Maximiliani Stoll ... Pars prima-[septima] : rationis medendi in nosocomio practico Vindobonensi

271쪽

- 249 dolorum notitiam suppediant Malim ego cum egregio Valsalva praeter exiguam olei e uticibus amygdalis pressi quantitatem aegro nil

quidquam propinare , ubicunque me morbi causa fugerit, aut ea talis sit, quam validius aggredi sine gravi noXa nequeamus. Imo malim potius in ejusmodi casu otiosus spectator esse, quam causae ignarus amoliri, quorum me postea secto cadavere poeniteat Jusculum tenue pulli vel solum , vel cum oleo mygdalino exiguis ossibus atque ita exhibitum, ut aeger nil vel ciborum, vel potulentorum vigente ite accipiat, in plerisque ite causis directe prodest, et, ubi nec hoc, nec aliud quidpiam prodesse poteli, non nocet. Asserti veritas e Perpensis requentioribus ilei causisyatebit. Haustus oleoso prae aliis remediis in leo imminenti perefficaces experti sumus. Binis

hoc anno Vicibus alvus pertinaciter clausa nobis obvenerat, non a vitio quodam orga-1aico, et in curabili, sed a materie, ut videbatur, acri, Vellicante, et spasm pertinaci intes:ina aliculi locorum stringente Purgantia Aria, acut3que, enemata primo emollientia, dein acria, acerim nil pro ere. Immine-

νδ in uias sutraque enim aegra juvencula fuit

272쪽

25ο irritabili stipra modum nervorum stemat

donata vomitus stercoreus, cum assumpta pertinaciter Vomeret Carminantia, optata ne hilum profecere. Soli haustus oleo si cito alvum reserabant. Aegra nostra stercore vomuit, etsi materies vomitu rejecta e tenuibus solummodo intestinis esset. Verum aliunde jam constat, vomitum stercoreum ligato etiam leo intestino in selibus, et canibus, itemque ob herniarci

incarceratam constricto non raro fieri.

SECTIO VIGESIMA.

Scriniatius et aluiorum a longo tempore sanus mane per duas fere horas valide riguit, subsequente calore intenso Circa meridiem dolor pungens partem posteriorem lateriS dextri infra scapulum invasit. Respiratio inscitis; oppressio circa hernum. Post meridiem hora tertia dolor pungens magis ad anteriora ejusdem lateris processit, ibidemque fixus mansit , inter tussitandum auctus. Sitis multa Ad noctem venae sectio ipsi facta cum levamine dolores . et oppressionis No insomni S.

Die altero stylo punctorius ut pridie ; P pressio lectoris magna respiratio difficilior

273쪽

lingua alba , atque in ejus latere OXtro ulcus culum aphtham referens. Hoc die in Nolo- conatum a medico, ut Vocant, Assisiente , meas tunc graviter aegrotantiita Vices Obeunte, susceptus si Pulsu plenus, celer, duru S. Facta veno sectio b. . cum levamine aliquo. Die morbi tertio dolor pungens nullus fere amplius : oppressio minor pulsus fortis , ple-DUS, valde durus respiratio difficilis facta iterum venae sectio unc. . crusta phlogistica admodum crassa, tenaX levamen ullum. Die quarto nulla emendatio : facta Venaeiectio hinc Vj sanguis semper idem. Die quinto nulla emendatio. Venae sectio tua c. X. A meridie alvus quinquies sponte

mota est.

Die sexto supervenit mane dolor Plangens lateris sinistri, totam Occupans plagam, quae tertio costae vero', et primae spuriae numero a

superioribus ducto interjacet. . Hypochondrii ejusdem mollis portio aeque dolere cepit, dolore ad attactum aucto oppressio pectoris ingens respiratio difficillima Pulsus plenus, durus celer Venae sectio b. . Applicatum 'co dolenti vesican est. Die septimo dolor lateris nullus amplius, sed pressio pectoris aucta P anxietas ingens respi-

274쪽

respiratio solo abdominis motu pera eta Pulsus minus sortis. Die octava respiratio adhuc difficilior, maXime anhelosa omnia pessima. Eodem

hoc die morS. Decima octava post mortem hora sectiam cadaver est aperto thorace pulmo uterquoad latera, et Versus dorsum item cum dia-phragmate a firmiter mediant pseudo membrana, eaque crassa, alba, lardace nec to-batur Membrana hac lamellatim ablata subjacen pleura sana reperta est.

