장음표시 사용
21쪽
quia a patre exercita laudaret columeliose pulsauit: caeteR abstait ut facti poeniteret ut Popeio re cogitos cete eia fauste dixerit Cassius profer hic coram sermonem:quo sum abs te lacessitus ut it rum a me in publico uapules. DE .C. Caesare puero.
Edil hic libertatis studiosus: tam. C.Caesar qui post Syllas dictator fuit: Dominatus de regii nominis cupid ': enim ue puer adhuc semper tragicum illud in ore habuit si ius humanum uiolandum eIt regnanssi causa uiolati debet. Cuperes naturam illam meliora uoluisse. Voluit enim uetita dc liberae ciuietati in qua natus erat.Sed quod puer optauit: adultus tenuit partu abii tener animus: quod maturus peperit. DE Alcibiade. Ec in Alcibiade minor unq indoles uirtutis uitiorul statin quem nescias gloriari ne magis Athenae debeant Q genuerit: an dolere. eis .n.tantum strenue pro patria bellando imperium auxit: quantu postea factus illi hostis afflixit. Is sane a pueritia qualis uir futurus esset facile documetum dedit: qui ad Periclem auunculum deductus: cum sub tristem illum conspicatus esset: ecquid estinquit auuncule * doleas illo uero respodente cruciari se animo:-ctuati a se propylaci rationem minus apte profuse pecuniae exposcenti populo reddere non posset: quin imo cogitandum tibi ponus quo pacto non reddas. Arripuit istatim prudentissimus uir puerile mollitum:& patriam adeo graui filii timorum populorum bello implicuit: ut solicita de salute imperii ciuitas: alio mentem couerteriti licis Alcibiades patriam quam factus uir postmodum euerula iam tum puer uiam ut facilius rueretostendit.Magno rerum publicarum documento nunet his comitieiada remp. adultis:qui a pueritia praecociorem improbitatem prae se serant.
DE INSIGNI ADOLESCENTIA. CAP. IIII.
DE Davide Rege. Vccedit pueritiae adolescentia.qua uitae parte quicquid nas tura insitum est animis hominum uelut iam maturis Partu prodit in apertum: & ut ab re uetusta: ex lol minime Mulgari sumatur exordium: quis unet adolescens fuit Davide ser rior: est eitam uis haec peculiarior adolescentiae mines:uix pueri
22쪽
am sius cum Golia hoste immanissimo ex prouocatione congressus no aetate no statura corporis non armis nulla denti re alia praeteret animi magnitudine illi part sed sclicitate maiori fuit enim insignis illa pugna magis inopinato metu et Q pares coissent via' Dauidicae fundae ictus philesteum quatuscuius tuit moribundum explicuiti claro documento posse magna a paruis uinci: sortia ab navalidis: si uel prudelia adsit aut si fauor numinis qui omni est humana prouidentia ualidior aspiret. DE Solomone. Agnum hoc uirtuus exemplum in adolescente: sed sapienm tiae illud quod in Solomone huius filio celebrius exiit ad posteros: acceperat is regnu a patre adolescens: ne puer dicam: quum in anceps iudicii genus incidit. Ignobilis puerpera filiisum nuper natum laecauit icauto accubitu: haec infamiae metu aualendi studio non traditur X cculte quod satis constat alteri puerperae filium subtrahit suo simile: enectum subtracti loco quiescentis lateri leuiter applicanotitur inter eas contentio:posti longam altercationem ad Regem itur: stabat populus in concionis modum circunfitias ancipitis iudicii exitum expectans: ex eo qualem habi'us esset regem iudicaturus: erat muliebris assertio rixae ut fit: &iurgio similion et liti: Tum Rex ite inquit:& quando lis aliter expemri non potest. Puerum in duas partes disiectunt utris dimidium
date. Τum uera mater quin uiuat potius inquita ait illa integrum puerum habeat: & arrpluit uocem sapienti stimus Rex veritatis te
item pueRs huic addixini quo seruado materiesextiterat affect'. DE Daniele. On mutnim absimilis huic questio illa memorabilis quan usus Daniel adolescens fatidicus Susannae puditiciani ab infinda calumniae labe uindicauit accusatoribus in id stipplicium: quod puellae intenderant compulsis. DE Iosippo Israelis filio. Ed quanta huius fuit sagacitas in Susannae causa cogno-iuenda: tanta ac nescio an maior etiam in Iosppo prout qui in ipso limine adolescentiae duplex Pharaonis insomnium interpetratus: fatali inopiae iussus ire obuiam Aegyptum uniuersam septem annos a teterrima defendit fame.Patiem cum tota domo iniquitate illa temporum :gratuita munentatio ne sustenta ult.
