장음표시 사용
31쪽
Praditat subsidium terrae sancit demandatam erutem in sibi a Romano Pontifice crucis prae-DUidium dicationem cum suscepisset,& per lorar a Ian- ea maritima ad Cantuariensem usq;
sam longe lateq, grassantem profligare nitebatur, ardentiq; desiderio incertamen properare cupiebat. Igitur cum c qieri in angulis,ac a ciuitatem peruenisset , decimo die tebris abditi rabiem tyranni pertiante, quam porrum Ulum celebrem, inescerent, hi duo at letae pala Chriquem Doueram aspellant, attigis- si verbum praedicabant,&opportu - , set, in mollium incidit, neque tamcn - ne importune instabat,ut fideles pro propterea qui cu ab insituto pieta- dirent, S gloriosa Christi tropi gatis curtu remisit, donec vi morbi op- mininae erubescerent. Pr sectus ita presus, in xenodochio, quod Domus que militesq; tantam eorum virtute Dei appellatur,animam ageret. Cum admirati, iniectis vinculis eos incerque mortis horam imminere cerne- tamen adduxerunt: quod ipsi no minret, imaginem Crucifixi devote com do non detractarunt, sed incredibili 'itio lectens ad ultimum vi qu. spicit um quadam alacritate arripuerunt. Erat M in Mem pietatis spiij scati nem de ..epim Iheodulus egregia corpori dit animant ii sua uitar iiii cri ratio- forma, & eximio robore adolescens, Cruos xl. nis verba Creatori reddidit nno ae-
rur adsistit ad etatis suae plus minus sue, Ponti secatus verd nono, a. Nonas Aprilis. Sacrum corpus suit Cice stria magno utriusq; Lς iis concairsu deportatum , sepultunique in ecclesia ante ara S. Edmundi, quam ipse in eius tem- Ili parte aquilonari extruxerat, ubi gna dividuus edurit in ut , o ut etiam tres icor eius meis obscuris neqMunatalibus Ortus. Ducebat. n penus ex illii stri Thessalonicensium iamilia , erantque ei stat stres Capito, Metrodorus, & Phil storvis insigui pietate iuuenes, natura atque moribus martyris propolitum amplectentes.
Por ro Theodulus ante , quam impium decretum promulgatum esse , intempestae noctis silicio pr elatum inaestis .ae is ad vitam reuocati sibi, aboli utis quoddam, futuri certaminis, munμ scitari. sc ius animam vitalem acceperit, & a Deo accipere meruit. Nam cum i ni, nocte quadam , somno oppressus etiam secundum quietem vota Deo
petibi ueret,annulum quenda ex noua materia conflatum digito insertuinuenit, cuius solo contactu, homines grauissimis, ac desperatis morbis laborantes protinus innitate consequebatur. Ac Thcodulus quide erat eiusmodi. Agathopus autem illi consentiens, vir erat diuinaru rerum cognitione clarus, &ipsa sua canitie Diuus venerabilis: Ambo puri pietatis ministri. Omnes. n.cor poris voluptates repudiantes, solo diuini verbi ministerio sedulo int debant,& credentium salutem cum verbis tum miraculis promouebant. Et quidem Theodulus qui I .ectoris olficiosuimsebatur, simplici verbo,& salutiferqCrucis signo importunos saepe dae- pietatis aduersus tyrannide suscepe mones ex obscssis corporibus fuga-Ἀunt. Vterq; enim ia ante multo tre bat, Deique potentiam illos lateri iuviis N oratio rara impis inte ip- cogebatiH plura alia sane admiranda, quae breu itatis studi praeterimittimus, con tigerint.
