장음표시 사용
211쪽
nia prouidenda,quae in tali Te opus cssent, extempIo disicitataria Eriam edito signo, Icmbh b ostium ex alio aderant ad 3M Seleninae nuntiatum est; tae , coarcto dc impedito veri E OPPriguis, zolamentor uiri usum. quibus in tanta militum Patacit privarini cauar.
b at ni, a nat iter e t, Praecisis rapti ni anchora ἱi bus, e parem si pror& obitiain hosti procedit. dein c tormentiu a meis. Κπιχ retrictam
Dem reuertit. neque ausas deinde quisqriam ei se et ama fit Iere. In eo tumultu ex is Lusit alii ferine triginta; pactis Plirem an vinc illa abrepti. in qhios ire gracius a tyracino condisci reoTa invrve quaticnda, & ab incendiis nauiam Sequora sese cometiarint. Caeteriim temperare non potui r , quomimis Mamario ramo mi uberet, I tisitanos tam insignem tam cine atrocem injuriam, si- uente Deo finierum te fle,propediem es e vindi rure in W-tia,quod Irata reuersionis ton pestas adesset, q ac raro tam mcis non nisi tertio quoque redit mecise , ne apud coasi laetaros , perlidos homines diutins agereti velis tu occiderm datas, obes aliquot barbarorum juncos onerari e nauis id gem --λει mercibus resertos expugnat; tum nauibus dilabas Cocinci maei quae de statu rerum Malacciatium Praetorem Lasiramim do mira ipse Lndra & Arabia ad dexteram relicta, Bonaeus promonto upraetervectiis, inge uti labore ad Tertias iasiuvi, atque isdem Lusitania recta colenda. Et Senueriae quide navisasio hunc ha intes tri Valetudine recuperara, & r lectis e C Ieculana clade sitoriuati animis;in id maxime oneram dabat ur, qvieco tralysius existimationem ab iniquis ad Emmam Icui Regem delata essent;aec ipsam gis&factis, quam litteris aut oratione refelleret. In Primis, ad Armietianum bellum, quod Hleiam diu coqtiebat; ua uales copias, & omnia machinarum 2 nera, quam acerrumo studio coin parabat: ac breui, non die, noum te intermina cura, nauimn 'uius & viginti classem omnibus rebus uastrux Id. in ca&Lusit horum duo circiter millia, praetcx au-ΣIlla res, Imposita. De inor t0 bu spuncti tim regulorii auditis qui ad eum Hutro praeluxae ossici; causa confluxerant, cum iis,quas prouehitur. Parantio: porro in Arabiam retiaciem Copinat . spes commuia pronioris ad iu-
212쪽
etfusum euripo,essicit mare: illa quidem, di soli ubertate, & eere. ora portus amplitudine, & aedificio rhina primis Indiae totius vire' la. Abel, non SQ in ipn i cui S reem paruam inlularn, lxauci concem laeda turii classe 'irtute nauali dux , nomine Trinoia .lS, LIran Sabaio,corus ante inerti inimus iti Mahometanis Gox i luili-ntacta, aliis de causis er i infe ulu turn ob auocatRmnore & Batacalatio clytis quondao Laracenis AE V priisque negotiatoribus Goam piatemio u Sp
213쪽
alterum In ipsa insula Paginum, alterum in continenti Bardesium appellabant. ijs felici euentu captas, cael bque aut sugato praesidio,
armittit qui oppidanis den virile iit, si volLntate urbem tradere,& Christianam clementiam, otiam , im experiri malint; se & legibus ipsorum passurum cos vivere: & tertiam partem tributi, quod i - .ranno pcndere soleant, remissurum: sin minus. obsidionis mala &omnem belli cladem exspectent. Goani, dissipatis fuga militibus,& absente Idalcane ad fines regni tuendos, iam antea trepidabant. Tum verbi non modo expugnatis arcibus territi, sed et a ri benignitate proluillorum illecti, pullis aduersae factionis hominibus, Albu querciuin & Lusitatio ς ingenti gratulatione patentibus portis ad miti uiri: eique, deditionis in ligne, claues Ops di & arcis, in quaerant aedes regiae, porrigui. Albia quercius, cataphracto equo summa omnium ordinum ircquentia urbem inuectris, Crucis vexit tum pietatis causa praeseretrie quod ..m ex Domini cana familia, Primam omnium, Deo immortali, partam sine cruore victoriam.
