocati . Sic instructa acie Cordaeum obuium habuit . Hora post meridiem iecunda, pugnari riptum. Urgebant Cordaei militem Maximitiant tormenta; haec ut effageret . D uiso biseriam exercitu , circumuenire tentat,
cumque equitatu superiorem se sciret, equia teS quingentos, cum magna sagittariorum manu, dextrorsum circumductos, in sinistrum hostium cornu imittit. Horum impetu equites a suis diuulsi, cum impares cs-lent, iniere fugam, non sine graui periculo, quod cum urgere fortius Cordaeus cred ret, diuertit, & in se conuertit, dum inuistili consilio fugientes Rau intainium, Guileiamum Fusientonium, V tum Molixensiainium
equites hurei Velleris, usque ad Aeriam peritequitur. Galli interim sagetarij in Flandros inciderant, quibus 244 us praeerat. Ibi
pugnatum acriter, multis utrinque cadentibus,donec Galli paulatim se prςlio si abduce
tes, in pagum se recepere vicinum. In altero cornu scui Ramontiui praeerat Gallorum auaritia victoriam eripuit. Nam equi tes quadringenti, qui suis ex acie cedentibus aux lio misti erant, dum circumducuntur, uti hostem aggrederentur ex latere, currus quosdam commeatu, re impc dunent is onustos, a paucis & inermibus custoditos conspicati, praedae quam pugnae auid ores, soci rum iuxta ac hostium obliti, dum currus diripiunt, & mulierculas occidunt, victorcsa victis occidantur: Datio relicto, ut Nasi sinus
127쪽
. Sal.semus a sua parte victor, cadentibus accurreret socijs.Saude curatus & Santandreanus vitimum prouocantes discrimen,eis irrupere Abierant machinae hostium, iis potiri sperantes. I smontius pudore suffusus, ac ira excitatus, turbatis iam accurrens ordinibus, aciem in staurat, & vento licet aduerso,sorte usus v. cunda,liostem agit in fugam Cordaeus, aliique qui ab exordio conflictus insequuti erant L. gientes, de euentu ignari,dum tardius reueriatuntur in castra,hostem pro socijs inueniunt.
Cum igitur &ipsi ad oppida vicina sese reci.
perent,nonnullos,qui longius Gallos insecuti, ad suos redibant, captos secum abduxere, ut Obuerium Crastum, Michaelem Condsum D minam a Frennes, Antonium Sauretum, Polabimium Germanum, cognomento Magnῶ,& Lumium . Quinque horas pugnatum est. Cecidere in bello ex Gallis fortissimi Purelias,
ArrenisusAEAuisinus. Ex Burgundis Praese
ctus Brugensis, Antonius Habuinus, Ludoiuia Am.M. us Cornelius, dc Carolus Satinensis. De Occi '7''sorum numero scriptores variant. Amor patriae veritatem subuertit;& Uictoriam fingit. Arc hiducem uti victorem stationem in campo tenuisse,Comminaeus est auctor. Rex vinci non assuetus, aegre nuncium ferens, cepit ad pacem inclinare. Maximilianus vero ineun.
te ostobri,Romontio ad Mala tum missoa deto Remonetro arcem accepit; qui dolose deditione facta, cum magnam vim pulueris belliei substramine abdidisset, hic incensus postea magna clade praedam scrutantes affecisset,in petnam laqueo strangulatur. Rex hac iniuria irritatus, quinquaginta ex iis,quin t nebat captiuos , eodem ariecit supplicio. montius inde Lieta, Literio in deditionem acceptis , in hyberna reces it. Maria vero ad Id. Ianuarij filiam peperit Margare
BEllum hoc anno inter Caesarem & Mat.