Pulmonis dextri substantia inflammatissima , durissimaque erat , et frustula plura aquae injecta fundum illico petebant. Sinister vero hinc inde tantum inflammatus eadem, Iicet

minus crassa, Pseudo membrana pleurae cohaesit. Membrana haec utilii rimum digiti crassitiem aequabat, illi, quam per totum morbi decursum in superficie sanguinis emissi vidimus , simillima Seri flavi paulo consistentioris circiter libra in cavo dextro thoracis collecta

Pus , aut Potius urimormem materiam referebat Liquor pericardi quantitatem solitam vix

non Xcedebat. Cor magnum vasa cordis

275쪽

Abdomen dissectum intestina tenuia, leum praecipue, et jejunium, partim summe inflammata, partim gangraenescentia monstrabat, hinc inde intestina tegebantur Aterie PuΓα- lenta , aut purulentam potius mentiente. Intestinorum quoque crassorum ParS, IDC- senterium vero totum inflammata fuere. In cavo abdominis uri Ormis pariter materies,

sed paulo consistentior illa, quae in thoracere Perta est, ad unc. Viij. circiter effusa erat. Hepar sanum pseudomenbrana, multo licet tenuiori, circum vestiebatur. Lobus hepatis medius ope ejusdem membranae spuriae Ventriculo jungebatur. Lien sanus omentum convolutum, leviter inflammatum. Renes sani. Sectio haec intestina inflammata, partim Vero jam gangraenosa , item mesenterium totimi dire inflammatum exhibet, licet nulla en- teritidis signa unquam apparuerint, si dolorem hypochondri sinistri auctum, si ea plaga

contrectaretur, et die primum sexto totius

morbi supervenientem excipias , qui etiam ipse die sequenti evanuit. Transitum pleuritidis in peripneumoniam Hippocrates, suffragante ipsi experientia, jure damnat Pleuritidem in Peripneumoniam

abiisse

276쪽

abiisse die septimo morbi arbitrabamur, ubi

gmento disparuit, respirationis praecipue, opinpressionis, atque anXiet9tis. En denuo Pleuram in pleuritide vitii X-Pertem lMateries illa, que pus ex parte simulabat

ex parte vero in membranas coivit viscera aut connectentes et aut obtegentes , ea ipsa videtur

esse, quam emisso sanguine, atque in patina asservas Crusian Phlogysicam appellant; haec enim mala crisi per ultima exhalantia vasa in ea corporis cava subinde deponitur, unde nullum natura Xitum fecit. Neque id absque exemplo est, cum in anginis toties contingat, ut tonsitae inflammate materiem phlogisticarii confertim dimittant, quae o in membranam eas partes ob vestientem in spissatur , aut suppurationem mentitur inde est, quod, qui frequentius anginosi fuere , mirentur, se post tot suppuratiotae tonsillarum his tamen partibus adhuc integris gaudere. EX.

277쪽

EXCERPT, EX NECROLOGIIS

NOSOCOMI AD S. TRINITATEM.

um Medici ordinarii in os comio S. Trinitatis provinciam subiverant, id inter alia operam dedi, ut, quae de statu Nos comit

praeterit me edocerent, UOlVCrem.