Ex ιο si ed υ p.r Metaphrassim 4 Atriues. Aximiano Cae sare imperante cum bellu rietati indictum, per totuterr : una Orbem arderet, equite que rasissim percurrentis populos imperio subiccios rerum olum Dominum abncgare , pietatisque studiunt funditus delere conarentur, Agathorus & Theodulus, alijs alid prae metu fugietabus, consta 'ter patrociniuCarreis tra
32쪽
Hosi itur egregios Christi milites Faustinus Tnessalonice urbis Pr sectus in iudicium adductos, quia sacile ex ipso vultu i nuicta eorum virtutem cernebat, blandit ijs est aggressus fictat amicitiae specie, remotis
omnibus,diu multumq; certauit.Sperabat enim Theodulum a late iuniore in , blandis verbis facile in sua sententiam pertrahendum. At Theodulus egregia animi constantia omnes eius blanditias elusit, & minas pari virtute cotempsit. Quod cernes Faustinus tacitus secum adolescetis prudentiam miratus Agathopodem adduci iussit, cui submis,h in aurem susurrauit,dicens: Immota, uandoquidem Theodulus a mendacio ad veritatem redi je, di nunc se immolaturum pollicetur. Agathopus autem cognito dolo: Et ego, inquit, prompto animo sacriscium ac iam Deo,
eius iue filio Iesu Christo. si quidem his floridum Theodulus sacrificium se iacturum promisit. Hee illo dicente, S multa insuper de deorum vanitate disserente, Praesectus, veritus ne luculentae orationis ei scacia ceteri qui iudicandi erant, magis in
Dei fide confirmarentur, celeriterutrumque in carcerem abduci iussi. Nocte aut e media, cum eos Deus
secundum quietem opportunis visis confirmasset, laeti surgentes Christuomnium Saluatorem voce magna collaudarunt. Deinde suci prael titia
lachryniarii imbre , quo manus suas lauisse dicuntur,sexis in terram genibus, supplices Deo preces obtulerunt, quibus ad ultimum usque vita spirati im contra eius nominis inimicos constantiam in certamine postularunt. Sanctis autem hoc modo precantibus, multi qui in eodem loco aut homicidis, aut adulterii rei detinebantur, deposita mortis sormidine, supplices sese ad beatorum pedes
abiecerunt, commissorum criminum
veniam postulates Turbet vero, quq
soris erant, magna rerum, qua dicebantur, admiratione assectae , cffractis claustris in carcerem insilierui, ut tantum tamque admirandum pietatis studium suis ipsi oculis conte-plarentur. At Vrbanus quidam, qui Thessalonies questoris dignitate, apud omnes in honore erat, stimulis
daemonis concitatus cursu ad presectum contendit, magna voce clamitans atq; de nuncians, de eorum cul-
tu actum esse , nisi servi Dei celeri- iter E medio tollerentur. Quamobre Paustinus animo sane propter illos qui in carcere irruerat, perturbato , adolescentem simul cum sene adduci iussit. Illi autem tanta animorum ala Alacritas critate prodi erunt, ut non ad suppli-- .cium, sed ad celebritatem aliquam iucundissimam properare videretur. Quae res spectatium quidem animos in magnam admirationem, Faustini
vero in maiorem tyrannidem rabie que conuertit.
Tandem Praesectus post multa verba ad Theodulum nequicquam habita vestimentis eum spoliari iussi, aliosque Christi Conses lores adduci, ut tormentis, quae serre eos minim Eposse eredebat, coactis coram il- ....
lis iacrisca reiit. At Theodulus, qui si oratoris munere pro omnibus lange I ri tuo mbatur, Isthaee, inquit, tormenta paria νε - .ua sunt atque ridicula: Maiora tibi aduersum nos excogitanda sunt, ut persecta animorum nostror cum Deo coniunctionem perspicias, quae pro ipsius amore cruciatus omnes perferre potest.
Cum in his alijsque disputationi
bu v bonam temporis parrem consumpsissent, & Faustinus Theoduli animum omnibus minis , ac blandit ijs
maiorem esse cerneret, tacito nutu
ministris, quid fieri vellet indicati it:
qui Theodulum, ut capite damnatum eo duxerunt, ubi sontes damna lique puniri solent. Vt vero ad ro- cum supplici i ventum erat, & carnifex educto gladio minatibus verbis 'mortem minitaretur , Theodulus laeto hilarique vultu ceruicem por rexit . Quo audito Faustinus eum ad se reduci iussit, Se Agathonem multis rationibus ad deorum sacro
33쪽
scium allicere eonatus est. sed maior fuit utriusque constantia & virtus, quam ut fraudibus daemonis infringi posset. Atq; ita Praefectus Christum constentes & deorum vanitate abominantes rursus in carcerem detrudi , serroque crudeliter vinctos. Masura, Dinni solatio humano destitui iussit. ii. tim ad At illi nullis aduersitatibus veria- earra, δ ν. boribus fracti noctis intempestae si tun ιν lςntio hymnis & eanticis Dei boni- tatem laudabant ,& in una solaque Chri ui gratia quiescentes somnum Visio . νῶ ς rῖς bant: cum ecce uterque secun-m somni . dum quietem visus sibi in inagna pelagi tempestate nauigare , siariisque remis & malo , cum exteri fluctibus
obruti per j fient, se solos pisci uni in
morem ad littus adnatare:& gubernatoris solertia seruatos, ac splendidis vestimentis indutos , amoenum in
montem, cuius cacumen caelum attingeret,conscendere.Hoc viso miris ch exhilarati,alter altera, iam somno soluti, tanquam ignoranti narrauit. sed cum parem utraq; gratiam subministratam cognoscerent, optimam aniaturum spem concipientes diuinas T eun in P D tato munere laudes de catarunt. δeαρι ν. ad Dum haec ferent ministri crudeli tribunal. tat is aduenerunt, ut eos ad Praesecti
tribunal vinctos ducerent: illi autem τειοδεω alacres unati, Christi trophaeo seon
ad amicti tibus, ministros sequebantur. Tumo cognato, vero ingens amicorum luctus exorore mari tus aera compleuit, quod charisti-
νυ ιιν . ma sibi carita ad necem rapi cernerint. Verum Theodulus hilari vultu:si, inquit, pro amicitia lachrymatis, laetari potius debetis quod tam honestis in rebus probemur: Sin inuidia commota , succe stibus nostris dolatis, commune pictatis stadrum p tet , & fidei promulgatio pariter om
nes vocat: paucis tamen corona prae Fet, illis nimirum qui nec diuit raru , nec voluptatis studio tenentur. Dum hae loci uerentur Praesectus in tribu nati sedens, tertium eos interrogauit: cumque m hil responderent , nses : Christiani sumus , & pro Christino ne Omaia rati volumus : ipse vultu tristi sententiam tulit, utTheodulus & Agathoput immolare recu- Fcνων tras ames in mare proi cerentur. Mini- ω stri igitur beato .mauibus post terga tia. reuinctos, S lapidibus ex sacris eoru ceruicibus suspensis ad mare deduxerunt,& utrumque victoriq corona redimitum in fiu ius proiecerunt. Ma- Mergis: rre autem cum eos suscepisset , stactis in mare. lapidum vinculis , multo pulchriora propinquis corpora ipsorum reddidit. Paulo vero i cst Theodulus deco- 'Theedulus ro vultu & candida amicius stola ap τρνιε parens , Praecepit ut lacultates eius μῖμοι. viduis & orphanis ex equo distribuerentur, quo post suum a nobis discessum videretur non sollim velle in calamitate constitutos consolari, veru metiam propinquos ad idem pietatis studium incitare. Horum igitur Sanctorum memoriam, qui pro veri tatis defensione sortiter se gesserui, aequum eii vi: annuis votis & laudi bus decoremus , & eorum fidem pro viribus imitemur.
