Preclarum summi in astrorum scientia principis Alchabitij opus ad scrutanda stellarum magisteria isagogicum pristino candori nuperrime restitutm ab excellentissimo doctore Antonio de Fantis Taruisino, qui notabilem eiusdem auctoris Libellum de planet

발행: 1521년

분량: 151페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

Contentum Ioanis de saxonia

dtines.Scim fac vaco nocitium. Tertiu facit ventes dissipates aiatia et segetes. caaliq8 istor: signo;: est ascedia i dira piuctibis xxi opponis solis et tune mouet veti lilia lunatide. Mostea dic op urta triplicitate saciut cacer scorpio et piscis:qr ola tria sui se minina nocturna septetrionalia a trica stida et buida sapore salsa. Cui 'oni sui in dier

na. Dicit Albumasar τ pinu simiu b'triplicitatis iacit lividitati t*erata. Sc83 abudati. Tertiit oestruae.1Ωn aliqd signota isto* fuerit i ascedete muctiois vi opponis solis et lune psit medii est re pluuia illo ni se.Bb ista.n. tri citate et a umere et a luna maxime icipiut pluvie. Cincit Bbraa auenesre * si i piuctioe in oppone d Hedit itroitu solis i arieti:siue fuerit pilictio siue oppositio fuerit aliq8 istoi signota ascedens:et in filuminaria suerint i angulis. i. i ascedente: vel medio celi: vel i occidete: aut i a gulo medie noctis erit nimia pluuia i illo alio.S3 si luminaria suerit i casu ab angulis no ascedet pluuia i illo nasse et i maiores pie illi 'ani. Et ego expi fu3 pluries * qn ascedis piuctiois est signia aqtici):et luna an oppone itrat illnd signia i eode die qu luna Mirat gradu u fuit i ascedente icipit pluuia et durat ad min ' tam Giu luna moras i illo signo. Et suo mo itelligas de vetosis signis et stidis. ηIoc lueni p expientia: s postea Vivent i libro Abraa auenesre:et miru3 gauisus sui:qr magis fui certus de aditate: sed Dbraa dicit*hoc maxie est ve* si signit ast dens fuerit ut Us angulo* figure illi' terre:lac itelligo de figura reuolutibis illius ani i terra illa. mla eni3 diuersificat fm diuersas regiones.Et si n5 suerit alius angulo* figure illius terre erut nubes sine pluuia .Cause triplicitatum sere sunt eedem cum causis domo*:ideo pertranseo.

Quatuor quoq3 ex bis signis

bilia et d fixa et d nidia siue cdia.Et assignat cas et ponit exorta ira est plana. Gillotadii est hic'Ptolemeus dicitia appone cuiloqub. Illoua vestimetasace vel exercere lunai leone extite timedu est. Et dic Dalr i comito eiusdipponis cy oia signa fixa i Esunt phibita: et maxieleo: qr cu B qi est fixu est signia magne victorie:et sigi victoria otum re* 4 exercent et

maludniu3leis.Et dicit place itidit Ptolemeus scinde et suere. Fer exerce iudit iduere et uti er 5 possumus accipe regula 3 or oes res qs volumus hae fixas tabe mus icipe luna extite in signo fixo:sicut edificare domos et cetera. Et res quas volu mus cito mutare tabemus icipe luna enite in signo mobili sicut iter icipe et cetera.

