장음표시 사용
691쪽
OBER X. αεα noster scribi nemo ex tanta multitudine ea die remaneret in domibus.Temptat ipsi imminem tia viae,quorei praeter sancti Angeli ecclesia nubia extant, aperta, & sertis vaporibusq; suauibus
repleta erant. Multitudo ministrorum baculos manibus gestatium inauratos, turbas ex medio dimouebat, ut via aperta & pura redderetur.
Prius vero Q ordinem describamus,que progressurus cum popa in urbe imperator seruabat:alis qua exponere.libet a Iosepho scripta, & tamen alioru quot tritiphorum descriptioni admoduProfutura, quae legetibus, sicut hactenus nobis fuerit dubia esse videm' .Dicit Io si lius: Cucta pars militaris ante luce per turmas ait ordines progressa est cu rectoribus suis, & circa ostia co
stituta no palatii superioris,sed prope Isidis te
plu. Ibi enim principes nocte illa requiescebant. Nosq; ignotu alias Isidis tepli locu nuper edocti sumus .Honosti' Tricarie sis episcopus,Andreas Isidissem. Φ eius frater germanus cosistorialis aduocatus, ubisti 'ciues ex Crucea ge te Romani,aedes habet eoru virtuti opibusi respodentes, viae qua descripsi; mus triu phali luperimpositas:capu inter Florae,& platea Iudsorii,quas alioqui amplasvetustorii prisci operis marmorii frustis,tabulis, strumetis
P plurimu exornare nitui. Datu ital nuper ab Andreae clientulo vinitore marmor pergrade lusculleu vel ut appellat serpentinu,literas inscrisptu maiusculas elegates, ad domus emine te aris gulii affixeria t.Esti incis arti hic tenor superiori in margine primm S AECVL o F E LIC I. De inde ad quadri mediti sequitur sesquilinea.Ρ Η'IsS S SACERDOS ISIDI. Sal utaris cose
692쪽
cratio.tres deinceps sunt lineolae. Potificis votis annuant dis Romans reip .arcanaque morbis prsasidia annuat: quoru nutu Romano imperio res gnacessere.ipsum lapide cu fatis coiicere liceret in teplo Isidis repertu fuisse,itu est in vineat lo cust inspectus multis obsitus sentibus, unde fas xum erat auulsui facileq; fuit intelligere, extartes corrosos semit ruptos fornices,&vix solo superem metes muroru pinnas, teptu fuisse, quod Isidi sacerdos Phisias cosecrasset ad nunc est quam parte monasterili inter sancti Xysti,& ingenites spectandast thermaru Antonianam ruinas via fuisse noua,qua nihil Roma habuit pulchri,us,in Roma docuimus instaurata .erati id templum ad ipsius viae nouae supremu caput,mpas
latium maius circumve maximii spectas: .ut ialiceat intelligerc,milites qui ante lucem per lux mas atU ordines progressi erat cum rectoribus suis, circa ostia fuisse aediu viae nouar, no palatis superioris ibi proximi. nec moueat,ptincipes triumphaturos ad Isidis te plum in ciuitatis medio quieuisse,& no extra urbe legi obtemperaturos
expectasse. Lex enim ipsa & mulis alis state sub sulibus Rep. caste seruati solitae, sub principis
bus exoleverat.Vespasianus tame & Titus legi ex parte aliqua pari tuti,ad territoriu portat tria umphale lauro coronati, & veste induti purpu' ream sunt progressi.Vbi panegyricis laudu sua: rum redundatibus de more auditis, re diuina caspite operto fecerunt. 1ilites vero Iosephus scri bit inermes investe sericea fuiM:quod illoru optnioni aduersa ,qui veteres Romanos rem domi'
nos paru sple dido,atq; etia inepto amictu usos
693쪽
fuisse calunianε. Qualia vero fuerint spectacula, qualis popa,quata: quales 3 diuitiae in triumphoosteta,& Iosephus & Appianus, & supradicti a quibus siumpsiim' scriptores diffuse dicut.Aliqua
tame repetere libet,nostro hui'teporis tritipho, que hic verbis & scripto ducimus,coaptada.Sito
P prima parsvestiu quas ex rarissimi generis pur ura,& dilige tissima pictura Variatas arte Babyonica hebrsus dicit:& rarissimi generis purpura
fuisse costat,qua nostri tum cremissina, tu violascea appellat.Artisvero Babylonicae a priscis Romanis dicta sunt omnia quaecul variatis coloris 't
