Miscellanea curiosa, sive, Ephemeridum medico-physicarum Germanicarum

81쪽

Observatio XII. Depupictis ocularum cordi formibus. 'Verum qiod natura in numero negaVit, iterum in magnitudine compensavit, est enim testiculus dexter duplo major, quam pro praesenti aetate esse deberet. OBS ERVATIO X XI.

Dri. D. PHILIPPI FRAUNDOR FFER L

concita pri lam puellam quinquennem febre continua laborantem curavi, quae a nati ita ti: Popilli ocu Iorum cord i formibus, id est ' guram qua pictores cor notare olent, perfecte referentibus, praedita erat; a terum. recte distincte, clarea videns. OBSERVATI XXII.

De Iuvene supra finistrum 'pochondrium caput

Drforme habente. mductus est nuper in hanc Civitatem publicor spestaeulo expositu Iuvenis , sedecim circiter annorum , Natione Italus , quoad reliq a bene sormatus , ast a primo ortu super hypochondrium sinistrum caput informe proprio sensui motu praeditum habens Magnitudo hujus capitis erat utcunque justa, oculi clausi, palpebris ciliis tecti, iterumque humore quodam lachryma referente madidici nasus nullus, sed illius loco duo sub mento foramina os clausum, perinversum labia dii tracta, irregulari , horrida , dentes sine ordine dispersi capilli longi, nigri praetex caput etiam collum ina ex claviis culis tele obscuro modo praesentabat item pars pectoris mamillarum notis conlpicua. me hoc capites reliqVo eidem adhaerente corpore non nullae lolemnes 'aestioneS moveri possunt, de quibus alia vice. Brund Augustam in dis a Iaηuar. Anno 16o0. mi sis Confer Historia Anatomicas Ili tris Bartholini Cent. . Hiit. LXVI. OBSERVATIO XXIII.

De Pulvere dato, ad extorquendam incendiarii confessionem. HES apprime quadrabit ad Clarissimi Domini Doctoris Samuelis

Ledem observationem LXXXVIII, in Decadis II. Anno VIlI, ubi

82쪽

ο vatis XXIII

ubi vero ille de contrario enectu agit. Hanc beate defunctus Parens meu , Vondam ex ore harmacopocae Studiosi , qui tum temporis Rendsburgi in Holsiatia servierat &lharmacum praeparaverat, notaVit, quae ita se habet Anno MDCXlI, mutilus quidam mendlaus, simul incendiariusic homicida, Sagebergae tortaurae lubjiciebatur. Hic cum nullo modo ad confessionern cogi posset, adfuit Consul Rendesburgens, nomine don Urseni jussit, ut prius torquendo omnes Capilli abraderentur; postmodum tergotenus male Mum aggressus est, ne faciem Consit lis videre posset, jussit ut in continenti sequentem potiunculam hauriret, Vae constabat e Mastiches , Myrrhae, Aloes Epati crein Viridi aeris anaticis partibus , cum Aceto vini mixtis. I epota , Carnis cimandabat, ut torturae bubderet hominem, quo fadio, incendiarius Homicida hic evomere omnia fatagebat, ab elem autem materia eXsurgebat Spiritus familiaris, si non malignus, forma militis, caligi. eruleis indutus, qui se Christianum Frideri cum malo omine appellabat, quem Latro adhuc torturae subjectus ita alloquebatur : Quo tendis Christianest itane mihi quondam promisisti ' cui Christianus hic, minime Christianus Cogor ut te derelinquam&discedam hoc dicto, disparuit phantasma. Ex hoc casu videmus quanta sit potestas Daemonis in iliis iniquitatis, quomodo ipse miseris his hominibus quidem multa promittat, tandem tamen illis malitiose illudat.

OBSERVATIO XXIV.

Dn. D. IOHANNIS CHRISTOPHORIBAUT ZMANNI.

De Foetu in uter exsiccat0.

ANnoMDCLXXXIX, circa tempus Paschale, Uxor Tabellarii nostri Henrici Zoroberflex upprestis hae tenus mensibus4 insequente motu Embryonis gravidam se esse percipiebat Circa bestum autem Pentecostes, per duas noctes insequentes horrore Febrile patiebatur, & motum Embryonis ab eo tempore Mater non amplius sentiebat, tumorque ventris indies subsidebat, adeo ut vestimenta strictiora, hactenus remota, rursus capessere potuerit, aeterum tamen nullatenus male habebat. Quid fit mensiis Iulii fine, partum edebat mortuum, ita exsiiccatum, ut osseus plane, cute saltem luperductus appareret, Lochiis parcius, aut fere nihil liuentibus, nec Lacte in Mam

83쪽

OBSERVATIO XXV.

