장음표시 사용
511쪽
Item notandum, quod post priorem episcoporum cardin, Ilum, si aliquis interlit patriarcha, candelam recipit de manu Papae. Quod si rex sit praesens, post regem candelam recipit sub prior episcoporum cardinalium, & in ejus absentia prior presbyterorum: & tunc patriarcha, etiamsi plures sint patria char, quilibet recipit post cardinales qui eum antecedunt: &semper inter duos cardinales, etiam in processionibus & in Missis, stare debent patriarchae. Processio Ordinatur per priorem diaconorum cardinalium, qui dicit alta voce facie versia ad processionem, Procedamus in pace, & respondet chorus, In no- . mine Christi amen. Deinde movetur processo, & dominus noster Papa indutus pluviali rubeo cum pertis & auristisiis, deposito alio post distributionem cereorum vel palmarum in die suo, cum mitra auristisiata, quam in processione portat, & tenet faculam accensam, vel palmam die suo in manu sinistra. di manu dextra signat. Et Rapa incedit aliquantulum per capellam processionaliter sub pallio, quatuor militibus deserentibus cum mappulariis, si sint in Urbe, aut quatuor de nobilioribus Urbis, vel clientibus armorum in illorum absentia; sicque pergit ad regias. Et primo ad partem dextram, secundo ad sinis stram veniendo projicit candelas populo, postea regreditur ad sedem suam, in qua sedens, extenditur super genua sua una balea per duos capellanos, ipsam tenentes flexis genibus, unum a dextris , alium a sinistris: & sic lavat manus suas aquam infundente nobiliori. Aliqui dicunt, quod Papa numquam mutat pluviale in proincessionibus istis, sed solum mitram aurifricatam & sine perlis: quoniam pluviale debet semper portare in processionibus &diebus serialibus: quod certe credo, ubicumque sit sine pertis Ideo sunt duo pluvialia & tres mitrae , alba aurificata cum
pertis, & alia sine pertis auristisiata, quam desert diebus in
Quibus sic peractis, deponitur ei mitra auristisiata, & recipit simplicem de garnelio albam & planam. Cantatis antiis phonis & psalmo , Nunc dimittis, Papa assurgit in sede sua ; de deposita sibi mitra per diaconum cardinalem a dextris sibi adstantem, Papa cantando dicit, Oremus, oc immediate diaconus a dextris dicit cantando , Flectamira genua. Cardinalis vero a sinistris assistens dicit cantando , Levate. Subsequenter P ea dicit cantando orationem, EXaudi quaesumus Domιne, M.
512쪽
deinde, si Papa celebrat, vadit ad revestiarium, si sit; si non sit, ad cathedram suam longe ab altare paratam ad partem sinistram altaris: di deposita mitra alba & plana cum pluviali dc stola, induitur sacris oc preciosis albis vestibus, servato ordine alibi signato. Notandum etiam quod in hoc festo Purificationis , & in receptione cinerum , dc in receptione palmarum, cardinales de praelati, ut supra dictum est, sive Papa celebraturus sit, sive non , parati ei se debent, cum recipiunt faculas, cinerem vel palmam. Sed dicto Introitu cum Papa. si non celebrat, cardinales deponunt paramenta, & relum unt cappas laneas : praelati vero statim receptis cineribus paramenta deponunt. Cum ero dicitur evangelium, omnes tenent faculas accensias vel
palmam in manibus , stantes recti in cappis, non parati. In die Palmarum, in passione Papa etiam tenet faculam accensam vel palmam in evangelio & passione: sed dicto evangelio vel passione , faculas dc palmas commendat servitoribus. Si vero Papa celebrat his tribus diebus, Purificationis , Cinerum .dc in die Palmarum, cardinales dc praelati non deponunt paramenta violacea , quousque facta sit processio, si fiat: dc in