badus, perniciosust cernitur abusius. De gemis quas dicit partim in coronis,partim aliter fuisso delatas,notortu est, vi cu sola ardeti ambitione pares illis nostri sint,a multitudine tame eorum incoparabili superetur.Iam vero quae dicit Ioseophus pro merito laudare non posse,multitudine illoru spectaculoru, & magnificentia in omnib'quq quisl eκcogiraueri velarissi factis,uel diui elaru operibus,vel naturs nouitate, omnib' per; suasum esse no dubitamus,qua: nedu nuc referri aut excogitari possent, sed ita in singulis mutas batur triti phis,ut nihil magisquis p curaret,il ne ea adduceret spectaculoru machinarussi genera quae prioribus popis visa erant. & diuersa multi
animaliu genera ducebat,propriis Iduta ornametis, ut color habitust ornamelorum ursis ad hiabitorum,leones aliter vestitos secerneret, pariter
lynces,& pardos,diuersiust damas internosci &pantheras faceret ornatus. Nec paruae erat pub
694쪽
TRIVMPHA NTIS ROMAEchritudinis delectatioti videre eos homines qui singula praeferret speciada,aut singula ducerent
animalia,PurpureIS ati inauratis essevestitos,cutam e & captiui ordine in spectaculu dum,ornatus sui splendore haberet.Inter ligc stuporis suis; se dicit Iosephus machinarii qus portabantur &Paematu fabricatione: quaru rein similitudinecu a nobis visam dixerimus,facile erit intelligere qualia fuerint maxima:cta parua nos insipecta custupore no potuerimus non mirari.Est celeberrismus quotannis in urbe Floretia Ioanis baptistae festus dies,in quo diuersi generis machins,diueros a traitarunt spectacula, ingenii subtilitate velearibus illis nullatenus postpone da. Adhibenturi in ptimis speciadae pulchritudinis psmara , e illis etia quae in tertiu nidu undequat surrexisse hebrς' noster talopere admirat .quin si venia da but nobis doctiores,iperitos hoc loco qd eafuerit Prema. PFgmara docebimus. Decepedalis erat quaquas uersum latitudinis Blidu tabulatu se cuius basis cetro lignea surgebat coluna viginti pedu a ceri tate siublimis,ad qua trina distinctione a portiosnaliter facta terni ramo ordineS ferreoru erant,
quib' in ramis inauratis stode multa aurea arge leave densatis,tanq auiculari nidi ex corio lorus lisve versicolorib',pueroru bimuloR ad summusve trimuloru sedes & tanq cubilia disponebant. Eorumq; pueroru capite solum exerto,pars toto eminens corpusculo iucundum ridiculumve alia quid prout occultus in fronde praeceptor siuggmreret balbutiebat. hanci molem robuIta servo'rum multitudo no centonibus,ut Florentis nuc,
sed purpureis aureisue indutorsi perferebat. Iul
695쪽
taq; cu & varia in triumpho essent paegmata,nes quaqua cotinuata ferebantur, sed alis interpone; bantur machins simili in tabulato similii feruo
rum ornatu delatae, in quibus praelioru simula; simulacra cra edebantur,ut vincentes Romanos, cadentes P UVRRH
caesiost hostesvna,fugientes alia hostes,insequu; tost quirites: oppugnari urbem,defendit alia, alia capi,Vriiu excindit appareret: singulisit in machinis & rebus quae gererentur, primarii ho stium duces simula ti eode erant vestium habitu, in quo post parum veri ante currum vincti inspisciebat. Alia quς sequebat fercula singulis in triti Phis varia suam prςbebant delectatione. Sed in Titi Vespasiani triumpho inde gratiosiora sunt sunt quς a Iosepho fhribunt,qubd ea in marmos reo triuphali arcu suo Romς ad sancta Maria nouam videmuS extare,quae apud Hierosolyma intemplo reperta sunt.Mensa aurea,& candelabruauro factum,cuius forma melius lapis q Iosephi descriptio nobis ostendit.Postea portabatur lex
Iudaeorum marmorea,item extans. In alijS vero
tritiphis qui singulos repetere volet,plurima in ueniet admiranda quae prscedebat dictas machi nas & psgmata, aut sequebantur.Nostrum vero nos triuphum ladem aggrediamur. Qui bello cofecto ad urbem cu reducto exercitu redierat imo perato in Vaticani territorio tritiphati,tuc sitne aedificiIs puro a marmoreis,nunc basilicae sancti Petri principis Apostolorum scalis ad obeliscum expectabat. Ad quem locum ante lucem isese oomnis ciuitas effundebat. Et quia lentissimo pro plex ipedimeta tardatest machinas gradu ince
dendum erat,precessuri potifices sacerdotest &x iiii
