Hermanni Boerhaave ... Tractatus de viribus medicamentorum

281쪽

De GaIactopboνis . tu abstineat Nutrix , ejus Lae adeo serosum, sive urinosum, ob novi Chyli defectum, reddetur, ut infans illud plane aversat urus sit. Idem etiam in seis bribus Nutricum accidit. Hin patet, quaenam in nostro Co pore Lac producant ; nimirum , i aecunque colum copiosum gen rant. Alimenta vero istud praestantia, sunt omnia quae Cissi simillima se praebent: talia sunt, I ' Lac recens re dulce; praesertim si Salis aut Sacchari pauxillo condiatur , quod quidem praestantissimam Chyli materiem suppeditat. Iam vero saepe contigit, imprimis apud laute viventes,

Matres ob desectum Lactis , ortuma nimis frequenti Carnium usu suos

Infantes non potuisse lactare; utentes autem hoc praescripto, laetas redditas suisse sitorum Infantium nutrices .eto. Cremor Lactis recens & dulcis ;Κ a prae

43. hane in rem optime appositam hist viam narrat , de quadam Muliere , cui tale quid contigit: ,, Quum enim, assumpto me-,4 dicamento purgante , statim porrexisset Puellae anniculae Mammam , haec Infans,, adeo sortiter fuit, ut desuper pur- ,, gatione lethali dubitaretur . 'ipsi tamen ,, Matri ne semel quidem alvus subducta est a ,, signum evidens, medicamentum ad mamin

282쪽

etao PARs III. CLAss. I. CAP. I. praesertim si Lac Nutricum nimis ac-qubstim sit. 3'. Ptisanae omnes. Crastasiores ex Hordeaceis , sive potius ex Avenaceis, cum Lacte coctis. 40. Panatellae quaelibet, sive ex Lacte, sive ex Vino, sive ex Cerevisia. 3'. Ory- Eata cum Pistaciis, & similibus farinaceis ; item Emulsiones ex iisdem . 60. Juscula Carnium non nimis crassa; quae vero sere statim ad Mammas eunt. TO. Ova recentia, variis modisparatas. 8'. Cerevisiae recentes , non diu fermentatae, crassae & dulces. Ab his autem omnibus brevi secernitur

Lac, quod post horae P commode s mi potest ab Infante.

et Omnia , quae Ch=lum generatum ad Mammas derivant r haec a tem sunt illa quae Chylificationem promovent; ut IR. Stomachica , quas augent Ventriculi robur , ita ut cum effectu sese contrahat ad liquidi e pulsionem: hinc observandum est, an Nutrix depravato Stomacho laboret. m. Splanchnica , quae fluxum Bilis , Succi Pancreatici, & Intestinatis eκ- citant. 3o. Musculorum motus omnes; ut ambulatio, labores domestici, Haec omnia, Chylificationem promovendo , Lac copiosum ad Mammas de

rivant. .

3 Quaecunque Lactis excitant enia,

283쪽

vum seu eductionem e Mammis ζ-e enim quo plus extrahitur , eo plus derivatur. Quaedam nutem dantur , quorum ope Lac per eductionem pro moveri potest: talia sunt ea omnia quae Valorum Lacti serorum resistentiam minuunt; ut Io Cucurbitulae; Io.-Formenta emollientia , saepius applicat b3 . Frictiones; 30. .Suctiones Quibus omnibus si Mulieres .uterentur , haec tenellis Infantibus , Lacti propria su ctione educendo imparibus , .ex usu forent. Ita quoque Catuli recens nati Papillae butyro illitae, magno cum effectu, applicari possunt Iam vero calidiora, quae vulgo huc annumerantur, stimulando sol qm agunt , ideoq; ad, supra dictam indicationem, proprie reserenda non sunt. COROLL: Ex dictis autem, patet , Nutrices illas quibus est caro , aliis praecellere ; quippe Chylum aeque laudabilem generant , ac robustiores, ct insuper uberiori copia red-

284쪽

De Spermat ovis . 223 Eryngio, Nasturtio acquatico, &horistensi, Dictamno, Levistic', Origano Cretico, Nepeta, Petroselino , Sabiana, Serpyllo, Thymo. Haec externa applicata Seminalem Humorem huc

deducunt.

