Oratio philippica ad excitandos contra Galliam Britannos; maximè verò, nè de pace cum victis praematurè agatur ... Authore Matthaeo cardinale Sedunensi ... Publicâ luce, diatribâ praeliminari, & annotationibus donavit Joannes Tolandus. Accedit Gallus

발행: 1709년

분량: 193페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

PRAE LIMINARIS. xliii

tremendam quidem Hostibus sed sust-

ciendam. S ὰ suis tantum non adoratam. Ibi pariter, quasi in imagine δε- scriptum , inveniet ejusdem Reginae

copiarum omnium Imperatorem, 'equentium nunquam marcescentibus victoriarum laureis decoratum, regiones

integras is Drannide viudicantem. Principes ditionibus restituentem in se opoliatos, aliis fiormidolosam pro sul antem oppugnationem, ac domi fori sique insolitis exornatum honoribus, quae virtutissingularissunt dignapra mia constituta. Ibi denique animadvertet summum Aerarii praefectum, regios Scribas, interiores Consiliarios, suam patriaeque dignitatem merito tuentes, tanta fortitudine, experientia, S industria, tam congrud, prudenti,

diversorum munerum exequuti

ne s ut omnes boni S cordati non minus alacri quam grato animo, depraedicent quae maxime malevoli neque sotideattenuare, neque inficiari impudenter audent) pecuniam publicam nunquam tam solerter antea procuratam , aut

52쪽

xliv - DΙssERTATIO erogatam meliori fide et Reipublicae arcana nunquam miniss evulgata , neque literas S negotia omnia vel ocytis unquam vel magis ex norma expeditar tam absolutam animorum consensionem in sanoctioribus Constiis has reos pro sius incognitam , non excepto magnιHENRICI tempore, vel majoris I bolis ELI EA AETHAE Pudiciorum rationem non alias magis incorruptam aut aequabilio em : S , ut Uerbis quam paucissmis absolvam, Anglorum titiatitati , opibus, S potentiae is nullis unquam, sive Senatoribus f e Admi

nistris , magis frospere feliciterque fui is prospelium.

53쪽

Fol. I

ORATIO

PHILIPPI CA

Ad excitandos contra

GALLIAM BRITANNOS. ET US mos est amplissimi Viri) atque ab ipsis mundi

primordiis non minus magna cum ratione institutus,

quam felicissimis semper eventibus comprobatus, ad Rerumpublic rum curas, & Regnorum ac Principatuum moderationem, eos potissimum ex omnibus adhiberi, qui, cum reliquis bonis artibus , tum maxime Prudentiae ceteris praestare si) videantur. . Ea enim

54쪽

α ORATIO

una est, quae quum non tam Virtus, quam omnium virtutum parens dici possit) vigilando. prospiciendo, futura cum praeteritis & praeterita cum praesentibus conserendo, domi fortiaque pariter consulit, ac indies auctiora omnia opibus & gloria eicit. Sed quum multa & praeclara illius munera sint, tamen neci superiora meminisse, nec futura prae idere, neC praesentia mature solerterque dignoscere, tantum mihi ad veram PRUDENTIAM spectare videntur , nec ad ipsas Respublicas & Regna recte ac feliciter gubernanda tantum Conser

delectis constabat viris; quare & ipse lib. 36)Latine vertit DELECTORUM CONCI LIU M, a Graeco verbo απολεγεσθαι, quod eligere significat: ut argumento sit vel ipsum no-inen, eos Propter exploratam rerum peritiam, potius quam ob incerta fortunae bona, ex multis delectos fuisse. Et nunquam profecto haec exolescere debuit consuetudo. Non sufficit enim ut solers & prudens sit Apolectus , nisi praecipuarum tani belli quam pacis artium talis et iuppetat cognitio, ut inde perspicax ingeniorum judex evadat; quo mehercle) eveniet, ut dotes aliorum rite discriminando ostendat suas.

55쪽

contra Gallos. 3re; quantum singularum rerum quae

scere, agnitamque incunctanter arripere. Haec enim, clim unius Temporis filia sit, honorum tamen omnium parens est, si oblatam amplestimur ;haec domina rerum, haec regina humanarum actionum, largitrix votorum , datrix opum & potentiae; d nique sola homines letitiae, laudis, honoris, & gloriae compotes faciens. Poetae, qui sub jucundis figmentorum involucris divinae semper aliquid sapientiae admiscent, capillatam α)frontem sed calvum occipitium eam habere perhibent ; unamque semper

illi esse comitem quam POENITENTIAM dicunt, anum illam quidem, & incessu ita lento ut O CCASIO ipsa est celerrimo: quod si OCCASIONEM ultro se offerentem statim non astringas, ubi terga verterit frustra praetervolanti manus injicies, & calva etenim est a tergo

56쪽

& lubrica ; ubi vero ea effuger1t, POENITENTIA humanae 1 ocΟr

diae ultrix nobiscum remanet, ac neglectae sororis diuturnas a nobis eXigit poenas. Quapropter Viri amplisti mi) quum praeclarissimus ReX vester vos sibi ad potentissimi Regni sui molem sustinendam, habenasque

moderandas , consiliarios ac socios elegerit; non tam ingenti vestra autoritate, opum magnitudine, generis splendore quae lane omnia in VOS

accumulatissime 3 convenerunt) sed morum potius sanctitate, fidei candore , imprimisque perspectae cujus. dam ingenii solertiae, ac vestrae sin

3 Nec splendida natalitia, nec opes integrae, nec plurima auctoritas publicae rerum administrationi tantum homines commendare debent, quantum probitas, prudentia, & industria. Tamen commodis illis prioribus gaudentes aliis Omnibus sunt anteponendi, modo posterioribus hisce praediti sint virtutibus : non solum prout ordinum distinctio quod maximum est reipubli-Cae arcanum sic optime conservatur, sed quatenus etiam tales majora praebent fidelitatis pignora, unde & in patria tuenda 1unt alacres plerumque & animosi.

