Historiarum anatomicarum centuria I et II, III, IV

231쪽

Caro cocta codore rubro siudans.

MEnse Augusto siccissimo & ferventissimo

16 2. carnem bubulam plane recentem sanamque, sale parum conditam in aedibus n5stri coximus. Post primam mensam reposita fuit in promptuario culinae vicino, quo alia ciborum genera condi solebant. Unus alterque intercessit dies , quum ad usus resumeretur reposita caro , sed tota rubebat liquore rubicundo, purpurae instar, exsudante, digitosque tractantium tingente. lUniversam ita externam carnis faciem obduxerat trubor , eaque rescisa, interior pars carnis sana & solito more colorata. Reposita vero in loculamen tum , iterum superficie tenus similis tinctura aspersa comparuit, idque repetitis saepius vicibus donec putrescoret. Causa tincturae non aeque manifesta. Ad armarium seu promptuarium referri non potest, quia, ut certus essem, mutari locum

jussi, nec unquam id in aliis eduliis ibidem loci

repositis observatum. Nec putredo manifesta culpanda, quia & recens erat caro,saporis grati &odoris consueti. Nec a sale exsudante provenit, quia alias salitae carnes non visae rubere,& colum- .has recenter assas eodem colore aspersas vidimus. An aeris coelique calidioris fuerit vitium morbo

232쪽

ΗIsΥ. CENT. II. 2 Osrain putridorum & malignorum haec aestate sera- .eissimi , suspicari licet. Crudam fuisse, cruorem que nondum coctione mutatum dicerem, nisi ac curato instituto examine plane coci am deprehendissem, nihilque ruboris interiori carnis loco , prorsus sanae coctaeque simili, apparuisset. Multis magnisque indicis, qui febricitantem me inviserant rem stupendam monstravi. Viderunt mecum omnes, & admirati sunt. Si superstitioso esse liceret, sequentis Dysenteriae Omen crederem , quae statim subsequuta & urbem populo sissimam multis funeribus, & domum nostram infecit. HIsaeo RIA XLI.

Sine Trepano cranii vulnera curata.

I Repanum fracto contusoque cranio imponi mus , ut partim os depressum elevetur , parrtim ut pus vel sanguis in dura meninge stagnans facto foramine evacuetur. Antiquis usitatam ad ministrationem, cum successu in Italia vidi adhiberi. Duo tamen exempla a se observata nobis narravit Ρerr.Marchetius Chirurgus Patavinus dexterrimus , Aquapendentis discipulus, in quibus sine trepano pus evacuatum. Juvenis quidam ex senestra prolapsus cranium contudit, unde con Vulsiones subsequiitae aliaque symptoinata. Cutis

233쪽

:o6 THOMAE BARTHOLINT ficta incisione per cranii poros pus exsudavit , siacui per cutum sudor solet. . Alius puer Nobilis Patavii cranio contuso, sanguinein per nares, os & aures emittebat Trepanum Mater refugit.Itaque neglecto puero post 3 o. dies, abscessit in capite orto & tinflammatione , pus ex naribus copiose essiuxit. Vocatus demum Marchetius apertionem cranii trepano se liciter quidem absolvit , sed , quia so. dies excesserat , mortuus tandem est puer, quum quartus' dies ex Hippocrate non sit exspectandus in cranii hujusmodi vulneribus.

Alia soli coelique nostri frigidioris est ratio ,

quae exactum Hippocratici cinii tempus non aeque servat , nec generosas istas chirurgias admittit. Frigidior aer inflammationem citam retam dat , & corpora robustiora depressa cranii ossa, juvante Natura, per se concessis induciis elevant. Vidi enim profundas cranii contusiones, sine trepano , in urbe nostra restitutas , solo Emplastro Magnetico & de Bethonica applicito. HIs ΤOR1A XLII.

Coutinuus ex utero sanguinis o

Amico heu quondam meo , 16 1. mulierem

234쪽

H1s T. CE ri T. II. 2o annorum 4o. quae tum ab annis tribus continuoniensium fluxu laboraverat, quo cessante sequuta fuerat per eandem uteri viam molestissima aquota materi*fluxio. EX continua ista naturae eva citatione ita debilitata fuerant viscera interna, ut hydropem minarentur , propendebat enim crumena quadam flaccida sub umbilico ubi inter pinguedinem & cutem aqua stagnabat. Adhaec uterus continuae naturae expulsiloni assuetus , ad huc statas prolapsus vices servabat, ut annulo fuerit involvendus. HISTORIA XLIII.

