Constantini Manassis Annales, graece ac latine. Ioannes Meursius graece nunquam hactenus editos primus nunc vulgavit

271쪽

26i CONSTANT. MANAssas ne forte cona parata videatur ad adsentatullini oratio, neue relicto scopo cuagari aliὁ perhi

beatur. Qiiuna autena coni plures litteris inandarint historias ac annales, S rei te quidem v rei inin ista nari are conati fuerint, istiersa incia id vianio loque praestiterint: nos eorum auctoritatena sequuti, qui accurato maxilud stititio usi, ad veritatena accedere proxime vi-

. debuntur , exspectationi voto4, tuo pro viribus satisfaciemus. I luis Perfectus ille Dei Setino, rerum opifex omnium, ab initio coelum sideribus carens,&

inensa tamen venustate rassiorum plane livi- lnorum fulgens, una cuni terra & luce conchadit. Erat autem id teinporis tellus omnis or-anatus expers, & cerni non poterat, incirimben

ribus illi crassislsiniis tenebris. At ubi lux orta se passim dies exstitisset: quaci prius crant inadspectabilia, ceriai ceperimi, dc tristis illa caligo per radios lucidos expulsa fuit. Hoc modo primus dies effluxit. Hinc altero illuces,

cente,c qiuna secundum in orbem globumlue Waim. sollerte e legit, 'luod universis terrenis resus

seu tectum quoddam ob luctuin, opifex ipse firmamentum appellauici,diuersum Oinnino hpriore siderum experte globo. Tunc & fi Tam aquaruiriniturant,& abyssos asse inuicem l

272쪽

ANNALE s. assi separauit, ac partim quidem sursum ad 1 bliniitatem mentis intelligentia, necitia lilain γ conlprqhensit ilena subvexit,partini in terrare t liquit: utris coelo, tanqti septo inuroquei solido, interiecto. Ita Lesecundo praeterlapso, certius effulsit: quo riursus opifex ille sapiens, aliis comtemiis intentus erat. Nam. quia sini per uniuersana terram onanis institi liberaquei aqua dissiisse,superficie eius quasi restagnando

regebat: inpente liquitianuhanc nariiram non1 aliter coegit, ac si quis lac coaguli vi constringens, caseunaeXco conficiat. In hunc modumEria 's ea re deci acta, tuae prius terrae quasi itiminibusa officiebat,superficies eius atque forinacbnsp cta fuit, una curn rupibus, montibus, Apraei, ruptis collibus Inde totuna illud aquariim cori pu & compagena mare nuncupauit: siccanai vero nariaraia siue lapideam, siue glebosanas i terram appellavit.Simul exinaiana vim potesta- temisvana declarans, taliaetsi nec duni solis: splemior existeret, Onanis generis herbana ni-

hilominus e terra prouenire iussit, partim so- lius voluptatis,&oculonina delectationis causi sa, partini ad animalitina pastulata,& terrirna ini colentium utilitatena . Tunc primum tcrea suis est otia amentis condecorata splendidius, , quam puella tener primuntque viro despon-

273쪽

ANNALES.sa,quae auro M unionibus intertexta vestesiis. get. Renidebant venustae violae cliuersoruna coloruna, nimiruna aliae purpureae,aliae subfulvae: ita lena aliae ros .purpureς conspicieban- tur,aliae subalbicoloris. Nec niuea aecrantiblia, nec anarallides,nec hyacinthus, nec iis cistus,nec quidquam eoruin omnium, primo ouae vere proveniunt. Spicas erat cernere qua-ustriatas, & onustas mimento: hedera serpe bat,nigris praedita lalijs, Corynabos quatiens: omnia perpulcra, rorida, splendida erant,te ranui; teniperatis odoribus fragrantem redii bant. Herba passim mollis ac viridis hunii strata,boum,equoriam,animaliuna caeterorum usibus seruiebat. Praeter huiusmo si telluris natum,quasique vestein elegantistiniani, aderat etiam plantarum copia,ramique arboruni venustisonusti folijs atque fiuctibus. Erat videre pulcram cerastina, imelleant psnaam, se Cundam malunata, florentes olivas, dulcescentes scos, pinus pingues, abietes, quercus, ulmos. Ventus in ranios pineos delaciis, se uislsimum, liuoddam naurinur insolijs efficiebat. Erat cernere vitem racenaoruin matrem,

re palimitum ordines. Vua succum nectareum continens palmitibus aisaaerebat. Omniast istus imaturos habebant,omniapersecta erant . Non

274쪽

A N N A L E s. assNoli extabat quippiam expetos gratiae velabst cisque suae,non quidquam imperfectum. Secundum haec diei teri ij lux occidit, & quartus post eum exortus est. Itaque marsus opera iussa-5ue sua Deus instituit,inamians ut coelum stel- .

