Historiarum anatomicarum centuria I et II, III, IV

431쪽

Magnifico Reg. Ma . Cancellario D. Christiano lThomao, inclyto Heroe, nulliq superstitioni aut lmendacio favente, testata est, sed apparentibus lvisionibus angi se & turbari,& optare a naturali hac sibique quasi connata potestate liberari. De fide igitur dubitare non possumus,quia vigilantes Jc vident & narrant. Socrati olim suus ge- lnius seu Daemon adfuit amicus & futuri praescius, comes vitae inriduus, mentisq; illius hospes,de quo et Hater disserunt Apule,s l. de DEO

tonici omnes, qui medium inter Deum & homines crediderunt , fuse refutati a B. Augustino I. 8. & l. 9. de Civ. Dei. Certe Christiant,praeter Angelos, ductum scripturae sacrae sequuti, ignorant alios seu genios seu daemones Platonis cos. De aliis praesagiis quae Vigilatibus excidunt divina inspiratione de MIA ait: Animos vere profagientes , afflatosque, 9 quum iami re mi- dentur , non dormire , ct quum vigilare, non proprie

pigilare, neque more hominumsen bus uti. l.

i laxius praegnantibus an s.

DDηfus Halisamasseus I. . Hist. Rom. anno - tavit quadam peste duntaxat virgines M . gravidis

432쪽

H1s T. CENT . iI1. si gravidas correptas fuisse. Sunt quippe habitui teneriore & molliore ad resistendum veneno' imbecilliores. primi, Anni . mensibus satis calidis post *statem aestuantem, Halaiae plerisque praegnantibus male cessit graviditas, cali; dioris coeli vitio. Petechiis enim plurimi occubuerunt, & gravidarum periculum sequuturam pestilentiam prae' in t Infectus certe & in

imperie quacunque viti tus aer a Matre attra-

eius facillime tenellum foetum vel in utero enecat suffocatq- vel,si rosusties ut inquinatum sibiq;no,ium aerem fugiat, ante statu empus expellit. Hinc aliae prynaάntes ea hyeme primis mensibus abortiverunt . aliquae posti emiS magno propriae vitae discriminε Aliae pelechiis i sectae una cum foetu exspirarunsi alij E pilusia convulsae, quae sine intermissione est oras comprehendens paucarum horarum spacto e modio histulit. Detestanda vero nonnullarum fuit reli gio, quod Matre pelechiis vel Epilepsia exti dia,foetu in utero superstite'& diutissime se vo- Iutante, sectionem tamen Caesaream intermis i int, adeoque rudibus adhuc & simplicibus anumis abnegarunt lucem non a se datam, ut lo- ritur Lactantius L de Ver. cult. c. 2O

433쪽

Festitantia magna I 6sq.

Φ3 Etechiales febres hyeme grassantes excepiti sensim veris initio &tota aestate pestilentia

ingens, quae supra 9 o. funera Hassii se procu- ravit. Contagio a nos disseminato per naves Holland . quae Gedai11 frumento, cannabe,li ΠΟ, &c. onustae ob classis Anglicanae metum se inportum nostrurn receperant , ex nautis hospitio receptis aliquot 'extin cti. Expositae vestes in solatu tangentes pueros infecerunt,tatiusque deindeferpente lue universam urbem occupa-Vit, & Vicinos pagos, quocunque Vel Vestes demortuorum Vel chartae vel alia essent delat Pani quoque inhaesi venenum ex infectis aedibus e ortato , vino adusto & similibus. Lactantes multae infantibus contagium fugendum praebuerunt, ipta superstites. Multi iisdem vestimentis inclusi; quae infecti exuerant, salvi Vaserun alii audaciae poenas morte luebant. Notatum Vero plures feminas j uvenculas . gravi das, Virgines,nuper nuptas, & pueros puerasqu*siablatas quam viros senesque plebejos plurea , qui infectorum consortium non vitarunt,quam patricios Paroxysmus magno rigore plerumq, inVasit,sequuti dolores dorsi & capitis cum aestu magno

