장음표시 사용
71쪽
Insantis trimi a baptisino ani- Agistratus in eoneionibus mam agentis di m admira- In nunquam apertὶ con-
bilem. stringendita. si I74. Inhambanis rex una cum proce- Malabares piratς patribus infetibus a Consaluo Sylu riaba- Manomota pae Regi beatissimaptizatur 42. . Virgo per quietem apparet ει Ioannis Baptistae Montani acta idem baptish30 expiatur cuim II 2.&seq. trecentis proceribus, ibidem. Ioannis Fernandi agendi ratio Consentit in Consalui necem. ν .Labores Io .&seq. Lexi- έε. facti eum pgniter67. 'eon Iaponicὰ & Lusitanii Manuum impositio apud Iap
Ioannis Callauilii Caluiniani Matisthenis delubrum Iaponi
piratae immanitas AO'. -- Tum Io7. ,
Ioannis Naetondoni Tambae Id attrrium stacisci Lupii & s teguli Christiani laudes I97. . ciorum duorum III. & seqv. Iobaeum ad felicem Concilii Molueensium 'ne'phytoru'Tridentini .euentum 166. . I74.Ancillae Iaponias 3. I quendae regno Euangelium in- Meacum 'totius Iaponis caput fertur 2ψI. . . s. Ibidem acta Gasparis Vite-Iquenda Sangad onus Christia- lae 4 . t. & se. eadem urbs vanorum parens : &in eum c5- statur 'i. a Rege recipitur,ibi-iulatio patefacta toO. dem. Eius in patres human, Squi atqui acta per Ludovicum last 38.&seq. Almeidam S . &seq. Irae per Meaei seperioris excidium Ista.' eundem 33. ' Meacesum Christianorumpi L. tas si 161.&seq.LAurentius Iaponius Imori Medicus SacaJanus ad socies quinque millia hominu tem adjungitur I s. Iu*us baptismo lustrat 13. ' . filio cedit omni patrimoni. Lugi & nefaria sacra Iaponio u ibidem . . . i x. &seq. I 48. Melchioris Nonnii nauigatio in Ludovici Λlmeidet peregrinatio- Iaponem 4 I. M seq. in Indiam
72쪽
. gnat 86. & seq. S5eotoram . liberatus in voluntarium exi- arcem expugnat 8o. eius in- lium abit, ibid. Ternatenses '. colas Christianos in fide sus- in Lusitanos incitat 173. eipit St. Valgamanum insula x82.
Tristatius Ataidius Ternatensis Valgeum insula, ibidem.
arcis praesedius xcio.& seq. Valpinami insula εi. eius dynastet Tristanus Castrius his. in Trimum param Cocini re- Tristanus Vasaeus Maxeriam in- gem fidelitas, ibi. in eam Tri-sulam inuenit mum para victus fugit,ibid. Tristanns Vasisus Uega Armu- Valetudinarium Goae i38. Mosensi arci succurrit xxi. eius sambici 33 s. ΑΟΙ. praeclarum facinus 121. di Vari uenes Cambaiae pagus &seq. arx a Lusitanis capta 3o .Ba .
Tuaca Molutis potus genus i 3 durio restituta, ibid. Tungu buti rex xo. Vasaeus Fernandus interfieitur Tupinaquini gens inBrasilia in- 36s. teriori 6 i. vastus Dera Coeinenss areis Ture'duplicis generis apud In- praefectus 2 . eius peto Masedos oo. ea renia de Indiae pramara o- Turoto ad Ternatem vicus 176 ratio, ibid.& seq., in eum Ternatis regina cum Vastus Gamma Ii Eoa . primae proceribus secedit, ibid. . Indicae classis praesedius et . Turum bacum Arinuriensium a- a 33 qna pompa e Lusitania
quatio a Lusitanis oppleta discessit sq.ad S. Blasii Aqua.