lis, quali Corona clumam,cingeretur. Quapropter illud sideruna pulcritualiae fuit exornatiana, instar pepli marPricis distinet i , vestis auro iti terrextae, panni lucidis genarnis decorati Tunc primit illuxit ocellus ille diei sol, tanagnus ille gigas,lucerna vitananturiens, fons lucis inexhaustus, ignis materici expertis domicilium. Tunc prinatim face quasi qua lana ceterruleus illo globus lunae, integro lucens circulo , noe ena collustrare coepit. Tunc prinauna deniq; in cocto erat videre sidera magna,pulcris orbibus inclusa,secum inuicem certantia , coelum ipsena sic exornantia, ut pratis flores.ormanaento sunt. Saturnus nigricabat, colore plunabeo: Iupiter ut argentuni splendebat: Mars fiananaeus conspiciebatur: sol instar auri puri puti lucebat:

Mercurius instar aeris rubebat: Luna in imo rein glaciei pellucida suani Sc ipsa lucem enaittebat. Ita estiersicoloris peplo coelirini obductum cernebatur. Saturnus caeruleus erat, qualis hyacinthi color est: Iupiter ut liliuna splemiebat, Mars ut viola: Sol aureus ut rosa purpurea: Lu-

275쪽

cifer ut albi floris: Mercurius ut tinctus nil ine flos: I una vi pulcris conspicuus folijs narcissus. viii. Eiusinossi quς lain varietas coelum exornabat,& tam florida, tam elegans, tilia splendida iiDcunctitas in . Coeli spectaculo senaci offerebat, essiciens hortum ex eo sideribus constuna , cuius ipsemet Deus auctor & cultor crat, Ipsae siderum faces plantas, germina, florci in-nniti propἡ coloris referebant. Tunc primunt sol fulgens & lucem suam emittens', conspectusque tatulliam ornamentum coeli, dies pulcritudo,illius limperiose ut, a quo con si- ius fuerat,&mulo quasi clausodiena quartuni absoluit. Sic igitur sidera perfecta fueriint, ac sol quidem ordinatus est velut impera- -- α tor diei , luna vero tanquam noctis coli strati ix. Necdum in amplis terrae spatijs animal quoddam verssebatur quod vel aquam penetraret , Vel pedes incederet, vel aera

permearet. Enina uero perficiens ille cuiusta Deus aquaritim naturae indita ui antimante, ac seculiate procreatrice,iussit ut anima inde vivas cateret, tanquana fetus recens E parturiente, taliaque partu infantis absoluti onerato Ventre Nana Dei matulatiana ueluti semen quoddaninacidens, aquas adnaodnna secundas reddebat,

Hinc ortae volucres aera libero volatu permea

276쪽

A N N A L E s. a. tes,quarum aliae magni sunt alis ecaduncas unguibus, quos armorum nactae sum loco:aliae rostrum habent, acutius nouacula ,

quibus scilicet carnes pro cibis sunt destinatae: luarum E genere sunt, aquila volucriana isti pe-ratrix,crudinon accipitres,aues , qua Cumque non coctis vescuntur. Hinc & auiculae garrulae ,herbis victitantes, alis exiguis prς-ditae, vitae breuis,um iE cantillabant, in lustris

garriebant,arbores perstrepebanta, nimirum musicae cardueles,alaudete, spinni, sturni, alia volucres omnes,quae agrorum cIrcumuoluant,& victum inde facilem conquirunt. Tunc etiam in terra bestiae conspeetae sunt horribiles,leones hirsutas ac villosas cenatices habentes, ursi, pardesides, tigrides, aprubronci, elephas lato pei ore , canes dentibus serratis instructi,veloces lepores: Onanes deni tam volatiles,quam pedest res bestiae, quae vel in amnibus, vel inaci, ves imontibus Totaninialibus dum terras, & aquas, &aera Complet Deus, eu inquam aera, quem vestinianibus haud elaboratae consimilem suis ipsemet digitis opere subtili contexuit. ianal velut urbem quamdam inunitani & amplani carni-uoris acherbivoris antinalibus , dc volucribus aperitisset: ssies quintus curiunata suurn absoLL 1 a Vit.

277쪽

- CONs T. MANAss Isuit. gaesunt sextus autem appetijsset, hortuni risistis, pulcerrimis arboribus insignena Deus conssidit,

Σως η' non fodiendo, non terrani colendo,non conse

' rendo, sed verbo & sermone solo: cuius imp rio quaevis eo loco proueniebant arbores suaviter redolentes, umbriferae,virescentes. Quissinam obsecro venustatem, Edenis possit oculis subij cereὶ Istic arboruna Ductiferarum ordines erant ,heic plantariam fragrantiuna non exigua copia: rursus ab Hia parte coelium aequantes a bores voluptatis caussa conditae florebant,platanus iciigua, sublimis abies, excelsae pinus, cupressi,uinai, Rarni arborum natatuo sὸ contingebant,&foliassese velut amabilicona plexu excipere videbantur. Etiam fructus culciminii proueniebant, sole in arbores incidente, ac sen- sinater mimas folioruna penetrante. Fulgebant passim rosae cum lilijs , & quidem eo tena porctrinis rosae tam purpurcae,quarnalbae radiantis sideris instare terea germinates carebanti Helcterrae superficies vini gramine Oniatae; at, illic herbae non purpureae tantiana,sed Variorum quoque coloriam Conspiciebantur. Vndi quaque lenis ille Fauonius adflabat,α acrassorum fragrantia coimplebat. Interii conania vitet tu nunὶεerminabat ,, ornatu in singulari gratia ,