thiam recruduit,pacem frustra suadente Prostero Asculano, legato Pontificis. Belli causa alter alteri obiurgat. Centum de quinquaginta aureu millia ubi Matthias exigebat promissa,cum plurima Austrie oppida iubes, nullo cogente,restituit.Viennenses audiuerat centum millia Caesari collata stipe dedisse, italum auaritia, vel pervicacia correptum, nihil esse soluturum. Urgente Turca,& ad Drausi populate, nil ausurus in Friderisum credeba tur Matthias. Is vero vires, ab iracundia, &litso iure sumens rodem tempore Turcas prς da onustos retrocedentes persequitur; &in Styriam misso milite Racli purgum, Pet
uiam,& Fierstenfeld obsideri praecipit. Initis
Tincas tandem cum Friderico inducit s,Turcas extra Misbia, regni fines perquirens;non destitit,donec cuia mulatas pqnas exigeret. Violatas inde cum a Caesare inducias assereret , Martenpurgum concessit. Renovatis tamen, medio nostero
Capharet, legato Pontificio, inducijs, postea
milite urgente Caesareo, obsidionem soluere coactus eii. Ludere potius credebantur Matthias,de Fuderisus, nam in dies renovata foedera temerabantur. i eorum aduersum exisperiebatur Martem, ad inducias protinus co-Iugiebat , non ut de pace cc itaret, sed vires VenM.ῶ repararet. Per hos dies,cum Friderieus de pa-
hementer commotas, iussit Imperij principes in circulis suis conuenire,deq; impendenti Germaniae discrimine consilia capere. Non uno in loco repetitis comitiis,praecipue in Ba- uaria, exemplar initae a Venetis cum Turca pacis perlectum magnas curas iniecit.In exi tium Romani imperii vertere pax ista credebatur. Sine qua minus operosum erat,potentissimum hostem a finibus arcere Germaniae. Postea ei integrum copias uniuersas in Panon iam,Austriam,Croatiam, Stiria, Carinthia,t adeq; in Imperi j Romani viscera couertere. Querebantur Veneti se ab Europaeis dese tos Principibus,necessitate adactos,rebus suis consuluisse.Quam iusta fuerint eorum grauamina, Ducis Venetorum literae dabunt. Illustris ae Excelse. frater noster charissime Sextus decimus annus agitur x quo voluntariῶbellum suscepimus eum potentisimo Principe
Turcorum,easola causa et ratione, is incitatumeus m eius in ruina fidei ετ religionis Christiana meremus, a multorum remitibus, quibus imminebar, vires illius diuertimus, adproprisq; status reuocauimus tutamentum. Et quavisse nes de pace requisitisuerimus lia tamen renuiamus. Quia periculosafore multis populis et Principibus Christianis arbitrabamur, communem
salutem propria praeponeres, hae praecipue innixiste, τι summus Pontifexoreliqui Christiarii
128쪽
ira inclericus V. Pacificus. Imper. XLIL
M. potuissent rem C,istianam desertur ι non essent. stram , aut ad rem Cissιιanam per properam -- L ' ' Malon secus euenit, quam ratio fidei et 'et litetate sedi relidone atiquo modopertineat. Datatis'adere videbatur. Euoniam post Δαων sim nostra Duca Δ Palatio ἀe 1 1 .-μFebnua', laboreseost incredib/lem ιmpensarum magnit- ιndietione XII. Anno M. CCCC. LXXIX. Anem, post cie umum numeri nobilium δ' Erant incomiti js etiam Sesaris legati qui charissimorum ramum nostrorum, pori magnasiillvas a Turcis retulere clades. Vndem coma
acceptas clades se rin statu nostra non uubare mune deliberatum, quae via superesset λῆ detumeneum frustrati ad extremumsumus stendi hosti immanissimo Consulii duo fuere non suum ae omni d ελθε auxit,1 ἀ capite et capita. Primum ut consulto Rege Pannoniae, Fumma Christianorum Principe consequanisedlHungariae fines Germano militi commendata per m1 riam copus minis illatam ad nouum inirentur. Id si Regi ut fari non videretur; Italiatillum protio catil impulsi estiati tande Caesar comitia Impexij indiceret, ipsiq; ades.s mas rebus flere nostris bellume. Niset,id acturus potis Iim v,ut quq anno seet ea componere: pacem igitur iterum Mobis oblata gesimo innando fueranti Ratis narconstiturusicum in mimus. urgente hoe poteκtismo h ita,nouo mandatoac rinis sanciret in eos,qui te, eg quorum mamme intererat pacare Italia,limperata esset negaturi subsidia. Postremum Esem turbannias sedi omnia pro lubidine peruer- consilium probauit Cestir, iussitq; ad diem tere conantibus es nostra grueeiorum nostrorum SS. Trinitatis Norimbergae conueniri. Ibit deinceps uniuersa res Christiana in majus men Cesar non cor ruit,stales eum misipyrolaberetur Asimmen. Haec exeelsea Dominati sIII. Cal. Oistob. ΑGnmo Pontifice legatus ni vestra declaranda censuimus , ut conflia n I aduenit, coram quo salutar iudicia agitata
