Hermanni Boerhaave ... Tractatus de viribus medicamentorum

461쪽

si P. III. CL. III. CAP. III.

nium Aperientium ope. 3'. Per vim externam, sive prementem , sive si cantem, Corpori applicatam . Porro notandum est , Discutientia contra Skirrhos nequaquam valere.

CAPUT III.

De Emollientibus r. v Molliens est illud omne , quoi

. Partem nostri Corporis, indi ratam θ' in unam molem compactam , in priorem satum Liquidi eontenti Solidi contineηti reducit Ceterum I duratio fit in Corpore nostro 3 praecipue modis; nimirum , ib. A nimia Liquidorum coctione & pressione : hoc enim pacto fluidissimae partes exprimmuntur, & crassiores in molem coinpactiorem adiguntur undo. quidem accidit, ut Vasa partim inanita, brem vissimo temporis spatio, in unum coa. Iescant atque solidescant , vel Crassa stagnantia seu impacta cum suisVasis Concrescant. 2'. Α coagulo quod eX propria Liquidorum natura oritur zjam vero tale dari eoaeulum patet eXAlbumine Ovi, quod ab Igne coag latur, licet testa maneat inclusum .

462쪽

ne Emollientibus ἰνα A eoagulo superinducto per misitraram corporis alicujus coagulantis. - 2. Emollientia sunt vel interna , vel exter Ea vero dictalis interna, I . Quae usurpantur specie Halitus , aufSuffumigii hausti, vel injecti: talis a rem es equa in Uamrem soluta , quas nitiis magis emollit k sed non debet esse nimis sexvida, tunc enim conis stringit, sed moderate calida, tumque maximum, est Emolnens; uti patet in Ossibus & Cornibus philosophice caleis vatis , quae plus emolliuntur ae Vap- , quam a Coctione. Emulientiae quin intus assumuntur , sunt a. Juscula ex omnibus Animalium partibus, ac prae sertim ex Mesenterio & Intestinis ιparata. 3. Ovorum Vitelli crudi : qui licet nullam, habeant acredinem ω attamen Resinas & Gummi solvo P .. . quaelibet ex Farinaeeis blandis , imprimisque Frumentaceis , quae

uidem expressa dant. Ollaun, blandi mum, benignitate Oleum Amygda.

Iarum dulcium referens et talia sunt Secate, Triticum , Avena, Hordeum, Milium, Pistacias; praecipue' vero h rum omnium Farinae; nec non Semina quatuor Frigida majora, & minora. Decocta ex Herbis mucilaginosis & farinosis, fere insipidis: tales autem Herbae sunt omnes Malvarum species,

463쪽

4 P. III. CL III. CAMILisecies, Branca-Ursina , verbascum ιParaetaria , Mercurialis , violaria Glycyrrhiaa, Papaver erraticum. Sa-

ponaria, M. quae vero omnes com

stria μ Saccharum, at

sia, Manna. 8'Ois expressa sere in spida: sicut olea Amygdalarum dulcium, Nucum. Coquo , Pistaciarum Mminis Papaveris albi. Hyosevami

olivarum Lini, Nucum Icla θ ' i' ' Cre'ior Lactis dulcis, ita

sunt, ita applicantur forma LitdS , Unguenti, Fotus, Balnei , UaporiS pCataplasmatis, Emplastri, Emb chatatus fiunt ex materia pingui, Ch V-losa, medullosa, compacta , Coro iaEua; ut ex Medulla Ossumdcc Unguenta V Litus; crassiores, con stantque ex olei quibusdam &. Pinguedine. MFotus sunt Decocta, per corpora sipongiosa, Membris Glide applicata.

Rcqua cocta, & applicata Corpori.