Haec inter necrologia reperi paucis abhinc annis conscribi coepta. In necrologiis iis summa suscentorum singulo mense, mortuorumque reperitur inde majorem, minoremque morborum quo Vis anni tempore copiam collegi, etsi probe sciam, hae methodo morborum numerum quovi mense grassantium non exacte stabiliri manente enim eodem lectorum numero, siqua tempestate et phares simul, et diuturniores grassentur morbi, pauci dat tempore aegri numer abiuntur, cum ob morbo diuturniores, qui suscepti sunt, diutius retineantur, aliosque interim ab hoc beneficio excludant: Id praeterea scire con Venit, aegros non paucos rebus jam conclamatis huc deportari quosdam, ut primum suscepti fuerint, exspirare. Ea apud nos te obtinet, ut miserrimum quemque prae omnibus aliis dignum existimemus, qui in Noso conatum suscipiatur. Alia

278쪽

Alia est apud alios malignitatis 1aotio Inis

de ion idem apud Omne eorum numeria erit,

quos maligna detinuisse febris dicetur , aut enecuisse Malignitatem factitiam novi. Verum opinari haud decet, Virum hujus per tot

annos Nos comi medicum, errorem tam tumpem erraVisse, ut eas febres in classem malignarum ejecerit, qua communior PraXi a

malignitate absolvit. Sed quid utilitatis habebunt tam incompletaesectorum cadaverum descriptiones , quas haecce nec rologia referunt 8 mallem sane accuratas, hae cum deficiant, incompletis contentemur, modo de earum Veritate constet, quemadmodum certo constat. Nil parvum, nil contemnendum in morborum historia, dummodo id, tuteXiguum, nostra tu attentione minus dignum videatur, ipsius naturae semper veridicae opus esse demonstretur. Sagax medicus, et observationum amans, quibus suam et originem, et incrementa omnis genuina medicina debet , robe sciet, nullam Observatiunculam , utut aut praetervisam, aut nullius habitam momenti ita vanam esse, ut

suam symbolam ad ampliandos artis limites

non conferat Sciet is minutis ima quaeque, de quibus ipsum naturae o edocuerit , suos in

279쪽

-- 57 in usus convertere, Optime gnarus, ea non fortuito , caecove casu , sed aeque e immutabili, aeternaque lege , qua totum hoc universum gubernatur, proficisci, quam grandia illa

naturae molimina, quae indoctorum etiam culos seriunt. Non possum hoc loco, etsi minus fortasse ad propositum faciat, quid de non paucis observationum collectoribus sentiam , reticere: esse videlicet, qui tantummodo insolita , mirabilia, et rara colligant, quive ea, quae singulo fors saeculo bis eveniunt, atque merito monstra audiunt, inni sollicitudine Venentur, dum interim mala illa quotidiana , quibus miseri affligimur, tanquam attentione curatiori indigna, sicco, ut junt, pede PertrRNseunt. Hos dum insuetis inhiant, et procul positis,obViorum contemptores medicinam fere semper inutilem , et haud raro periculosam in inorbis vulgatissimis factitare necessum si Querra adrnodum igitur haecce rariora negligere haud convenit, ita omnis danda per eli, ut morborum Ulgarium geniti , et

quae illorum ad se invicem ratio, quisque ad

diversa, quibus oriuntur, Vigent, moriuntur, tempora respectus sit, quis unius in alterum transitu complicati etc. exacte pernoscaturi

280쪽

a58 Collectio omnium constitutionum epide, micarum hucusque descriptarum et emolumenis tum afferret arti, quo insignius haud datur, et collectoris nomen faceret immortale. Sed, uiade diggressi sumus , redeamUS. Necrologium anni 761 antiquiora enim non reperi, Xhibet aegros per anni decursum

Ouos inter Viri fuere 547 Foeminae 509Mortui inde sunt . . . . o. Isto Hoc anno Ver maXime letale fuit longe minus aestas , et autumnus, quamvi aestate Phire numero Vigerent morbi. Autumnus morbo non soliuiamodo minus letales, sed et Pauciore numeravit. Hyem morborum paucorum , sed aeque Propemodum ac Ver letalium ferax. Proportio mortuorum ad suscepto Pro .

xim est , ut'. ili. Ad diem quintam februarii sequentia no-iantur Mortim es in tympanitido, cujus abdomen imme Ham in molem extensum insectio ne monWrabat feri vix libram, intcstina ero Proeter musm modum eaPansa, Cyimul quoad mucturam ad digitum usque cras a insana-mata et sPhacelata.