Fragdi causas tam belli Umtonstra pie elisunt'; sed post grandem expectationem , nisreligiose aduersus hostem susiepimus, Gur; per lpraeter verba nostra est assequuta calamitastun citer tessimus, quam reos, suam inire peri grassante interim line in viscera Christis impiam ct inhumanam nolis iminum -ces norum. Mathiacum Fnder cossiissici μαι. tarem eoatafuimus illastris Dominatio mestra δε ιια cum Maximiliano vnica agnosco Cau intel at, ab qua mυι alienam esse test , quodibis. Quis fuerit in culpa paru re inquirere, ad nos per amorem in iam lannam inflexio Mou hine video triupliare, denosae subis ἰ
ἡ Duliniam vere Fri ardoresed impari licem erectam gestabat pro tessera, cum sui
xxxxta fortuna arma rep tum Maximilia-l gundi decussatam. Astu itaque rem aggre nus, derademicus. Ille ineunte Augusto cumldiendam rati Michael de Nerges, Thomas Α- uxore Namurcum ad Mosam ciuitas colo manus, qui sexcentis praerias Anglis,tres na bris est j venit. Eoque in fidem recepto Lues saccis feno plenis onerant, sub quibus a Lucemburgum, ubi ibpitis turbis, in Hobimati latitabant milixes, hos reliqui cum,
landiam redist, ut motus sedaret, ciuiles .iclasse subsequuntur. Cum Dordiacum veniLDydam ingresturus, Obvios habuit ciues,lsent, a ciuibus mercatores creduntur'. MI- qui capita ac pedes nudi, supplices errato-ilites vero e latibulis aegressi, portam Ooc rum precabantur veniam . Orabant interldint, in oppidanos ad arma trepidantes , cqtera, ne Anglos in ciuitatem adduceret. tenent, donec adueniunt socii. Tumon
Nonnisi imre ae merito respondet is se fa-ines simul ciuitatem inuadunt. Consul cuctiarum Portam cum sua comitatu ingres ues ad arma ciens, ω primus in hoste sus, ultis πr omnes plateas facibus ae lu-lrrgens, in Elmondanum incidit, sed cruri cernis accensis noctem illustrantibus, noniacc o vulnere, pugna excedere Cogitur.eexe. , priusquam deseditiosas p am capi. Reliqui acriter tuentur locum, a quibus vula. .... xi -- Dotaracum exl Hollandiae neratur Am isanus, qui cum Anglis fortis p . . t ciuitatibus supererat , quaeaquis circumdataignabat . Cesiere tandem ciues militibus nu- hostiles irridebat incursus. Hamatorum fia mero & viribus impares cu seabiectis dedis-ctio in ea pripollebat,& cum Geldria in no lsent armis, praeter 1editionis ainstores, in gra
xi ban m molira dioebatur. Propterea omitiam recepta sunt.Inueta apud eos est moneta
129쪽
s. lux in una Prae lilia Gallica, b altera Gel .s,. driae habebat insignia.Pacata Holhandia,. Daeimilianus Buscumducis Brabantiae ciuita CXCI. tem literis armisque nobilem profectus est; Vbi Aurea Velleris indicta erant comitia Rug. Capitulum vocant ) ad III. Non. Maias. Plu-
Vuum rimi adlegantur in ordinem, loco eorum quam o,is Obierant . Quorum primus PLlippus Au- stris strius trium annorum puer, qui eo cum Maria Principe matre venerat. AEgrotabat tunc Ludbulcus Rex Gallorum morbo diuturno,ac Rox Gal. dissicili. Suis minime fidens, ne ob morbum