3 Quaecunque Nervinum Liquia

dum valde stimulant, interne sumpta, atque priapillimos producere solent :t Iia iunt, Allia, Cepae , Porri ; nec non omnia quae in secunda Classe, numerantur; item omnia Gummi aromatica, ut Myrrha, Aloe, Galbanum , Sagapenum, Bdellium , Gummi Ammoniacum , Elemi, Tacamahaca; nec non Balsamum Peruvianum, Τ

Iutanum, Copayba , Canadense Balsamum e Mecha sive opobals mum; ut & Alimenta opipara, quae, .nimia copia assumpta, satyriasin er

ducunt. Vis autem horum omnium

semim a patet inde , quod hominI-bus a Gonorrhaea convales'entibus propinata, nocturnas pollutiones eis excitent. 1 Ad hanc Classem quoque reserendi sunt omnes Sales, Nitro &Vitriolo exceptis) ut Borax, Alumen , Sal Marinus, Sales omnes Volatiles , &imprimis Oleosi; omnes etiam Sapones; item Diuretica quaelibet Acqua sola excepta ; simul & Animalium

285쪽

a et se II. Spernet. Clea, ut Castoreum; nec non Oleastomatica Vegetabilium . Notand mi est tamen , ista non proprie Seiaen generare; sed solummodo, Nervos ni-mulando, Seminis Secretionem promovere: hinc igitur non danda sunt Senibus, utpote quibus Semen & Humor Nervosus deficiunt . Hisce tandem omnibus addi possunt Cogitati nes Venereae ; unde nocturnae pollintiones saepe fiunt; &c. ' Specifica a veteribus Iaudata :qualia uint, Anethum, Foeniculum , Eruca, Ciceres, Satyrion ; quae on alia modo supra dicto operantur et Itaquoque Testes Animalium salacium , nimirum Hirci, Caballi, Galli Gatilinacei, ut re Passeris Cerebrum, a Veteribus commendantur ; sed incedita sunt, & forte Vana.

286쪽

SECUNDA CLASSIS.

CAPUT PRIMUM.

. Ophlegmatizantibus. ' M

I. D megma vocatur lenta haec & suba. albida pilauitosi materies, quae se- eernitur in Membrana Pituitaria dicta I quae quidem investit Auos magnos Sinus ossis Frontis, Ossa Genarum , Os Cribri forme, Cristam Galli, Sellam Tur- cicam, Ossicula omnia Narium, & Na res ipsas; de qua vide SCHNEIDERUM in Tractatu de Catarrhis . Notandunt est vero, quod in nulla Corporis pardae

Vasa Sanguifera magis nuda sint , audNervi minus tecti, quam in hac Memia brana; quin&eκ hujus Membranae siἀtu clare patet, . ophismatretantium vim late in Cavitates ossis Frontis' undiquataque extendere et hinc Veteribus dice Cerebrum Purgantia , quasi, aa. 3piuin Cerebrum pertingerent sed de-

287쪽

monstravit SCHNEIDERus, nihil eκ ipso Cerebro ad dictae Membranae Glandulas profluere ; verum in iisdem secerni materiem quamdam a Sanguine arterioso, antequam hic ad Cerebrum deseratur; unde fit ut magis purus cc defaecatus evadat : & revera materies haec ubi primum secernitur , tenuis est de ichorosa; brevi vero, vi caloris , Incrassam materiam, mucum dictam, I spissatur. Fa. Medicamenta itaque matizantium Classem pertinentia, sunt Detergentia omnia, Diluentia, mulantia: qualia sunt Acquosa, SalInae, Saponacea, Spirituosa, Aromatica λ ut Decocta aromatica, sive cum acqua, i Ve cum vino, sive cum spiritu haec adhibentur , I'. larma Errhina , offod materiem per Nares educit : nuta autem usus est optimus , ubI a Cancro vel lue venerea aliquid morbqΗ 1a Naribus haeret; et . Gargarismi, qui materiem e Faucibus educit: hic vero sem: per liquidus est; a' Masticatorii, quod phlegma per os educit, & plerumquae constat ex cera & aromaticis mixtis 2 M. Collatorii,sive id fiat per syrin , H-ve per linteum, aut aliter Eel malis seu Linctus, qui dum lente degi titur. Fauces stimulat , indeque pro

dest. , qui ex Herbis

288쪽

De . Ublegmatizantibus. azybus aromaticis, per fistulam, aut alio artificio, recipitur. Quum autem prima species sola per Nares purget , quinque vero sequentes per Os, hinc .

