장음표시 사용
311쪽
Duplex est pariter in organis loquelae , seu
vocis instrumentum.nam tubus tracheae , rima glottidis cavum narium & oris respondent instrumentis flatum transmissuris; & chordae vocales, velum palatinum, labra tremula chordatum instri
Duplex est vox hominis , altera quae potissimum ab instrumentis secundi ordinis dependet , & vox infantilis est seu stridula impuberum , eunuchorum, Moix luthia , Athama ; altera debetur instrumentis primi ordinis , Vox organifata dicitur,
tior est & alitus assurgit quam organifata; sed intervalla habent communia citharea & organisata; haec ultima priorem vi superat, ad plures o lavas descendit dc ubi invicem conjuncta est Se
excurrit utraque , citharaeam obscurat, quia validior ; vox autem ex utriusque concursu exsur
Lamina spiralis citharaeam potissimum repraese lare apta est , & organisatam repraesentant canales semicirculares ; amborum instrumentorum concentus vocem plenam animae exhihet. Ut organum canalium semicircularium resonet non secus ac tubae , tibiae , debet aer intra illius tubos adigi, quod praestat alterna intropressio, membranae fenestrae ovalis intra vestibulum; quo impetu undae sonorae canales perstringunt; Can lium trium, longitudo, diameterque sunt continuo diversae, ita ut Zonae circulares sint numero plurimae , quarum quaelibet suum tonum obtinet quaelibet itaque cum sitis harmonicis ad sonum extus impressiim fortius resonat datum sonum animae repraesentat. '. Fibrae sonorae laminae spiralis variant ab apicoe
312쪽
3Ia GENERA ET SPECIE scochleae ad basim, & continuo longiores , crassoresque evadunt, ut chordae clavicymbali; nul lus est itaque tonus quem sua Vibratione referre nequeant: haec duo instrumenta vocem cithaream
organisatam seorsim, & plenam simul e&hibent 'unde auditus perfectus , qui eo sine nobis potis
simum concessus est , ut Vocem hilmanam potissimum clare & distincte caperemus. EY dictis intelligimus debitam structuram cochleae ad vocem citharaeam, & canalium sanam dispositionem, ad vocem organisatam, distincte audiendas inservire : imperfectus itaquE erit auditus , si alterutrum ex hisce organis deficiat; sed non ideo aderit cophosis , atque ut surda sit
duris, necessum est, Vel IQ. ut impressiones e
ternae vel dehillime transmittiantur ad aurem i ternam , quod fit vel obstructo canali auriculae,
vel obstructa tuba Eustachiana; & si ambae illae
Viae omnino obturentur . aderit perfecta surditas , ut obturata omnino pupilla datur coecitas. Σ'. Velut impressiones illae ad fenestram ovalem non deferantur , aut delatae ad labyrinthum non perducantur , impressionesqtie ad tympanum deferuntur, illae interventu catenulae ossiculorum transmittuntur ad fenestram ovalem : ergo rupta catenula aderit cophosis , sed tantum imperfecta , quia r dii sonori sine catenae interventu utut debilitati, tamen possunt hanc fenestram percutere, necnon fenestram rotundam, sive canalis auriculae sit obsitructus , modo tuba Eustachiana pateat; vertim si utraque fenestra Ovalis scilicet & rotunda sit obturata, ut cum.exostosi cavitas repletur, aut muco insercitur, tunc necessario cophosis absoluta sequetur. Denique si labyrinthi structura 'mnino sit eversa, destructa ulcere, exostosi,
313쪽
carie , omnium absolutissima erit surditas ; necnon si nervus acousticus itim in origine, tum intractu suo fuerit obturatus , compressuS, ero
sus , quae quidem vitia in vivis dignoscere & distinguere saepius es: impossibile, unde patet progn
sis cophos OS.I. Cophosis a meatu Philosop. transact. 17 I. Pag. a . est ea quae a meatus auditorii externi