96 &seq. tionem venit, ibid. x. ad Pla- Tutan sinarum prorex Iss. eius nas insula 3o .ad Zangueba- muuia,ibidem. ris oram, ibid. ad regum flumen. ibid. ad Bona signa fiu-V. men 3 l. ad Mosambieum, ibi.
conditu I s. is 4. Albu quer- tantam redit 4 a. iterum in eius in eo sepultus is a. ' Indiam profectus Qui lciam Valacus Caciles Ternate sis Iu venit 3 3. Cananorem , ibid. fitanis carus 2 3. se ipsi inpra - Cocinum, ibidem . in 1 usiricipitat,ibi d. eius morte ita Lu- tantam redit .16. tertib instant indigne ferunt, ibid. Indiaris Cocinum uenit 23 3. Vaidua Caciles Mahumeta no- o Calecuti Roge quomodorum antistes i74. in vincula exceptus 39. & sequent. ab
a Lusitanis conjectus, ibid. Emmanuele in Lusixaniam '. '' a rediens
73쪽
redies quomodo 42.67. a Me- Vexilla tria a Turcis eapta in Iindis rege qua benigne 3 . Lusitaniam missa I Io.d eu Cananoris rege renouat Ugentana urbs& regnum 3 oo. 33.Indiv prvtor 13 3. nauesCa- Vicetinus quidam Magaliariis Ieculanas capit FT. Saraceno- eius orbe toto nauigatione
Tu 3 2. II. Q liloae rege stipen- circumacto in Italia i redit diariunt facit s3. eius classis 2 8. terrae motu tremefacta 133. Victoria Castellana nauis tot si iuramentum fidelitatis regi orbem circumnauigat ibid. Praestitum 33. mors 13 3. vitae victoriae Lusitanorum insignes perieulum 33. ad eum Cratiis de Alodino Bintani rege Isa.
Eanorensium Claristianorum Is 2.2O . 2 6. 92 223. Arma Iegatio s3.16. in eum Arabum etianis s. Castibus 1 o. Cale&Saracenoru insidiae o. Mo- culanis 3 3.37.62. ε .& se. 6y.etabiquensis nauarchς 32.&se. 76.8 s. 2 6.z3'. 2 D I9 δεώ. Vaseus Laurentius ad exploran- 267.268. Cabaianisa'3. 29 v. dam Borneum insulam mis- Cana norensibus 86. Colanissus ass. 73. Dabulensibus Iog. Diensi Vastus Petreius a s Pelagio Ua- bus Σεχ. Fartacis 3 o. coariis rivenem capit 3o . I 2I. Iauis I 39. Linguae rege Vaticanum Romae sacrarium Iio.&soquent. Mammalucis 1 7. eius insigne ornamentu suia Ito. Molucensibus 189. ab Emmanuele Lusitaniae re- Narsinganis 269. Pacenisge donatum ibi. in eo Sinatu 39 .R sequent. . Panensibus liber is I. 246.& seq. Turcis Iou.
Venefiei apud Brasilios 3 o. Villa infantis oppidum a quore Venereae conchae in Maldiuis ubi eonditum s. insulis 1 s. s. Vincentii Brasiliae eolonia
Veranula BaiochinaeMuaris in- 16. 27. in eam societatis Iesulae ciuitas r Leius eum Ru- su patres missi 417. eutellanis inimicitiae ibid. Vincentius Franciscanus Ioan. Verberati insulae 41. nis Albu quercu Goae epitc Veriis mus Patiecus Antonii pi comes 3 ι.ε. 42o. & Ω- frater Goam venit l8s. eius ' quent. mors II g. i Vincentius Fonseca seditiosue Vel asianas imperator peeunt et a '.in viscula coniectus ibi. diligentissimus αε'. Ternatis praefectus 2 9. Aia- Vespertiliones in Cananoris re- tum regem regno pellit ago. gno quales 3I., odium suorum incurrit ibi. a.
Vetus villa in Brasilia loeus pud Indiae praetorem accus
74쪽
I liam missus 1 g. Xoar Armuzianae .llitonisAlMDVincentius Sodreus Indicoma, quercio dedita so. 'ri' a Gamma praefectus , Cocinum venit s8. Trimu- Y
parae auxilium denegat 19.ad 'Chan inenatet genus apud Erythraeas fauces Obsidendas 'Io Sinas i 6L 'tendit ibid. ad Curiam Musia naufragio perit ibi. Vincentius Viega sacerdos Ma- laeensi ecclesiae praepositus Viride caput inuentum 'Visapor Cambaiae urbs 346. Visonis monasterium in Aba L.
