장음표시 사용
191쪽
nem hominis priuati, sed in veritate hie est seruus, di senius dominum suum facie heredem; ergo ego debeo admitti . Sic co flictantibus hinc inde rationibus Imperator decidit admitti virumque., & hetaditatem diuidi in dimidium , nisi eum illo seruo futuset institutus coheres, quia tunc dimidia pars hereditatis specta. hit ad coheredem,& altera dimidia diuidetur inter Domitrum, di substitutum d. l. si paterfamilias, o l. seq. f. de hered. itistiti Vi-glius hιc, eu auctores ab ipso retaret . Et in hoc casu substitutio ista dicitur anomala , ideli irregularis , quia admittitur simul subinstitutus,& institutus contra regulam, quod adeunte instituto , subiti tutio non potest habere effectum , quia per aditionem primi heredis expirat ve uiximuS Iustram princi huius tu.
S Equitur de pupillari substitutione, de va plura diximus la
titulo praecedenti. Modo ea adnotabimus, quae in praesenti
Plura requiruntur ad hoc , ut fieri possit pupillaris . Primo quod illi, quibus fit, sint de numero lxberorum. Secundo quod sint impuberes. Tertio quod sint in potestate. Quarto quod decedant impuberes. Quinto quod non sint recasuri tu alienam potestatem poli mortem teliatoris. Sexto quod fiat in testamen. to valido. Septimo quod testamentum habeat essectum, id est quod heres ex hoc teliamento adeat hereditatem. Octauo quod fiat in sua formula, scilicet filius meus heres esto, di si filius meus in pupillari aetate moriatur, Caius et heres esto. Facta autem in propria formula dicitur expressa, di excludit matrem etiam a legitima tam de lure ciuili , quam de Iure canonico , ut diximus in praecedenti titulo. S. Qua ratione δAd fimilitustinem pupillaris inducta est exemplaris is nam sicue illa fit pupillis , qui ratione aetatis non possunt testari, ita & ista fit illis , qui ratione vitii vel mentis, vel corporis testari non possunt, ut sunt uitiosi, mente capti, stulti prodigi, muti, & surdi vide perdite amantes. Rebussi in L aliud est capere col. 3.1f. de verba
192쪽
siguis Fie autem in sua sermula , scilicet, si In eo Impedimenici decesserine. Quod si illud impedimentum cessauerit, & aliud inducatur , extenditur etiam ad illud . Sed si omne impedimentum. cessat, cessat etiam haec substitutio ; de si deinde vivente testatore reincidat in aliud impedimentum , reconpalescit eadem substituistio ι. humanitatis C. dei ub. aliis substit. Quod si poli mortem testatoris omne impedimentum cessauerit, expirat omnino haec subiti tutio, nee potest amplius reconualescere, etiam si ille , tui iacta est, in aliquod deinde re incidat impedimentum. Haec autem non requirit patriam potestatem; debent tainen seruari gradus , ut dixi inus in titulo praecedenti .
g. Igitur Facta pupillari , vel exemplari duo quodammodo sunt testa.
menta, alterum Patris, alterum filii. QOd intelligitur respecta subiecti, nempe respeetii hereditatum et respecta vero causae erieientis unum tantum est.
S. Sin autem si quis timeat parari insidias pupillo per substitutum pupillarem , potest vulgari palam facta, clam pupillarem faccre in inferiori parte replicata charta, & signata , cauendo ut non aperiatur, nisi filius impubes moriatur. Sed ista non videtur bona cauth la , quia vulgaris continet ' illarem . Respondeiit tamen DD. hoc verum esse, qu/ndo miliaris noei est alibi expressa: io isto autem casu exprimitur pupillaris in inseriori parte tes amenti avnde non potest vulgariter substitutus cerco coneludere se esse a taetiam pupillariter Iubstitutum .