obturatione dependet, sive corpora illapsa illum obturaverint, sive quod frequentius accidit, c rumen aurium copiosius & inspissarum obturaculi Vices praestet, sive quod etiam in febribus malignis evenit, a glandula parotide intumefacta me ius partim compressus sit, quod tamen non sufficeret, nisi simul inflammatio quaedam auris medita , quae deinceps suppuratione terminari solet,
In illa surditate aeger ut loquentes audiat, ore patulo eorum verba excipit per tubam Eustachianam transferenda , & simul non recta loquentem aspicit , quod solemne est sanis ut utraque aure sonos eYcipiant, & ex labiorum motu , oculis , gestuque sensa loquentis interpretentur, sed Ru- rem sanam loquenti obvertunt, & quoniam vis soni sequitur rationem proximitatum duplicatam , propitis accedant ad os loquentis qui surdi sunt, ut clarius audiant ; nec enim in hoc casu, licet Eures ambae obturatae forent, datur perfecta suo
Quomodo qirae in aurem illapsa sunt , extrahantur , docet Heisterus in Chirurgia. Si certamen viscosius & induratum obturet canalem , nihil est aptius quam ope syringae aquam Belli lucanam, vel Bagnoliensem , Vel sapone ,
melle, felle, similive dissolvente fetam calidam
314쪽
P GEN ERA ET SPECIE sinjicere, & deinde ope auriscalpit sordem do
Surditas quae in statu febrium acutarum super venit , boni ominis ess ; excitatur enim a me tastasi materiae morbificae, quae antea delirium aut soporem excitabat, atque vicem gerit par
Surditas in acutis post septimum diem, climaliis bonis signis reconvalescentiae indicia praebet. BaglivUS. Quibus in febribus ardentibus aures obsurde cunt , iis non soluta febre necessum est delirare solvit autem inter alia vel haemorrhagia narium,. vel diarincea biliosa. Hippocrates. Surditatem criticam vidi aliquando deincepaterminatam oborto sudore. 3 . - ρhosis a tuba. Si tuba Eustachiana obturetur, illud vel accNdii ob tumores in ejus exitu versus nares posticaS , quod accidit non raro in angina nasali; sed fugax est , & cum syrigmo bombo conjunctum ;vel accidit in antiqua syphilide ob exulcerationem, & deinceps coalitionem, aut solummod incrassationem parietum hujusce tubae , necnon a sordibuta mucossis , viscidis eam infarcientibus ;. hic vero affectus sensu quodam confuso aegrotan iis, & aliis signis cognosci potest. Chirurgus Londinensis Cleland in nue osophicisera actionibus anno 17 1. ρag. ia . proponit sy
ringam catheteris instar fabrefactam , flexibilem , quM per nares deducta ad usque tubam Eusta' Chianam pertingit , facto prius in cadaveribus tentamine ad catheteris directionem , & flexuquam determinandam ; hujus vero interventu
315쪽
jectiones detersivae, in hanc tubam institui possunt; hunc catheterem adhibent Chirurgi Mons pelienses. Idem Cleland proposuit ibidem speculum comcavum , ante quod est candela accensa , cuius interventu in fundum canalis auditivi externi indagari possit, & inquiri principium 1urditatis. Vide Philos. trans. & icones adjectas. Ista vero cophosis est imperfecta , nisi obtu ratio tubae Eustachianae procedat 1 muco , pure , aliove fluido crasso tympani cavitatem obturante, in quo casu injectiones per syringam Clelandia
nam utiles esse possunt. . Copho sis a sympano. Tympanum , seu membrana tympani multiplici modo peccare potest, & surditatem imperfectam indueere. Si surditas a magno fragore, ut bombardae explosione originem duxerit, verosimile est eam membranam introrsum depressam litisse , atque ideo pristino situi restituendam esse , quod ut assequatur Clelandius duplici modo se gerit; vel enim ope catheteris in tubam Eustachianam flatum injicit, seu jubet ut aeger naribus & ore