gratulatus, promissi illic in ciuibus egrςgid pr aestitit: urbem & arcem diligeterint pexit, grauique ante omnia edicto milites a praeda iniurijsque continuit. l ii ii aualibus, partim inchoatae, partim
ab se lutae varij generis naues inuentae non paucae. armamentariu, telis. tormentis cuneis, sulphureo puluere,&omni apparatu bellico
refertissimum. & in stabillo regio ni ilitares cqui permulti, quos e Perside aduectos nam I ndia eiusmodi armentis caretin Masabarici, & Canarini,& Narsingae Reges impenso parant pretio. Ad haec, lO- candis publicis vestigalibus, tollendis ex insula latrocinin, & c6ponendo ciuit Mis statii, reliquum aestatis inlumptum. 'iam cuina
urbem illam Albu quere ius, propter eximiam lut diximus agri bonitatem, S Opportunitate in loci, e quod quos cardo inter Cori promontorium & Cambaiae littus interiacet: ad contineadas in officio cuniscas eas nationes, caput ac sedem Indici imperij destia. Darat. Dum igitur componendis insistu rebus, ac potissimum conciliandis incolarum animis, haud ignarus vim ac metum, exclusa beneuolentia, malos diuturnitatis elle custodes ; interea Id ad can, amitice Goae perculius iurarito, pacem vel iniquis conditionibus ciun hoste i interno pariter & externo componit. dein, auctis mai rem in inodum copijs,i ad Goam extemplo contendit. Duce habe- .mbat in castris, eximia rei mulitaris peritia, Camal uem nomine.
Hunc, ad tontalidum aestuarii trai tum, quo insula cingitur, c tu expeditis octo millibus peditum, equitinus mille &quingcrix prς- mittit. ipse cum caetero exercitu ea erant aequitiim quinque, pedi
214쪽
ta subsequitur. C*in .lcan, celeritate vius, ad ipsum littus applicui cygra. Eius aduentu, praesertina quod Idalcati cum reliqua copia- Turrin mole propedienipfluturus nuntiabatur, magnus tota insula 'motu. animorum est factus. Dup incolaru genera Goam habebat.
auq liiii alteri e secta Mahometana, qui dudum ex Arabia profecti, ut supra dictum est, magnam Africi & Asiatici littoris partem ipsederant: alteri indigenae, deorum inanium cultores. Illi, ab insito in Chri istianos odio, ei uidem superstitionis hominem, Sabati filium, Regem e , petebant dii, metu ne deditae sine sanguine urbis. poenas polim Q dum luerent ; crus fictgitii turpitudinem & culpant . Iedimere insigni aliquo promerito nitebantur. Ergo inter sessi clam 'fficijs in Camalcanem utrique certare: omnia Albu quercii consilia tquoad possentὶ per occultos internuntios patefacere: λ itransitum hostes non hortari hiodo , sed etiam in idipsum naue ἐex occasione summittere: aenique nulli rei dςesse, quae ad Idalcanis aut placandam iram aut gratiam ineundam face se videretur. Neque ad barbaros modo pertinebat hoc malum, ipsos etiam Lusitanos quadam ex parte furor invaserati atque ut ad Armuriam nuper,sic tum dementiae & imperitiae Praetorem accusabant,quis 41dalcanis maxime absentia fretus, urbcm tot tamque polentib undique nationibus cinctam, adeo parua manu inuadere eset a. sus; δέ inanis gloriae cupiditate, relictis non minus quaest is, qu 'honoratae mercaturet compediis,Lusitanicas opes,& p rt ad eam diem decora,in apertum periculum t canere conieci siet.Albuquesecio,in tantis rerum angustiis, tamque multiplici discrimine, t men neque animus neque consilium ad omnia defuit.Ac Lusita, NOS qRidem,quando ammaduertendi non erat locus , admirabili quadam lenitate ac patientia sustentabat. Ex incolis, capita coj rationis, per