processione , si fiat, dominus Papa indutus manto rubeo, ut dictum est, habens mitram de garnelio, tenet faculam accensam vel palmam in die Palmarum in manu sinistra, quia vadens cum dextra signat. Omnes etiam alii tenent faculas ac censas vel palmas in processione ornamentis violaceis paraticum mitris in capite de garnello. Ordinatur autem processio
per priorem diaconorum : qua ordinata , Ultimus diaconorum cardinalium dicit alta voce cum nota, Procedamus in pace, versa facie ad processionem , 5c respondetur cum nota alta, In nomine Chisi amen. Facta processione, commendant faculas servitoribus, vel palmas : dc tunc hac die Purificationis in alis bis omnes, tam dominus Papa, quam alii more consueto p rantur. Sed in die Cinerum dc Palmarum tenent paramenta violacea, usquequo Missa sit completa. In evangelio vero dominus Papa dc omnes resumunt faculas, vel in passione pabimas: di dicto evangelio vel passione, eas servitoribus recom
Idem observatur suo modo in die Palmarum in palmis r cipiendis, Osculatione genu, vel pedis , processione dc aliis , ut
insta dicetur. Advertendum, quod si processiones hujusinoM
513쪽
serent Romae per Papam & sollemniter in locis, ubi Papa histribus diebus esset celebraturus , Papa paratus esset sollemniis ter etiam in processione paramentis pontificalibus & cum pallio, & iret discalciatus ipse & omnes cardinales & praelati in processione, saltem in hac die Purificationis , ab ecclesia sancti Adriani usque ad sanctam Mariam- majorem; & in die Cin rum ab ecclesia sanctae Susannae usque ad sanctam Sabinam. ubi est statio. In Cathedra sancti Petri, nec Missa, nec Sermo consueverunt mandari , quia non sunt secundum modernos, sed antiquitus consueverunt esse. Et dominus Urbanus papa VI. in primo anno, & in secundo anno mandavit fieri. In primo fecit sermonem cardinalis Gradensis in secundo fecit cardinalis Bonaven.
tura de Padua Augustinensis in ecclesia sancti Petri in Urbe,
Urbano Missam celebrante in dicta ecclesia. Memorandum quod cantetur Lumen ad r elationem gentium.
LXXIX. De osscis cinerum quarta feria eaput jejunii.
Feria quarta caput jejunii, non est praetermittendum de om-cio Cineris. Illa die, si Papa fuerit in Urbe, conveniunt omnes ad sanctam Anastasiam : sed antequam veniat dominus Pa pa, fiunt cineres ibi de palmis praeteriti anni, & benedicum
tur a iuniori presbytero cardinali. cum ministris paratis in albis tantum. Tunc domitius Papa vadit ad dictam ecclesiam, comitante eum tota curia, & dicit ibi Sextam, quia antequam
descendat de palatio, debet dicere Tertiam. Postmodum imponitur ei cinis benedictus a priore episcoporum, si praesens
est 3 sin autem, a subpriore presbyterorum. Demum dominus Papa ipse imponit cineres super capita eorum, dicens. Memento homo, &c. Postea per priorem diaconorum ordinatur
processio. Si dominus Papa vult pergere pedes, debet se imduere vestimentis missalibus usque ad dalmaticam: post impositionem cinerum debet se discalciare, & indui nigra casula.& pergere processionaliter usque ad sanctam Mariam Scholae Graecorum, & usque ad sanctam Sabinam, ubi statio est, pedibus discalceatis. Interim schol enses cantent per viam antiphonam :demum sequuntur litaniae. His finitis, dominus Papa ablutis
pedibus ad sanctam Sabinam in sacristia, oc recalceatus dicit
a Eadem apud Petrum Amelii in cap. xxx M.
514쪽
Nonam : deinde procedit ad altare ad divina peragenda. Solet dominus Papa hac die ad Missam unam tantum orationem cantare & in omnibus dominicis diebus : sed in ferialibus.