Us cune aut signa se aspicere. M. πς ira

psa* si triplicitas. Et qr triplicitas accipit a trino aspectu: i5 in haepte uidentast aeterminat re aspectib':et pol diuidi in duas pies:qiii in pina Ne determinatre aspectib'. ynsc8a plere plectionib'radio*. Scia ibi:cu po fuerit psa talid signo. astria ps por diuidi i quior es s sm qtuor aspectus. Inhma reterminat re astectu senili.ynscia pie re a ctu sto. In tertia re trino. In quarta 8 opposito.Scti ibi:et aspicit ouartu an se. stertia ibi:aspicit et untii a in se. Quarta ibi: aspicit et septismum. Dicit d signa dicunt se aspice F mo. Oe signia aspicit reritu post se et tertiu3 alist sic aries aspicit signit geminox τ est tertiu an seret simu aquarii q8 est tertiu3 post se.Et 5 aspect 'di sextilis eo q) tenet sexta ple3 circuli. s. G ogra.d est mutas duor: si gno*: et locat hic aspectus:aspectus amicitie medie et pol ee r 5:qr di 3 duo signa istomo distatia pilenivi l una qlitate et cu B in seru:γbi gra: aries et gemini pueniunt i caeliditate et i masculinitate:et sila aries et aqrius: taurus et cacer pilentiat i stiditate et semineitate:etsist taursu: pisces:et sic itelligas de ossi'. η ostea dicet q&3 signit aspicit

72쪽

quarium asse et quartu3 post se: et iste aspectus di tetragonus sue quartus: qr tenet quarta precirculi. s. sogra. q estistitas triu signo*.Et vocat Baspectus:as; a 'immicine medie: qr sit 3 duo signa lγ mo distatia reminat aliqn in una qlitate: aliqn in ambab': discordat et in sexu:qr simu eo* est masculinu:alte* erit semininu. Et si est ca qre i niorbis acutism psim fit cimis cu luna venerit ad qrtu aspectu loci i quo mitin pricipio morbi: mane si merint repugnatia i ambab 'ulitatibus:et coiter tuc sit crisis salubris: a bi sa si luna fuerit i pricipio egritudis i alid signop triplicitatis ignee maxie i ariete cu venerit ad qrtu signu q8 repugnat i ambab 'qualitatib'et i seni colarer sit crisis ad saluti sicut si tuerit i ariete urtus aspect'erit in cacro:si in leone qrtus aspect 'erit i scorpione:s fuerit i sagittario quart 'aspectus erit i piscidi'. yn alus aut si Dis no est repugnaria nisi i una illitate et i sexu: ybigsa: taurus et leouautus est Dignum frigidii et siccu semininu: leo casin et siccum masculinii. Et hac repugnatia lue nies in aliis suo m5. Er pp hoc crises in istis signis aliqn fiunt ad salutent:et aliqn adniorte sin fortuna* aspectu ad luna. Dei de dicit * qii3 signia aspicit untu an se:et sintum postse:et dic aspect 'di trinus eo * tenet tertia pie circulis tr ogra. Et locat hic aspect 'amicitie placie:qr sit 3 tria signa hoc mo distatia faciunt una triplicita tein zpueniunt i naturis sic suit dciti t. c. imediate Medai: postea dicit.Aspicit ci qN3 susinum septimii a se. i. signu oppositu:et iste est aspect 'placte inimicitie rone opponis. Et ois planeta u fuerit in aliq gradu alicuius signi aspicit planeta extate3 i auo signo in psili gradu eode aspectu quo aspiciunt se illa duo sit a. hi auctor loquit te gradishus fodiaci: sed pira doctrina 3 Ptolemei accipiunt aspectus in eqnoctiali:io poti fasc glosari. Et hoc est itelligedum de gradibus esinatialis:*bi gra :si fuerit alisis pia nera in ariete:et alter in geminis et subtracte tuerint ascensiones circuli directi illius qui est in ariete ab ascensionibus circuli directi illius qui fuerit in geminis si remam serint si Ogra. aspiciunt se aspectu sextili. st oc ino intellige de alijs a ectibus.