speciem consultandi in arcem evocatos, lii lucte amplius contum; repete vinciri iussit. Mira cenum e principibus ciuitatu, quem ille demerendi causa quadringenariae cohorti praes cerat; interceptis eius ad Camalcanem litteris, continuo stipat xibus sui eorporis tradidit sparis, haud inusitato mortis senere, fodiendum .laqueo ipsuper aliquot e turba suspensii caeteri ad incervos rerum ouentus in vinculis ait seruati. lam verb, ad arcendum insula Cana vicanem, idoneis locis tormenta cum praesidiji collo cata, propter Lusitanorum paucitalcm , in solis necessario admistis, quos quidem Albu quercius minime infidos aut b se alienus .ex3 anauerget. Subductis praeter in tutum leuioribus nauigijs. ne n6sti ad transitum vi ut forent inobilibus inerarchia circumeundae linei erantemne inuita negotium ςst 4 ium. Camalean
215쪽
riperet; per Lusitanum exulem Ioram Mae zm
216쪽
tanos aggredituro a quibus cum egregie propugnantibus haud Cne detrimento recederet ; interea cum uniuerso exercitu bellicoque instrumento idalcari assuit, omnemque late regionem tabernaculis occupauit . Desertis propter paucitatenet nostrorum Pangino & Bardesio castellis, praesidia cum tormentis imposuit. De iis, cogntra Lusitanorum perui acta, ut rem quam minimo suo damno conficeret; intercluso undique exitu, veluti indagine cinctos fame ac desperatione compes lame ad deditionem decreuit. id quo facilius adsequoretur; misio caduceatore simulatam paeem miserebat obsessis. ipse, dum de conditionibus agitur, paulo in -fra urbem , qua in angustias cogitur aestuarium, multa saburra grauaram onerariam ad instar molis demergit . dein, cum *d alte Tam eodem modo supprimere maturasset, animaduerso periculo trepidi nautae rem ad Albu quercium deserunt. consilium habetur 'extemplo. neque ulli dubium fuit , quin yroxima noctei priusquam plan E interseptus euripus esset, sese ex letalibus iis Oncellis eriperem. I gitur, luminibus crebris in speciem relictis,
- quarta vigilia ex arce lentim excedunt. neque tamen licuit falle re intentos ad cuneta oppidanos . fugam ignis maximε prodi. dit , armamentario injectus. Ergo confestim in abeuntes ear urbe siue impetus; & Albu quercius cum agmen cogeret, equo suffosso vix tritum ad naues receptum habuit: inde sit blatis permagnam trepidationem anchoris , cum undiq re tela volita rent, praemiis qui transitum diligenter inspicerent: ac vix iam singulas angustiae capiebant naues. itaquαagre admodum tradu- , Ela classis, remotiorem ab urbe locum hybernis cepit. Hoo
defunctos discrimine tam graui, alia deinceps atqui alia incom- .moda Lusitanos excipiunt. primum ipsa loci satura, multiplicidi angulossi littorum flexu ; ut inter nauigandum, quotiescun- . que res id exigeret, aperta jaculatoribus identidem praeberent latera. dein adcmpta iacultas aquandi, omnibus circa ab hoste i - sellis; ut ex ipso aestuario, hyemalibus pluuiis non nihil tem phrata salsugine, amaros latices de lutulentos haurire sitis intoleranda compelleret. omnis denique cum eatus tanta paulatim inopia pre-- rni caepri, regiis equis, uos in frusta disiectos sale condicvant, qu . uis accurata dispensitione eontiimpiis; ut vulgb mures& putriai animi alta, pro eibo nautis ae militibus essent: quidam qtiam , de-.ttacta seriniis curia, eaeabis utcunque ni ollita commanducare ni ventui. lnde vagari pa simmorbi,& siquauetia tabe ac macie eo Epora miserandum in modum absumi. Sed cum tot undique insta-