Potest pupillariter substitui etiam filio exheredato . Sed hodie
hoc non procedit, quia pupillus non potest committere causam dignam exheredatione , etiam quod esset coli capax ,3e proximus . pubertati, cum nunquam pomi delinquere uti maior l. de minoress de quastion. Nec etiam potest exheredari non notae causa , seu hona mente , quia nucite deoet honorari titulo institutionis ι . Me aurem, autb.m ciam de appell.coenosci omnia autem quae dicta suae de . substitutio ae impuberum si-he Diqitigeo by Coos e
193쪽
nem hominis priuati, sed in veritate hic est seruus, di sinius dominum suum facit herodem; ergo ego debeo admitti . Sic co flictantibus hinc inde rationibus Imperator decidit admitti virumisque., & herςditatem diuidi in dimidium , nisi cum illo seruo fuisset institutus coheres, quia tunc dimidia pars hereditatis specta4hit ad coheredem ,& altera dimidia diuidetur inter Domi uum.& substitutum d. l. se paterfamilias, ct t. seq. 6 de hered. itistis. Vi-glius hic,& auctores ab ipso retaret . Et in hoc casu substitutio ista dicitur anomala , idest irregularis , quia admittitur simul substitutus,& institutus contra regulam, quod adeunte instituto , substitutio non potest habere essectitin , quia per aditionem primi heredis expirat ut diximus Iωρra in princ. huias tu .
S Equitur de pupillari substitutione , de via plura diximus la
titulo praecedenti. Modo ea adnotabimus, quae in praesenti
Plura requiruntur ad hoc , ut fieri possit pupillaris . Primo quod illi, quibus fit, sint de numero liberorum. secundo quod sint impuberes. Tertio quod sint in potestate. Quarto quod de cedant impuberes. Quinto quod non sint recasuri in alienam potestatem post mortem tellatoris. Sexto quod fiat in testamento valido. Septimo quod testamentum habeat effectum, idest quod heres ex hoc testamento adeat hereditatem. Octauo quod fiat in sua formula, scilicet filius meus heres esto, & si filius meus in pupillari aetate moriatur, Caius et heres esto. Facta autem in propria formula dicitur expressa, & excludit matrem etiam a I gitima tam de I ure ciuili , quam de Iure Canonico, ut diximus in praecedenti titulo. S. Qua ratione rΑd finii litudinem pupillaris inducta est exemplaris; nam sieue illa fit pupillis , qui ratione aetatis non possunt testari, ita & ista fit illis , qui ratione vitii vel mentis, vel corporis testari non possunt, ut sunt furiosi, mente capti, stulti prodigi, muti,& surdi . ac perdite amantes. Rebuss. in l. aliud eis evere col. 3. 1. de Moa
194쪽
yguis. Fit autem in sua formula, scilicet, si in eo Impedimento 4eeesserint. Quod si illud impedimentum eessauerit, & aliud imdueatur , extenditur etiam ad illud . Sed si omne impedimentum. cessat, cessat etiam haec substitutio ; & si deinde vivente testatore reincidat in aliud impedimentum , reconpalescit eadem substitutio ι. humanitatis C. de impub. aliis substit. Quod si pol h mortem testatoris omne impedimentum cessauerit, expirat omnino haec substitutio , nee potest amplius reconualescere, etiam si ille , eui acta est, in aliquod deinde re incidat impedimentum. Haec autem non requirit patriam potestatem; debent ininen seruari gradus, ut diximus in tituIo praecedenti .
Facta pupillari, vel exemplari duo quodammodo sunt testamenta, alterum Patris, alterum filii. Q Aod intelligitur respecta subiecti, nempe respexitu hereditatum e respectu vero causae etsi- cientis unum tantum est.
g. Sin autem si quis timeat parari insidias pupillo per substitutum pupillarem , potest vulgari palam facta, clam pupillarem faccre in inseriori parte replicata charta, & signata , cauendo ut non aperiatur, nisi filius impubes moriatur . Sed ista non videtur bona carith la , quia vulgaris continet pu illarem. Respondent tamen OD. hoc verum esse , qu ndo miliaris noen est alibi expressa: in illo autem casu exprimitur pupillaris in inferiori parte testamentia unde non potest vulgariter substitutus cerco coneludere se vire etiam pupillariter Iubstitutum .
Potest pupillariter substitui etiam filio exheredato . Sed hodie
hoc non procedit, quia pupillus non potest committere causam dignam exheredatione , etiam quod esset disi capax, de proximus . pubertati, cum nunquara possit delinquere uti maior l. de munoress de quaestion. Nec etiam potest exheredari non notae causa , seu hona mente , quia hodie deoet honorari titulo institutionis L hae autem, autλυι cum de appelLcognost. Omnia autem quae dicta sunt de substitutio ae impuberum Iibe Dissiligod by Corale
195쪽
berorum, vel heredum Institutorum , vel exheredatorum, eadem etiam respective de post humis intelliguntur, ut inquit rex. hie , in vers quacumque g. Liberis autem Pater non potest substituere pupillariter filio, de ita faeere Glio testamentum , nisi sibi met prius testamentum faciat, di heredem sibi instituat. Non est autem necesse, 'uod testamentum patris praecedat ordine scripturae : sed lassicit quod praecedaeordine intellectus , ut notatur in l. a. s. prius 1 de vulg. σ pupill. Pupillare enim testamentum est pars , di tequela testamenti pater. ni, ut dicitur in textu , adeo ut si corruat testamentum patris. cororuat etiam testamentum filii .