obturatis aerem fortissime expiret, & in tubam transire cogat; vel ope tubi qui auri externae a Curate applicatur , & epistomio instruitur , aereme canali auditorio fortissime exsugit, unde subito, ut ait, auditus restituitur. Σ'. Si Vero membrana tympani rigescat propter siccitatem, ut a suscepto aere frigido , & su ditas increscat, dum ventus septentrionalis flat , tunc temporis conveniunt laxantia, emollientia,
oleos a , in aurem injecta , lac , oleum , laridi imsulsi frustulum. 39. Ast si a laxitate ejus membranae pendeat surditas, quod ex praegressis oc concomitantibus
316쪽
dignosci potest, maxime Vero eX eo quod austro, flante soni obscuritis percipiantur , evidens est injectiones ex tonicis, spirituosis , aromaticis aquis Bellilucanis , fumo tabaci, vapore spiritu. vini, aqua ipsa vitae, cum ambar1 & moscho utiliter adhibeantur s. Cophoses f hisitica Astrue. de morbis νen
Non raro virus syphiliticum inveteratum inficit auriculam & ductum auditorium, ibique herpetes excitat siccos, cerumine inspissato tympani membranam obducente auditum hebetat ; sed quod pejus est , tubam Eustachianam exulcerat, Obt rat, obliterat, exostoses in aure media & i terna inducit, quae vitia difficillime distinguuntur, unde fortuito & raro sanantur ; convenit autem hydrargyrosis: ast saepe accidit, ut qui in
hydrargyrosi constituti aeri frigido , humidove se
ponunt, potissimum auribus , non bene tectis, in surditatem incidant, quae minime syphilitida est. 6. Cophosas ferosa; Surditas ab atonid Frid. Ilo anni. Ea non raro sequitur affectus soporosos a sero exundante ortos , in subjectis pituitosis , catarrho- sis, atque tempestate austrina humida ingravescit, maxime afficit eos qui calentes se exponunt, nudo capite , ventis frigidis , suppressa enim perspiratio resrocedit, & aurium membranas internas rei
. In hoc casu caput probe derasum, bis in septimana , scopula detersum . laneo tegmine , bonne de Sigovie , caute cooperiatur, gossypium ambara, vel mos cho fetum in aure detineatur, ma Xime hyemali tempore , vesicatoria mitia , votan'tia dicta, pone aures identidem applicentur, MN
317쪽
stri exundantis exitum proritent ; liquores spiri- tuosi, aromatici :n aures infundantur , aut vapor auribus excipiatur , irrigationes ex aquis therm libus, pridis expurgato corpore , & praemissis jusculis diureticis , aut ptisanis sudorificis , adhibeantur ; aqua ex ovis formicarum destillata in aurem injiciatur. Nota. Species accurate determinare dissicillimum est, quia non satis cognitae ; unde tam raro infausta est hujus morbi licet frequentissimi curatio. Si cophosis a repsessis hexpetibus, tinea , alii Lque exanthematis exoriatur, indicantur juscula ex cancris, millepedibus, herbis diureticis , ptisanae sudorificae, aquae sulphureae. Si cophosis simpathica sit, atque hypochon-driacis flatulentis superveniat , vitio stomachi obviam eundum est. Si cophosis plethorica sit, seu procedat ab imfarctu vasorum sanguiferorum , auriS internae.ut- plurimtim praecessit menstruorum , haemorrhoiadumve suppressio, victus lautus , voracitas , Vita otiosa ; hanc speciem Vertigo, syriginus , cephalalgia praecedunt; si vero cognoscatur principium, indicationes sponte patebunt. De his consulatur
Est ea quae apoplexiae , epilepsiae , cari, hem plegiae , similiumque morborum comes est, &quae his etiam sanatis saepe succedit; ea utplurimum est perfecta , & vitium in labyrintho , vel in cerebro ad nervi acoustici originem supponit , non satis cognitum , ac proinde utplurimum insanabile. Idem judicium esto de cophosi . quae fit a suppurata aure interna , ut accidit in gravi otalgia,
318쪽
318 GENERA ET SPECIE sin variola, in cephalitide , in tritaeophia, maxime ob metastasim materiae morbificae in aurem, prae misso delirio , sopore , convulsione, subsequente fistula , suppuratione , ossiculorum elapsu.
