장음표시 사용
141쪽
58 DE ExcUSATIO R. duabus partit busi patrimonii annonam iuuent, a tute- Iis habent i excusationem . ilUlp. de ossicio praetoris tutelaris libro singulari . Proinde , si multius surdusve quis sit, sine dubio a tu-3o tela excusa ibitur. Hi uero , quos ualetudo, i uel l furor ,
uel morbus perpetuus excusat, etiam eas i tutelas , quas ante flus ceperant , deponunt. Alia causa aetatis est. 3α Lumilitibus etiam captum Poris i o Faustino respripsit imperator noster Cum Patre . r. 84... Item . Furio ill Epatidae , cum allegasset se unum ocu- P. 89. h. Ium amisi sse et in alio periclitari, rescripsit, i an Propter aducrgam ualetudinem oculorum excusari ii debe-Tet , praetorem aestimaturum . t ui etiam a susceptis . EXCusabuntur. lItem . Paupertas plane dat excusationem, si qui is 5 imparem se oneri iniuncto i possit docere . a idque diuorum Fratrum rescripto contin letur . lItem . Si quis autem in prouincia domicilium habet, delibet excusari; sed et si quis patrii monium in ea re gione , quam iuridicus administi trat, habet . lItem . Scio tamen quosdam , cum per errorem ad Potiol'rum nominationem l prosilissent , haud impeio trassent ς ut deserto li iure potiorum ad exculsationem
se conuerterent. lPaulus libro singulari ad municipalem . Palu pertas quoque solet tribuere exicusationem , quod honeri tutelae inpar esse ii uideatur . t Paulus libro singulari de ossicio praetoris tu illelaris φ.
x Dig. XXVII. r. D. r. leguntur dig. XXVII. r. s έo. α Eadem sere , n Paulo repe- ρ. 1.tita in lib. II. Sententiarum ,
142쪽
DΕ Ε xc UsATIONE. Os Mediocritas et rusitieitas et domesticae lites Interdum 5 ex usatioues merentur , ex epistula l diuorum Hadriani ot Antonini et Fratrui m ad Caerellium Priscum lPractorem tutelarem . lItem. Qui conplura allegant, quae singula non sint si lina , interdum excusari solent . t Nam et Fratres imporatores Sentio Potito ita rescripserunt: Quam-lluis , singula quae litteris tuis l eonplexus es , non praestent sibi iustas causas excusa ionis, tamen , quia mul so ta simul l congruerunt, mouere nos Possunt, ut excusatio tulla a tutela reeipi possit. lPaulus libro singulari de excusatione tutorum. Im-' peratores nostri Aelio Diodoto i suo salutem . Tatores secundum Patris uoluntate imi decreto praetoris
c. u. quod non iure t testato uel codicillis dati su rant , confirmato ii nominare potiores posse i non arbitramur . Nam iudicium patris, licet iure laleficiat, Seruandum est. lα5 Paulus libro I editionis secundae ' de iurisdictito lue' intolari. Qui tres plures lue liberos habent superstites, Excusari solenti, iidque conpluribus constitutionibus leavetiir , tam dei Marci et Luci , quibus Pontium M ab elellum trium liberorum i patrem liberauerunt,
littoris ad eum em iissis , quam dominorum nostro rum . Sod liic t numerus in Italia ciues romanos libe-3o rati tannic Eix constitutione principum i nostrorum nec iti Italia, sed Romae tantum exemi pilo municipalium mu uerum . Nam Clodio Herodiano ita scribseruntile 3 a Si eut in Italia eiu es romani l consistentes numero quattuor libororum ine olumium a ciuilibus' ill . . .
Di et XXV . . r. D. 6. ε. t 9. 2 Notemus hune titulum Pa Paucis ianitatis. Iini libri.
143쪽
QUAΝDO DONATOR INTELLEGATUR REUOCASSE UOLUNTATEM.