Zacuta Congi. regis ad Lusita - niae regem legatus i ol & seq. baptizatus Ioannes appella-- tus ibid. in Congum ritE ita fide instructus remittitur ibi. Vosuquis Iaponiae urbs 3 7. Zagazabus Abassini regis adLut timulis Rata Malaeensis pri,- 'ntaniae regem legatus a I. ceps iis pacem ab Albuqueta Zairessuuius 8a3. a quo prima.' cis clam petit I3 I. Malaceru- inuentus 8.columna in eius in ridicundo inter Mahom exa- stio posita ibid. nos praepositus Is . obpetf- Zala in caelestibus relatus diana securi percuitus Is .eius . homerauis Io . uxor mortem 'vicisti parat Zamalam Mauricae oppidum 139. αγα- Σ - Zamorinus Malabarici regni XArasus Armuetianae classis imperator 3s. 3.&s ab Albuis praefectus ais . ad Baha - querelo pacem petit 138. eum renum oppugnandum misitis eo iniuriam sibi a Lusitanis ibid. Torum Armuetiae regem factam expostulat 6 .a Cam- in Lusitanos incitat aro. . in- psone Aegyptio auxilia petie
ream perfidia xi 6.&seq. Xauerius vide Franciscus. xebandara Αrmuetianae classis 93. Cananoris rege ad se soli. citat 31. Caprale benignE ericipit s. frustra classe insecutus sa. Cocinum incendit εr. ad Deos placandos secedit 67. praefectus triremem Lusitana Gammae insidias struit 16. Becapit Σχo. seqv. eum qua pompa exce-Yeques Arabibus praetor 3r. pii 3'. & seqv. insequitur Xicocum Iaponiae ipsula 347. &sequ. cum Lusitanis pacem
75쪽
rusnat, reges vicinos ad codo natum 3Io. a Soli in an . arma contra Lusitanos infit - MitFlena. o cari Un ITI. Cius gat 98 Repelini vada invadit amoenitas opulcntia , i. Id. 6o. 6s. & seq. to meta bellica piaescctus auxilii Gradaathre conflat 6.1.Trinium param in ii in Aethiopiam conta a Lu- , Lusitanos solicitat 16 ε i. eius sitanos mittit 323. belli cae machinae 65. bellum ZAsa dinus lI. Arnrii Ziae rex 87. eum Lusitanis 64 &seq. 68. Ismaelis Sophi Persarum re-31. clades so .s2.6S &seq. γγ ., gis stipendiarius . T. 263. Lu- , classis 6. consultatio de bcΙ- staniae regis 93. veneno sub-
Io Trimum parae in se redo s8. latus is I. exercitus ε . legatio ad Αe-Zella Africae emporium 32O. ,-gypti Campsouem. 7o. ad. Lu- Lusitanis de Ietum iso. latanos εχ. literet ad Lusitani et Zegibaris resulus Lusitano sim.' Regem 43. morsi T. praelium pendiarius 2 2S. nauale cum Almeida 7 . re- Tu solarinus Idalcanis exercituso sponsum ad Lusitaniar lega- duxi 1 i. i 83 4Zedec an dictus. tionem 3'.& seq. 29 I. Go m obsidet I 83.& seq.zanaga fluvius 68 I'. Paratum 19 l. Lusitanos in idalcanem priscis 19. incitat 3 s cum iis occultum Zanguebaris ora littus natale: foedus init 19a .iis Bardesiaria cur dictu 1o. S Sarsetana portoria cedit,ia Zaneibat insula 4 I. eiusam qni- bid. armis repetit a sq. PDdam. tas, ibid. Rex stipendiarius hiltro cingit 19 l. 38 I. eius ci Lusitan o 63. Idalcane simultas 28 . . e Zebitum felicis Arabiae otri' ius mors 46. . i
76쪽
E T h R N et mentiς mimen atque congllum, quo ab ipsis mundi primordiis uni tersa pariter & singula gubernantur; fide potius &1iletis venerandum, quam argumentis ac dic purationibus indagandum , iure praecipiunt sapientes viri. Nihil est enim , coelesti rerum omnium dispensatione,vel propter ipsius vim qu constantiam illustrius, vel propter hi
mani luminis imbecillitatem ob schirius. Verula tamen, quoad ho mini speculari fas est, quantumque valet mortalis tarditas ex ipsis duntaxat rerum euentis existimare: Diuinae prouidentiae ratio videtur causimodi, ut angentium operum, quae molitur, multo ante fundanaenta jaciat ; eaque per occultas causas, &incrementa latentia, sensim ad tectum fastigiumque perducat. Id adeo, siquisanam hi aduertat, Iam inde ex ultima veterum annalium memoria facile intelliget. Post diram illam totius orbis terrarum eluvione, eum denuo genus humanum in omne scelus atque flagitiu rueret uniusque veri Dei cultum cum daemonum seruitute com nrutaret ne paulatim uniuersa interiret pietas, peculiarem sibi populum diuinae legis custodem, religionis administrum, oraculorum interpretena Deus Immortalis tempore definito condendum esse decre- iterat. Iot ante lectilis, eam unam in rem, eximia fide ac sanctitate virum, Abrahamum, ex hominum faece seuocauit,&propria in