mittens

278쪽

Ἀ N K Q. L s. ' re, mittens Eterra profluebat, arboreuna. locutrii Edenis irrigabat, plantaruna radices ac stipites aqua sua potans,itena luessorum teneros ordines fouens. Postea quatuor in principia diuisus,fit amplissiimorum fluminum parens. Ea vero flumina linguaSyrorumvocanturPhison, i dc Geon,& Phorad,& EGelcet: Graecorum Orig. i aute lingua Nilus, Euphrates, T ris. i Et Ganges quidein anabit terrae Euilatae lines, ubi reperitur aurum,& viridi colore lapis Au- s. rumipstina natiuum est, splendidum, rutilans. Nilus autem albifluus AEthioptirn terram cingit,& pingues AEgyptiorurn agros fecitnclis quis irrigat, reddith; fructiferos. Tigris tan,

quam taum quo laam cum strepitu ruens,essi mensi sonos ac gyros horrisonos, e regione finiunt terrae Assyriorum currit. Tam iucundum taberiaticuluna quum eXstrurisset, ac arboribus misis. ornasset ,, snxit & hominent inanibita omni: perficientibus,de puluisculo misero, dc ex luto conamisto pondere. Quunal terren illi caruncul vitae spirituna indississet, perfectumque hinaminem, dc spiraculo praeditum correlidisset, ex , 'aninio & corpore conat positum, donat In Vo ' luntates pontanea,suam adsit nititudinem ima- xli. ginei lue formatuna: incolam eum facit Ede- .nis,loci pulcrisarboribus consiti, quasi coli L. t 3 cam

279쪽

cans marmor in thalamo, & alium in mundo mumsuna: paruunt quidem illum, quod mi nitudinem attinebat, sed pretio longemuncio ipso praestantiorent. Hunc ex riibro puluere forinatum, Adarnuni appellauit figulus ille naturae luteae. Quumque collocasset eum inpul- cro Edene primum ciuem , iussit ut fructibus omnium arborum vesceretur: saltem arbori co-c: . . nian' non culinoueret . Tunc & naan ii-ὐ-- suetum tuodlibet animal, quamlibet item belluana, tuae euagatur in siluos, latibula , deduxit ad Adamuna, idquid ped incessit, dc in coelo volat:ut acciperent appellationes ab ipso, turis consentaneas. Adducebatur Cruentus, iubatus,tauri necator leo: si torvum tuentes r.

pardi inaculosi: cermus pelle varia: caudata Vulpecula:elephas fronte lata,proboscident qua Gens:lepus inutilata cauda: cormibus feriens taurus. Adducebatur perisx,habens&pedes Mrostruna rubrum: cuna sturmis, alas habentibus nigras, qui pennas quatiebant, Malbas notas instar grandinis ferebant. Pulcrituisneni suavi ostentabat pauo,alas habens aureas: lucebatarcoloribus inultis, &auriana in plumis referebat. Fulgebat in eodein&purpureus color, auro

intersperso, splendentis instar oculi. Cinge- . bam Adanauin onania, sicut naancipita dorni

280쪽

ntina: adulabantrur,accurriant,nostri auctori blandiebantur. Ille vero demulcebati natalaus inexpugnabiles bestiis, tami uani recens editos agnos, qui vescuntur: neque

quidquam ab ipsis periculi formidabat. Nam

Procm,mala,& audax vitiositas nomiuin inirsius corde locum halaebat.Sic nihil est,quod in animuriata infectionunx, experiem ius habear,: non ignis, non fera, non fluinen tinperito stina. Si rex eris adfeci ionum animi,peccatique dominus: super basiliscos Sc truculentas feras incedes, leonῆ hunsiliabis, mansuefacies tigrinti Secundunt haec, Adaianus somno acerbissinio sopitus est: s inrub quifuit initium eversionis,& olonia perdentis inuidiae. Costam eius do nitentis attigit ipse conditor: accepit hancio mauit inde mulierem. Itaque de puluere coniΓ-tus Adamus, homo ille princeps, Euae matris priniae pater, respectu costae,factus est. Viue-Dant ambo in deliciarunt praedio, ut infecundi. qui rerum crassarum stilesio nullo tangerentiinquique corporis nullo pondere grauati essent.

Vtrisque vero legeni praestripsit Deus. O terra inquit edici,& huius Edenis prinii ciues: hiaeet

Onania vestrae utilitatis caussa producta sunt. V stultionis mictus arbores ferunt. Iino ue satiamini omnibus, ex omnibus delicias Maeria