696쪽
religioni addicta colluuio,sua popa prius ducere
inchoabat,que inter conatu imperator capite os
perto re diuina faciebat:in qua sic orasse eu accesaeeilaphan pimus Disnutu & impio quo' nata & aucta estiis vexbη xς res Romana,eacie placidi,ppitiatii seruate.Mia
'tienis.' ratii aliqri sumus quo sit factum modo,ut sicut tritiphalis popa priscis ominu celeberrima e Vaticano & ab Apollinis teplo in urbe ducebas,ita& Christianis teporib' ecclesiasticoφ ordinu Mocessionesquςcul solenes e Vaticano pariter & abeati Petri basilica,quae in illius tepli parte cono structa est,ineant .Et sua illa in suis popis quae taatus populus pars praeiret,pars sequeres, sacra habebat,iefas scilicet,argeteu birote,curru ancilia
palladiui de sacra alia prsfere te. Curruit sumomus & sumptuosissimus adhibebaξ ornat'.Et te fas lximiores nullo intermedio sacerdotes Salii praecedebat,uiri semp omniti grauissimi,totius.cusitatis amplissimi, qsi Fabium Maximii, & L. Scipione diutissime inter Saliosvixisse,ac obiissersitis. & TituVespasianu Salijs a quib'erat in collegiucooptatus,gratias egisse ingetes supra docuim'. Vestes vero quibus Salii in popa utebant,subtili simpliciq; serico ceruleo fuere colore cadidioribu
virgulis intertextis, quibus Costantinopolitansi patriarcha uti videmus.& cauda nullo sustetate trahebat Salii,nostro' cardinaltu more,qui illos imitati videnε cauda logiore. Ancilet unu ex i1squae caelo decidisse dicebat,brachio tanq in prae lio aptatum deferebat.Erati in religione legitia mii, Salios in popa ternos, ad summu quaternOS librum. & saltare simul & canere,quae quide carmina γmnis popa catu vel incodito reserebat:suexunissi
697쪽
ex iis quo3c nonulla ad singulos deos Horatius in Odis,& ais extremu saeculare posuit.Et ne adduabitet quispia grauissimos amplissimo sis feliciustatis Reipu.ssculoru viros adduci potuisse ut in foro aut via triuphali s altare gloriari solitu fuisse traditur Maximu, sequi quartum octogesima ageret annu,iuniores multo collegas saltu supe, rasse. Ad tensias dehic, quo sequerent ordine,operosissimu fuerit scribere:sed cum omnia tepla, o mnium deoru dearui sacella, omnes aedes suos& multiplices habuerint sacerdotes,cu sodales ilIis,& more nostro secietates ac confraternitatestato nostris plures,quato maior tuc erat popuI fuisse docuerimus, popam quae aut praecederet, aut sequeret ad tensas,ingente essse oportuit:qua
quide turba p imperius descripta triumphalem
viam & portam varia oblatrante in deos carmi; na, nos nunc videre & audire videmur. Singuli
vero ordines sacerdotu,singuis sodalitates,singula psgmatu & machinarsi agmina suos habuere ludios,& symphoniacos,singulOS pantomimos, Per quos a praecedentibus collegiis diuideretur. Ρetreiae enim alicubi fuerunt mulierculae ebriasse gesticulationibus simulantes, quae dum obtorto vacillantique gressu incasium Sc ruinam penoden siesielvix tande siustentates, tota paucis sed amplis passibus via coplectunt, turbas inrisium Provocat.Et maducos aliqui digniores ditiores sfacerdotes,a quibus sua gratior fieret popa,prs mittebant.Erati hi laruato capite humano maaiore, maxillas vasta magnitudine pariter vastis armata dentibus habetes,qui suo tali oris hiatu
dentius crepitu,sese in utras partem viae dum
698쪽
secterent,ridente turba vertebant in fugam: &quicquid in esum oris applicaret,ianil deglutientes in sinum demittebat. Uti maiorem Varietas cieeris. delectatione faceret,Ciceris aliis interiects ordi, nibus suos, & ipta risus etia viris grauib' excivere. Viri erat hi veste & laruato oris habitu multes bri,quibus ceruicis P ceritas iusta oblogior apparetet,vocis tame usus ad labia & inter dentes ita resp5debat,ut verboru Pprietas nullatenus desis derares. Qui media incedetes via,spectatores ad utral parte mira linguae volubilitate,P uniuscuiust coditione iocis aut ridiculis,loedoriis,laudiabus,vituperationib',aut seriis appetebat. Sui Lydia, pariter psipae locis interiecti erat