Eatus Plato, quia pri ima iuuentute sua iussi-
fores spirauit, paretes habuit Sergiu &Euphemiam cum generis id in morum robi'
litate admodum insignes , quibus in tenera aetate Orbus ab uno quodam consanguineo suo ad et ait na vi pubescentem educatus est. Et quidem cum magna quaedam ad vitiorum omnium licentiam via illa pateret,is d . ligetia S virtutis exercitatione,animi nobilitatem ab externis hon ,υ- hus, ad hcnestam virtutis viam dii exit, funimcque studio perditorum ho Dem arminum contortia dcurtans , eorum ita V - ce miliari latcni appetebat, quorum con stri M. suetudine eum doctior tum in dies melior euadere rosci. Etenim Pt
34쪽
dia, ut sunt prolixae preces,extenuatio eorporis, macies ex inedia, ac vigiliis contracta,humi cubationes,isequens mortis meditatio, leuiora &parui admodum momenti esse puta- bat, si non propriae voluntatis quae Propria et
radix omnium peccatorum est inte- uar.
rilius accederet. Vnde nihil maiori diligentia cotendebat, quam strictins mae obedientiae virtuti se suaque omnia subiicere, & vlt imia apud omnes locum, magno humilitatis fi
Hinc cum patri suo spirituali fra- 'tribusque charissimus e Tet, tum externis etiam hominibus, clarissimo virtutum eius splendore longh lat que sese diffundente , valde admir bilis visus est, eo magis quo maiori animo splendidum, ac superbum p ternet domus, ac semiliae genus co tempserat. Postea vero q ad celestem patria Theoctis ius, mortalitatis vinculis solutus, feliciter migrauerat, fuit communi stat rum societati prae Proicim sectus, quam miro virtutum splendo I O re illustrauit, ad euinq; statum&co morte The triis finibus relictis, unico comita. ditionem prouexit, ut mansio illa abius famulo propter probitatem egre omnibus sanctissima nominaretur. - - G Cibus illi erat panis cum fabae oleri
bus , di summis herbis: Potum illi et '
sons limpidissimus Pr bebat, neque si nimi hic quotidianus, sed uiter dum ultra diem unum, interdum in tota hebdomada bis, vel decimo quoq; die sumptus. Vestis erat tenuis, ac vilis, quq Veniti aeris iniuria repelleret, no quae elegantiam aliquam ostentaret. Stratu stratu-- non mollis aut diffluens lectus, sed
qui corpus assigere, S ad ipiritaliamini seria firmum seruare posset Adh c manibus propriis cuna lacro Apostolo necessitatibus suis consulebat, neq; panem unquam gratis comedat.
Quid dicam de scribendi assiduitate, LaIer . ν& i ludio λ Vnde nam quaeso tanta li- θ sint M.
brorum abundantia nostris monaste studium. ri s suppeditata est 3 An non ex illius ludo diuinas lectiones quibus alte tus erat, pro theatris , & spectaculis ecclesias frequentabat ; pro inhonesis diuersoriis honesta collegia: qaque laudabilius est, occul ras mentis cogitationes : & acta cuidam eorum, qui pia erant, saepius confitebatur. Quae res magnum religionis illius erat indicium: neque exiguam alus admirationem asserebat , pariterque viam ad meliorem vitam multis aperiebat. Cum itaq; mentis oculos ad sempiterna ruin rerum csi templationem erexisset', non dubitauit vir sanctus earum desiderio alacrior iactus, amplissimas cum paterna domo saeuita ρ ρ veti te, diuendere, earumque precium, duabus sororibus paucis quibusda, relictis pauperibus distribuere , a que ignotas regiones petere. Erat in
--δη' partibus Olympi Archim ad rita qui
dam Theoctis lus nomine, cum gene re tum vitae sanctitate clarus, in loco, qui symbolus appellabatur desens. Huic se Plato in disciplinamtrad re cupiebat. Cum igitur pagi e sbi charo, in eum locum, qui Re. - . . Sum nomine appellatur, venisset,de-
Ο et I iam quandam sylvani ingressus, statim sibi comam, eius qui eum sequebatur , manu praescindi iusiit, pullaque, tanquam purpurea se veste induit , & famulum cum preciosis vestibus a se dimisit.