quando celebrat in capella, dicit tres Orationes, videlicet orationem diei, & orationem A cunctis, & orationem, Omnipotens sempiterne Deus, qui vivorum, &c. Et quando venit ad orationcm super populum, dicit, Per omnia secula seculorum , amen. Postea dicit, oremus. Humiliate capita vestra Deo , postea Gratio super populum. In hac Milla dicitur praelatio Quadragesimae, Qui corporali jejunio, & deinceps usque ad Dominicam h Palmarum, tam in seria, quam in dominicis diebus festivis, dicitur praefatio quae competit Peracto Milla: officio, non dicit Vesperas, quia in tota illa hebdomada non dicit Vesperas post Missam, sed in sero, sicut in aliis transactis diebus retro. Notandum quod ab initio quartae seriae caput jejunii qui sique dies proprias habet orationes, & prophetias & evange. lium,& antiphonas ad Benedictus, & ad Magnificat. Orati nes vero quae fiunt in Massa super populum, dicuntur in Veseperis, praeter diem sabbati: in die vero sabbati ad Vesperum dicitur oratio de Dominica. Sciendum est, quod ab hae die
usque Coenam Domini, secundum Romanam consuetudinem, non dicimus Flectamus genua, nisi quando plures prophetias ad Missam legimus. Quando vero legimus unam prophetiam, dicitur in modum opistolae, & dicitur Dominus vobiscum. No tandum quod quando duae prophetiae ad Mistam leguntur, prioma legitur in modum lectionis, & dicitur, Flectamus tenua r se. cunda in modum epistolae, & dicitur, Dominus vobiscum. Ex consuetudine hactenus Obsemata , quando aliquod festum trium lectionum in diebus Quadragesiunae veniebat, videlicet aquarta seria caput jejunii usque ad seriam quartam majoris hebdomadae, nihil de testo faciebamus p ae er commemoratio. nem : sed nunc non observatur. Un de si seistum sinctae Scholaiasticae venerit in Quadragesina a , Millam dicimus de seria , cum commemoratione de si st : etiam Tertia , Sexra & Ninnade festo, si aliquod aestum non sequatur, de seria dicunturia Notandum quod camerarius Papae exit - regias, & dar cineres
515쪽
stando pedes illis qui iunt extra: & in ejus ab lentia alius practa.
tus, cui Papa mandar. Ante orationem non dicit, Pax vobis, sed tantum Dominus
vobiscum, & sic in omnibus seriis dominicis tam Quadragesimae,
quam & Adventus , exceptis Dominica Gaudete & Laetare. Et notandum quod in tractu, qui hac die cantatur, quando pervenitur ad verium Adjuva nos, dictus dominus Papa depol, ta mitra stat genuflexus in sede sua, quamdiu cantatur ille ve sus. Si Papa non celebraret, sed alius coram eo, debet ire ad cathedram cum scabello coram altare paratam : & ibi stat, quamdiu versus ille cantatur, deposita mitra; & ipso finito, debet redire ad sedem suam reposita mitra : & etiam dicto, Sanctus, si non celebret, statim debet accedere ad eamdem cathedram , & ibi stare usque ad Agnus Dei cum mitra. Et dum incipit Per omnia, redit ad sedem suam. Hoc idem facit Papa non celebrans, quandocumque dicuntur primae & ultimae or tiones in Missis de feria, vigilia, aut diebus quatuor temporum, sive sollemniter celebretur, aut ferialiter. Quamdiu enim orationes dicuntur, semper stat flexis genibus, ut supra, cum mitra in capite, nisi illam ex devotione speciali deponere vellet:& orationibus finitis, dum dicitur, Per Dominum , vel quando vult, surgit & revellit ad cathedram suam. Notandum quod anno Domini MCCcxcv. Bonifacius IX. Perusii dedit cineres : quibus datis. deposito pluviali, recepit chlamydem : & sic absque mitra stetit in Missa propter frigus :neque cardinales diaconi sederunt ante eum, sed in locis suis. Dominus cardinalis Bononiensis dixit Missam, & dedit ei nerem Papae. & immediate ripa dedit sibi cineres ante omnes cardinales. Verum quod non fuit aliquis episcopus cardinalis tunc. & praedictus dominus noster Papa ordinavit, quod iste modus debet semper observari, quod ille qui celebrat, imponat P.ipae cineres, anno quinto pontificatus sui in die sancti, Natt hiae: & tunc fecerunt de seria. & non de sancto, sed dia Jovis immediate sequentis factum fuit de festo. Norandum quod quandocumque aliquis cardinalis facit OG fidium coram Pontifice , omnes cardinales exspectare debent illum , quousque ille deposuerit sacra vestimenta, & reassumpserit quo: idiana: bc cum eo vadunt ad cameram Papae cum dictivi illis duobus diaconibus , qui Papam antecedunt: vel si omneς
516쪽
exspectare noluerint, saltem duo ex lpectare sebent. Si vero dominus Papa non est in Urbe, conveniunt omnes ad ecclesiam sanctae Sabinae, & dicta Tertia benedicuntur cineis res a Pontifice, vel a sacerdote, qui debet cantare Milsam m re solito, ut supra. Finita benedictione . Pontifici vel sacerdoti celebraturo Missam imponitur cinis a Pontifice alio let sacerdote, si adest. Sin autem, idem Pontifex , vel sacerdos imp nit sibi ipsi cineres, deinde clero & populo , dicendo , MOmento homo, &c. Interim cantantur, Immaremur habitu . N Juxta ve=tibulum, &c. Finita linpolitione cinerum , dicitur oratio, Concede quaesumus, ut supra. Postmodum procedit ad altare ad divina peragenda. Hoc idem servatur in capella domini Papae, quando Papa non celebrat, excepto quod sibi & omnibus a stantibus imponit cineres.