23쪽
DE Daniele iterum. T in quo uirtus una est: plures in eo esse credi par est: sed soa quis i Daniele omnes fiuisse dicat non minus uere id q pie dixerit. Nam quata in eo prudelia apparuit: Susanna a tadetestabili calumnia seruata: tanta quidem ac nescio an maior etiam in eodem uictus continentia.Qualis Se in Anania fuit:Misaele& Azaria eius aequalibus: qui regias dapes aspernati leguminibus& aqua contenti uixere ne patria lege aberrarent. DE Aphricano maiore.
Ge nunc quid Ethnicit nam sunt & his sua exempla .P.Scia pio qui pninus ex Aphrica bello uicta cognomen reportauit:is puer adlauc primo suo Trrocinio Scipionem patre equestri praelio quod cum Poenis est ad Ticinum amnem cominsum grauiter uuliamtum & ad terram amictum i aduersum hostium globum serociter inuectus periculo seruauit. adolescens no solum ciuica corona dignus:sed imortalitate etiam nominis.ad qua praematura uirtus cu argumeto pietatis manifestu illi patefecit iter.
DE Antigono Demetrii filio. Abuit praeclarum Scipiois exemplum pI rutudinis .ueli rum in eo quod de Antigono Demetrii filio traditur:ma ius quodam pietatis specimen fuisse uideri potest: erat Anngonus adolescens.quu Demetrius pater i Chersoneta Syriae: ubi
Seleuci iussu ad extremum uitae tempus custoditus mortem obiit. in erat ille cursum in Syriam audito patris obitu ut eius cineres in Graeciam deportaret: erati iam multum eius nauigationis emesus: quum illos obuia habuit: quos magna uetaera ne coplex urna clausit aurea: purpura &diademate instrata regia naui sublimiter collocat.circunstabat hastati iuuenes armorum fulgore co- spicui: sacrum canebat carme Xenophantes modulator aetate illa insignis: tanta vocum suauitate ut remorum pulsum nautae prae
sciati modulationi accomodarent:& Antigonus per insulas & ur bes graeciae paternum inus tam pie exmlit. DE Aphricano maiore. Vbit nunc ex hac duorum comparadone alterum Scipio, s nis exemplum per quod ille rursus fit maior Antigono: uelq, fortior fuit quia continentior.Capta Carthagine in Ispania perducta est ad Scipionem duce & si ad modum adqlescen puella nobilis atl eleganti forma hanc ille caste sanctes in suoru
24쪽
aduelmina custoditam adolescenti nobilissimo cui despolata erat intactam & sine precio restituit: illud dutaxat cum eo pam ut amicus inde esset. R.populi: & ut in animu induceret in romana ciuitate inultos esse uiros sui similes. DE Eodem Aphircano. Vid illud eiusdemi satis eni ut arbitror soret ad hoc quodq proposui demostrandum unius adolescentis uita si unius conteti intinus exemplo. nam quid rogorquid unil tam dignum romana indole fieri conligit aut quid pons simu ab ad loscente est ullo spinosius exemptu editum: si ab eodem S cipiora' qui Romanis letonibus ad Aufidum in Aptilia caesis: quum nobiles quidam adolescentes ex ea acie elapsi de Italia reliqueda cosilia agitaret: ad eos stricto ferro repete ingressus adeo terruit minaciter instans: ut non solii rposito auerterit: sed passi sint etiam a se iusiurandum exigi de patria non nisi cum uita relinquenda. DE Alexandro Magno. Alis stat adolescens: nisi maior etiam sit habendus Alexat der Philippi filius qui Bucephalum equum isigne a patre nuperrime emptum quum a nullo subigi positi ut equite