'cent mala, Mihil tamen aeqvh Lusirinos urgebat, ae di*osita in
217쪽
stroque eastello, de qui biu antea dein onstrauimus, majora toran is reacdm a froia te, a latere, a tergo pariae assidue nostros impeterent; maximo incommodo cap Iam relinquere station cim, vi late bras mutare subinde cogebant. Aduerilis eam perniciem Albu- quercius aliquid ex Lusitana consuetudine audendum ratus; con silium cepit prima syeeie temerarium M anceps; caeteriim cxi in patuit, extremis in rebus fortissimos quosque conatus ese tutissimos. Valido pra sidio Idalcanis ambo castella tenebantur. sed tata barbarorum ab secundis rebus erat negligentia, quod a Lusitanis, fame ac li/e dira paene confectis, deditionem in singula mometa exspectareiat; ut non vigiliarum ordo, non stationum locus aut numerus teneretur. Soluti ac securi milites,quasi nihil omnino ti- mendum est et, somno & perpotationibus tempus terebant. Ea s cordia satis comperta, Albuquercius, acerrimos viros ex uniuers,
classe trecentos deligit. laos,& sua sponte incensos cupiditate vindict e, &magnis inlii por pollicitationibus incitatos bifariam diuidit, cum qi egregiis ducibus no studiuersos ad utruni q. castellum dimittit.Profecti silenti agmine, cuncta neglecta S soluta, custodes ante vallum inermes ac sospitos inuenHint. Cum hisce tam im- . paratis, ac nihil. tale opinantibus, ab Lusitano exvltima desperatione feroci, multis simul partibus praelium initum. Indi repentino tumultu attoniti, & ignari quid ellet, velut alienata mente pas ni-Caeduntur pauci, captis armis resistulit. Sed ais siloque momento
dissipatis, intra vallum N portas praelium inscrtur. neq; vltra sustineri Lusitana vis potuit. in fuga a uersi hostes: & memorabili autuab obsessiis ac circum uelitis na nocte duo castella expugnata. machinaeqtie ac tormenta quam unam Lusitani adamarant praedam traptita ad naves auecta. Do tam insgni facinore ictus id alca, verit usq; ne tale quidpiam in suum ipsius caput Lusiani conscisceret; taberii aculum ab urbe dicitur longius transtillisse. Post haec, ab hoste, malleoli & aridi virgultorum fasces oleo resinaque perfusi. ratibus imponunti: r, quos igne cocepto in Christiana classem aesta
- secundo repente demitterent. Ea re per exploratores cognita, Al--bu quercius anteuertit;vltroque ipse ad eam Inflamma naam materiam idoneos viros ad urbem occulte summisit. subiere quam maxime surdo remigio : veriin tamen intentioribus iam vigiliis sunIit , adueimina barbarus; de cum aliquot actuariis confestim occurrit. ibi tauissimo contracto certamine , cum hostis multitudine superaret; Antonio Noroni et crus laeuum s agitta transtigitur, quo ex vulnere paucis diebus exfpirauit .uIs casus Albuquerciunt grai uissim ξ perculit , n- d messici tantum incommodi causa,
218쪽
verum publiei quoque damni, quδd eximia spe summae virtutis
dolescentem, ae singularibus animi di corporis praeditu in ornamentis, Emmanuele approbante, successorein sibi in eo imperio designauerat. Neque tamen incruentum fuit hostibus praelium: multo plures ex iis, quam e nostris de fide rati, &nis mors Noroniae iii te uenisset, Lusitani egregi E vie erant. Inde, viladis utrinqu insidiis,aliquot dies per summas Lusitanorum adirumnas exaeti. ia-que magno corum gaudio ver appetebat: martqtie nondum pla-
Ne aperto, saeua nec emtas,& extrema rerum onὶlmi minopia, no