Dia D GO HANNIS CHRISTOPHORI

De Morbo ex incantatione Mirabili

ANna Elisabetha Jacobi Adamistestis Regiarum pecuniarum collectoris Dioecesios quondam nobilis Monasterii in Harsseld, filia.

Puella sedecim annorum , hactenus purgationem menstruam non ex perta, poliquam Anno DC. LXXXV, Dominica Iudica, cum Parent us facra Synaxi tua fuerat, eodem die male habere cepit, indies ordinariorum et culentorum appetitu destituta , nihil appetiit praeter fa- charata, Poma, Mala citria. Feria autem tertia Pentecostes, hora

vespertina Septima plane phona per quadraginta octo horas jacebat.

Decimo Julii, hora matutina septima, horrore Metu perculsi eVigilabat, Sciale Symploma singulis horae quadrantibu patientem invadebat, curabatque per interValla quadraginta octo horaS. Interea temporis per duodecim dies obstructionibus alvi laboraverat, quae nullis laxantibus, purgantibus vel clysteribus cedere volebant , quorum cohors cum aliis Medicamentis a Chymico famoso Domino Michaes Bercto Id demi leno , arburgi tum temporis degente, tranSmittebatuRTandem proprio motu Ceces, sed cum maximis doloribus ejiciebat , quos pari cruciatu sentiebat patiens, quando Urinam reddere satagebat, ubi Saxo rigidior per dimidiam horam iacere cogebatur. ra terlapsis supra nominati quadraginta octo horis, per triduum misera clausit oculis, ratione destituta, sine cibo acebat, praeterquam quod pauca erevisa interdum reficiebatur. Finito triduo, intensissimosci uciatus sentiebat, ita ut exclamare cogebeatur sentio ardo-idinin ictus aruum circa praecordia & in abdomines quae anxietates per intervalla singulis emi hortis eam invadebant, ubi manus adstantibus porrigebat, ea firmiter tenens, donec dolores cessabant. Post ParoXysimo hosce, non poti erat misera puella in praesentia cujuscunque hominis digitum, ne dicam manum aut pedem OVere, ab- lentibus autem, motu pollebat. Si post paro xysmum ei potu praebebatur, vociferabat Eheu flammam in gutture Itomacho lentiolPost haec lingulo crepusculo hora tertia, iteratos sentiebat ructus. Pos motu convulsivi, cum sero ejulatu presso pede insequebantur,q; ad meridianum tempus durabant, post prandium libera manebat.

Dec. III. Ann. VII. I VII F ad

84쪽

Observatio XXV.

ad crtiam matutinam SqVe Principio Iulii absentibus arentibus, eiecto in cutam prope stantem devolvebatur, de qua sine dubio in terram praecipitata fuisset, nisi Frater praesens casum praecavisset. Audito tumultu iam ore Filii, Pater continuo aderat, filiam comprehendens in lectum deserens. Illa contra Parentem torvis oculis intuebatur, anxieque parietem adspicien exclamabat quaeso ne me auserati l tum sub lodice se abscondebat, mox resiliebat, tandem strangulari videbatur inde exclamabat: Ah l obesa illa me occidere conatur Ejusmodi insultu in tertii diei horam matutinam septimam se protrahebant, ubi cessabant, & puella, sui compos, Pastorem loci accersiri petebat, cui illa sola cum solo, dicebat adfuisse duas Vetulas, quae illam occidere conatae, pessime unguibus lancinassent, monstrato brachio dextro, ubi tumor aliquis apparebat Pergebat Vettilas hasce inter se mussitasse: si jam prompte eam non occiderimus, imposterum nihil emciemus. Ab illo tempore per dies nonnullos intacta manebat Patiens, quibus praeterlapsis, gravissima Tussis eam adoriebatur, ubi nec Vinum, nec Cerevisiam oblatam, sed Lacisci dum