pateretur: Primus indomitae pervicaciae domandae rationem oste dit.mox praeter omnium Opinionem quadrupedem ascenditi ac citro ultrol effusis aperto capo habess ad lassitudinem agitauitquain filio indolem uigorems exosculatus Philippus: dixin serturialiud ubi regnum quaeras fili: nam te Macedonia non capit. DE Eodem Alexandro. Agnum certe fuit serum equum tam subita ui ab adolescim te subigi potuisse:quu multi frustra eam regi operam n uare conati esset:sed praesagium fuit illud non exemplum Bellicae uirtutis: id quod sequitur plus indolis &admirationis habet: siquidem tener ad huc annis memorabili illa pugna ad Choroneam edita qua graeciae opes funditus concidere: primus omnia um Alexander impetum fecit in sacram thebanorum cohortem. quae quo insignius dimicauit eo maius huic reliquit nomen per
quem primum impulsa est. DE IUUENTA. CAP.U.
Mnium aetatum iuuenta longe operosissima est: cui i unio uersum tota debet uita .Liberos procreat: alit infatiam:istituit pueridam: Adolescendam ducitise ipsam regit & o μ
25쪽
nat: tuetur senectutem:decrepitatem Quet: hare demum uita fossi est. od praecedit lusus & lasciuia: quod sequitur supplicium: nuli, sui parte hominis uita pluribus abundat exenapiis: sed nos pamcis contenti sumus atl eorum praesertim qui ex omni flore homi num leguntur: ut per quos sit quael pars ultae insigniter actar br uis relatio demonstiet. DE Iesu Nazaretro.
Unc quis auspicacius huic dabit parti exordium si qui exen plar fuit uirmium omni r qui omnis docuit geres Rex ruit quin potius Rex regum: per quem uia ad caelum homini patefacta eit: omne uirtutum specimen in aperto positum: nam quod ad hoc ponet: Quis Christo tuit unu sapientior cuius nomen in sapientiae appellatione abiitrils potentior u qui propria
uirtute operatus est ut caeci uiderent: audirent surdi: claudi ambularenti. mortui reuiuiscerenis Quis mmor si qui moriedo mortem uicitraut quis ruidentior q q tacitos intra prae cordia cogitatus hominii praevidit O ui rogare uolentibus tones occurrit: quae t sepostremo euetura erant tanto prius praevidit ac praedicauitr Quis trugalior aut continentiori u qui cum omnia polietmihil tamen ha buit: nihilo habere uoluitro uis humilior si qui piscatores sibi comites legit. Q ut publicanum non auersat' estet Quis demum clementiorq qui latroni dedit uenianarMeretricena nentem non a se reppulit: fuerunt equidem aliae uirtutes in aliis: in Cluisto Nazar no omnes fuisse fatetur humana Pietas.
DE S ansone. On caret admiraticte quod de Sansbiae proditum est adri posteros. qui unus ciam una philisteorum gente intemeciis uum bellum gessit: enim uero siue fatali robore: siue coeli prouidentia inuictus fuit: Contra multa milia hostium quod satis constat solus &in ais prospere dimicauit.Idem hostili urbe d prehensus ubi sub noctem uini lensit aduersus se parari: remolit'Eportas urbis auulsast postibus in iugum molans detulit quod hos stili urbi iminebatistantiis in conspectu attonitae ciuitatis Ludibrium uerius si Tropharum.