Intura, o magno valere iussis, ad I heoctistum
perfecta ιιι suturi certarninis sui inagistrum ve-He se nit, cui se totum,& mentem, S Vol 1 dii The- tatem, S corpus integra obedientia
ε*s . resignauit, es tanquam abiectissimuquoddam mancipium, fert ta nobilia ratis suae gloria, alieno se imperio libens Ipter Christum subdidit. Gaudebat in omnibus sui contemptu, ma noli; se bineficio asscctum putabat, si poli operis pensum diligenter, ae . sanctis manibus, & laboribus λ quos dextere prinitum, contumelia assice adeutes, Sanimo illustramur, & ei retur , & pugnis alapisii; caederetur. manu in niumq; admiramur quε tarum reliqua virtutis exercendet stu lia,ac tanta nobis prasiterunt ρ Erat
35쪽
cipitur mi. νa gratula Done ab amicis r eu
Erat temporibus illis sum tria quedam impietatis tempestas. Constantinus ille impiis cogitationibus seruens, malitiae domicilium, multor ucapitum draco , eius heresis propusnator, que sanctis imaginibus bellum indixit, monastici ordinis acerbissimus persecutor tunc regnabat: iquo quisnam nostrorum Nazarq rum non suit exterminatus 3aut quis latens non in medium est prolatus λQuisnam eorum qui resistebant non ad impietatis baratrum detractus ita ut sicubi aliquis eorum, qui in D es erant, relicius suillet, tanquam intilla qu dam in occulto &obscuro loco iacens, ita latuerit, ut pro mortuo haberetur apud eos qui ad- hoc supererant. Talis suit noster Elias a Domino ipso seruatus iis in locis, in quibus exercitationi monasticae operam nauabat, non eius manibus captus,qui nouus Achab dici poterat, neq; eius impietatis particeps factus, ut post caliginis tanu nocturnet cuiusdam pugnae tempora, velut lucifer quidam denud nobis exor retur: id quod factum vidimus . Dehinc enim necessarijs quibusdam de rebus Iliaeantium ingre illas est . Quo tempore videre licuit monachos ipsos,qui superfuerant, tanquam lumina quc dam ab u , qui in urbe Birantina erant, conspectos suisse. Tunc S beatus ille, qui murtuus
antea putabatur , rediuiuus agnitus est. nequeeni in a cognatis superesse creaebatur: ex eoque non solum consanguineis, sed toti Biχantio celeberrimus factus est , aliis aliunde illum attrahetibus ac iucundisti me ample-Xantibu , nobilique ipsius doctrina libentissi ne fruentibus. Et certE tanta doctrinς eius excellentia fuit, o domos Omnes in urbe aliam in sormam L statum conuertetit. Iurandi consuetudinem ab eius loci hominibus quotidianis admonitionibus abstulit. immoderatum corporis cultum sua doctrina repressit. ardentissimum Araritatis in pauperes e Xercendae studium hominibus persuasit; ac
tandem effecit ut in urbe regia regii, celestis inquam regni, mores spectatae vite testimonio comprobati et
Hinc omnes illum suspicere, admirari, summoq; honore dignum iudicare, ac Nicomedi essum ecclesis pretsidere volebat, sed vir sanctus iucundissime quietis valde amans, ad amicam solitudinem reuersus est. Postei quam vero Christi cultrix Irene ad regni gubernacula peruenit sub cuius imperio cum alijs bonis, tum monasticae vitae adeundae iacultas & ianua patefacta est, quae olim ab impio Imperatore clausa fuerat) vir beatus vel inuitus ad monasterii regimen, cui antea magna cum laude presuerat, iterum assumptus est, clauu-que nauis illius qua multoru salus vehebatur regere coactus. Cum igitur se captum ad prs secturam illam exercendam vidisset, neque sine periculo eam fugere pollet, tunc animo magno & excelso tanta cum prudentia ae dexteritate gubernacula suscepit, ut antiqua illa monasti eae vitardisciplina ab Apostolis & magno illo Basilio constituta, multisq; tunc obscuritatibus inuoluta, ad pristianum spledorem reuocata videretur. O quam tunc erant pulchra tabera acula tua Iacob, quam illustris pietatis species ad aliorum emendatione ex vita monachorum morabusque lucebat. Ea prosect5 erat in monasterio
illius pietatis facies, quae solo sui aspectu facile quo suis ad virtutis 1-
more in prouocabat. Neq; solum pie tas haec intra monasterii fines clausa tenebatur. sed per omnia' imper ij regna radios longe lateq; thargebat,&ubicunq; salutem alicuius periclitari vir sanctus audiebat, illic viri tem suam fixercebat, summisq; viribus importunum animarum nostem
Cum Constantinus Irenes filius per ad imperij gubernacula prouectus , imperi j potestate ad flagitiora
omnium licentiam abuteretur , &Partam maternae receientiae & custodiae Procitur
36쪽
diae lieno abiecto, partim diuinis legibus conculcatis, legitima uxore repudiata, Herodis exemplo vix charetur,& omnes serE iniquo illi facito as sentirentur: solux hie diuinus Plato cum discipulis sui, a veritate c6tra iniquitatem constans permaniit,neque ullis minis vel blanditiis in consensu ui tanti sceleris pertrahi passus
est Nuncia nunciis, minae minis addebant ui flagella, exilia, me brorum muti latione, proponebantur, sed omnia inuicto animo vir sanctus repellebat , nullaque certamina quamuis durissima pro veritatis defensione reptito cum cusabat Hinc Caesar iracundia com-
sit disic motus graui illum exilio , discipulis
Aspro veri alio at ue alio dispersis fugatisque,tatu difΠ' naultauit, regioque edicto prohibuit, pone exuist qui, eorum, qui Dei causa perse-
multatum cutionem patiebantur, alicubi reci- peremur.