appetebat Principio Augusti mensis, de latere in latus Lecti cito

motu provoluebatur, Ut continuo adesse oporteret aliquem, qui prohiberet ne Caput graviter lateribus spondae Lecti, aut parieti allideretur, quem motum lamentabili cum voce, gestibus perficiebat. Accidit etiam binis Vicibus, ubi eam propinqui in intervallis solam reliquerant, quod patiens e lecto in pavimentum descenderat, quando autem custode cubiculum intrabant , illico in terram procidebat rigida acebat Ab illo tempore morbus Tertianam mentiebatur, in cujus ardore delirabat, circa quintam vespertinam autem, febris declinare videbatur. Parens, cum aliquando Lecto adstaret, Filiam percontaretur , ut se nunc haberet anne mox restitutio sanitatis sperandaci utrum etiam Vetulia adfuissent 8 respondit suspiriosaci inique me macerant, di imposterum gravius tractabunt haec loquendo truculentos insultUs patiebatur, ad horae qVadrantem durantes, quibus attondius Moeren Pater adstabat Postquam ad se rediisset, rursius Pater inst ibat quid in hoc Paroxysmo sentiisti illa non audeo die re, respondit Ariis parens hae vice acquiescebat, quoniam ordinarium paroxysimum adventantem praevidebat Post hanc Parens novita e avidus blandimenti aliquid elicere conabatur, cui filia respondit: Q laeso sinas, si Sagas illas adhuc semel nominavero , debi-aeas poenas litam. Hoc dicto, in contiuenti eat raordinarie affigeb,

tuta

85쪽

De Morbo ex η cantationem Dabili. tur. Alio die aegra anxi muta in Lecto se volutabat, interjunfiis

manibus agonigantis infla dissiculter respirans Appropinquante Septembre, rursus alia erat rerum facies, nam per intervalla Moertis diei horis, immotis oculis, pollicibus firmiter intra pugnum conclusis, pu- ante ore, Epilepticae instar jacebat, cujus paroxysmi horae quadrantem quidem non excedebant, sed Parentes tanto magis almigebant Paulo post Abdomen distendebatur in duritiem Tympani, facie ac scapulas brachia in tergum halter pedum antrorsum, alter retrorsum letor qVebatur Mense Octobri ypius per integras horas mortuae silmilis acebat, adeo ut adstantes Balnino Aqua poplectica Patientem renicere opus haberent. November alios excruciandi modo habebat, nam primum valde detorqvabatur, postmodum Vasi extasi correpta, immota jacebat. Vigesimo quarto hujus mensis, cum frequentia suspiria emita teret, Pater percontatus eam saepius quid esset, sed nullum tulit resiponsum, cum autem institeret, rei pondit illa : misera i jam tertia accessit Vetuli, quam nomine enus indigitabat, haec dicens, illico tam atrociter tractabatur, ut nihil supra. Posthac adflantes nunquam ausi fuerunt quidquam de Vetulis loqui, nam talia audiens Egrota, ipso momento illigebatur. Insequentibus diebus singulis bilioriis ructus maxuDa viascendentes, cum lamentabilibus ejulatibus prodromi erant insequentis deliquit. Mense Decembri mane hora tertia iterum incipiebant supra descripti ructa sic clamores, qui post mediae horae spatium remitae bant, usque ad septimam matutinam insequentem, Ubi singulis bilioriis quietos paroxylmos patiebatur. Nunc a vigestimo primo Decembris ad vigesimum extum usque, singulis horae quadrantibus cito S in desinenter

in Lecto de latete in latus provolvebatur, Ut cunae cum infantibuSlb-lent, cum maximo& hactenus inaudito clamor ut etiam vigessimo sexto, hora vespertina quinta , vicina Pallori Uxor, clamoris commiterata accureret, tum aegra capillos , informam corculi aut pulvinari S in quo muliereSacus suas recondunt, limiter involutos, in quibus adhuc fasciculus straminis S duae acus tortuosae reperiebantur, evomebat. Vigesimo eptimo, eadem hora, lutum vel argillam cum una Acu Vomebat. Vigesimo octavo, eadem hora vespertina in praesentia Pastoris loci & ejus Ussioris, Paleas, Vestucas lineas, Capillos, omnia in or in colla uti consarcinata& novem aciculis per omnes angulos pertexta evomebat Desuperfruitulum fili aurichalcei, adhuc globum pilorum, corta si ullo cum setis Suilli concisis intermitatum. Iterum vigesimo nono, liora Vesper

lites consueta piaetentibus Pastorein vicinis, vomitu laborabatinormi -

86쪽

Observatio XXV.