L X X X. Dominica prima Quadragesime. Dominica prima Quadragesimae Sermo & Misi a mandantur & in hac Dominica Ec deinceps in diebus dominicis usque ad
Dominicam de Palmis, cum coram Papa celebratur praesentiis bus cprdinalibus, Papa induitur manto rubeo sum auriti illis sine pertis, portans mitram albam N planam degarnelio line pertis, excepta quatia Dominica, de qua infra. Secundum Iacobum Gayetani in ista Dominica, nec in aliis Quadragesimae , non debet dici nisi una oratio tantum. V runa tamen modernis temporibus presbyteri consueverunt dic re unam pro dicta die, secundam Ecclesiae tua, tertiam Deus omnium Melium , quartam Omnipotens sempiterne Deus, qui via
Ille qui debet facere sermonem, osculatur pedem dextrum Papae, & petit benedictionem a Papa : qua recepta, Papa sibi
committit, quatenus ex parte sui de nunciet vere paenitentibus& consessis, qui sunt vel erunt in statu gratiae, infra octo dies , tres annos & tot quadragenas de indulgentiis. Notandum t men quod in Dominicis istis consueverunt V. anni & v. quadra genae & in quarta Dominica de Laetare vis. qui vII. anni numquam solent dari, nisi Pontifex celebret in dicta Dominica de Laerare & in Dominica Gaudete. Et isto praedicto, Missa & sermo in aliis tribus Dominicis Quadragesimae, dic. fuerunt ut supra.
517쪽
LXXXI. De incio quartae Dominicα Quadra σesima, quae vocatur Dominica de Rosia, . de Annuntiatione.
Dominica quarta Quadragesimae, statio ad sanctam Crucem. In hac Dominica dominus Papa portat nobilem mitram frigiatam, cum vadit Missim celebrare ad eccletiam sancta Crucis, quae divitur Jerusalem. Illo etiam die portat rosam auream cum balsamo & musco sibi in camera a camerario praesentatam 3 bajulatque eam in eundo ab eadem camera usque ad sanctam Crucem , & cum praedicat, in manu tenet Cam, rinducetque eam in redeundo usque ad Lateranum. Ad ascensi nem & descensionem equi praefectus Urbis indutus scarleto vel purpura, habens unam caligam rubeam & aliam deauratam, tenet ei stapham, & dominus Papa dat ei rosam auream, cum descendit.