26쪽
Ed autum in hoc finitimi hostes uires stupuere: tantas in solomone omnes gentes sapientiam: cuius fama impulsa Aedilopu Regina Hierosolima ueniti audiuiti regem nobilis hospes:& quem absens mirata fuerat praesens uenerata est, doliauiti amplis muneribus sed ipsa multo amplioribus auctai
uetitat .Ladepta: quam tum omnis caeterarum genuum se
rabilis sapientia ignorabat. DE Davide Rege. Ubit nunc proximae relationis admonitu propheticae mens tis exemplum: cum arte omnium pulcherrima coniunctum: Dauid qui Solomois fuit pater: diuino ut credi par est amatus spiritu partem multo maximam eorum: quae t Christo
longo post temporis interstitio evenerunt: tatidico camaine praecinuit: humanum genus suturae salutis admonuiti ut dubium sit uter maior hic vates: an ille sapientiae antistes sed hic sanctior: qui coelo propius accessiti ille clatior fama qui sapienter imperauit. DE Iuda Machabeo. Si &Iudae nomen ingens cognomento Machabet:npille viaius rei Bellicae stilium: nullus unet hebreorum saepi us cum hoste dimicauit. Nullus toties uictor suit: in quq illud praeclarum S maxime memorabile: q, sortunam gentis aD-flictam: ac propemodum extinctam tueri adortus adeo Bellica uirtute erexit: ut in.Ro. populi sit societatem receptus: ex quo facta
est eo duce Res Israelitica Syriae & Ae m regibus multo ri antea insessior. DE .Io.Baptista. Τ quia ad huc unius gentis lumina celascetur. Age nune e & quantus fuit.&.Zachariae filii mon cessit hic suae gentis hominibus aliis alio genere laudis excelletibus abstine tia uero de sanctitate post Christum Nazarenum: qui extra Omne humanitatis aleam est habendus: fuit omnituri longe princeps. DE Iob Patientissimo Hominum. Vit &in uno patientia omni aeuo memorabilis. Iob n γ aanen illi redditur: miti is cusseae terrae accola:grande pec'& fortunas oes uno tye amisiti libet miscuae mares de is minae subita ruina obtriti pierunt: &ql immiserunam cumula accessitiipse sanie tabel cosumpsemit mortaliu ope destitur'oia paueter tulit: cdulciatis pcipue coiugis intepicipietate dc innoce a
27쪽
pro delirio & shaedria illi exprobrans & quide Iob ex florentissimorum statu hominuimp opinione sortunatissimo erumnosissimus factus nulli iratus semper illud in ore habuit. Deus abstulit eius semper laudetur nomen: quae uox meruit: ut his tot mesis defunis ctus: multo plura deinceps possederit: et amiserat. uita in multos annos Deliciter prorogata. DE Socrate. Ociates: ut aliarum quiny genuum exempla reserarundelf phico oraculo mortaliu sapientissimus iudicatus: semper eode suisse uultu tradis: net hilarior uisus die quo uxore duxit aut turbatior extremo uitae tepore quum uenenu hausit. hic cuncta graeciae ingenia humanael sapientiae flumia illa ubertiniat quae omnes terras inundarunt.mitin tanta uirtus nihilo minus imuidiae obnoxia damnatus publice est: venenis sublatus cuius supplicii tanta secuta in poenitentia ut accusatoribus insigniter multans statua sit illi publice decreta: Adeo leuiter interdum multitudo de amat & odit. DE Hecule. Ortitudinis exemplum graeciae astipulatu nam aliae uirtu- res in aliis suerer non omnes in omnibus Verum nescio an omnium maxime memorabile in Hercule fuit A lcmenae filio si quae de eo scribui graeci genus hominum in suoru laudem propensissimum sunt recipienda: enim uero ubim ille ita Mioib' terraru mostris nouercali 1 perio obiectus distised haec ta tradeda sui u tradita: poeta R.n.fabulis Rei'accedui si historicae fidei. DE Milone Crotoniate. Ulto uetiora sunt & ad ea credenda fides sua sponte pronim or quae de Milone Crotoniate tradui Isolitum eu frequetistimo graeciae spectaculo ingente taurum gestare hueris. Idem cnisi sorte alius fuit ab eo diuetas hoc nomine quum v gio constitit: a nullo potuit submoueri: Nec eius digitus corri