ter, tandem pilos caninos, filamenta virgultorum, ex quibus corbes conficiuntur, syndonis frustula, foeni calamos ad digiti longitudinem convolutos, infixi septem acubus, reddebat Insuper cannabim cum virgultis una acu, sceno Obductam. Haec supra nominata omnia iteratis vicibus cum tanto conatu rejecit, ut etiam postea mortuae instar acuerit , nec respirationis ea signa adessent, qVae plumam movere possent. Finita hac Tragoedia, dolores aliquomodo cessare videbantur, ast trigesimo Decembris, hora nocturna secunda, praemissis ructibus, clamores soliti per quadrantem horae audiebantur, cessabant postea, quieti sedabat patienS, quae autem non diu durabat, Verum circa septimam matutinam leviter quidem recrudescebant, uti etiam circa octavam insequentem. Cum ad se rediret, Pater de statu suo Patientem percantabatur,

utrum ne meliora speraret ' quibus nihil resipondebat, instante ulterius Parente , tandem in hoc aenigma erumpebat Videbar mihi in somnio videre discessium duarum Felium fuspectas Vetulas intelligebat remanet adhuc tertia, & mihi minatur singulis noctibus paroxysmum graVem.

Plura mussitare conabatur, verum trivarius accessus paroxysmi vocem

praecludebat. Postquam Pater prae moerore discesserat, Filiam cum Matre in hypocausto reliquerat, finitis paroxysimis Filia Matrem ita alloquebatur: O me miseram' egone statis superque angor quare maipsam excrucior 3 si tacuissem non hisce intolerabilibus tormentis subjecta fuissem, imposterum cautior facta, tacebo. Quibus prolatis circa

duodecimam meridianam mente doloquela privata jacebat, omni diluculo paroxysimos fortiores duos, singulis autem diei horis leviores susterre cogebatur. Anno subsequente MDCLXXXVIII, primo Ianuarii, hora secunda matutina, cum solito more miserabiliter excruciata fuisset misera, Parens ancillam jubebat, ut sibi auxiliaretur, quo filiam in hypocaustum e cubiculo deserre possent. Inter portandum Ancilla manus Acu pungebatur, quam ipsa ex indusio aegrae evellere cupiebat, Herus autem prohibebat, juben prius ut candelam accensiam afferret, qua allata, in limbo inferiori indusii inveniebat filum nigrum cum nodo,

ternis anfractibus fimbriae intersitum, acum autem fartoriam non reperiebat. Quinto Ianuarii Acu punctoria indusium puellae cum linteamine lodicis conjunctum apparebat. Nono Januarii, hora decima antemeridiana tormina Ventris sentiebat, e exonerabat cum excrementis Acum sartoriam incurvatam, cum duabus aliis acubus similiter incurvasis. Post biliorium rursus secessum parabat cum torminibus gravissimis

di tres Acus dejiciebat , quqd etiam decissio tertio lanuarii mane hora

87쪽

ouarta fiebat. Hac vespera Patienti Medicamenta propinabantur, quae tenerosissimus Dominus erct ringius, Magni Toscaniae Ducis Ham- burgi Residens miserat, verum post assumpta, ut antea, semper graViO- res sentiebat cruciatus. Nunc plurima quidem verba proferre incipie- qat, sed ea valde pueriliter nec ullum adstantium, licet antea bene notum, nomine proprio vel appellativo alloqui valebat, sed omnes indiscriminatim dii Eufem vocabat, multa de pediculis garriens Tartifebit ius nod 3. Simulque Faciem, Pectus&Manus abstergebat. Quando soliti ructus e ventriculo ascendebant, dicebat cum horiore. 2ldestiatiunt bittere ius e Decimo sexto Januarii Matrem ita alloqueba