In hae Dominica Missa finita, dominus Papa rosam portatusque ad cameram suam vel, si sit in Urbe, usque ad Latera-nense palatium: & dum reveri itur, sequuntur eum omnes nobiles in curia praesentes:& dum ad cameram suam redierit,
si sit extra Urbem , dat rosam nobiliori, vel illi eui sibi placet magis; & ille incontinenti flectit genua, & osculatur pedem
Papae, dato etiam quod esset rex: Deinde Papa recipit eum ad osculum oris: deinde ille recedit comitantibus eum duobus divconibus antiquioribus cardinalibus, Ec cum illo equitant aliquantulum , quantum sibi placebit. Anno Bonifacii I x. Pontificatus xv. Perusit hae die rosa fuit missa in magna capella ,& sermoni omnes cardinales inter sueriint, sed non Papa, quia erat infirmus. Rosiam ad Missam poditavit super altare, & reportavit junior clericus camerae, & Papa dedit rosam in camera sua. Notandum quod antequam Papa det rosam, debet dicere aliqua verba brevia de conditionibus & proprietatibus rota, quae habet colorem gaudiosum , Odorem confortativum , aspeactum laetificum, prout est in libro rationali divinorum ossicio.
In die Annunciationis beatae virginis Mariae Missa & Se mo mandantur: quod sestum si venerit in Quadragesima, Papa
non venit ad primas Vesperas cum pluviali & mitra, nec cadidinales coniueverunt venire, quia cantantur ante Prandium M
518쪽
nisi venerit die Lunae: quia tunc Dominica de iero sunt Vespearae papales, & antiphonas incipiunt cardinales. Et notandum quod hoc festum, in quocumque tempore V niat, in Milla non dicitur nisi oratio de beata Maria virgine .& nihil de seria. Dicta Milla, immediato data benedictione. Pontifex stans in sede sua sine mitra incipit Vel peras , qua sunt sollemnes : S incoepta prima antiphona, deponit paramenta,& reluinit pluviale rubeum, & omnes cardinales & praelati deponunt paramenta,& recipiunt cappas laneas. Nec cardi nates incipiunt antiphonam in iis Vesperis. Episcopus vero cardinalis qui servivit Papae in Missa, non deponit paramenta, quo niam habet portare Papae naviculam cum incenso hora debita, ct incensare altare & cophinum, in quo reservatur Corpus D mini, & similiter Papam : dc habet etiam tenere librum coram Papa , cum dicit orationem; & debent dici duae orationes , una de sesto, altera de seria, sit veniat in tempore: quibus finitis, P pa dat benedictionem.
Consuevcrunt antiquitus in secundis Vesperis cujusque festieardinales dicere antiphonas, & numquam alius in secundis Vesperis, licet temporibus domini Joannis XXII. Benedicti XII. α
Clementis VII. nunquam fuerit observatum.
In Dominica de Passione, quae est quinta Quadragesimae. sermo & Missa mandantur: omnia alia ut supra in aliis Dominoicis Quadragesimae est fieri consuetium L X X XII. De ordine seu osscio in die Palmarum, &e. Dominica in Palmis, secunda hora diei mediante, iunior' cardinalis sacerdos & omnis clerus conveniant in ecclesiam sancti Silvestri in palatio Lateranensi, missilibus vestimentis inisduti : ex possitisque in medio palmarum Vel olivae, seu aliarum a borum ramis, benedicit cardinalis vel sacerdos salem & aquam: deinde sequitur antiphona, Hosanna filo David. Deinde pro
graduali cantatur rei p. Collegerunt. Q Unus autem: vel resp. Immonte Oliveti. V. Vigilare. Uicta oratione , expandantur palmae,& canente clero dc populo, illoc modo deferuntur palmae
benedictae in palatio Lateranensi ante capellam, si ibi est curia. Dominus cxiens dat unicuique episcopo & cardinali sp
519쪽
tulam palmarum & aliis, si superstini palmae: deinde projicit folia palmarum seu olivarum super populum, & aliquibus aliis
dat manu; & cantor incipit antiphonam. In hac die non consuevit esse sermo, nec Romani Ponti-αfices officiare consueverunt, sed bono mane in capella secre-αta celebrant Missam suam: eunt tamcn & distribuunt palmas: αlicet aliquando modernis temporibus celebrent. αEt notandum, quod si Pontifex non facit officium, quicum-α.