Potest singulis pupillis substitui pupillariter , ytsi testator velle
singulos suum heredem habere, Potest etiam substitui ultimo morienti; quo casu intelligitur ipsis ieseruatum ius succedendi ab intestato ag. Substituitur autem. Potest etiam substitui tam nominatim , quam generaliter, vequisquis mihi erit heres , heres sit filio meo ; quo casu ille solum intelligitur substitutus , qui in essectu heres erit patris, & si plures fuerint heredes sie substituti, pro qua parte sunt instituti , intelliguntur etiam substituti.
g. Masculo Pupillaris substitutio expirat per adaeneum pubertatis , & si sie
acta intra breuius tempus , expirat per aduentum illius temporis, ut si filius meus decesserit intra decimum aetatis annum, quia eo anno completo expirat.
g. Fin. Post pubertatem non potest directer substitui filio, nisi a milite . L Eenturios de Uust. pupill. qui substitutus non capiet, nisi bo.
196쪽
ha patris ἰ eum Ductibus tune inuentis, ut supra diximus: paganus vero non potest hoc modo substituere post pubertatem , sed solum per fideicommissum . Sed quid si fiat compendiosa v. g.
filius meus heres esto, & quandocunque filius meus decesserit. Caius heres esto. Et distinguitur. Si fiat verbis directis ciuilibus, ut sunt illa, heres esto, expirat omnino post pupillarem aetatem et si raro fiat verbis obliquis, nempe restituat, semper manet: sit autem fiat verbis communibus, ut sunt, substituo, habeat, succedat, & simi lia, quae verificantur tam in directa, quam in obliquasgnificatione,& tunc intra pupillarem aetatem , valet iure directo , sed post pupillarem aetatem resoluitur in fideicommissariam . DD. in d. l. Centurio. Et ita extraneo pupillo, idest non existenti in potestate , Iicet non possit fieri pupillaris, tamen potest fieri fideicommissaria, rogando ipsum, ut si in pupillari aetate decesse, rit, restituat hereditatem alteri.
suibus modis testamenta infirmentur .
HVe usque visum est quomodo testamenta ordinentur . 'αrum quia aliquando infirmari solent, merito sequitur praesens tit. Primo igitur infirmatur testamentum , ex eo quia declaretur nullum ob desectum solemnitatis intrinsecae , vel extrinsecae, vequia exheredatio, vel institutio non sit facta, aut non sit rite uis cta : aut quia non fuerit adhibitus numerus testium requisitus N Secundo infirmatur, ex eo quia rumpatur vel per natiuitatem posthuma sui, vel quia alius, qui tempore testamenti non erat suus, postea vivo testatore post testamentum fit suus , ut per legistimationem , arrogationem, vel per adoptionem factam ab Auo Sc. ut supra diximus .
Tertio rumpitur, seu infirmatur testamentum per posterius i re, de rit8 factum : ambulatoria enim est voluntas hominis usque ad mortem l. de adimend. legat. Sed si prius habeat clausula uaderogatoriam ad posterius, non rumpitur prius, sed potiernis non valet, nisi posterius habeat clausulam reuocatoriam illius
197쪽
derogatoriae, ve quia dicam in priori , & volo hoc testamentum valete, non Obitante quocumque alio testamento , quod faciam; nam si polierius fiat, non valet, nisi dicam in posteriori, & volo
hoe testamentum valere , non obstante quocumque alio antea
facto , etiam quod dixerim in priori nolle valere posterius ι. si quis in principis F. de tegat. 3. Et intelligitur ruptum prius, etiam si ex
secundo nemo. heres extiterit ex quocumque casu , quia sum citquod aliquo casu ea istere potuerit. Et ita si ex secundo testamento nemo heres extiterit, dicitur testator mori intestatus , quia prius ruptum est per posterius , di posterius nullas habet vires.