8. Cophosis congenita; Surditas congenita.
AEgri surdi & muti ab ortu sunt. Ea est quae ab ortu advenit, aut quae ab imfantia fere adultos divexat, ut ab abscessu varioloso in aure , Malum certe miserabile, cum aegri, quae ad salutem scitu fere necessaria sunt, vix addiscere valeant, & nisi ex dissicillima informatione bru
torum fere conditionem exuere possint. Interea
illi di acutiori utplurimtim visu , gustu, tactu gaudent, inde acumen ingenii augetur ; unde fit ut si peritum magistrum sortiantur , loquelae usum possint sibi conciliare. Vide Quidua diam surdi sunt, pronunciationem sensim dedi cunt , quam olim didicere; cum illis, si visus perstet, digitis colloqui facile est , si alphabetilitteras digitis: expressas addiscant. Qui vero surdi, muti , & coeci sunt , ut presbyter de quo Mangelus , illi litteris extremo digito supra brachium exaratis aliorum sensa possunt intelligere. Alphabetum digitale si1c se habet. Quinque Vocales exprimunt totidem digiti; A designatur pollice ; E indice ; I medio ; O annulari; G auric lari manus sinistrae; B bucca; C molle & S sinu; C durum , A & Q collo ; D digito indice manus dextrae ; F fronte ; G durum gutture , Vel pomo Adami; G molle & I consonans gena ; Η halitu Qxis exploso ; L lingua ; M mamma ; N naso P pede ; R aure; T allisis invicem pollice & indice ς V indice & medio digito divaricatis ; X dbgitis decus alis exprimuntur ; imo Peretra alpho
319쪽
serum suum manuale unica manu absolvit.
Cophosis quidem hac arte non curatur, sed od verba loquentium non possunt essicere , id signa praestant, scilicet ut a surdis intelligantur ;minitas vero hujus comes assidua quomodo curetur , vide in genere mutitaris.
X. Anaphesia ab a privativo Sc es ess
sens S. Est sensus omnis privatio superstitibus motu
musculari, & rerum necessariarum appetitu , sed imminutis ; aegri minime dormire videntur , unde differt hic morbus a comatossis assectibus; sensu hebete ; convenit cum caro , ast differt ex motibbus necessariis ad manducandum, bibendum , al-Vum deponendam, quibus gaudent anasthetici .
Morbus hic sexies intra decem annos Mons petu observatus est, quem adeb rarum putant Auctores , ut ante Ruyschium Vix nomine tenus tuerit cognitus ; sic vero se res habet : infantes hoc affect1 recens nati nullo sensu gaudere videntur , nec Videre , nec audire , quod non mirum , 1ed nec tactu quidp1am sentire ullo signo produnt, nec tamen solito magis somno indulgent, pigri 1unt ad omnes motus , tamen lac sugunt, motusque ad hoc opus utiles exerunt, alvum & feces deponunt, si vero dorsum investigetur, apparet Circa ejus medium , aut paulo inferilis tumor moli1s castaneae magnitudinem imo figuram cor-cliformem & colorem fatis referens , si aperiatur ut aliquoties accidit, & ipse HuXhamius eYPertuS est, c1to moriuntur, secus quandoque
320쪽
3ao GENERA ET SPECIE sultra annum vivunt; cadaVer bis expiscatus sum' in his cerebrum est intus sero turgidum, eodem quod ex tumore dorsi aperto emuit, illudque se. riam ex cerebro ad dorsum, ex dorso ad cerebrum libere refluit pro diversa corporis positura
datur via intra ipsam medullam spinalem a calamo scriptorio incipiens , quam hoc serum sequitur ;elapso sero hic tubulus evanescit, in tumore hiant vertebrae lumbares , & ibi datur saccus e vagina medullae spinalis dilatata factus sero turgidus ; hujus seri fons est hydrocephalus , unde erecto compore , tumor ab hac seri altitudine pressiis exten
a. Anaeshesia pisthorlaa D. Ludovici, Collect.
Adolescens macer & stomacho debili, subito mane loquela orbatus , sine praevio ullo affectu, ex quo mutitas oriri potuisset, vel praevideri; punctus in quibusvis corporis partibus nullum ta tus sensum praebuit , licet acus alte infigeretur capita, collo , humeris , ' dorso, pectori , brachiis , abdomini , &c. ridebat aeger tum admiratione hujus phoenomeni, itim quod nullum in- Commodum praeter mutitatem experiretur; quippe caeteras suas functiones per biduum facile obibat ; sectis ranulis , & inde misso cruore, loquela restituta filii , & sensus tactus rediit, excepto lavi stupore, qui cinnabaris semiscrupulo assumpto, es potu sudorifico , Omnino recessit,
3. Anaphesa nascenitum Junckeri tabul. 3Irin. a. de mectibus infantum. Occurrit interdum ut infans recens natus , im 1S , Adeoque nulla sensus signa praebens , &tanquam mortuuS jaceat.