DE Alexandro Macedone. Uin illa potius fortitudo censenda quae audendi mnia sit et scienua quaedam: in quo genere laudis Alexander Philip- pi tam eminens fuit ut nemo sortium imperatorum aut regum sit illum rerum gestarum gloria aemulatus.Nullus tantuna terrarum subegit armis: aut in numerosos profligauit exercitus.Nihil ille bello tam arduum de difficile tentauitiquod no sit demum adeptus:&quod rius sosicitati uel uigori potius: inuictos animo
28쪽
iure imputes: nulli de tot gentibus tam celeris uictoria contigit,
Tantum enim terrarum cepit quantum obequitare potuit, DE. C.Caesare. Nus omnium qui omni memoria fuerunt.C.Caesar in stau tor hunc cus nunc memini gestarum rerum magnitudine propemodum aequauitrin uno etiam fortassis maior habet φ hic noster toties collatis signis cum hoste dimicauit: quoties nec macedo nec aliope ducum iperatorioue quisq. Ide plura hostili millia acie cecidiuq caeteri duces uicerint.subit de illa reputatior Caesar priuata domo modici fortunis Ort' ad fastigiu reR euem e omel sumi ducis ad F.q eo macedoni merui aditu faciliora; Φ & patre rege habuit:& eude tyrocinii magistru no poenitedu.DE.M .Curio Dentato. Ontigit magnae cotinentiae nomen.M .Curio Dentato: ue auru quod a lamnitibus offerebatur: non solum repudia-
vitised laudabile exemplum memorabili responso illustiauit: testatus no egere se auro q diu cupiditatib' posset suis iperare. DE.C.Fabricio. Ec.C.Fabritii obscura in eo genere uirtus qui non gentisu unius munera sed regis aurum: regnumo opuleossimum in cuius partem recipiebatur est aspernatus .dignus cui hostis non solum captiuos ciues gratis restituerit:sed eius quos ciui-inus optauetit amicus fieri quae tantum sortita esset ciuem. DE Iunio Britto. vlla utitus minus est uulgatar u Iustitia:nulli tamen ma-n gis debet hominum uita: habet haec quot sua exepla Iunius Brutus duos filios adolescentes: quia post assertam libertatem comperti sunt consilium cum paucis coepisse de urbe rogibus prod&ia:in conspectu populi uirgis caesos capitali affecit supplicio: 'ectaculum memorabile: si hominum affectus: ut corpo- ra oculis cernerentur.Stabat hinc liberum cliaritas: inde patria: a cusat haec:illa excusat expedit haec fasces: illa impedititrahit una soles ad supplicium: altera retrahiti uicit demum quae uincei debuit: cessit humanitas rationi: citaritas iustitiae: priuatus luctus publieae
saluthsecutuis est Brutus non quod uoluitised quod debuit,
Ec credere est Manlium Torquatum abundamus enimn domesticis exemplis tum prorsus humanitatem exuisse
29쪽
quum filium secuti pernisntiquia contra tonsulare Imperium in hoste dimicasta inon filium Quem pater auersatus est . Nemis non suos uult & sortes & bonos esset sed militarem disciplinam ab eo neglectam uindieauit. post habuit ital priuatum aflectum publicae utilitati maluito eam Rei publicae partem qua Romani summa stabat impetu filium esse incolumem .
DE Catone Minore. Uid.M.Cato.C Caesaris aequalis uir quum morum sat q ctitate: tum caetera uita omnium auitidum longe princeps An ob singularem animi continendam non di iusmit qui in ea ciuitate nasceremtiquae omnium iustissima esset aut in qua de principatu non armis : sed ut te contenderetura' Pr desilaomo homini.prosunt etiam quidam mulcis: unus Cato in uniuersum non pamae solum: sed uitae profuit.