Fenis Romari Tires.

Rosmari & dentes penis in Musaeo meo vi-

suntur, ex Isiandia nobis per mercatores apportata. Penis osseus totus spithamas meas tres , aequat,crassus pollices duos, utroque eXtremo tu

berosus & spongiosus. Dentes duo ex mandibu la superiore dependentes longi quoque & crassi passim extant. Habeo qui in terra calcinati sunt, medulla Unicornu sossili simillima, in sanguinis fluxu adstringendo utiles. Os auten, pudendi sin gulare calculossis esse remedium experientia com probavit. Pulvis quoque ex eodem partum promovet , & secundinam prompte expellit. Quod . si extrema penis spongiosi parte tuberosa & spon-

235쪽

2o8 THoΜAE BARTHOL IN Igiosa fugatur cerevisita, stranguriam statiin seda re in urbe nostra compertum est.'HIs ΤORIA XLIV.

Varia Monctra humana pagyni.

observata. HADM 16 o. natum monstrum loco brachii dextri manusque pedem habebat informem duabus eminentiis donatum instar Lunae corniculatae , in calceis Gallicis conspicuae. Puellae ibidem prope hortum Soceri mei a primis incunabulis unicus est pes , in altero crus

deest, quod artificiali pede supplet. Vidi alium hic puerum 1631. digitis in dextra

manu carentem , loco digitorum carneae aderant portiunculae exigVae unguiculis ornatae, insensiles,

Pollex longior in omnes partes mobilis. Mesa in Sicilia occurrebat mihi 16 q. Vix consistente aetate, cui brachii deficientis loco solum os cubiti cum appensa manu haerebat. Roma juvenis mihi visus , cui labium superius ad detitrum latus instar longi rostri dependebat. Ibidem cuidam nasus adeo fuit magnus & pen dulus , ut velut proboscis Africani Galli, hinc

inde corporis motu commoveretur.

Neapoli mentum dextrum Viro adeo tumebat sui os in medio faciei situm videretur

ibidem

236쪽

Η1 s T. CENT. Π. 2 ' Ibidem Senex nobis notus, cui manus dextra

digitis aequalibus rotunda de globosa erat. Furentia sinistrum brachium homini deerat, cujus Iocum occupabant tres tantum digiti ex scapulis dependentes. Similis Neapoli mihi visus qui unicum solum digitum vice brachii monstrabat, pro arbitrio eius mobilem. Ibidem in Hetruria Rustico in occipite bursa

carnosa capaX enata.

homini palpebrae inversae apparebant. Atestae cuidam manibus deficientibus ungues ex brachio immediate excreverant. Encha se nasutum Vidi, cui ex dextra nare propendebat caro magnum polypum superans. Parsis i s. die S. Benedicti mulier sexto mense gravida Harem enixa est, capite fere piscis carpionis , quanquam lingua major , & rellia qua in facie plana. . A summo capite dependebant moles utrinque a lateribus carneae, similes hepati piscis. sin nundinis S. Antonii 16 2. vidi in

fantem duorum annorum, femoribus carentem, qui trunco corporis incedebat. Ex utroque t men stipite parvus digitus emergebat, Vestigium nempe pedum absentium. Brachia quoque m illa erantsine manibus.

Ibidem rusticae puellae in indice digito unguis

adversa parte accreVerat.

Venerin in alia puella observavi carneam mo-

237쪽

aro Τ ΗΟΜAE BARTHot 1 ut llem utrinque loco crurum productam, quae m nibus alioquin, pedibus & cruribus erat multi Iata. . iuidem mulieri labia oris ita intumuerant, ut los videri non potuerit. molia memini me vidisse puerum sex in manu digitis. Sextus tuas articulationes, ut reliqui, expressas gerebat. Lagduni Bat I638. femina vulgaris conditioni prope templum D. Petri enixa est foetum capite lfelino, caetera elegantem. Monstri occasionem imaginatio dederat, praegnans enim felem in lecto mo cum horrore viderat. l