Ponitur casus, in quo paganus facto testamento perfecto, poste rius deinde faciens, di ex certis rebus instituens situ alium heredem, dixerit, velle etiam prius va Iere. Quaeritur virumpitu, valeat ex hac voluntate testatoris . Et videtur quod sie ex s. disponat auth. de nupt. O ex princ. ior. de leg. falitd. ibi dicitur cautum esse per leges duodecim tabularum , ut disponat unusquisque de re sua ad libitum, & sit lex voluntas eius. Tamen i a contrarium iacit regula Iuris, quod paganus non potest decedere cum duobus testamentis directis, quia habet implicantiam cum dispositione de alse, cum enim hereditas consistat in ase , id est libra, nemo paganus potest deletiere cum duobus assibus, id est cum duabus hereditat hvs. Vnde imperator ad utrumque conseruandum decidit, quod prius testamentum resoluatur in fideicommissum , & valeat iure obliquo, ita ut heres ex posteriori testamento sit heres directus tanquam 'niuersaliter insissutus, sed contentus rebus sibi relictis , s sufficiant ad quartam Trebellianicam , & si non. sufficiant , ea suppleta ex hereditate , reliquum restituat heredi scripto in pilori testamento tanquam fideicommittario. Nec enim poterat testator facere quo minus leges haberent locum in suo testamento t. nemoss. de legat. I.
Quarto infirmatur testanaen tum per capitis diminutionem, per quam liber in pagano , in milite vero non per minimam; quamuis posset dici in milite etiam per minimam ipso iure irretari. & ipso Iure reconualescere , quasi ex noua militis voluntate. Et in hoc casu dicitur proprie testamentum irritum , ut singulae causae singu-
198쪽
Iis appellationibus distinguantur. Sic aliud dicitur nullum , seu
iniussum ex defectu solemnitatis intrinsecae , vel extrinsecae: aliud ruptum per natiuitatem posthumi , vel per agnationem siti heredis, vel per posterius testamentum Iure, & rite tactum : aliud irritum per capitis diminutionem . Ita in libris Digestorum est titulus de iniusto, rupto, o irrito facto testamento. S. Non tamen . Si tamen testator Ciuis Romanus , de suae potestatis decesserie
remissa poena, quamuis de Iure ciuili testamentum non pollit re conualescere , tamen si est factum de Iure Praetorio , nempe signatum septem testium signis, reconualescit de Iure Praetorio, descriptus heres quamuis non possit hereditatem adire .poterit tamen petere bonorum possessionem secundum tabulas . Sed volunt communiter D D. hoc esse verum , si testator declarauerit coram testibus , se velle decedere cuin eo testantento, de sit in eo sint instituti heredes illi, qui ab intestato succederent. Sed Bolognetia in L m. C. υnd. liberi post num. 3 6. I Ricci ard. in rubr. ι r. de bo- r. possess sub num rIy. inquiunt has restrictiones non esse veras ; & propterea etiam nulla iacta declaratione , & institutis
etiam extraneis, testamentum de Iure Praetorio reconualescere rSi vero illi non solum fuerit remissa poena, sed etiam fuerit a Principe restitutus in integrum , testamentum illud quomodocunque factuin reconualescere etiam de Iure ciuili . l. si quis Aio g. penatis de iniust. rvt. ct irrit. δεα testam. cum restitutio in integrum lat in pristinum statum repositio. g. Ex eo auιem . .
Nuda voluntas testatoris non infringit testamentum validum,
id est iure . & rite factum i ideoque necesse est, ut aliud testamen tum testator formet, per quod deroget priori, vel faciat Codicillos , de per fideicommissum deroget. Vnde si caeperit aliud testa. mentum facere, & illud non perfecerit, non tollitur prius, quia impersectum est nullum, & quod nullum est, nullum producie effectum l. d nullo C. de feri Nec obstat quod testamentum claudiatur u Itima linea ,& vltimo puncto ut colligitur ex L bac consultisoma I. D. C. de testam. quia Respondetur hoc esse verum , quando non apparet quod testator volebat plus loqui; de ideo licet aliquod testamentum ex defectu sole utatis extrinsecae possit sustia Z a neri
199쪽
neri, ut testamentum inter liberos d. l. hae eonfultisrea Lex impe fecto. Tamen imperfectum ratione voluntatis testatoris nunquam substinetur.