que alius dicit Millam, dum tamen sit cardinalis, benedicitae ramos, & non junior presbyter: & ita de candelis & cineribus aeest observandum. Et in omnibus spectantibus ad hanc sollem-αnitatem palmarum recede ad ea, quae sunt notata in die Can- α delarum & Cinerum. Si Papa hac die Palmarum celebraret, portare debet para-menta violacea, vel viridis coloris sine pellis, & sandalia sinere perlis; mitram simplicem de garnelio, & chirothecas sitne per- α lis, & palmam. Verum est quod modernis temporibus consue- α verunt portare mitram sollemnem x preciosam, & chirothecas mi preciosas, omnia alia simplicia. Notandum ψ quod anno Domini M. ccc. LxxxvIH. dominus αUrbanus VI. hac die ramis palmarum non fecit officium, quia . nondum erat coronatus: sed bene dedit palmas & ramos, &ae interfuit Missae indutus pluviali rubeo & mitra alba: quam Mis αsam dixit cardinatis Florentinus in magna capella: & sic per do- α minos cardinales etiam illae Missae de hebdomada lancha fuerunt in celebratae ipso praesente, ut supra. In die Lunae non est Missa papalis. Item in die Martis Domi-αnus noster audivit Missam magnam in sua capella parva, quam aecelebravit unus de cantoribus. & legit Passionem. aei Item in die Mercurii sancta idem observatur. Sed notan aedum, quod si sint peregrini, de gratia speciali Papa post Mil. αsam consuevit dare indulgentiam populo , in qua est indu- α tus ν αItem notandum, quod die Mercurii sancta de sero hora αCompetenti Papa venit ad audiendum ossicium in capella sim. αpliciter cum chlamyde rubea & capucio super caput, non ta- α men replicato, sicut in aliis diebus consuevit, sed solum ex-ἀ
520쪽
vestimenta alba, episcopi pluvialia, presbyteri planetas, diaconi dalmaticas pro reverentia chrismatis. Ponti sex vero jam indutus dalmatica sedeat in sede sua: cui praesentetur ampulla. quae melior est, cum oleo ab acolythis, & balsamum cum oleo commisceat nihil dicens, & conficiat. Omnes vero ampullae remaneant ibi, dc diligenter custodiantur, quousque ad altare portentur. Postmodum autem Pontifex totis manibus, indutus planeta procedit cum presbyteris, diaconibus, dc acolythis re omnibus ordinibus, dc habent in processione crucem, evangelium, septem candelabra, thuribulum cum incensos & sic processionaliter pergant ad altare cum mappula: dc facta conseiasione & reverentia, ascendit ad sedem suam. Interim autem decantetur a cantoribus Introitus sine Gloria Patri; & finito versu repetatur Introitus: postea a cantoribus decantatur Naris
elisen. Quibus finitis, dominus Papa dicit excelsa voce, Gl ria in excibis Deo. Dicta vero oratione, Deus a quo, dcc. lectis epistola & evangelio, factoque sermone ad populum, si voluerit, dc Credo in unum Deum decantando, prosequatur Miciam ordina suo. Tamen sciendum est, quod non fit sermo,
nisi quando fuit processio. Notandum quod in hac Misa non consuevit esse sermo, aenisi Papa vellet facere processionem. Tunc si Papa illum fer. ἄmonem facere non vellet, sacrista committit de ejus mandato a sermonem alicui de dominis cardinalibus episcopis, vel pres-αbyteris. quoniam diaconi numquam coram Papa praedicant, ae aut alicui praelato, vel magistro in theologia. αNotandum quod abbates nunquam consueverunt praedicare, te
nec doctores decretorum, nec legum, nisi dumtaxat praelati & ae magistri in theologia: sed modo abbates praedicant. αPostquam dominus Papa intrat ad sacrificandum, Ze conse-cit duas hostias i tunc acolythus conducit juniorem diaconum cardinalem. & cum eo plures subdiaconos. Unus autem ex iis,
subdiaconibus portat crucem, acolytho antecedente cum th
ribulo dc thure: dc sic processionaliter vadunt ad ecclesiam sancti Johannis, vel sancti Georgii, ubi ampullae cum chris, mare dc oleo conservantur. Cardinalis diaconus accipit illam ampullam, quae est chrismatis: duo alii subdiaconi accipiant illas duas alias ampullas olei exorcietati & olei infirmorum,