'Io i nata in platea vitulina sutoris uxori filia capite equino grandi. Ibidem alia lserebatur capite suillo edita, sed incerta fama. l163'. Vir degebat annorum 26. litteris diditus, qui in manibus duos tantum digitos habebat, eosque crassissimos, cum parVa appendice indicis. Et egantissima literarum ele menta istis digitis pingebat, de quaevis munia angusta manu obibat. Talem & in oppido vicino vidimus

Patapii Helaeto duo pedis digiti connati e-

Venetiis puer sine brachiis omnia pedibus ex terra elevavit, in crumenam stipem reposuit, & pileo obvios salutaturus facile caput detexit. uastia alius arida manu pedibus cuncta pera' gebat,

238쪽

His T. CENT. 2Irgebat, securi artificiose utebatur, & natura defectum supplente, manibus commode carere videta

batur. ν

Plura in aliis Historiis suo loco retulimus pas. sim & in patria & itinere decennali observata. Qui oper0sam Μonstrorum sylvam amat, adeat Obsequentem do Prodigiis, minrishim de Mon siris, SI Fortunium Licetum praeclare hoc aliisque

nominibus de Republica Literaria meritum Senem. Romae hujusmodi monstra eYponebantures lustrata procurabantur, quia nunquam sine Deorum comminatione foetus portentosos nasci sed mala semper Reipublicae portendere crederent. At eleganter Seneca in Hippol: Monstra fato , moribM scelera implites. H1sΤORIA XLV.

Os in corde Urbani VIII.

CAdaver Urbani VIII. Pont. Rom. Princiapis laudatissimi 16 . in Augusto Romae

. apertum fuit a Io. Trallo Anatomico Insigni ad pollincturam. Repertum in sinistro cordis ventriculo os triangulare , literam T referens, &quinq; calculi in vesica fellea, singuli magnitu dine nucis avellanae, & in renibus multi lapilli exigui. Ex osse in corde varia vulgus de tanto Principe spargebat, ut fieri solet, sin deterio-O a Tem

239쪽

id in senibus, summa Naturae providentia . ut torpidus alioqui sanguis Velut stimulo addito ad imbtumincitetur. Plate l. 3. Obs non absimi-Ιe invenit os tribus articulationibus constans, de ampliorem fidem fecimus Hist. o. Centi. Quicquid Columbus I. g. Anat. contra Galensiae neget.

adulto pervia, IN corde Viri 28. annorum in Patavino Τhe- latro a Io. Te singio Anatomico Maximo, dissecti 1642. observavimus Ventriculum dextrum phlegmonoso corpore pingui repletum, quod imo cono firmiter annexum, adscendit ad patentem Venae Arterios, ductum, illumque obtur vir. In 'sinistro ventricut o ejusdem substantiae minor portio aderat. Ut interceptam sanguini viam resarciret provida Natura, patuit anastomosis illa amplo foramine inter venam coam &Arteriam Venofam, qua sanguis, ut in foetu,in sinistrum ventriculum ferebatur ; sive quod Naimra coalescere orificium hoc non siverit, sive quod Ieviter coalitum urgente necessitate vi reserarit& sanguinis impulsu, certe longo tempore ma

teria.

240쪽

ΗIs T. CENT. II. 213 tetia a phlegmone suit congesta, M a calore coriadis assiduo exsiccata & indurata. Quin mortis attulerit homini necessitatem, vix dubito. Febre maligna intra triduum extinctus fuerat , quod aucta per calorem malignum materia, meatum sanguini Iiberum interceperit.

SPelunca Serpentum ad oppidum Bracciani, vulgo ii sus dictum , a r. leucis Roma distat,

multorum narrationibus nobilis. Hancinnessi morbis frigidis detenti, Paralysi, Lepra Arthri tido , lue Venerea, Hydrope, tumoribus dolori busque,aliis vexati feliciter persanantur. Nudus aeger humi se sternit,nulloque Vitae indicio dato tamdiu quietus cubat donec ex suis antris hi dinde prodeant serpentes. Hi hominem arctissime amplectuntur corpore undique circumducto, sudoremque proliciunt I lingunt &abso

bent,donec omnem ex corpore aegro malignita tem exsuxerint. Cavendum vero sedulo ne motus ullo indicio se prodat reger, alioquin serpe res nec ex antris serpunt j nec si advenerint diu morantur. Hinc quo quietiores morbi curatio neri exspectent,nonnulli Opium assumunt, quo remedio etiam timori suo consulunt. Ingrediun-