464쪽

no Emoniensibus. Emplastrum est simile quid, in con- sistentiam Dissiorem 'redarium. Embroebatio , si ve Embroobe , Im- pluvium, Irrigatio, Instillatio , Stimendium, est Fomentationis genus, quum Liquor sementans si utim seu guttatim in partem fomentandam fundiatur.)Ho rum autem omnium Emomen tium nullum est praestantius , quam Vapor calidus Animalis recens macta- si Brachium, aut aliud Mem- . brum, nudum immittatur in corpus Animesis recenter occisi; quod quidem Itemedium nulli bi plus vocatur in u-

sum quam in Italia. a

, AUCTOR noster, dubio procul, aI-

Iudit aci memorabilem hunc casum , quem

reierunt Historici de ALEXANDRO UI. Max. 5c C. ESARE UALENTINO BURGIA , hujus Filio Notho: qui quum

10 convivio Cardinales aliquot , quorum opibus inhiabant , parato Toxico de medio tollere voluissent, accidit', errore Pocillato ris , ut venenatum Falernum ipsis propinaretur Reneficis is quo quidem epoto , brevi post ad plures abiit ALEXANDER ; at vero CAESAREM , qui dilutius biberat, Orci faucibus erieuere Medici, opportunorum scilicet administxatione Remediorum , ac imprimis ipsum in Abdomine Muia recens exenterata nudum includendo : siquidem hujuscemod a fomento adeo fuit emollita Cutis, & Promota simul Diaphoxesis, ud Κι.

465쪽

- cloes P. III. CL. III. EmOR. Ceterum haec omnia , in eo optima sunt, quod, licet ad loca applicentur

denum, per undiquaque patentia Spiracvlq-rum Culaneorum oscula, difflatum exiverit atque sic mortem evaserit iste Princeps, expilatus tamen , & Cute perditus, quin Mexinde diuturno ac importuno morbo veXatus. Conser OLDOINUM, in Addit. ad CIA CONIUM , Usον. Pontis Rom. se Cordin. Tom. III. pag. m. Io I. & 162. De hac re possunt etiam consuli alii compIures,

ut GUI CCI ARDINVS , AUBERIUS , MARIANA, &c. Vide sis quoque MARC. AURE L. SEUERINUM, in Trimemb. Chiarurg. Cap. de Medela ex dissecfis *iυis Animantibus, pag. m. 22 I. Similem vero casum refert RHODIUS, Obsem. Medis. Centur. ΙΙΙ. Obs. 3 . de FRANC. ALUΑ-ROTO, Falcini Marthione, qui Uinum M. blimato Corro Ao insectum hauserat, & eodem modo servatus suit c si fides Auctori ac

466쪽

PIII.c L. III. c. Amri . 'o' CAPUT IV.

De Asringentibus ,-Indurantibus. Medicamentis , nee Ira non de Corroborantibus , inhiltoria Remediorum quae operantur in Solida jam actum est , sub titulo nempe Contrahentium; in historia vero eorum quae agunt in Fluida , sub. titulo Condensantium , Incrassantium , 'Coagulantium. Hic autem loci con- Dderantur Afringentia quatenus vim Vasorum contractilem adaugent, simul

' Liquida inspissant: hujusmodi vero

sunt Fructus omnes immaturi ; hi . quippe Fibras accurtant , & Liquida

condensant. a. Ea porro quae vocantur Indurantia cum Asringentibus omnino congruunt, ejusdemque sunt indolis ; ac Proinde necesse non est ut de iis aliquid amplius dicamus. verum de Dorementibus , Emundaruibus ,δc Erodiem tibus nunc est agendum.

467쪽

CAPUT V.

De Deterpentibus , Emwndantibus, Erodentibus. I. Etergentia sunt ea, quae, Cor pori applicata , Alienum aliquid adhaerens removere possunt , ab que laesione Corporis cui adhaeret. Illud autem Alienum vocamuS quod nequit unum corpus cum eo cui adhaeret constituere; sicut est Sanguinis grumus lateribus Vulneris adhaerens: Ces; eterum, haec adhaesio debet a tenacitata; re pendere ; telum enim aut spina parti cuidam inhaerens huc minime

pertinet.