. . . ip qam contumeliis Perstetqui et in assectu pietatis monitos posse mitescere . t Volumus igitur , ut si consileti invia patrem liberos , contra quam lmmanitatis ratio i deposcit , superbe crvideliterque i se tollere , emancipatio firmitudine evacuetur et i idque, quod liberis pater do 'asi onibus contulit , patris di-5 cioni naturaeque iuri subiuigati, patriae reccidali ρ'ο- testati . Et ita illi, qui saeris euoluti , a functione ob-lsequii recesserunt, neclesstitatis laqueis adstricti , inqua commendatioine pietatis etiam detreleta 'Dies adueniant. Dat. XVII. kal. augg. Constanti inopoli., Gal
licano teli Symmacho conss. 33 q) l
Io Constantinus et Caes s. li Multas saepe natas ex donatione causas cogi nouimus , in quibus uel ad ulm-lhrata pro espressis , uel inchoata pro persectis , uel plurima i pro omnibus contro nersiam facillant , eum agentium uisa b ex ingenio ac iaculitate dicendi, aut perfecta die formarent, aut inchoata perficerent. Inde ius aniceps, ac pro dicentium inllulsu vaccillanti C senten-I 5 tiarum decreta disserebat, i Naxime Larissime ac iucundissime. II i in te enim nuper exceptis personis dicta lex est, in quibus summum ius , et uoluntas lolmnibus libera, solemnitate more Persecta , ortus 4 l suos Prae-
a Ita etM . sed legenduin nidetur Misua . b Sie , quantam videre licet . e Ita cod. d ala Cod.
t Conserenda est haec Con- ex empl. el uend. V. ul l .P. 7. Sqq. stamini lex eum alia eiusdem P. 86. b.
144쪽
QUANDO DONATOR etc. st senti munere olplulentat μή tempestiua dehinc eommunium t donationum cura suci clessit. Absolutis enim illis, quae ideo prima sunt , quoniam i sunt religio uo Potiora , ciri cum iacto animo ad uniuersum donationumao genus, i conspeximus Omnes earlialm species siguis aQnominibus inprimendas , t ut in hominum contractibus letii flarentiam sui nuncupatiouum proprietat te secernant . Itaque siue illia donatio directa sit, siue mosetis causa insti uta , siue condicionibus sa cilcndis nocisaciendisve . suspensa , siue ex aliquo notato temporea 5 prom i sis, siue ex ς animo dantium accipientiumue i se tentiis quantum ius sinit, cloginitati; eius haec prima obseruatio est, ut quas ' leges t icidulgent, condicio s
ipi actionesque s proma utur hisque peuitus cognitis l
uel recipiantur , si eonplacitate , uel ri eiciantur, si sunt molestae . Sed iure recretis i parendum erit , nec del- negabitur ossicium, quin simul spes abiciatur mill piscendi. In ceteriis S sane condicionibus indefensos miti 3o res quoniam h certa' re promissa dissicile est non l. . lit, quorum tamen defensores', si forte per i eos in omeundis do uationum Oisclis, quare cum res erit Tece-32 Pta , nuclecta utilitas minoris i commodis β spoliab tur ι, rei am is ae perieulum praestahunt. Ita famili ris dispendii lil metus etiam segniores ad ea conficie da ex tardii a e a iacitabit . Post in iisdem l conscria
I cod. th. VIII. ra. α r. eod. I Epit. Coae ih. III. I s. e. dia iust. VIII. 54. c. 25. cod. ius i. V. 5 7. c.
145쪽
6a eLANDO DONATOR INTELLEGATUR bendis praecipue nomen donatoris, ius, a C relm notans proscribatur μ ἔ l tum ab utroque iure conpleatur , neque id occulto, aut per impetriuis, aut priuatim . His enim rebus i saepe clandestina fraus , et quae iacta 5 sunt insecta, i et linducta si quae scripta sunt, i simu Ians , aliisque ac dehinc aliis Iargiendo alc l donando, ac saepe luel dando multos habendi spe allectos concurriere t tu expugnanda sibi proprietate impulit. Ta-hulae i ς l. . . t quodcumque aliut materiae tempus i dabit , uel ab ipso, uel ab eo, quem sors summi inii stra-x o uerit. scientibus t plurimis perscribantur ', eaeque , ut
stipra eonpraehensum est, rebus, nominibus, perisonisque distinctae sint et ac tum corporaliis tiraditio , inquam saepe multi l talia simulando inrepentes , aut ue- luti corpioria capientes, sollemne i illud ius , ac uoluntarium , inconcessa usurpa 'tilone praeripiunt. Ea igitur l ipsa rerum traditio praeseutium aduocata uici- nlitatis, omnibusque arbitris, i quorum post si de uti liceat , conuentu plurimorum celebre tur . t Non enimis aliter uacua iure i dantis res erit, quam φ ea uel cius uoluntate, si est mobJliis, tradatur, uel abscessu flui, si domus aut laudus aut quid eiusdem generis cri t, si dem nouo domino i patefecerit . Quae omnia consignare actis iudit clis Praestat, ut res multorum i mentibus , oculis , auribus testata , nullum effulgitat , cuius aut scientiam i Lapiat, aut dissimulationem tegat .' In marg.sch. Donationes aPud acta firmandas et praesentibus messis inplendas.