434쪽

i, Mi s T. C E N τοῦ Inragno M tum dolor cruris sinistri lintei in hydatides in planta pedis , quibus recellantibus, Veneno cori occupante, apparuere exanthes in Iethalia , quibus erumpentibus sedariis mihis dolor ad Guemum sprrarum, ut non pauci ius rint qui & prompte ambulaverint 8capsis Astu ca ferali incluserint. Tertio hi fere die morte . bantur mantum suspIcor veneno narcotici vis. inerat quae dolori s sensum sopivit. Bu rubus vero in inguine apparent 1 s,ali qua subindera- lutis affulsit spes; quae decollavit, si m disprorumperent modo reeedetem natura in prouuia dendo succumbente. In pagis vicinis tanto eose

repti peste delirio vexabantur,ut ipsos se aquis immerserint & suffocaverint, imo laqueis &eultris vitae 11bi filum abruperint.Pauciliis, rugon aluerunt. nisi exhibitis statim sine mora Aepetitisq; Alexiphactiacis sudores confertini moventibus. Profuit plurimis Elixis Pestis en tiale Tychmis Mahaei quod in ossicinis nomis in frequenti est usu, praeter alia a Medicis Haseniensibus in publico consilio praescripta; Vesipillones fune pice illito, odoris gratia , sei

munes conservarunt.

milusianguinis lethalis. Tudiosus Halaiensis temperamento mela Q cholico meditus , pos dongas splenis imo'

435쪽

terat 1ie obstructiones,eVomuit magnam sanguinis copiam, &per inferiora parem cruoris mensuram. Nonfallax erat suspicio, reseratumi esse vas breve, & per ventriculum exoneratum essς lienem. Consilio D. Wormu , quem erep-

tum nobis serio deploramu , ad cohibendum fluxum sumpsit serupum symphyti, quo sanguis fui lex voto suppressus: Empiricus, togatus inhori salutis promisso, suasit oleum Hyperiuconisuequb assumpto fluxus sanguinis

tam copiosus rediit, ut convelleretur . Suspectus enim in sanguinis nuxit oleorum est usus, quod orificia venarum reserent magis quam adstri gant. Unde oleum am malarum omnibus Vomiturientibus denegat ses f.M desta dial. 1. Lq. Lith dysenteria clysteribus miscenda non esse olea nisistitis docuit, aliique a cl. Rhodio in Analect. Septat. magno judicio collecti. Tan- demigitur paucarum hebdomadum lapsu, re- citidescente malo, viribus fractus , purpuream

A Muletorum grande apud plurimos est pre aericium. Saepius tamen fallunt, &supersti tiosos eludunt. De characteribus loquor & si xoris, quae ad sanitatem nihil conserunt, corp0 ribus

436쪽

ribus appenis,nec ad fortuΠas. Rgritudine correptus Halaiae m*rcator Isandicus praeter Medicum expextum , furtim usus est opera Mona'

clii Empirici. Gestabat ille secum aegros revisuius in pyxide globulos, quibus instructus omnia sibi exsententia prosperaὰ minabat uri Ct mculum famesus mercatoris globulum surripuit.

ut hujus amuleti experiretur certitudinem. R Vinius forte servus, negociis heri non rem curatis , eodem die misere a Domino vapulabat, unde diris exsecratus est impostorem. interrogatus quid causae haberet maledicendi, glabulum produxit, quo tullam se credebat. Contextus is erat ex bombyce, ubi charta convoluta latebat verbis S. Johannis signata : In trisimos erat verbum.Ita amuletum preciosum Ilerici laμcus eliasit. Felicior tutiorque est illorumcimule, ixorum usus quae vi su maturali morbis res stunt. E erna licet, vaporumIamen Deci atomorum sive per respitationem sive patuloruciariS poros attrahuntur. Ita radiX Poeoniae, In gula alcis,aliaque usu probata collo Epilepticorum appetis a convulsiones- setant. Carpis manuum telae aranearum, fuligo,succus cieri,aceta

Varia, &c. applicita Abrpem aestum solenteπ-xinguere. Foetida hystericis prosunt. Pulos bu uritiae incontinentiam laudatur, dc mille alia simi Amuleta quorum virtus p ita Medicorum feliciter in tuita,

437쪽

ῖο ΤH ΟΜ E B ART HOLI N THIs TORI A LXIII. rthritis menstrua. lΡiRidie quam menses consueti fluant honestissimae mulieri juvenculae meae fidei com-, lmissae, post Chronisum splenis morbum in credabiles artuum dolores excitantui , qui bra chia mimum invadunt inprimis sivistrum, plς lines addeStrum recurrentes,deinde pedes tann leta: irumpant acoritate,ut nulla dolorum inaeΠ-

sissimorum sit intermissio. Infestantilli priserritim articulos omnes , chiragramquo si podam gram gonagram specie simili asperantur follimitis calidis, necIllum levammen nisi a Theriacae inun tione, quam pro domirilibustisedandis peropportunam suasi. Mensi busrrect iupervenientibus, innb, quasi illuc

c , Um Pastor in Vemmiimhoy spineam seqvi pem transcenderet, a spinissepis ita scrotum & testiculi laesi fuerunt, ut dolor ingens εα innaminatio partes illas divexarit. Emplaico-