O sortem illius viri mentem, &animum, qui non imperium sormida uit, noli minis cessit, non illecebris . fractus est , cum praesertim cosnata. illi esset scemina quq Herodiadis itatem habebat: quinimo intrepida oratione usus, ac nihil veritus, id quod Verum erat,consessus suit. C sar ut animi eius constantiam stanseret,no quidem securi eum percussit, sed in cellula quadam, ut malet cum hominem, conclulit, cibumque pir angustum soramen dari iussit. Hec una cum Casare agebant monachorum
. prxsecti quidam; quodque miserabile est,carcer erit monalterium Imperatoris palatio adhaerens; custodiae vero princeps erat is , qui adulteros Multa inui coronauerat. Denique tam consancto animo guinei. quam alieni, viro sancto illu- patituri debant, & generosum hominem adulteriorum comprobatores stultitiae,
ta insani, insimulabant ac salsae glo . riae studiosum eum iactabat, qui pro Cluilii gloria certa me lubi erat. Sed ille aerumnas illas ita serebat, ut it . . signi beneficio ab iis se affectum pii taret. Nulla enim aduersitas , nulla tempestas eius religionem, S chari intem suPerate potest , cuius studia sincera mente ad Dei gloriam reser
Breve tempus intercessit, & adulterinum illud imperium de medro sublatum suit Tune fidelissimus ille Plato ιc
diuinarum legum custos, cofessionis musa subrauio recepto , a carcere ipso, tan- r M Lia a quam victor exiit , multisque laudi- turὰ cara bus, ct carminibus celebratus, Delix, e . dicebatur, eorum testimoniis copr batus, qui antea ipsi obtrectabat at-ue illudebant. Cum enim regina , rene ad intermissum imperium rediisset. & virum hunc suinina reuerεtia. tanquam martyrem proseque fetur, tunc multi instar retro fluentis suuii ad Platonem conuersi , magnis laudibus eius ad uerius impietatem constantiam celebrabant, adeo ut ipse custos carceris in terra Prostr
Sed ille qui nulla se iniuria affectum
putabat non modo ignouit, Verum
etiam omnibus se suntlciebat atque in sui ipsius contemptu mirificEgloriabatur. Cum discipulos suos ab exilio reuiscatos,collegisset,&collapsa pieta AM cat 'tis sundamenta restaurasset, omni se pr pr xsectura abdicauit, ic in loco angu monam f. stillimo conclusit, ut per assi suam di .
uinarum rerum c6tena plationem arctiori amoris vinculo se Deo coniungeret. Ibi ardenti orationis audio, de inde sesso manuum labore aduersus hoste in diabolum ita pugnauit,
ut tamen Datrum curam minime ne
gligeret. Nam alios trities consolabatur,alios animo delicientes recreabat, lapsos multos erigebat, R illorum, qui acerbitate aliqua affecti serant, moerorem leniebat. Quanta ve-rd rigiditate erga se usus fuerit vix illa oratio explicare pote si . Perrea 6 γ quadam catena valde graui pedes
constrinxerat, qua oneratus nocturnum pariter, ac diurnum laborem sustinebat,& infatigabilem se in carnis castigatione pro ebat, impietatisq;
studium ex omnium animis euellere conabatur.