stros ad prosellionem adegit. aliquot nauigia in transitu amissa. reliqua classis cuin denique in altum euasisset; aegri, quorum e rat ingens multitudo, in Anchediuam insulam deportati; ut ibi desiderato cibo potuque,& insuper amoenitate loci,& coeli elemetia sese reficerent. Albu quercius Cananorem delatus, instaurandae institit clasti:dein Caleculanae opis fiducia, & adempti Coeinensis xegni dolore tumultuantem denuo Naubcadorae propinquum;celeriter eb profectus, caesis aut sugatis Zamorini auxiliis, maturEcompescuit, Regemque socium solicitudine liberauit. Per eosedem dies Narsingae Rex ingenti exercitu comparato, prςcipuam Sabaij ditionis urbem Taraeolum aggreditur. Ad eam tuendam
Idalean sine mora profectus; armatorum nouem millia Goae reliquerat; nouis munitionibus, quod moenium infirmitati dissideret, circa urbem intenta cura perductis Et Albuquercio, te Goa repetenda assiduE cogitanti, quod tu ea re dignitas de existimatio Lusitanici nominis ageretur; nova classis e Lusitavia decem nauium eum eximio flore nobilitatis ac juventutis in tempore superuenit. His auistus copiis, purgato cxercitu missione turbulentorum . nauibus triginta quattuor, in quibus erant bellatores egregij Lusitani mille quingenti, & Malabares auxiliares trecenti, magno erecto animo allonorem rediit. ibi cognito rei Goanae statu ab Timota, quem propter loci vieinitatem nihil se e latebat; tres ab illo naues insuper accipit; eumq; denuo ad eonducendos mercede milites pro siet sci iubet. ipse eum iis . quas habebat copiis interea rem aggredi statuit. omnino ingentis erat audaciae, non e
spectatis auxiliis,tam mili ae paratu urbem & operibus & praesidiis adeo munitam inuadete. Sed si unquam alias, tum utique sortibus eaeptis affuir Deus. quando quidem tantusc prioris belli memoria terror non oppidanos ni odb,verum etiam externos inuasit; ut licet ab omnibus rebus essent paratissimi itamen prae meas vix me- te animoque constarent. Duo primum castella, sub ipsum clinis introitum,a custodibus, stanteum horientixus ait in Axxpplo
219쪽
deserta. Iride Albuque ictus, dire stis in frontem ex urbe totinentis hequaquam exterritus, deseensione faela, multis simul partibus
oppidum oppugnat. Meque ita ut agno certamine superatis munitionibus; cuin intra munia sese Mari metani reciperent; permistiressistentibus Lusitani paritet itruunt: &omnibus viis. armatos iuxta S inermes caedunt. Atrux maxime praelium ad arcem fuit,
dum fideles aliquot ex Idalcanis familia, regias aedes pertinaci tuentur pugna. led iis demum in vestigio trucidatis, turpem iii fugam eaeteri omnes effusi: alij ex mutis pauidi sese praecipitant: alii ad aquas compulsi vel obliuncantur in littore, vel degravantibus loricis vulneribusque mergitatur. maxima pars per agros insula tota dispersi .ita A lbuquercius incredibili felicitate rursus urbe po-hitur VII. Κal Deeembiis, quo die Dium Cat arinae sacra natalitia Celebrantur. Finito iam proelio. cum tribus peditum millibus Ti- nota superuenit;setius omnino, si rem conseistam spectes;c terum
ipsius victoriae celeritas non plus sex horis pugnatum est: ibeium