146쪽
REUOcksSE UOLUNTATE H. 63αo Quod si liuidex aberit , cui summa i prouinciae commissa est, mandetur istud magistratuum actis , atque ut nullus sit subi ciendi aut surripiendi locus , cum alterutri coimi modum sit uerum , exemplis i idem magistratus adscribant. Sic euim conscirinitia multorum , monumentis iudiciorum ac populorum praescri bi is , aut litium causa peruulgatis Omuibi .s , fides abstrusior 25 non erit. Talliat enim esse oportet dominiorum l inbetia, quorum diuturna possessio saepe legitimial proprietatum iura perfrinigite talis liberalitatum honestas , quae lociisl clamata omnibus , t accipientium d nanti unique familitis, liberalitatis et gratiae t praedicatione conpleat ε. Simul cum sit eximituml, cuiusque donum Prometrendo cepisse , eius iucunditas nul Ia li 3o illlum tristitudine minuatur . Quod si expectanda causa , dicendaque sententia, ori ba publico testimonio i liberalitas caecam gratiam obscuro squel coetus prod 3a derit, quoniam i sola fraus cognita est, eorum si quae. donata dicunitur, temere nou erit sides accillipienda , P. a 3. h.
uorum Teiecta uel Su . . . . . . . - i
uersis studiis recte T iure quod quibusque rebus donatis . . . . 5 ea persectione iaciend - -
horum deinde esse quicquam . . . . . . dlege commutata uerborum . . faciendis neque ullam ... stare cum suturis ius Ρ . . . r o quae ut omnes cognOSC . . . .
ti tuo praeserenda est . PP. III. non. M. Seuero a
a Cod. dominorum . b Die praedicasionem , MI conpleatur e cod.
147쪽
6 euasno DONATOR INTELLEGA Tua Paulus o lib. XII. RΙuPerseum . . . liberalitatis nouisSim . . . 15 Item . Non ideo donatio . . . filiae tradita placui ...tatem sibi recepisse . . . Item. Cuius mater absenti si . . . ad eum iacit quas Procu . . . tio quae instrumenta praediorum E . . . praediorum ad filium . . . uel seruis eius tradita n . . . diorum ad filium Peruen . . . nae uoluntatis et e . . . α5 causa redire iussisset . . . possessionem Praediorum . . .
saetam praediis neque m . - .hiluisse. Respondi r nec fideicommissum S . . . 3o in aede sacra editu . . . . teris Post mortem Suam . . . 3a post mortem suam . . .
. . . . . . . . T Poenam mad . . rationem
. . . Mit quod ne fiduciae daret ues n-aceeΡit Perueniret, qui
5 actio perficitur . Cum autem creditor . nem si debitor pecuniam quando
. . One saetam nouationem . . dam stipulationem uenit
Luchoauit. Respondi eao Lem .... possessione tradita, quam inritam
a Cod. Paul. Sed Papiniani omnia esse , quae aequunt x , certum est .