ustum nota ipsum, &prolem eius, tanquam generosi arm ti so- Λ bolem,
77쪽
bolem , & quidem praeclara cum testificatione, seposuiti Rursus hoc ipso populo per summam impietatem atque perfidiam rebellante, lucem veritatis, procuratione sacrorum , & ipsam et adoptio-rais iura Deus alio transferre statuerat. ram multis ante annis Vrbem Romrim exsurgere, & a paruis initiis ad suminum in terris imperium euelat pastus est: Nimirum , it Ecclesiae principatum ac religionis domicilium ibi aliquando locaret; atque vi, Vnde Omnes populi Sc nationes tulisiura ciuilia, tum nefarios ritus ac superstitiones paulo ante pet ijssent; inde in omnia regna prouinciasque, sine ullo erroris me tu , aeto sancta Pontificum scita, & castissit faece remoniae,& bene beateque vivendi verillima praecepta manaret. Denique, superiore memoria, cum ex eadem Vrbe salutarem Christi doctrinam in remotissimas nationes propagare vellet; quae lumen Euangelij vel antea nunquam acceperant, Vel acceptum, incuria seu loginquitate restinxerant; quam pridem sortium dc experientium virorum excitauit ingenia, ut ignotas ad id tempus ter-IaS, ignotiora maria, tum ad ortum solis, tum ad occasum, per summam animi contentionem, perque summa pericula &difficulta tes, pertinaci studio exquirerent i Videlicet, quo per mutua commercia , dum peregrini cum incolis vel terra nata, Vel manu facta, luel alia quaelibet in usum vitae, pro locorum & regionum varietate,
permutant; interea occasionem nacti sacerdotes,&vitae innocentia & Christianae facundiae laude praestantes, ex auctoritate Ro- Inani Pontificis, verbum Dei longe lateque disseminarent;errantesque mortalium greges, ab infelicibus vepretis ac saltibus, ad laeta Domini pascua caulasque traducerent. Cuius tam gloriosi facinoris, tamque longinquar nauigationis i ad quam neque fabulosi illi Argonautae, neque in coelestium numerum falso relati Bacchi Hercul Esve unquam adspirarunt)quoniam decus ac titulos partim Lusitante, partim Lusitaniae finitima Boetica sibi iure quidem optimo vindicat; quae a Boeticis ad solem occidentem praeclare gesta sunt, scriptores alij persequentur. Nos, quoniam cuncta complecti paene infinitum esset, Lusitanicae tantu in conquisitionis, praesertim
vero promulgati ad meridiem & orientem Euangelij initia progressusque quando ita iubemur ab iis, quorum a nutu discedere est Melas in unius Dei gloriam & solatium Ecclesiae Christi uniuersae,
latinis maxime litteris consignare decrevimus. Quae cognitio piorum animos varie, ni fallor, afficiet:laetabutur hauc dubie, tanta iam ex parte vaesanis gentium ritibus, ac detestabili Deo tum inanium cultu sublator punget eos rursum atque adeo terrebit, improborum scelere &prauis dogmatibns agitata, ex orbe nostro ad in- , sulas
78쪽
sulas longe , ut inquit Esaias, atque ad ultimas terras tanquam in dignabunda propala mi fras Christiana religio: ut vel Deo vindice