438쪽

Hrsae. CENT. III. Drum vatiis remediis omnia in pejus ruebant. Tertio inde anno ulterioris mali metu Chirumgum nostrum etaercitatum Martinum Sixtum advocat. Scrotum tum Videbatur pellucidum, humidumque oc dere caput.Loco scroti commodo corros iam applicat, tum inductam es charam scalpello aperit, tandem aquae flavae croci instar ad n vj effluxerunt. Frustulum scroti magnitudine Thaleri Imperialis excidit, Ut ea parte nudi dependerent testiculi. h xact trimestri tam bene restitutus est, ut liberis ope

G Eneroso in atria Viro apostema ingens in

spina dorsi ob rtum. Barbitonsor imperitus scalpello amstema aperuit supra affectam par rem, quae nisi compressa nihil liquoris emitto Bata hinc stagnans Hateria ossa corrogendo fistulam spitharnae longitudine excitavit. Adhibiti postea in consilium D Nicolaus Fossas Medi meus in Scania fe1icissimus,&Martinus Sipem Chirurgus urias dexterrimus cauterium potentia Ie affecto loco imponunt. Apparuerunt post escharam ossa nigra, quibus abrasis, & nitori suo rostitutis ossibus, vulnus curabatur Sarcoticis

Emplasticis. Residuum adhuc erat in Vul

439쪽

t8 ΤΗΟM E BARTHOLINInere punctulum aciculae caput vix superans, ex quo sanguis liberalius fluxit, nec ante sextulit diem sisti potuit, tumque inducta cute convia liuit aeger generosus. , lH1sTORIA LXVI.

M Agnum Naturae pando mysterium.Tram

splantatio morborum, stupendum est remedium, quo aegritudines hujus vel illius transferuntur vel in animul brutum, vel in alium hominent. vel in rem inanimitam. Superstitiosa quidem plurimis Videtur curatiό,sed,s quidem

naturalia adhibentur remedia nulla concurrente iuperstitione aut verbis aut characteribus,aut gestibus, quanquam non semper manca morta lium mens rationem assequatur, damnare non

ausim quod experientia plures comprobarunt. In sacris vestigia quaedam Transplantationis hujus observo, quanquam miraculosae, de agno apud Moysen & porcis in Evangelio .Primus is modus est transplatit ti6nis morborum in animalia bruta.Nonnulli Phthisicos fanant evacuato ex brachiis aegrorumsanguine,p gallo gallinaceo propinato.Uiul Anglus podagra cujusdain cane familiari, quo cum dormieb*t, fertur tr splantasse , qua deinde torquebatur canis certis P iussis, quemadmodum ante dominus. Sam

440쪽

His T. CENT. LII guine ex mediana aegrotantis extracto, ovi gati Iinacei testae artificiose luctuso, & deinde ovo gallinae per i . dies supposito, postmodum se melicae exhibito ; icterum , morbosque quoiacunque ex Scorbulo, Cache ia , Hydrope orto abolere apud multos innotuit. Sunt apud nos qui experti sint, morbos plero Nurari s rescisiungues ex manibus pedibusq;aegrorum alligentur pisci vivo & in mare demittatur piscis. De hominibus alij fide digni obsρrvaruris , stium aliosq; tumores absteri, si pars affecta affricetur

ad imnum cadaveris humani, ita enim sensimeVanescere rumores prout sensim putrescit c da r , quod tardius hyeme , aestate citius contingit. Frequetior tertia species Transplantatio'nis in res inanimas quascunq;. In folia stipe v tulae Calabricae morbos transferebant, ut mihi testabantur. astellis Clarissimus Meda ae Me dictis eaepertus eii, haemorrhoides si tangantur Tuberosa radice Chondrillae, siccati si chonduΙla

siccetur, corrumpi Verb sv corrumpazur, quare

Lib camino exsiccandam suadet. Periam fanguine imbutam sub cineribus calidis posita naenses sistere seribit Panarolus in fascicul. Arcan. Duplex scirrhi lienis curati sympatheticum remedium destribit Io. Eitonus Jatro ph, Misceli. trach. 29 . Prius est , si trium vel quinque noctium urina ab aegro schirrhum lienis patiente micta singulis auroris cum sussi-F a ciente