ritatius pia i alid signo piscit radios suos ipsili gradu fisei:*aspiciti pin alid aspe/ctu. bi gra: si aliqs psa sit in i gra .arietis et i et minutopiicit radios sum sextiles ad pinu3 Dugemio; ir minuto eiusde. Auctor nimis breviloquus fulti l capso:io opsallitulit imorari circa explanatione aspectuu et plectione radiox. Intelligedu est litimo maspectrasiderant trib 'modis.Uno mo sin sidus eqles et pin buc modii auctor in lia locut 'est te aspectibus et plectionibus radiop. Et incant gradus exiles gradus fodiaci no psiderado ascisiones. Scio modo psiderant aspectus fini gradus equo ctialis i circulo directo:et B: mo intolemeus iubet accipe aspect'ins oppone certio quis: ubi loqt de causis die* cretico*:et si mo accipit coiter aspectus in iterrogationibus et reuolutiouib 'annop inudi:et i multis alijs. Tertio mo psiderant aspect 'et piectiones radio* fui modii directionu: et hoc mo accipiunt in natiuitatib' Cynteillagedu est iuxta capsin de aspectib 'ν aspectus accipiunt trib 'modis:et tot modis erit accipiunt plectioncs radio*. Uno mo accipiuns aspectus et plectiones radio*fmsdus circuli signo;: ita q) copulant gradus fodiaci u sunt iter unu pla3 et allu: et iste est modus que ponit auctor i lia. Et buc modu tenet Abraa auenesre. Et dicit * qninnities est expi'' aspect 'debet accipi i sodiaco et no l eqnanali:et hic modus est is , cilis valde.Et exeuincatum fuit sufficieter de F in sitiando liam. Scio mo accipiunt aspect in eqnoctiali fini ascesiones circuli directi fili qui modu iubet Ptoleme' acci

73쪽

contentum Ioanis de saxonia

siones gradus pla nete in circulo directo que icipiuta capricorno:et sua eas. Deide eodi mo quere ascisiones Madus alterius plancte i eode circulo directo:et sua eas. Deide subtradi astisiones illius et ppinstor fuerit capricornom ordine3 signo;: ab ascisionib'illius il logius tuerit: et si remaserint Gogradus aspicuit se aspectu sextili. Si remaserint so gradus aspiciui se aspectu qrto. Et si ir ob adus remaserint assciunt se aspectu trino. Pro aspectu aut opposito no oy3 4rere ascensiones:qr qn duo planete opponunt in sodiaco:opponunt et in eqnoctiali. yste modus facilis est: ideo no op dic multu stare. Tertius aut modus aspectuu et plectionis radio* est multa dissicilis maxime no exercitatis in calculationib'. Intelligedu est pnio circa buc modu *yiectio radio* accipis fini ascisiones circuli directi qii planeta cui'radios tolumus phoere est in medio celi vel in an to terre. Et qn est in aradu orietis: vel i gradu occiditis accipit sm ascessiones regidis siue ossotis obliq sm tabulas factas ad ilia regione.Si aut no fuerit planeta in aliquo qtuor diploco*:0 in locis iter medustuc accipiunt minimaeu igis inlueris Ducere radios alicui 'planete cosidera si pla/neta ille cui 'radios vis Ducere sit i medio celi: M in angulo terre:ettuc ore ascensiones illius gradus i circulo directo sup qs addas p o gdus si volueris radiatione seltatili sinistra .Lilla d scedit fili ordine si o* a loco planete.Et mus post additione3Iuenientes reduc ad sidus eqles in circulo directo Di toctrina canonu 3 pnii mobiis:et gradus fodiaci u puenerit in illo sui radii sonites:et sic dixi te 6 o gradib Ἱν radiatione sextili: ita itelligas de sopradiatio eurta:et de Ir o pro radiatioe trina. aut volueris radiatione dextra. illa qi cedit a loco nanete *sus occidete3 subtraheabascitionib'gdus planetes o gra .nradiatioe senili nil ' o pro radiatione sirta: vax et o pro radiatione trina.Et numere u remanet reduc ad mus equales si e prius et g dus sodiaci ς ennerit i illo sui radii. Ex v l radiatioe sinistra pono * satum 'sit Iangulo medu celi i fine seni gradus gis ascessiones illi' gradus in circulo recto sut et 4 gradus 8 minuta: toto bre radiatione sextile adda ergo Gogdus:etyuenient so gra. 48 minuta sis reduca ad sidus equales in circulo directo:eterret I ogra. a 4minuta a coa scorpidis:ibi sui radii sextiles saturnes sinistri in F casu.Ex u3 inradian5e senili derera:subtraba ab ascisionib' ictis ς ogra.et remandi I 8 γεω.et