regnum a nobis item auferri; vel, collustrato lucis Euangelicae radiis toto prope modiim orbe terraru ira , ex diuinis oraculis, e ficetae iam ac senescenti natiirae finis propediem adesse videatur. Verum haec stinantiis ipse rerum aibiter, pro sua iit finita bonitate ac sapientia moderabituri Nobis, rem tantam , parendi magis alacritate, quam perficiendi facultate suscipientibus, illud in primis veniebat in mei Meni vereri: ne, quoniam permulta, cum sacris tum pro-plianis in rebus supra naturae vim atque ordinem facta subinde ex . ponentur . narratio nostra plus tortalle admirationis apud quosdam sit habitura. quam fidei. Quocirca denuntio profiteorque iam nunc, ine iiihil in medium esse allaturum , nisi quod e publicis tabulariis, aut probatis auctoribus, quive interfuere ipsim et rebus gerendis, accepero. mihi copia quo promptior & expeditiorelliat, non iubterfugi, quominus Olisi ponem usque commotandi causa contenderem: qua ex urbe, quod in Oceani velut imperium peropportuno imminet loco , atque ob id ipsum antiqua regum Lusitaniae sedes est; omnia ferme Indicarum expeditionum consilia atque acta manarunt. Neque nobis Veritate quicquam omnino antiquius vel fuit, vel esse debuit. Nam alioqui , neque Deus immortalis, cui nostra omnis uni desudat industria, commentis ac mendaciis dele Chatur;& me ipsum mortalibus rebus lana pridem valere iussis , singendi vel adulandi sausas omnes procul habere pallest. Sed iam ad institutum aggredior. . ORBEM terrae uniuersum tres in partes diuisit antiquitas: in- uenti demum hi noui tractus quartam adjecerc; si quarta appellada est, quae una reliquis omnibusmagnitudine ferme par est. Neque tamen haec recentiora tantummodo, sed veterum quoque finium haud exigua spatia prisci homines ignorarunt. Siquidem & in mulistis regionibus describendis Ptolemaeus, vir eaeteroqui summus, &alij seographi insignes hallucinati striat; & Africae terrae quicquid a
Praso Promontorio,&interiore AEthiopia, & Lunae montibus in Austrum extenditur, multaeq; & ingentes tum Africo tum Indico littori objacentes insulae , quamuis accuratam eorum diligentiam notitiamque subterfugere. Nauigandi vero , antecentesimum an num , vel apud Hesperios populos tanta fuit inscitia, maritimo videlicet usu astrolabi j nondum excogitato, ut ab ora discedere, Mallo Oceano se committere, nequaquam auderent: sed littora caute legentes, ubi ad aestus maris aut breuia periculosa peruenerar
quasi repagulis quibusdam a natura seu numine objectis, recipe-
79쪽
rent illico sese, & lonotus tendere quodammodo nefas arbitrarentur. Itaque promontorium ad Atlanti S radices,& aquarum impetu& Syrtibus vicinis infame, cui nomen olim luit extremae Chauciariae, rudi sane vocabulo, caput, Non, ea tempestate vulguS nautara
appellare solitum est, propterea qubd ii quis id promontorium superare male sano conatu est et ait sus, eum ad tuos ultra esse rediturum negarent. Hςc igitur loca gentesque lingua, moribus, superstitionibus adeo dis nae , uti Limiairorum armis tandem apertae, MChristi Euangelio conustratae rint, quo clarius pateat, paulo mihi altius ordienda tota res est. In iis Luittaniae Regibus, qui pro spero euentu rem & suam & Cl Histianam auxere, praecipua celebritata te est Ioannes eo nomine primus, quis transmittis in Africam exercitu , Septam urbem i quam Procopius Graece Septon, alii septem fratrum ciuitatem appellant in de Mauris coepit infigni victoria Huic e Philippa Alen castria, Eduardi sexti Britanniae Regis nepte, filij fuere quinque: e quibus, tertio, vel, ut alij a iiirmant, quarto
loco natum Henricum , scriptores merito in cosum usque laudi- bES ferunt , quando praeter bellicam virtutem , quam in eius urbis expugnatione cunctis admirantibus explicauit, ea fuit sanctimonia: vitae, eaque in Deum 8c superos omnes ac beatam praecipue Dei matrem obseruantia;vt in summa corporis firmitate summaque licentia illibatum virginitatis florem ad extremum usque spiritum retinuisse credatur. Is Ioanne patre, post fractam Maurorum audaciam, vita functo, licet perfidum &coni celeratain genus hominum pGrrd insectari, nec tantum e Mauritania, sed ex Africa