contemptus, regno priuaretur, pacem cuiariebar. Inde Hesso castello se includens, nulum admittebat, nisi de quibus optime sentiret. Caesaris cum aduenissent legati, eos benigne habuit, libenter audiuit, &ad an. num inducias composuit, nec longe violauit, Filiis, permisi L. Nam Bruxellae Maria scitur euixa filium,cui nomen Franciscus t mortuus ι . est codem anno ) postquam ex puerperio confirmata, Harmoniam petijt; Ualcnoenae cum esset , Gallorum aliquot milites locisae ressi vicinis, Cambresis arcem negligentius custoditam, noctu admotis scalis, o cuparunt , suburbia exusserunt, ita ut Maria Brugis abiens, incendia ac fumum emi. nus viaerit , iniucundo foeminae spectacuCCXCII. lo, & mortis imminentis praeludio . Haec ista cum animum venando oblectaret, ex equo prolapsa, lumbos &femur grauiter offendit, &dies viginti ex eo calu decumbens, rebus testamento ordinatis, decessit U. Cal. April. Ludovisus paululum ex morbo recreatuS, nuncium de Mariae obitu, laetissimo accepit animo, rei bene gerendae sibi mul- Iarum. ra pollicitus. Amisia uxorὸ aiebat )Max milianum parum auctoritatis apud Fetias , . minimum apud Gandauenses habiturum, qui caeteris rivitatibus potentiores, Burgunicae domui miniis exanimo studerent, zz nouis rebus
viderentur idonei. Principum liberos hi cum c cui taucarent, & quasi in tua potestato ten
Cm'. rent, per Cord eum corum animos sollicita
Mariare. re Caepit , ac cle matrimonio Mar aretae
riseia L. Maximibanι filia cum Carolis filio λlphino
Catena Historica. Lib. XLII. Cap. II. I 23
glorum Regis filiam ambire simularet. Lo-
uanij postea Maximilianus Philippi filij tutor
declaratus , cum Attrebati conuenire vellent Gallorum , ac Flandorum legati , ne quid occulte ab illis geri posset, ex suis quosdam adiunxit . Eumenim minime latebat,ia Gandauenses Gallo addictiores factos. Permultos dies consultum, utrisque visum est, pacem optime fieri posse, si praeuia iniuriarum obliuione, Carolo filio Regis Murgata CCXCIVretha desponsistetur. Sic rebus conis tutis, Mis z: legati utriusque partis Regem adeunt, ut
conditiones confirmaret . Quibus siti co- Dι b n. piam aegre fecit, morbum, quo extenuatus erat, dissimulare satagens. Tandem intromissis, triginea aureum scutatorum millia, praeter vasa argentea ambrefacta dono dedit,&pacta iuramento firmauit: ea conditi ne, uti Maximitianus iuramento diceret,
qua die filiam vellet traduci.Itaque die dicta,
Archidux Philippo, ac Margaretia Pra entiubus, in aede D. Ioannis conceptis verbis iurat, se ratum habere matrimonium, ac pacis leges, suo ac liberorum nomine, quibus tutor csset, accipere, &ad aetatem maturam,
bona fide seruaturum . Nec fides defecit Dis edentibus Gallis , Maximitianus illustrem admodum legationem ad Carolum Delphinum generum suum instruit, quae affini. ratem gratularetur & pacem , ac sponsam breui aduenturam significaret. Legatos paucis diebus subsequitur Margaretha, quam deduxerunt Mopsus Rauens Anius, Philip pus Seuerensis, De Limietas, Viserus catacetularius Brabantiae. AJerant & Geldriae principis uxor Vidua,aliaeq; illustres siminae. Reru-niam deducta, obuium habuit Petrum Bosi nium Belli ioci regulum, cum Anna uxore Ludovici Regis filia, & frequenti nobilium ac macronaru comitatu. Ubiq; maxime Parisijs quasi sequestra pacis excepta, Ambasia accersitur, quo iam Ludovicus Principes iusserat
conuenire.Ibi coram omnibus matri montu a
Rege cosirmatum, do sponsalia ritu celebrata solenni. Quibus paulo Ludovicus superfuit . MATHIAS REX H G. TERTIO' MOVET IN AVSTRIAM. Ann. 1483.
GLiscentibus in dies inter Mathiam ,
&Caesarem maioribus discordijs, le m. VII. gatos ille misit ad Bauaros, ne armis cum Caesare sociatis , Principes quicquamis in x moli-
130쪽
moliruntur in Hungaros Austriae inhiana' 'I' tes. Qua super re , Boiariae ordines decreuere , ne quis absque Romani Poneἰficis auctoritate, omni ope contendentis, ut
Christiani omissis dissiclijs , in Turcas arma
conuerterent, milite, armis, auro, Caesari His sum serret suppetias aduersus Matthiam, ve No N- rimbergae suerat constitutum . Ab Ham-
. burgi obsidione porta hoc dicebatur Ases ) bellum Mathias exorditur. Imperator audita obsidione, cum id prouinciae suae
propugnaculum foret, ne rem tanti momen.