48 minuta reduca ad gradus equales in circulo directo:etereut gradus sminuta

et i s scia cBri.ibi ergo in yposito sunt radii sextiles demi Saturni. Si ako planeta cuius radios visplicere sit in Madu oristis sire astulones gradus planete p tabulas

ascensionu circuli oblist deseruiente me regioni. Et si volueris radiatione sinistra asdesupascliones gra. planete rogra. pro radian one sextili:vel 'o pro quarta radiatione:vel I et o pro trina radiatione. Ex v in radiatioe stirili sinistra:-noqi Iuppiter sit in gradu orictis in sine i o a. sagittaru ascesiones illi 'Fadus in ori te obliquo sui a s Fa .et a P minuta:et teso bie radiatione sextili sinistra adda sup ipsos

Gogra.etyuenient 3 3 sya.et minu. a γ.quos reduca ad gradus equales in circu/lo obliquo et exeuti et gra. 44minuta et ist8a aquarii ibi ergo sunt radu sertiles Duis. Exessu in radiatione senili dextra:subtraha ab ascesionibus gradus.youis co

nuta ς o secunda libre:ibi sunt radii sextiles s ouis. CSi o planeta merit in gradu occidetis opaberis cra gradu opposito gradui planete. accipies ascessiones nadir gradus planete in orisole obliquo:et sacies penitus eode modo quo dictu est.Sed postoreduxeris ad gradus equales locus radioz est locus oppositus illius loci quem inuenisti.Et ut darius patear pona in hoc ex iij.Dono I 3uppiter sit in gradu occidis