57쪽

eontra Gallos. Fgularis, prudentiae adductus Opinione: decet inquam) vos omnes dies ac noctes evigilare, atque ad unum illud mentis intendere aciem, ut Veluti vos fidei ac ceterarum Virtu

tum domicilium omnes judicant, sic consilia & decreta vestra

PRUDENTIAE quae una

Regnorum rectissima est gubernatrix) plena esse cogaoscant; ac vos ipsi interea Regis & Regni vestri fortunas & opes industria, fortitudine, ac perspicacibus con

siliis ) augeatis. Id meo quidem

Velut a primo statim limine monstrat autor noster quibus nominibus ulli sint ad Reipublicae procurationem ex aequalibus seligendi, sic hoc in loco munus eorum paucis refert ver bis; nimirum ut non solum fide, prudentia, virtute, & perspicacitate sua utantur in peculiare Principis obsequium, cujus thesauris cumulandis , imo S absumendis, maxime. gnavi reperiuntur: sed ut in commodum publicum sint pariter intenti , atque ut gentis suae opes & potentiam semper adaugeant, quod revetii est hono Principi optimς inservire; nam certe malus est,

58쪽

judicio facilis assequemini, si, vel

rum exempla Vobis ante oculos proponentes , recte pensitabitis quid iniutramque partem aut omissa per so- Cordiam, aut arrepta per prudentiam)

illa ipsa , de qua loquebar , possio CCASIO. Equidem si veteres Annales & priscas Historias memoria

repetatis, eX Omnium Ducum, Regum , ac Gentium praeclarissimis r bus gestis nullae usquam inventae fuerunt aut majores aut magis admirabiles , qtium illae, quae, suadente

rerum OCCASIONE, factae sunt. Testis est s) Salamina, memorabilis illius

qui separatas a subditis habet rationes, qui divitiis eorum invidet vel timet vires, aut qui credit se unquam indigere posse, dum eorum plena sunt marsupia.

10 Salamis nunc Coturi dicta) Aesaei m

tis est insula, & olim Atheniensium reipubficae subjecta. Prope hunc locum Xerxis Persarum regis classis, quae mille ducentis navibus longis, bis mille Onerariis constabat, in totum est profligata a Themistocle , qui conjunctae Graecorum praeerat classi, nec trecentas naves excedenti. Sed ita suas inter insulam & continentem collocavit, ut nec undique circundari posset, nec cum pluribus quam vellet simul dimicare

59쪽

contra Gallos. ' 7 illius spectatrix victoriae, cum THEMIsaeo CLEs, loci tantum Opportunitate adjutus, paucis quidem navibus XERxis classem inuam, ut ipsorum Graecorum more licentius loquar,

vix maria capiebant) sic profligavit, ut ipsi Regi piscatoria cymba, tarda . ut inquit ille,

per densa cadavera prora, vix eXitium fugere licuerit. Testis olim Hispania, quae pri US PUBLIUM& CN AEuM SCIPIONEs, illa

ο) duo fulmina belli,

eogeretur , quod potissimum in causa fuit ut tam ingentem adeptus esset victoriam. Quandoquidem vero haec a poetis & historicis sunt adeo decantata, non opus est ut Xerxis referam terrestres copias ad septingenta vel Octingenta hominum millia, non integros epotos amnes, non Hellespontum compedibus vinctum sponte scilicet navali superabilem nec Isthmum Atho montis insane perforatum.

6 Duo Scipiones a Carthaginiensibus in Hispania caesi A. V. s 1 fuere Cnaeus & Publius Ρnblii Cornelii Scipionis, cognomento Asinae. filii. Sed Virgilium potius in animo habuisse crediderim Publium & Lucium Scipiones, illum Africanum, hunc Asiaticum cognominatum, Publii Scipionis in Hispania interemti filios; A quam

60쪽

8 ORATIO

OCCASIONE se potius offerente , caesoS Vidit: moxque, eadem ad Rom/mos translata , stupuit a u- 'CIO MARTio, cum paucis ac se- . miermibus cladis reliquiis, duos hostium florentissimos mercitus una nocte fuisse deletos. Scaturirent mihi exempla ejusmodi undequaque, niti, qui tellium multitudine in re apertistima innititur, aeque mihi facere videatur, ac si arietem quod in pro, verbio est) summa vi agat in telas ara- . neaS. Quis enim est qui nesciat, cum in cunctis, tum in bellici S rebus, ge-l rendae rei opportunitatem maxime dominari' Sed dicet aliquis, ecquid

l velim mihi qui OCCASIONEM

tanti faciendam censeo, & tam multum in rebus gerendis posse differo Nempe unum illud, ut cognoscatis,eX quo primum majores vestri hanc

quamvis non vero absimile est poetam utrumque fratrum par respexisse. ι . ) Lucius Martius eques tantum fuit Roma, nus; & quomodo tota ligec reS transacta est, tu- se docet Livius libro vicesimo quinto.

SEARCH

MENU NAVIGATION