tota exterminare percuperet; tame, quod ad hae redein regna Eduardura fratrem natu maximum eiusmodi expeditio pertineret; ipse interim ad alia non minus praeclara s se conuertit, quae ibis&auspiciis aggredi, &sumptibus tolerare se posse confideret . praeerat quippe nobilissimorum equitum m lini, quem Dionysius trit auus Christi nomine contra barbaros instituerat: ex eoque magistratu non exiguos annuos reditus & vectigalia ea piebat. Haec illi dies noctesque apud animum suum agitanti, nihil omnino vel . ad nominis Lusitani famam ill ultrius,' vel immortali Deo gyatius visium est, quam incognita scrutari maria, nouas in Oceanum classies mitia tere,&rectam religionem tiroinnes partes, quoad eius fieri posset. extendere. Cuius rei perficienda: co majorem veniebat in spem ,
quo se aerioribus quotidie stimulis iii hanc mentem sentiebat impelli:& per eos forte dies allatum erat, quosdam e Britania & Gallia mercatores vi tempestatum ad noua loca delatos, quae a feris Aebat barii daemonuiu cultoribus teucrentur. Haec igitur maxim Et sententia
80쪽
sententia Henrici animo insedit, quare confestim adhibitis mathe-ariaticis, multa de situ orbis. deque coeli plagis exquirere, multa etiam, ut erat acri & solerti ingenio, partim legere, partim commen
tari ipse per se; multa pr. Pterca de captiuis Tingitanis & accolis interioris Librae sciscitari. Denique, dii in cuncta circumspicit, reique magnitudinem ac difficultatem apud se diligenter expendit,
intentRS interim oppido nouo ad Sacrsem promon rorium condendo T cretanabali, quam deinde Villa infantis dixeret fama est, per
quietem coelesti monito clementer increpitum , quod cogitat Rconquisitione tam diu supersederet, remque adeo piam & la da bilem ultra differret. Itaque mane vi primum euigilauit, sine ulla dubitatione duas in praesentia naues omnibus rebus ornari celeriter impcrat: precatusque coeli Reginam , uti voles ac propitia coeptis adesset, cursumque dirigeret, lectissimos E copia Turdetana magistros utrique praeponit, & ingentibus oneratos promissis, quam longissime prouehi, extimos Africae tractus ac gentes ac curate explorare iubet. Ii, licet laboris & periculi magnitudinem animo cernerent; tamen principis auctoritate & insita Lusitanis gloriae cupiditate permoti s agebatur autem tum annus a Christopato supra millesiimina quadringentesimus decimus i rem alacres fidentesque suscipiunt. Itaque populo faustis ominibus & accla mationibus prosequente, cum in A ustrum vela dedissent, ultra Α- xl antis radices, quem terminum nauigationis ad eam diem fuisse diximus, leucas circiter sexaginta trecentioria mensurae nomen,id est, quatuor sere millia passitum singulae continenti aci Ganariam
promontorium deuenere: quo ne longius tenderent, partim nouis aquarum aestibus vadisque . partim etiam procurrentis promonto
iij longitudine deterriti sunt. Eadem causa decennium ferme t tum alios deinceps aliosque prohibuit, quo minus e sententia nauigarent. Sed nequaquam idcirco Henticus a suscepto consilio
destitit: quippei tum ex Afrorum sermone, turn ex mathematica ratione certis limis compercrat argumctis, ab ora Mauritaniae, c5tinentes ac perpetuas regiones vltra aequatorcm extendi: quaesipedibus peragrari ardores aut solitudines vetuissent; mari cert , modo perseuerantia pon deesset, adiri cognoscique posse confideret. Nec cum spes fefellit. Siquiae in anno demum a partu Virgunis millesimo quadringentesimo vigesiius, cum sese intrepidε nauarchi alto mandassent, multis &periculosis jactati procellis, varias primum insulas, ac deinde remotiora in singulos annos Africae littora, ad usque Leaenam id monti nome est leucis a Ganaria trecentis & sexaginta)sinsulari Dei beneficio cognouere, Quorum CZ a numero