74쪽

tis in sine 3 ogra .sagittaru :quera ascensiones I ogra. geminopetiuemog I gra. sminuta adda6 ogra. p radiatione senili:etipuemut i o a gra. 9 minuta:reduca3 ad Fradus cilles in orisole obliquo:et exibut a gra. 3 ominuta s scri leonis sunt gra/duin opposito istius.s agra. 3 ommuta s scri aquarij. CSi aut planeta cuius ra/dios vis piscere no fuerit in aliquo loco* dictorum:tuc op3 acciri radiatione mixtonio sin sportionem distatie gradus planete iter unu angulu et alium. 1Godus autec' iste si seneta cui 'radios vis p cere suerit iter mcdiu celi et gradu ascidentiare cape si ascisiones gradus medii celi qs subtrahe ab ascenoni 'grinus planete in circulo directo:et si remanet est distatia a medio celi qua serua. Deide my ascisiones gradus planete in circulo directoήogra. adde p radiatione senili vel 9 oy radiatione 6 vel iro pro trina: et q6 puenerit reduc ad gradus inlesin circulo director et qs Muenerit serua:et vocet radiatio circuli directi. Deide dre ascesiones gradus plane te in orisore obliquo piabula resonis me sus qs adde sist Gogra.p radiatioe sexti ii vci s o pro 6 vcs i r op trina: et quuenerit reduc ad gradus eqses p tabulas tueregionis:et qdenuerit serua:et voceta adiatio regiois. Deide vide daa3 iter radia tione circuli directi et radiatione regiois: qua ditam multiplica P distina gradus pla/nete a medio celi et pductu diuide p medietati arcus diurni gdus planeter ueniet Psyportionalis quὶ adde sup radiatione circuli directi:si radiatio circuli directi suerit minor radiatioe regiois Asubtrahe ab ipsa si merit maior:et qspuenerit erit lo/cus radio*. Il edietati aut arc 'diurni sidus planete tuentes subtrabedo ascesiones gradus planete i circulo obliquo ab ascessionib' et 'nadir et mediado illud. 7 sset alio mo lueniri ps Wortionalis drie dua* radiationu .cssi accipet sma ρο drie et inr icares p horas distatie planete a medio celi. Sed hic modus est magis tediosus pni': qet op3 fm huc modii diuide distatia gradus planete a meridie p ptes hora gradus uanete ad hoc τ iueniat hore distarie a meridie. Coscio pinu modu.Exemptu in hoc pono cy gradus medii celi sit 1 ogra. leonis c5plet'et turn 'sit ii Ggradu eginis coiseto. Quera distatia saturni a medio celi Oscenones circuli directi. Et in arenio in distatia I sya .r et minuta: sua ita v ea. Deidesubtraba ascesiones sidus Saturni in circulo obliquo ab ascolonib 'gradus oppositi. Et remanera o i gradusa ominuta a est tot'arcus dium 'Saturni que diuida p mediu3 et ventui r o o gra ominuta u est medictas arcus diurni Saturni: sua bo iracv eu. Deide dra ascesio nes gradus Saturnes in circulo directo et luento r gral. 4 8 minuta qb 'adda G ogra. qr is radiatione sexti usinistr1: et puenista o gra. 8 minuta 4s reduca3 ad adus eqles in circulo directo:et luento i ogra. x minuta i' scia scorpidis:et dice' radiatio circuli directi. Deide dra ascisiones Diis saturni in circuibobliquo i resione cui ratitudo est4 8 gra. iuenio 14 ra. I I minuta sib'adda Gogra.zρ uemur et o gra. I I minuta sis reduci ad gradus eqles in circulo obliquo et luento I 'gra. s a minissa 14 sesa libre.C deo ς radiatio circuli directi est maior quas radiatio rem dis subtraba minor de maiori et luento in dria a ogra. et a minuta qua Teduca ad Megen': uentuti et et a redii a st distitia saturni a medio celi ad iste genus: distatia fuit i ς a. et et minuta reduca ad ide genus .f. 'ro minuta: multi; abo dilani P distItia et puentut i i r- , 8 4 stla.Deide reduca medietati arc' diur/ni saturni ad ide genus. II edietas arcus diurni suit i o o gra. sio minuta reducta ad ide gen 'σ o 4opuenisti minuta p que diuid1 num vuenit ex multiplicano e Etertiit 3gra. , minuta 3 et sa: quos subtraha a radiatide circuli directi:qrissa suae

75쪽

Contentum Ioanis de

nistri iii casu xposito. CSi aut tesueris radiatione tira ubi hepi adderesio gra.

subtralaec o et opaberis sicut pri'. CSi gradus plane te cuius radios visyncoefuerit iter gradu ascinente et angulu terre vide logitudine et 'a gradu asccdente qua scies hamo.Subtrahe asceiiones sidus ascedentis in circulo obliquo ab ast ionib' gradus planete i eode circulo obliquo.Et b si iesueris radiatione sinistra:et M remaserit erit distatia planete a Muascedente sua ea. Deide dre inedietate arc nocturni gradus planete que scies 5 mo:subtrahe asciuioes nadir gdus planete ab ascessioni, gradus Nanete:et remanebit tot 'arcus noctum 'que media et serua medietate. loisitam fuatis qre ascoloes gdus planete i circulo obliquo p tabula lacta ad latitudine me regionis ob 'adde G o pro radiatioe sextili etc. et quuenit reduc ad gradus euies in circulo obliquo et locet radiatio circuli oblist. Deide qre ascisiones sidus enere in circulo directo:qb 'adde , ogdus pro radiatioe sextili cc.et qd enerit reduc ad gradus eqles in circulo directo: et q8pucnerit serua: r inces radiatio circuli directi. Deide vide ditam iter radiatione regiois et circuli directi: subtrabedo minore a maiori: qua ditam multiplica p distatia planete a gradu ascedente. Elyductu diuide rermedietate arc 'nocturni gradus planete et exibit ps yportionalis qua adde in radiatione regiois si fuerit minor radiatioe circuli directu mi subtrahe a radiatioe regiois