Raetereo caetera iuuenturis exempla: arsim deinceps u p rum in suo genere dicenda: siquidem nunc omnia ex inqui superuacuum sit: & a praesenti proposito at ienum: noenim in suum genus dicta :factas memorabilia nunc redimn t sed humanae uitae partes deliniantur insigniter acta. Nunc ad rem attinet: ut omnis splendor gerendarum rerum iuuentu iis est comesisic pietur consilium:& auctoritas senectutis:instat& aliae laudes: est enim pars haec uitae omnium humanarum uir tutum portus: in quem uesut ex longa iactande se se recipiunt: ac
uelut in tuto conquiescunt. DEHabraamm . -
Ihil tamen est ta huic aetan propriui si pietas: ius rata iustia in Habraamo cura & studium: ut unicu filiuiquado id faγcere e coelo iussus esses:no dubitauerit arae pro hostia ad mouere in holocaustu daturus: dedisseis haud dubie pitudinis 2 nex:nisi ut ferro parcer eodem fuisset oraculo admonitus. DE Eodem. Ubitiaunc alia reputatio haud minoris exempli: hominEs senio cosectum ea fuisse apud adultum: & iam rubustum filium auctoritate: ut sciens ille uolenso pro uictima sit
uinctus de ut tener uitulus: aut miris agnus sine reluctatione ad aram se admoueri sit passus. tanta tu in uno fuit uiro pietas :tanta
simul de auctoritas: haec domus imperatrix suae; illa numinis dist
30쪽
l ens inlinx. DE Mose. Ulli hominum confinita familiare numinis c5merciu qn Mosi.Nullus maiore coeli fauore ductauit exercitu: i sua spote patruit mare:aquae pumicibus exiluerunquibus amaror inerat dulces factae. Ide caelesti rore pauit populu igcte: religione rexit: hostem pcatione idit . Nulli prima rerum origo fuit notior:&quae proxima suerunt originibus:iuuenta exercitat exercitatior senecta.Fama & celebritate magnus: sed maior propheta: ac nescio an omnium etiam qui omni memoria fuere :maximns. DE Noe. Uid Noe non ne & ipse iam stilior oraculum secutias in q credibili solertia: irrequietoo tot annorum operer arcam fabrefecit Fabrefactam rexit Cataclysmo omnia obtinenter Per quae est & ipse cum tota domo seruatus : seruatam cum eo animalia quae speciarim solerti indagine nauigio inclusit. DE Iosippo Claristi patre. Agnum quidem fuit & ad posteros memorabile unius m opera cociosse humanu genus reparari: sed maius illud &illustrius uiro admodum seni iam aetatis exactae datum: ut regi regum & nutricius esses & custos. Nulli unil sanctior alum nus contigit. Nulli augustior Nutticarus: Iosippus enim primus
omnium Deiparae filium nuperrime onum uidit. Primus adorauit. Angelicos cantus audiuitta Magos uenientes excepit: Infata,
rem as auit: Puerum requisiuiti & quod scelicissimi cumulo ministerii accessiti Christi pater: ct rector est dictus qui omnium
uerus erat pater & moderator summus. DE Symeone. Eruit &Symeonis sanctitas non paru qui oraculo inmu/m ctus fore ut non prius humanis excedereti si Christu uideret consecutus est ut uiuens suis sit amplexus ulnis eum tqui ccclum:& quae coelo contineiamrruno fouet complexu.DE Numa Pompilio. Unt oppido multatisignias aetatis huius ex la: eaepe gac seio decrepita aetas haeret funis ipsae uitae piesrpemodu indisaetaer adeo ut m unius sit: adterius esse uideri postiti inenda est parcius ex iis . Nunc quado de potiore hominu ordine est ude dictuiaequu est ut & a Phanis holnibus sua reddatur ex pla