Nocte quada e cellula sua preta
37쪽
sus quendam Caesaris propinquum
adiit,& multa admodum, communis utilitatis causa, eius auribus quamuis ingrata inculcauit, ut pace & tio constituto Rempublicam bonis omnibus efflorentem redderet. Sed Iuram em illo vix ad cellulam reuerso, lato al- isur.etmit ter furore exarsit, ut missis continubritur incar satellitibuς vitum sanctum, & nosca νε pro is una cum illo comprehenderit atque munito in carcere quatuor, & viginti dies detinuerit. Heu quanta fuit tunc rem eo ris illius calamitas . Nouis iniuriis vir sanctus, vel potius veritas ipsa assciebatur. Fratrum societas suriose oppugnabatur. Et alij qui aena in carcere seruabantur , alij ad iudicia,tanquam rei trahebantur: ipse vero unius omnium sanctissimus ad synodum tanquam maleficus quispiam ducebatur. Miserabile certEspectaculum erat, videre senem viribus corporis destitutum, sublatum portari catena vinctum,& velut piaculum quoddam ab alijs humeris in alios, indecora traie ctione, tras mitti. Hei mihi hare ne suit ordinationis synodo congruentis ratio haec ne imperio Christiani existimatio sed, ut quae in medio sunt, ea velut ludibria quaedam praetermittam, exilium iam decretum suit, & pater u με m. ipsὰ circumscii plus est in una quadaansula ex his, quae ante urbem sunt, quemadmodum & frater noster in alia quada valde aspera; munito quodam carcere ad exilium accedente. sed quoniam modo Dei seruus abductus estὸ Di ii racius, vexatus, a du bus hominibus hue atq; illuc raptatus, ut iniquum illud facinus, vel a Dus lapidibus , sensus expertibus lachrymas ino uere potuissct O immi- 'tes, & dolori sensu caretes illorum animos: qui iusium illum virum omnino desertum in cella quadam profundissimi laeus instar concluserunt, hominemque iam senio consectum, ac morbo vexatum, sub unius cuiusndam serui potestate reliquerunt. Si quid imbecillitati suae c6sentaneum
retebat. Perversus ille fores claude-
bat. si necessitati naturae satis lac re volebat, iniquus ille seruus id ei
exprobrabat. Cumq; haec pateretur stabilis tamen aduersus omnes procellas manebat, & datam Christo si-dem egregie sancteq; seruabat. Tandem verb lonao carceris squalore fatigatus cum inlaethalem morbum incidisset, Caesar in urbem B Tantium ipsum transtulit, animique sui duritiam in virum sanctum nor nihil mitigauit. Itaque celeberrimus ille ciuitatem ingressus senio pariter& laboribus stactus, laetus ad sepulcrum suum abiit, quod iampridem Videre concupiuerat. Quo viso Deo Mertem ust gratias agens , ut animum ita & cor- ωorum f-pus ad iter illud selieissimum composuit Mortem enim hilari vultu tan- g quam laborum suorum finem, & ve- ricrae laetitiae initium aspiciebat. Modulabatur sibi sunebrenoe canticum, Resurgent mortui, dc exurgent qui sunt in monumentis, S laetabuntur qui sunt in terra. Haec cum & ipse ca ut ni veret & alios, ut pari sequerentura- ruunt aeritate, hortaretur, caput ad dexteram Inclinauit, tacitoq;ae leui corporis motu sanctam animam Angelis
tradidit, qui eam ad iustitiae solem
Valentini, cognomento Ferrarii, professione Dominicani, sanctitate , doctrina , miraculisque clari ut uni. .
EATVS Vincentius ex s. rim. antiqua honestaq; Perra Patria, oriorum fami lia Valentiae clarissima Hispaniae ciuitate oriundus , parentes habuit morum elegantia, & h ne state
38쪽
state vitae admodum conspicuo .
Qui praeter hunc filium egregium familiae suae ac palliae uniuersae ornamentum, alios duos genuerunt, quo rum uni Petro, alteri vero Bonifacio nomen fuit. Et qui de Bonifacius, qui iuris utriusque Consultus, omnium sui temporis eruditissimus , mortua uxore , hortatu statris sui Vincentis Carthusiensem ordinem elegit, eiusque habitum in quod ana monasterio, extra urbem Valentiam, quod Porta cfli vocatur, suscepit: ubi cum tanto tamque insigni religionis studio versatus est , ut quarto ab ingressu anno in generalem fratrum illorum redi rem electus fuerit. i Porro Vincentius qui non sine multis magnisque suturae sanctitatis indiciis in lucem editus erat, clim ad sontem regenerationis ab amicis &cognatis delatus esset, atque inter illos de nominis impositione loea orta esset disceptatio, Sacerdos taedao a gectus & diuina sine dubio prouidentia motus Vincentio illi: nomen imposuit quod admirandis illius operibus mirifice congruere inuentum est. Vt primum sextum aetatis annum imgrestus suerat, parentes quibus propter incredibilem animi modestiam S sormae elegantiam vald E charus erat, literis eum imbuendum tradiderunt , in quibus tantos breui temporis spatio secit progressus, ut omnes coaetaneos suos multis paras angis superaret. Erat enim puer adhuc,ab omni non modo lasciuia, sed lusu etiam puerili alienus: & si quando pueris eum adesse contingeret, post breuem honestumque ludum, indicto silentio locum aliquem eminentiorem conscendebat, eaque quae ab egregijs diuini verbi preconibus audierat, summa cum dexteritate proserebat, distraphic. admodum eruditorii Theologorum gestus , dicta ac sententias non sine audientium ingenti admiratione dc si utiore e primebat. Anno aetatis suae duodecimo omnibus humanioris lueraturae disciplinis im
butiis ad Dialecticae studium grada
secit, ii quo,biennio admodum exacto , tantum prosecit ut inter omnes Anno at iacile primas teneret. Hanc autem e- tu suadu ruditionem pari pietate adornabat. decimo iis Singulis hebdomadis bis quarta ni- dialectic . mirum & sexta seria ieiunabat, Misarum solenniis summa cum animi de uotione intererat, diuini verbi prindicatores doctos pariter di indoctos pia quadam curiositate audiebat. Tata vero lac hrymarum gratia a Domino illi concella erat, ut ab iis defi-stere vald E molestum esse videretur. Gratia Ia-Ia vero quanta cura ac studio paupe chrymaru . res fouerit quis explicare queatλ Eos enim in domum paterna receptos laetissima fronte reficiebat,& quibuscDque poterat ossiciis eos sibi demere- Βιmgnitas batur, prorsus ut toto quatriduo ter eius inpa
tiam substantiet χε partem illis, sum μυ
ma parentum voluntate erogauerit.