i luit belli mi doti, ni o quam Mater increpabat, dicens auxilio Dei &Medicamentorum eam sanitatem pristinam recuperaturam fore. Cuiae rota regerebat Ci)i 'a' me ter me et molliet hel st mih nid, et mill detur drare n. Plura loqui tentabat, Verum gravissimi eam ParoXysmi decies iteratis vicibus invadebant, ut vix resipirandi locus inter esset, quibus remittentibus, lenioribus adhuc sexies vexabatur. Hora quinta vespertina soliti paroxysini redibant prae siente Domino Pastore, cum Vero ad se rediret, aegram Pastor blande alloquebatur, Filia mea, numquid craS, si Deo placuerit, mecum Templum intrabis at vero illa: De rus se bit. Tum Dominus Pastor Parentibus salutaria medicamenta propinabit illa Chira idon et heis ini dod nio. Haec dicens: sex extraordinarios Paroxysimos patiebatur. Post abitum Pastoris, Patiens hoc modo sectim ratiocinabatur : Qui ivelli et elido oon folde et

plura insuper mussitabat, quae intelligi non potuerunt, quandoquidem vox praecludebatur ab invadente Paroxysi no gravissimo, qui miseram de latere inlatus vehementissime volutabat, retrorsumque saepiuSconvellebat attolle sat, quocirca moellissimi Parentes iterum Pastorem accersebant, ut tanquam ocularis teliis precibus4 consolatione assisteret. Causam superius allati ratiocinii & perpessi mali, hanc putabant Parentes Dominus Baro Bidalit, quondam polliesib ejus loci, fratrem pro Serenissim Galliae Rege Residentem habebat Immburgi, qui hujus Puellae causa cum Generosissimo Domino Kzrckringio sermones miscuerat, quissimul curiositatίs4 opis serendae caula petierat, ut Puellam Hambursum deserrent, qua de causa Parentes e illa sciscitaverant de consensu itineris cui annuerat. Decimo nono Ianuarii aegra ordinarios Paroxyς mos hora matutina tertia lanuebat hora quarta Alvum dejicere cupie

88쪽

M Observati XXV.

bat, ubi cum tavissi imis doloribus prodibint Acus incurvatae tres. i. gesimo primo Ianuarii hora vesspertina Sexta iterum secessum appeten8, cum gravissimiS lancinationibus, tres traminis culmos, longitudine digiti excernebat Vigesimo tertio, media nocte ad primam usque insolito modo angebatur nam linteamina Lodicis duolicata ori firmiter admovebat mox in Ventrem pronam se projiciebat, faciem Cervicali involvens tum ambabus manibus a se abigenae, clamans indesinenter:

ardegi anu' Vigesimo autem sexto, hora septima Vespertini a.

mentabili cum eiulatu ejiciebat cum excrementiS acu incurVatas tres. Primo Februarii, hora tertia matutina eadem rin ethodo ut vigesimo te tio & vigesimo quinto Ianuarii torquebatur, ksexta Velpertina cum vehementassimis torminibus alvum deponebat, simulqUe Cum XCremen.

tis Acus incurvatas tres. Indies per intervalla singulis horis accessum sentiebat, in quovis accessu nonaginta concuSsione serebat, ubi ad quamcunque clamabat: nies megi Tum observabant Parentes Cordialia propinata nihil efficere nisi Patiens e Cubiculo in Hypocaustum deserebatur. Quarto Februarii Parens Tincturam quandam a Domino Residente erckringio transmissam applicaVerat Patienti, undem Ore solito longiores graviores Paroxysmos patiebatur. Decimo quarto, praemissis atrocissimis doloribus, cum exciementis treS AcuSincurvata deficiebat. Decimo sexto, hora secunda supra modum Paroxysmum patiebatur, cum clamoribus smeg P egi . Megi velato capite&absconsa facie, qui ut plurimum ingravescebant, Cum Paren iter meditabatur pro alute Filiae nam in nostram etiam Urbem pe auxilii Patien-tgm deferre conabatur, ubi qualia perpessa Patiens a s 7. Februarii in Martium usque propriis vidi oculis. Praeter supersus allata Parens observaverat, quod misiera Filia a quarto Februarii in hoc usque tem- us singulis horis quinque Paroxysmos perpessa fuer it, di in quatuor prioribucconcussiones Sexcentum, qui autem in plint aut XX redacti fuere tum rursus incrementa sumsere, quo Visa cccitu, quo in hora quinque patiebatur, concitis sui e do: cori ibus, crini clamoribus totidem meg mgl Cum respirare paulisper concedebatur patienti, cum julatu querebatur ah a iide olde Gai eda sunt mea

hor ora iit', dein Z f Tum genua semiter pectori admovebat Sciali moOco rhnebat. Cum iuuae Parsalus vider ni, Medicamenta

89쪽

De Morbo ex incantatione mirabili.

nihil proficere, tanto ardentius precibus publici Sin privatis, tam in Tem plis huius Civitatis quam ruri incumbebant latientem iterum in rus deserebant, Deo totam curam committentes. Igitur indie Paroxysmi diminuebantur, adebit saltem sex per totum diem pateretur, quam primum autem aliquid medicamento analogum propinabatur, pejus ha

bebat.