. Ophlegmatizantia cuncta satis com mode reduci possunt ad Ptarmica sive Errhina, dc Sialogoga seu Salivam mo'

ventia.

Fiarmisa sive Sternutatoria sunt illa quae , Sternutationem procurando. mucum e Glandulis Membranae Pituitariae educunt. Iam vero Sternutatis

sequenti modo peragitur : primo Valde dilatatur Thorax, unde fit ut Aesmagna copia Pulmones ingrediatur ;qui, post aliquod tempus , a calore rarefactus, magna cum vi inde pellitur per angustias Narium; ibique iacava sex Sinuum , qui in utriusque Naris spatium hiant nec non in cellulas ossium quatuor Spongiosorum distribuitur; dumque per istas angustias

aer pellitur, violenter in Membranam ruit, dc mucum in Glandulis contentum movet, ac . secum abripit. Ste nutationis igitur hi sunt effectus : In

omnium foraminum & cavernarum Narium expurgatio: 20. Pulmonum e iam purgamentum: 30' Corporis validissima concussio. Hinc in morbis ubi Liquido Nervoso motum conciliare Oportet, Stenutatio optime condaret; ud

289쪽

218 P. III. CLAss. II. CAP. I. In Apoplexia , scorbulo lento , nee non m Partu dissicili, ubi matris viares deficiunt . Sternutatio autem nimis diu durans admodum fatigat, de aliquando convulsiones, quin dc mo xem ipsam inducere potest; hinc forsans ortus est mos sternutantibus fausta precandi . . Duae sunt Errhinorum. Classes Trior complectitur omnia illa , quae mechanico modo Vecillare possunt Membranam Pituitariam ; ut sunt puta Vis, pluma, animalaula , sanguis ibi dem propter obstructionem , sive i

flammationem accumulatus, &z; unis

de quidem evenit, ut , i cipiente gra-Vedine, mucus Narium maxima copia exstillare soleat . Posterior vero Continet omnia Acria tenuia & volatilia ; quorum quodlibet quo acrius est, eo violentius operatur : sic Hyssopus levem excitat sternutationem , Satureia paulo majorem, graViorem adhuc Piper, multo graviorem Euphorbium, at omnium gravissimam Mercurius Suia limatus Corrosivus , qui homines in actu sternutationis per plures horas detinet , etiamsi quantitate admodum exigua sumptus fuerit. . Siasigua sunt Medicamenta quae Salivam movent. Glandulae porro 'quast

salivam suppeditant, sunt multiplices ἰ

290쪽

angulum Maxillae inferioris sitae ;

dulae Sublinguales , Buccales , Labiales. 6 Nu CKIANAE Oculares , Le., ad Oculum positae , & ductu suo in Os hiantes a . Iam

ca) Harum omnitam Glandularum aerui, ratiorem vide descriptionem in Institui. me. clariss. AUCΤORIS nostri, Cap. de Saliva . 6s. tum Se apud NUCKIUM , Sialograph pag. 8. ad Porro hic loci notandum est, Glandulas oculaκ es NUCKIANAS ex isto catalogo expungendas estἡ, quippe in C nibus quidem inveniuntur , ted in Homine semper deficiunt . Verum enumeratis hisce Glandulis Salivalibus , novam quoquo Cum Ductu suo GIandulosam Expansionam addidit, viginti abhinc annis, ABRAH. VATER,Mea Prosessor Vituberga ; quam autem, injectionis ope , in Lingua Puellae se detexisse perhibuit ; & in Programmate , Quod anno IZ2Ο, publici juris secit , Ductum nunc ipse Voca .vit Salivalem novum, eumque Θracipuum in Lingua excretoriumGlandula i jsignis,ad later :Zingua, & sub eadem sita, itemque super ra dicem Lingua uiglottidem , eirca Glottidem super A tanoideas usque intra Oes phagum