His tot tantisque praeclaris adolescentis virtutibus acc ebat illud maxima admiratione dignunt, quod anno aetatis suae secundo & vicennio inter eos qui Valetiae philosophiam Theolost iamriue profitebantur, summus omnium nabebatur. Erat ei grande & acutum ingenium cum tenaci& indelebila memoria coniunctum, ac continua in stud ijs Perseuera tia : quae omnia culictis eum ciuibus Valentia is mirifice gratum red- , debant. Cum die quadam pater eius in adulto iam silio tantam rerum peritiam, tantamque morum elegantiam attentius conlideraret,aninio fiuctuate cepit , cui potissimum vita generi , e . filium destinare vellet. Accersito i i- ire . tur ad se Vincentio omne animi tui perat πιν consilium ei exposuit, liberumque secit ut vel religiosae vitae institurum, ἐ.Mm vel virginem aliquam nobilitate &'' Pari diuitiarum ac formae gloria praestantem eligeret , vel Postreino ut
Romae aut Parisis virtute.& eruditione suum ac familiae totius nomen sempiternum redderet. Haec cum πι-
ter. dilecto filio proposuisset, eique
secundum voluntatem eius optime
consultem vellet, ita respondide sese .
39쪽
Vinc Etitae tur: Scito, pater optime, a diuitiis, patrιm ora corporis voluptatibus de seculi hu-uci ius norioribus ine alienissimum e se. Omnem amorem, curam Sc omnia denique vitae meae consilia in Iesu Christum sine aliqua haesitatione defixi, - ideoque in sacro Dominicanorii Ordine illi me totum consecrare constitui . Hoc est quod a te, mi pater, a matre,&Cmnio us qui mihi chari sunt peto, ut hoc postulatum vestra benedictione dignum faciatis. Hae Vinceiij verba ita patri, matri que ammupertulerunt, ut protuli, lachrymis in oscula & amplexus h l ii rueret, & magno cum gaudio de Optimo sanctioris vite insituto ei gratulatentur. In his ali:sq; huiuscemodi sermonibus, maxima illius diei parte consumpta, al- 1ιν ινα tera luce , patet cum filio ad ira rum filio Vincn Pradicatorum conuentum sese contio Demini tulerunt,& priori caeterisque fratri nos ad a. bus adu En si sui causam exposuerunt Ea res haud vulgaris eis laetitiς caulam attulit. Considerabant enim
ex illius scientia & moribus praestantissimis Ordini uniuerso multu splendoris & gloriae esse accessurum. Post Indui/ -- triduum agitur, die Dominica, quaebui βινῶ . suit Nonis Februarii, annos natum decem & octo sacro habitu donarsit. Tetti ML. Et quidem post externa illa nouae σοῦ miram S. militiae arma suscepta, prima illi cum niti. ra suit, vitam sancti Dominici studiose legere,eamque intimis animae medullis imprimere, quo inclytum suu
ducem vivis exemplis mutaretur. At
ue vi opportuno tempore Euangeli joctrinam longe latcque diffunderet tam pertinaci iludio sacratum laterarum lectioni incubuit, ut continuo dignus habitus fuerit , qui I hilosophiam publica professione alus traderet. Quod ille munus tanta sacundiade eruditione tres continuos annos expleuit ut non mediocrem ex eo laudem consecutus sit. Deinde Prior caeteraque fratres uno animo Barcino- nam eum mittere decreuerunt, ut divinuit, illud ingenium altissimis om-rium artium disciplinis imbutum v- ,eriores in toto terrarum orbesiu-Pνε' ων philoso Γι-
ctus quandoque proferret. Barcino autem Ilerdam antiquam celebre que Cataloniae ciuitatem nrassus, . post octo annorum curriculum , pro
singulari sua eruditione Bene dino Romanorum Pontifice , Theologorii ascriptus collegio, ubi inter studiora
illius tempora annos natus et opus
edidit dialecticis suppositionibus admodum insigne. Inde verb a fratribus Edis I a& amicis Valentiam reuocatus, pu- d. Diaticti blicas ad populum conciones habere cli si mincapit tanto cum fructu ut ex vicinis riendus. etiam ciuitatibus multi ad eum co fluerent, di sub tam insigni literaruac morum praeceptore proficere gauderent.