Trigesimo Aprilis Anni DCLXXXVII, circa vesperam inter vivos esse desinebat una e Vetulis suspectis, ubi ilatim paro Xysimi aegrotat iis nostrae minuebantur ad horae quadrantes treS , nec adeo clare vociferabatur suum megi vex Primo Maj querebatur, ea nocte aduodecima ad primam nocturnam usque maximas anxietate perpessam fuisse, nam

. Quamvis hactenus nullum nomen proprium proferre potuit, nihilo mi-i nus Parentes ex hoc sermone colligere poterant, quinam imae fuerint,

quarum mentionem filia secerat. Paulo post M tri dicebat Ud, semelq ii deen T; ne i dat viai et apmpllen topiis te . Vittam albam intelligebat, nam hactenus ne ullum Capita tegumentum persere ei

. 'iii iii tm fit e r. Tertio Maj e paro xylmis unus remittebat Octa is V iterum , quod etiam fiebat prima , secunda & tertia feria Pentecostes .: Vi e fimo sexto omnes Paro Xymi cessabant. Vigesimo quarto Iunii, festo sancti Iohannis Baptilla: sibi nihil boni promittebat Parens, quia, eae communi errore vulgi, hanc noclem eque suspectam habebat ac pro

90쪽

mi Maji, nempe Valpurgis noctem, idcirco sibi vigilias indixerat. Assidens itaque foco, circa mediam noctem videbatur audire confabulantes Vetulas, appropinquat propterea Januae domus, visurus quid rei it tum e longinquo horrendam, sed indistinctam & ignotam vocem audivit. Cum autem attentus anuae excubabat, duodecima hora nocturna sonabat, simulque filia ejulatum percipiebat, igitur ad- Volat hypocausto, quia accensiam Lampadem reliquerat, filiam in maximo animi angore, tecta facie, sudore diffluentem videbat, a qua facie perterritus ater , Librum precum arripiebat, recitata Canticum sacrum Beati Lutherici se in eo esse Durgii tim sero Dit 'temi Iesu mei ne Sreude. Quibus finitis, etiam anxietateS Filiae remittebant, jacebati quieta, sed rigida plane. Pater interim indesinenter Drando pergebat usque ad horam primum nocturnam, ubi brachium quidem aegra removebat loco cum suspirio Schmoti plura ex ipsa, licet concussa non elicere valebat Pater, igitur eam Di Vinae tutelae committebat,& cubitum se recipiebat. Mane expergefacto Parenti dice

que in simplicitate sua virium desectu acuerat, quorsum eam deportaverant vel deposuerant Parentes, sine ulteriore ParoXysimo. Decimo quinto vero Octobris, qui dies Sabathi erat, hora octava Vespertina, Patiens dormitum se recipiebat dormiebatque insequentem esiperam eandemque horam usque, a pomeridiana Vero hora tertia, in o lavamuSque, diversa concussiones sientiebat aegra, praesertim hora octavatam graVem artuum tremoremd axietates, ut nihil supra, quibus visis, Parens rursus preces stupra recensitas pro sialute Filiae orabat,in paulatim cessabant anxietates, Patiens etiam quasi somno sepulta per quadrantem horae jacebat, tandem ter 'scitando pandiculabatur, hinc iterum paulisperiacebat&Patrem aspiciebat, dicens: Tade marum functi Dia imp

bat, tentaturus quid posset, in terram demittebat Verum nec peS nec manus ossicium suum facere poterant. Ad focum igitur portari desiderabat, huic cum assideret, undequaque hetabunda subriden circum-Ipiciebat, cumque observaret Mergetes Cereales tribulo subjectas in aeri jacentes. iustaec verba erumpebat: Ecce gramen illud longum in quo