Imperator non vuIt hereditatem ex testamento inualido, vel in quo ipse sit institutus heres causa litis, quia licet sit solutus legibus i. Princeps 1 delegib. tamen vult vivere secundum leges, ut dicitur hie in M. ct in I. ex imperfecto C. de tectam. oe in L digna vox C. de legib. Imo tenetur, & peccat mortaliter recedendo sine cauissa a suis Iegibus , quia facit contra praeceptum naturale , scilicet, legem, quam tuleris, ipse patere. Nauarta in c.si quando, de recriptis except. 8. Et Princeps est solutus legibus solum quoad vim coacti. uam, non autem quoad vim directivam, ut dicunt Theologi teste
Facchi n. lib. a. controuers. Iur. cap. a.
FVerunt supra enumerati modi, quibus testamenta ipso Iuro infirmantur. Verum quia solent etiam infirmari per officium Iudicis mediante quaerela in officiosi testamenti, ideo subnectitur praesens titulus. Querela autem inossiciosi triplex est. Prima inoniciosae dotis, quando per immensam dotem a Patro filiae collatam , ceteri filii legitima fraudantur ; tunc enim potest
reuocari dos illa usque ad quantitatem legitimae per querelam inofficiosae dotis ut in I. inie. ct ibi late DD. C. de ino se. dotib. Secunda est inofficiosae donationis, quando Pater immensam donationem contulit uni filio, possunt alij illam reuocare usque ad legitimam , ut tot. tit. C. de ino m. donationib. Tertia est de inoilicioso testamento, ut quando Pater, vel Auusa qui tenetur filium, vel nepotem instituere , vel exheredare , aut praeterire inserta causa ingratitudinis, eum exeredauit, aut prae tersit causa inserta i tunc enim quia testamentum validum est in sua forma , non potest filius dicere testamentum esse nullum, sed dicit esse factum contra officium pietatis, & quod causa inserta non est vera; unde heres institutus debet probare illam esse veram,
id est quod filius vere commiserit illam causam a patre insertam . Quod
200쪽
Quod si hoc probauerit, excluditur querelans et si vero non proobauerit , excluditur institutus ab institutione , & admittitur que relans , firmis remanentibus legatis, & ceteris dispolitionibus
Sancimus autb. ut cum de appellat. eognosc. auth. ex causa C. de liberi praten Si vero causa non esset inserta , vel illa non esset legitimaside si una ex illis , quae enumerantur in L auth. υι cum de appellat. U-gnose. ut diximus 3n tit. βρ. de exberes. lιberoria non esset necessaria querela , quia testamentum esset ipso iure nullum , ut est commuis
nis opinio DD. de qua testatur Iul. Clar. in S. testamentum quae' qO. Querela autem in ossiciosi testamenti durat per quinque annos :sed ius dicendi nullum testamentum durat spatio triginta annOrum , ut idem Clar. ibid.
g. Non autem liberis Quod dictum est de illio , seu nepote, idem dicitur de parentes
non solum enim querela inossiciosi datur liberis contra telia mentum parentum : sed etiam datur ipsis parentibus contra testamenta liberorum, quando testari pollunt. Praeterea datur, fratri vel sorori, quando turpes personae sunt institutae. Tres autem a
sunt casus, quibus frater, vel soror potest non institui, instituta etiam turpi persona , scilicet si vitae fratris insidiatus fuerit, si
accusauerit eundem de crimine,& si litem mouerit ei de uniue is substantia s ingratitudinem auth. de nupti Turpes autem Perseona sunt famosae ,& inhonestae personae, veluti lenones, meretri. Ces , arenarij, vespiliones , histriones , pantomimi, & similest.fra. tres C. de ino'. testam. quod ibi nota glosi. DD. in υerb. insa-mιa. Ceteri vero non possunt agere querela inossiciosi testamenti.
S. Tam auιem naturales, cum I. seq. Tam naturales liberi, quam adoptiui, & etiam posthumi possunt agere de inofficioso testamento, si nullo alio iure ad bona deo
functi peruenire possunt; qui enim ad hereditatem totam , vel partem eius alio iure veuiunt, de inossicioso testamento agere non possunt. Sed hoc hodie est correctum , quia statutum est, quod si fiat testamentum . liberi omnino instituantur, & titulo institutionis aliquid eis relinquatur; quod si non est quantum est legitima, possunt agere ad supplementum. Sed si in testamento plus quam legitima relinqueretur, sed non titulo institutionis , testamentum esset nullum . Quod idem dicitur quando filii testan