si ilia fuerit maior radiatioe circuli directi. E t qas post additioni xvlsubtraction quenerit loc'erit radio*. Exemptu in lac pono q)gdus ascidens sit i 8gra. scorpionis et juppiter fit in i osagittarii qra ascesiones gdus ascedentis in orisote q 8 gradumetiuenior 4s gra. s s minuta. Oeide dra ascesiones sidus Iouis in eode oricote obli quo:etiuenior Ps Gus:et et minuta:subtraba ascensioes gradus ascendentis ab ascesionib'gradus fouis:et remanent et 'gradus 3 r minuta desidistaria youis ab ascedente. Ueide subtrari ascinones gradus oppositi Iouis ab ascensionib' gradus Iovis:et residuia mediaui:etiueni ix gra. et minuta 4 est medietas arcus nocturni gradus fouis. Deide addidi ascesionib'iouis G o gradus et Puenerui3 3 s gra. 2 γminuta quos reduxi ad gdus equales in circulo obliquo:et tuent Ir gra. 4s minuta aquarn. Et dic est radiatio regionis: suaui ita* ea. Deide 4siui ascensones gradus iovis in circulo directo: et tuent 3 3 8gra. a i minuta qb 'addidis ogradus P uenerui3 98gra. a I minuta:subtrahi una reuolutionem. s.; Gogradiis et remastruis agradus et i minuta quos reduri ad gradus equales in circulo directo et luenis gra. s minuta aquaru :et hec est radiatio circuli directi. Dei de subtr/ri minorcin radi tionem de maiori et tuent in diia 6 gra. 4 8 minuta qua ditam multiplicaui p distatias iovis ab ascendente:et diuisi p medietate a rcus nocturni et tuent in pleopportionalis gradu 4 et minuta4 stla: qua3 subtraxi a radiatione recionis: qr illa fuit maior. Et remastrui post subtractione I igra. r minuta i 3 secunda aquaru :et ibi est locus ra/diota iovis. C Si aut inlles pucere radios versus tartru tuc deberes videre dis latia gradus planete ab angulo terre p ascensiones circuli directi qua inuenies subtrauit do ascensiones gradus planete in circulo directo ab ascensionib' an i terre in ciraculo directo.Et tuc parrenipportionale duar: radiationii deberes adder radiano/ni circuli directi si illa esset minor radiatione regionis: Wi subtrahere si esset maior. Vn nullo alio differt opus nisi q3 ubi pcepi addere ascensionib'σ o gradus M. debes subtrarere coetc. CSi aut gradus planete cuius radios vispiacere:suerit iter gradu occidentis et gradu i oramus opaberis cii gradu opposito planete recte p eadem viam:sicut iam dixi iter ascendens et angulu terre: qu enim gradus planete est inter

gradu occidentis et mediu celi eius oppositus gradus est iter ascendens et angulun

76쪽

rmet thum distar gradus opposit' eabascedentem gradus planete a gradu occidae s: ideo eade est opatio: nec plus nec min'S3 post' copleueris opone locus radioeta est locus opposit 'illius loci que iucnisti sicut tibi o. incaui:qn psa est in gradu occiduis. CSi aut plingat sicut sc pe ptigit q3 gdus pse sit an a Vulu: et locus ubi cadiit radii sui sit ultra angulis: sicut ubi gra locus pse sit iter mediu gli et ascidens et