ti per socordiam amitteret, non bis valido tentauit occurrere exercitu; sed Hungarus hoste pullo, Q oppidanos coegit, ut cum extremam reformidarent inediam,se se dedunt. Aliquot adhuc dies poterat arx propugnari; a praeficio tamen acceptis tribus aureumiae e millibus, Rugi traditur. Capto Hambur XCvi. go, Styriam Populatur, ac plurimis deuictis oppidis in hyberna domum secessit. Caeseruero avectis liberis , rebusque charisti. mis , Graecium se recepit . Filiam Cun gundem misit Oeni pontum, ubi Sigi'un-d Austri, curae commendata degit, donec .si ' eam Albertus Boius nuptum accepit. Sequen- C. ea. ii Anno Austriam Matthias iterum ingres,iabis. sus , Corneoburgum obsedit. Caesar vero conscriptum ex Noricis & Vindelicis milite eo mittat. Fit pugna, ex qua cedere coacti Germani, in vicina se recepere oppida. Manent nihilominus in fide Comesturgenses, etsi in summa commeatuum inopia , equis,
fetibusque vesci coacti. Pugnatur quotidie sub ipsum nibus, &in fossis, ubi Stephanus Dauid Haυν non ultimus inter Mathiae duces, periit. Vi desperata, fame oppidanos domare statuit r ibique suis ad obsidionem relictis , ipse in Vatichos ire parat, ad liberandam Achillam . In itinere accepto nuncio, de Achillaea& Nestoralia iam ca- ους η , ptis, in castra redit. Com burgenses vexo neque auxiliis, neque commeatu subleuati, deditionem fecere. Anno postea sequenti Mathias Vieritiam arcte obsidione cingit;&ne commeatus aliunde inserretur, omnesiarum aditus liuercusit.Inde cum praetoria- Ann sal.
nis Gersdoroius mouens, dum capere tenis δε77 tat, prope eum mors coepit. Dum enim in humili tugurio cum familiaribus accumbit, ferreus globus ex oppido emissus, rem rupto pariete , proxime ipsum decidit . ee Hinc animo iam commotior, oppidum sum- Musi. mavi aggressus capit, ac victor in castra reuertitur. Mundique vrsente, obsessi omni auxilio destituti , execrabilique fame adacti Cal. Iunij, deditionem non sine perpetua Caesaris ignominia fecere. Ingens eo die te raemotus Regem non diu urbe potiturum , ibique diem nouissimum obiturum signis cauit. Capta namque Vienna, quinque tantum annis ille stiperuixit. Vienna potitus , in ulteriorem Austriam exercitum mittit , ipse vero in Morauiam contendit ad dietam, CC quam ad Iguviam ex composito cum ma- diuiso Miamiae Rege prestituerat . Ad l, factandas enim Austriae vires, dc frangen- - .dam Caesaris potent am, nihil commodius esse censebat, quam hemicum Regem, bellicossima gente pollentem sibi concili tum habere. Verebatur, quod antea semel acciderat, ne instituta cum Hadistio amicitia, Caesaris arte dirimerctur, ne bellic sum iuuenem, & ad clarissima quaeque i cinora natum , Fridericus magno stipendio conduceret. Quod si Caesar auro irretisset, numquam Pannones Austriam occupassent.
Verum quod Hungaris studentes , id Fria derici auariciae aescribunt , alij ad religi
nem vertunt, ne arma Christiana, Frad
risi dolo inter se dicerentur concidere. Ipsos Imperij principes in suppetias non acci-uit, cum posset. Neapolis itaque sola cum adhuc praesidio teneretur Caesareo , poli longam & duram obsidionem , deditionem fecit , in quam ouans Maiams ingressus, celebrem egit triumphum . Inter tot casus, & discrimina rerum , de ipsa fortuna triumphare Caesar voluit, α ρο- C C . tuit . Vnde haec verba , loco symboli , passim usiarpasse referunt : Summa fa-licitas est, rerum irrecuperabilium obbuio.
FLANDRI A MAXIMILIANO DESCISCUNT. Ann. i 86. Mortuo Ludovire Gallorum Rege apud
Turonos caritas successerat si ius xvi Margaretia Austria nupserat.Huius patroeunio fideles Flandri nonnulli, ex Candauenta