At vero, ut copiosum toti civitati Vatinita osructum attulerit, tamen varias ibi damones obc daemonum de hominum pertulit in hem sidias. Nocte quadam precibus matu- insistit. tinis consueto more absolutis cumanitatu er virtutem perseuerantiae a Domino postularet, visus est ei diabulus in i pecie senis valdE venerabilis adstare , qui se unum ex antiquis Patribus eremi quondam incolis me retae batur, de tanquam multarum reru sum peritus tantam vitae au sterita- tem in florida aetate omittendam consulebat. Quid enim,dicebat, haec corporis maceratio tibi conseret. cum in ea ad ultimam senectam minimeri r scuerare potes. Quare nussam eam
facito: εc in sola Christi gratia ac benignitate confide. Nec dubites quin sacile ab eo, si in aliquod delictu prolapsus sueris , gratiam consequeris. His auditis Vincentius primum vehementi timore commotus suit: sed
ut se ab eo nonnihil collegit Sc mera daemoni, fraudem esse deprehendit, facto crucis signo inimicum in sapam compulit ; qui mapno cui ne iu- Iatu ac tetro scet Ore relicto protinus
Erat Valentiae mulier qua da tam reneris nobilitate quam corporis forma praestans, quae suggerente di ab lo , capta est amore ipsius Vincenti j tam ardenter ut nullam aut animi
aut corporis quietem habere pol et,
40쪽
tur. Itaque post varias insidias tempore & Ioco opportunis viro sancto ne quicquam it ructas, tandem grauissimam corporis aegritudine mira dexteritate finxit prorsus ut de ipsius salute conclamatum esse putat et ur. Itaque ut es leues iras maturE per sal
larem conse ilionem auerteret, virum
Dei Vincentium aduocant , qui pro
in proximum charitate celeriter adueniens & cubiculum ingressus, cunctis qui aderant de more exclusis,coepit puellam ad persectum criminum
dolorem veramque poenitentiam adhortari. A t illa,quae tota erat libidinis igne inflammata, aures salutaribus monitis occlusas habebat, & t ta mente versabat, qua via modoque ad cupitos amplexus peruenire pol set. Tandem post multa verba vltrbcitroque habita, cum occultum igne diutius celare non posset, omni formidine pudoreque deposito corporis perimenta abiiciens nudam se vim sancto exposuit, atque ad foedam corporum commixtionem eum solicit .vit. Sanctus vero Consilior impudentis sceminae audaciam admiratus,&scelus abominabile execratus, multa seueritate a tam nefario opere eam
abducere conatus est; seseque perpetuam castitatem Christo Iesu i reneris vovisse . neque posse iacinus tam abominandum ni iniuriam&cotemptum summi Dei patrare obtestatus est. Quibus dictis magna cum celeri tale ex eius conspectu se subduxit Atilla tali grauiter indignata responso, tanquam altera Putipitaris uxor, clamores contra virum Dei tollete e nata est , quasi violenter eam opprimere voluisset. Sed summa Dei prouidentia, quae suorum etiam honori cotra improborum conatus consulere solet, nequaquam pasta est virum ii nocentem in criminis alicuius suspicionein venire. Ecce enim ut primum impudica voces edere tentavit,inimicus, qui ei nefandum amorem ingesserat, voces praeclusit, & miseris valἐὶ modis corpus eius diuexare culta
Multi itaque, qui prae soribus e ubiculi, praestolabantur ingressi , cum aperti x indiciis mulierem a daemone Obscisam viderunt, exorcista aduo eant,& varia undique remedia exquirunt, ut eam a diaboli captiuitate in ia libertatem vindicarent, sed frustra. Daemonenim, diuinorum verborum virtute satigatus, nisi ille aduenerit, dicebat, qui per medias aestuantia ignis flammas illaesus pertransiit, certe huie loco non cedam . Haec verba quamuis aliquam recuperandae salutis spem ost erent, nullus tamen idoneus sati erborum illorum interpres inueniri poterat. Tandem ν-nus illorum,qui sorte aderant vincetium accersiri iussit, ut obscuritatem verborum illustraret. Ipse autem, etsi
nouas diaboli insidias pertimesceret , & dii ficilem se praeberet, tamen Christo se commendans, precibus eorum parauit , ac misera cordiam Dei enixe pro mulieris salute in ipso itinere precatus est Ut autem in locu , ubi misera laqueis diaboli constricta iacebat,uentum est, daemon vlulatu teterrimo, En adest, inquit,qui in φρυμ medio ignis non est aestuatu , quo di SViscio,muliere semiuiua relicta , disee - sit. Attulit hoc cunctis, qui aderant,
ingentem admirationem , ac viri sanctitatem multo in populo celebriorem reddidit.
Sed diabolus, qui sortem east unlaque animum eius frangere & libidianis contagione maculare se posse non desperabat, aliam statim viam in dumque machinatus est. Suggestit Onim nonnullis religiosi illi fuerint,
an secu lares incertum ut mulierem.
quandam meretricem eximia forma praeditam, precio conductam in cel- . lam eius introducerent.Captato igitur Opportuno tempore impudica ce Ilulam ingressa viro sancto laqueos in 'tendit. At ille a consueto orationis Oiscio ad cellam rediens & foeminam in ea conspiciens, ratus est esse denicinem in specie mulieris latentem. Illa vero , Noli, inquit, Vincenti, mediabolum existimare , suemina enim suma