148쪽
RELOcASSE UOI. TATEM. 65ω tas non Posse re locari contio- m ad irritum reccidere o t assectio pridem praecesseris Is alis uitae conivuctione
Item . SP cios extra dot m a matre filiae nomine viro traditas , siliae , quae t pracsens fuit, donatas et tib ea viro traditas videri respondi , nec matrem l o mensam rePetitionem habere , uel eas metes uindicare , quod uir cauis set , sextra dotem usibus puella sihi traditas et cum ea sigraiscatione non i modus donationis claretur , nec ab usu Proprietas separetur, sed pe-ao cultum a dole puella distingueretur . Itom . Pater ' , qui suas , quam haἷuit in Potestate , manc*ia donauit, et Peculium t omanciPatae non ademit . . . Emancipationis uita decesis rat, ex Post 25 facto donationem uidebatur Perfecisse . l bat praediorum , quae pater ei post R-donationem genuit
esset et Parui etenim refert, Cta non Probaretur arbitrum 3O . em TeCte secuturum
32 si siliae propria praedia ill
praelegaret; et adiecisseti exceptis quae sorori tuae P. I s. a. donavi Nam et testamento liberallitatem confirmatam, et aperte patris deolaratam uoluntatem ς et i quod
diuisionis arbitrio sufficit , iuris quoque uerbis desicientibus . l
149쪽
5 ipse, qui solus deposuit, i tolleret, aut post mortem domini Aelius Speratus, Don uideri persectam l douationem respondi . lItem . Pomponius R Filadelsus dotis causa praedia filiae Pomponiae , quam l habuit in potcstate, tradidit,
et mercedes eorum genero solui β mandauit. An ea lio praecipua lilia retinere possit, cum communes ς filios heredes instituisset, quaere batur . I ustam causam retinendae possessionis habere filiam , quoniam pater i praedia , de H quibus quaerebatur , dotis esse volu t, et matrimonium post mortem quoque patris i constiterat, respondi per filiam etenim, quae naturaliter agros retinuit , specie dotis, cuius i capax suit ' , defendi. lItem. Mulier sine tutoris auctoritate praedium stiis pendiarium instructum non mortis causa i Latino donaucrat r pcrsectam in Praedio , ceterisque rebus Decmancipiis donationem l esse apparuit; seruos autem Et pecora , quae collo uel dorso domaretitur 4 , usu non cap ta . Si tamen uoluntatem mulier non mutasset, Latino quoque doli profuturam i duplicationem respondi . Non enim mortis causa capitur , quod altero Κ donatum est, quoniam A l morte Cineia remouetur .
Item. Filius emancipatus, cui pater peculium non ademit, ros quidem Pro donato, uel l pro suo , quod iustam causam Possidendi habet, usu capit; sed debitores
a Dig. acutis qui . I Cod. futiet. e Dig. omnes . d Additur a me de e Dis. His,es . Ita cod. x ita eod. Sed corrigondum nitetur Otiuo . A Cod. qn. An potitia aeribendum est quamuis 3 a Veratia vigesimusvmnino acriptura Dueare uidetur .
150쪽
BEuoc ASSE UOLUNTATEM. si conuolnire non Potost, neque lites pecuniae prosequi, si non sit in rem suam cognitor datus, aut i nominum dologationes interuenerunt. Plane , quod ei soluitur pausi tre non dissenitiente, debitorem liberat: nee interest, an ematicipatum ignoret, uel ei non esse peculium t adem-Ptum , cum rei substantia plus pulicat . existimatione falsa .lItem . Peculium uindicta manumisso , uel inter amicos , si non adimatur , donat tori ς uidetur . Quae ratio
facit , ut ex iusta Causa possidens uSuCRPerct rem POS-
sit . t Aliui in his placuit , qui tantum libertatem acce 3o perunt , si testamento parentis i Potestate soluuntur equos amittere peculium , si non sit legatum . constitit. l3i Neque enim tacita liberalitas destincti permittentis φretinere peculium poli tuit intellegi.
Item . Sponsae res simpliciter donatae , non inisecutis nuptiis, non repetuntur . Sed etsi adfinitatis contrahendae t causa donationes factae sunt , et nuntium synsus culpa sua remiserit, i aeque non repetuntur et quod itas intellegi oportet , si reuocantis donatione 1 condi leto non coniuncti matrimonii conpraehcndatur, sed g persciendi contractus . lItem . Eam , quae bona sua filiis per epistulam citra stipulationem dona luit , si neque possessionem rerum singularum tradidit, neque per mancipationem Praediorum i dominium transtulit, nec interpositis delegationibus, aut inchoatis litibus , t actiones nouauit, ni
Io Item . Matrem , quae sine tutoris auctoritate silio d
a cod. pectin., linea . ut videtne , a perimposita . b Ita cod. e Corri y donMi , uel donnitim . d Isaee pagina habet uersus tantummodo 3i; immo 3or quia . praetee hane hressitatem in Nigesimi qum e uersiculi. ut diximus , loeci apatium vae urun est. e Cod. promusentis . 1 Cod.d nationis . g Cod. non pro aed .