Lydii,inges cytharoedoru tibicinui turba sericeis aureisl imidula,& coronis pariter aureis redimita,cu quib' nonulli psallentes cane test prodibant.Forul in medio ludius quispia talari veste fimbriis armiblisi aureis splendentibus amictus,varios edebat usustiae& gestus. Subinde Vestalibus psaltrice & phana. phan υ ticae muliercular praesuserunt, quarum gesticula; C padu tiones marmoribus insculptas quoties per urbe ονλxW' oflendo,quin subsistens inspiciam nequeo contionere,pariter & debacchantes quς suis Bacchi fa,cerdotibus Bacchidibusq; haud secus q in orogiis capillo per humeros sparso,nudae potius vos lare si saltare videntur. Suti quoq; inter alios poaps sacerdotu sodalium & epulonum ordines munus,mimi,histriones,patomimi, & cstera ludios' nnm turba prςstiterut,ut dum ea subit menti &memoris recordatio hos ego strepitus,has salta: tium insanias calamo nuc cupia declinare.Postqpontem & portam triumphale omnis superstia
699쪽
LIBER X. I 66tiosa priscorum pompa transgressa erat, auri 3cargeti,armoru,bellicarui machinatu, & ditissi,mae lautissimae supellectilis,quantii singuli tricis phatores in aerariu inferebat: supra in descriptis multoru triumphis audiuimus. Vnde hac solam partem,quia nostroru saeculi nostri prssertim ecoclesiasticae rei Romanae principum nemine imistaturum esse credimus, in nostro hoc triumpho effingere desinemus, & pariter nulla psgmata prstex supradicta, nullas machinas adhibebim'. Imperator igitur, ad cuius exeplum utina aliqnvnus vel plures Christiani succedant:currum inasidens birotem,auro,argento,gemisi splenden tem ingrediebatur.Sed ubi in curru illo circucirocapicti erant, hinc Iupiter sceptrum, inde Neoptunus tridente,Iuno hastam Quirint,manu ge; stan res,deinde Mercurius caput pedes 3 alatus,
in nostro curru Petrus claues,ensem Paulus manu gerant, Michael Georgius o Dracones periimat,& Bartholomsus sua humero pelle portet. Aureat noster Imperator palla induatur , stellis
ex auro splendentibus variata, sceptrum manu dextera eburneum, sinistra lauri ramu gestans. Nec aurea prisco de more Hetrusco corona, sed lauream habeat. Sicl non ut olim struuna, qui Iuxta Plinium ponderis eximii aurea post humeros stans sustentet,adhiberi oportebit. Nec coogetur Imperator noster ferreum annulum manu habere,ut seruo in tanta gloria se aequari recos gnoscat:ad qua Plinii sententia Iuvenalis allusit. Magnael coronae Tantum orbem,quantum ceruix no sufficit ulla. Quippe tenet sudans hac pu
blieus: A sibi cosul Ne placea curru seru' por
700쪽
tatur eode.Optimu ital potius impatore Τitu Vespasianu noster imitabit impator,quino ser,uum in curru post humeros,sed fortuna ex auro habuit alata: qussi nostro adhibebit,demissus csto angelus esse vibebit. Assideat in nostro,si erit mi' puer,& Scipionis optimi ciuis ex eplo nepo*tes hac ex cognatione ephebi candidoru equorucurru trahetiti frena regat: aut si deeriit nepotes& cognati,discat a Iuvenale adhibere Niveos ad frena quirites,Defossa in loculis quos sportula fecit amicos. Post curru segregati a multitudine legati & digniores quil ac virtutib' praestatiores equo vehant. Hostiu vero duces & captiui nobistiores ante curru vincti ducant,ut ipsoru aspectu pulcherrimo spectaculu fructui victoriae ingeste Popul'Ro.excipere possit,qui illos in carcere duci videat. Clamet interim obstrepati ante dc retro milites laureati,carmina in duce suu laudi,
uoru multitudo,& cu popae εc populi innumerasit turba,a territorio triuphali in forum ustis magnit Romanu noue horis sicut in Aureliani trius pho coligito aegre perueniat: & tam e cu ad eius fori parte qus iuxta Oaidii verba de boue nomehabet,erit puentu,currus ipse subsistatinec prius equos flectant,qui eo' frena aget adolescetes,q& ipse co sul vexilla,alial magistrat' insignia in ipso foro de more deposuerit, & duce hostiu in carcere pducta occisumi aliquis denuciauerit: Vtque ΡΟ.Ro.que milites Romani aliqn metuerunt, supplicio amotu esse gaudeat. Tunci asce