ab omni vel negligentiae vel perfidiae crimine vindicauit. quod e-muidem diuinitus crediderim factum , ne scilicet christiana victoria,& singulari Dei beneficio parta,quicquam ethnicus homo sibi decerperet. Dimissi dein eircum infitiam equites,ad Mahome. tanos e latebris eruendos,magnam denuo sttagena dedEre. Ita,variis cladibus absumpta septem circiter hostium millia.d Lusitanis, quod credi vix possit desiderati non amplius quadraginta. Post haec, Albuq ii ercius ad firmandum Emmanuelis nomine imperium toto pectore incubuit. ac primum, defectionis auctoribus, exsilio di bonorum proscriptione damnatis, perfidae ciuitati ex ipsam et Idaleatiis formula vectigal indixit. dein, ad sobolem in usum mili, tiae propagandam , sacro fonte expiatas indicas puellan cum Lusitanis in matrimonio collocabat, fouebatque omni genere caritatis: tum aduersus imminentis belli pericula refecti celeriter muri turresque,& arx ipsa nouis propugnaculis aucta. In id opus dum idolorum fana,& sepulchra Et huicorum , dc alia aedificia diruuntur; in domus cuiusdam parietinis aeneum Crucis, pendete Christo, simulacrum apparuit:euidenti plan E argumento, in iis olim retionibus non modo Christianam fidem, sed cum ea salutarem quoque usum imaginnira quem re eentes isti scilicet pietatis antiquae assertores ae diuinae voluntatis interpretes funditus extirpare co- a. anturi ex Apostolica traditione viguit se. magnum vero Albu quer- eius & boni omnes inde gaudium percepere, praesagientibus animis, eam urbem ecclesiamque principem Indicet religionis alia
uando futuram.itaque signum illico purgatum,nec sine lacum is
220쪽
& eum solenni pompa & apparatu, pro ea quae tum suppetebat ec Apia, exstructo nuper Christianorum teplo illa tu M a sacerdotibus iatque ad Emmanuelem deinde, Latium rerum plus multo , auri gemmar inque sitientem, muneris amplissimi loco tranimi Dl um cs . Neque huic tantum signo acceptam eam victoriam Lusitani ferebant; quod eius ope quodammodo intro diicti in urbem sui te viderentur,sed etiam Diui Iacobi Apostoli Hispaniarum pret-sidis euidenti auxilio: quod antilla iterum Goa barbari sine fine re - moerent, quisnam e siet egregius ille dux, punicea cruce & fulgetibus armis insignis,qui ta a tam edidisset stragem, ac Mahometa vas phalanges Christianorum paucitati ccdere coegisset. Neque Albu quercius, coelestis promeriti sese immemorent ostendiisqui dem, p eeatis causa, inclusum vermiculati operis auro scipionem cum capillo ex pyropis dc margaritis,&. bombycinum petasum ad: dito aureo gemmat6que conchilio; itemque pertusos in linea glo hos aureos ea peregrina ovi 4 nlim Apostoli insignia suntlin Palmulano Iacobeae militiae . contubernio i qui locus Olisi ponensis noti munus est j poni jussit:pc deinde moriens, Compo stellano ei uiadem A postoli templo serrae Callaicae, pensilem ingentis formae Iychnuchum argenteum cum perpetui luminis alimento legauit. Circa id te pus, quo haec in india gesta sunt, Emmanuel duodecim fratres Caeruleo si ut appellant e Lusitania in Congum una cum architectis & fabris & splendido sacrorum apparatu,& liberali viatico destinauit: ut nouuin templum vero Dco exstruerent ornaretq; e& crudiendis pori O ad pictatum incolis,&augendae per baptiimu Ecclesiae sedulo iii sisterent . . Princeps eius legationis ex eadem familia fuit Ioannes Mariani Dinsigni virtutu ac pietateyir. Omnes ab Alpitonso Rege sanctiisinio perquam benigne & honorifice ae. . cepti. Eodemque Rege vel in primis adjuvante, per aliquot deinceps annos in catholica religione promouenda egregie operam osuere. Cumque ex sae a diuini verbi semente aliae subinde atque alicae segetes ad mellem inalbescerent; supplem eiu una in easdem regione, ab Emnaanuele saepius deinde iubiuissum est. LaaRI QvΛRTI FINI 1.