Detergentis itaque Medicamenti obisjectum nullum est nisi Tenax ; quod suidem necessiario constat ex oleo indurato ; nam alia Indurata sive Coagulata non adhaerent propter vis- costatem & tenacitatem . Sic igitur Detergens debet primo dividere Tenax illud, tum idem in hunc reducere statum , ut ab Acqua solvi re ablui possiit; quum autem oleum sit, hinc Acquae ibitus ope nequaquam abluitur: verum si prius ovi Vitello

468쪽

De Detergentibus, i te. ηos fricetur, deinde cum Acqua facille misceri poterit, ac educi. Huc igitur faciunt omnia Saponacea,& Lixivia summe alca lina; quippe duo ista Tenax disponunt ut Acquae comis misceatur. Saponacea porro sunt Cleaquaecunque Salibus commista; haec autem si adhibeantur interne , tum lenia debent esse, nam alioquin erodent:dantur vero duplicia ; scilicet, I s. IXativa et inter quae primas tenent Mel , Aloe , Manna, Cassia, Saccharum, Laco ne blandum Vegetabilium, ut Lactucae , Cichorii, Taraxaci , Scoraonerae , &Succus Saponariae. Pertinet huc etiam

Animalium Bilis quae in Ulceribus glutinosis & sordidis detergendis apprime convenit. Huc spectat quoque Via tellus Ovi; qui vero optimus est , modo cum pauxillo Bilis admisceatur. 2RArti talia: ut sinat Sapo Venetus , dc Niger, Sal Volatilis oleo sus, Sal Re- .generatus SA NERTI , Tinctura Tartari ex Sale fixo cum Spiritu Vini, nec non

Elix tria cum Salibus alcatinis& Acqua

com posita. a. Emundantia sunt ea, quae detergentis, abluunt simul per Hebiculum Aco

sum. Huc ergo reseruntur Onama quae

Ui propria eliquant id quod adbberet , idemque, per Vehiculum Acquosum, diluunt & expellunt. S 3. Ero

469쪽

4lo. P. CAp. V. s. Erodentia dici debent illa , quae

non modo Tenax adhaerens , sed etiam semi corrupta Vasorum Ramenta, ad vietam Carnem usque , resolvunt: oportet autem ut Carnem vivam intactam relinquant; alioqui Causica proprie fo

rent.

Erodentia sunt itaque sequentia. I 'Omnia Dolorem excitantia , quae vero superius descripta fuere . ao. Attenuam tia, Resolventia , Putrefacientia. Ceterum, si quaedam mali moris Ulcera quae semper in Pinguedine haerent, ibi quippe facile serpunt, & Magedae nica dicuntur) curanda sint , nihil in iis proficere poterimus , nisi Liquida

per interna Medicamenta valde moveantur & eκ pellantur, atque separaotio fiat per Corrodentia externa inter quae vero praecipuum obtinent locum Mercurialia Praecipitata, superimpotato Emplastro Calefaciente ; sequentidie tollatur quod putrefactum est, atque de novo applicetur Mercurius Praecipitatus, usque dum omnia quae consumi debent, consumpta sint, i. e. , donec omnes infectae Glandulae sint ablatae. Si autem, propter foetorem inde ortum , aliquis a Shorreat ab usu Mercurii, tunc

adhiberi possunt Spiritus Urinosi Vmlatiles cum Cupro in iisdem soluto: hac igitur Solutione, quae optima est, tanνgatur

470쪽

P. III. CL. III. C. VI. De Calefae. I gatur Ulcus; Vel, ejus loco, sumatur Elixit Proprietatis cum Sale Tartari &Hcqua pura praeparatum.

De calefacientibus. I. Alefaciens est Illud, quod Com poris Calorem auget. Quo me Iius autem hujus operandi ratio nobis innotescat, nonnulla de Calore in genere praemittenda sunt.

a. Quicquid ex Frigido fit Calidum, ideo incalescit, vel quia Ignis actu applicatur ipsi, Vel quia motus indu

citur ei per Attritum . Ad Calorem vero producendum per , tria sunt necessaria; scilicet , I'. Corpo-Tum contactus: a'. Corporum mollis 3'. Corporum ad se invicem pressiο Haec autem tria nisi simul concurrant , Calor nequaquam producetur ἀcontactus enim corporum , absque motu & pressione sive attritu , non facit Calorem; attritus quoque levi , i. e. , sine notabili corporum ad te invicem pressione , nullum excitat

Calorem , saltem qui sensibilem se

praebeat.