radu cadat vltra ascedens. iter ascedens et angulia terre.yste casus usi stequeter estingit in radiatio e trina:et multo ita in qrtaret aliqn in intili. modus est iste si loc' pre cuius radios vis Mucr si iter mediii celi et ascidens et radu sui.dcbeat cade ultra cedens: vide distItii pse a medio ccli p modii prius dcm: et vide medietate3 arcus diurni gradus pre p modia pri 'dcrh:et lata utrii. s. distatid et medietate arcus diurani. Deide dras asccsiones gradus pse i circulo directo. Quere et ascoloes fdus ascEdentis in eode circulo directo. Deide subtrare ascensiones mus pse ab ascessionibus gradus ascedentis. Et q8 remaserit serua:et vocet ps radiationis circuli directi. Deinde qre astulones gracius pse in circulo obliquo:et ascisiones gradus asceden/tis in circulo obliquo: et subtratae ascisiones planete ab ascensionib' gradus asceden/ristet qd remaserit serua: et vocet ps radiationis regionis. Deide subtrahe pie radiationis minore a maiori et remanet dita Q multiplica pdistatia elanete a medio celi et xdnctu diuide p medietate3 arcus diurni gradus pse et pueniet ps yportionalis Gadde parti radiationis circuli directi si fuerit minor pte radiatiois reoonis: ut sub/trahe si fuerit maior:et q8 prouenerit erit ps radiationis eqta:que ps si fuerit minorcp o gradib'radu se les cadiit ultra angulii ascedentis si fuerit maior cadunt an an/fulu. Et si hocps fuerit minor 9 o gradib 'raditurii cadiit ultra angulu: si maior ca/ut ante angulu. Et si hec ps fuerit minor i r ogra. scut est quasi frequeter cadiit rado trini vitra angulu: si merit maior ir o caduta nanculu. Si igis cadat radu vltra angulis subtrare pre radiationis e ita a s ogra. pro radiatione sextili vel a s o pro ra/diatione qrta: vela ir o pro radiati5etrina: et qs remiserit addesupasclides usascedentis i circulo obliquo:et a uenerit reduc ad sidus eules in circulo obliquo et gradus signi u exierit crit locus radio*. Si sciueris ista opone scies dirigere nanet existetem in una udra ad locu etistitem in alia qdra. tr uc modii no vidi erposui nec positu in alid libro. CUt planius pateat*dixi pona index lum. Dono q)gradus medii celi sit i ogra.cacri et saturnus si iii urto gradu ψginis:et diis ascedens i oris s5te obliquo in regione cuius latitudo est 8gra. st gra. s yminuta libre. Quesui ascisones ζdus medd celi in circulo directo et tuent i 9 ogra. ς 3 minuta. Deide dfini asccsones gra .saturni in circulo recto et tueni r 4 s gra. s s minuta .Subtrari ascesones medii celi ab ascdionib'gra .saturni et remastruis ς gradus a minuta: que est distatia saturni a medio celi. eide subtrari astitiones gradus saturni in circulo ob/liquo ab ascesonib'gradus opposti in ecdi circulo obliquo et rem astrui ros gra. 3 minuta:et hic suit arcus diurnus gradus saturni ques mcdiaui et tuent i o i gra. 3 minuta 3 osa que est mcdietas arcus diurni gradus saturni. Subtrari ascensiones gradus saturni in circulo directo si merui r 4 s gra. ς ς minuta ab ascssionibus gra/dus ascedentis in eode circulo directo que meruir γ ra. I 'minuta et remasti ut 3 I gra. a 4minuta si fuit ps radiationis circuli directi. Deide subtrahi ascensiones adus saturni in circulo obliquo 4 merui i 4 4 a. r P.minuta ab ascisionib' gra. asccdentis in eodem circulo obliquo que suerut i s ogra. ς 3 minuta:et remaserunt gra. r F minuta que silerunt pars radiationis regionis siue circuli obliqui e vidi

pars radiationis circuli obliqui fuit maior parte radiationis circuli directi Salu

77쪽

Comentimi Ioanis de saxonia

traxi ergo minori ae magori et remasti ut i ς gra. et minuta 4 suit spi3 multiplicaui pdistatia saturnes a medio celi et diuisi P medietate arc 'diurni gra. saturni: et exiversit 8 gra. 8 minuta s ' et bec suit psa=porti onalis die qua addidi suoptem radiatiori circuli directi et eneriit 3 'gra. 3 et mi. ς 9 D.Isti sui gradus ascefionia q4ruti figura a saturno vin ad gradu astadete3:etqr merui pauciores m Cosciui m radu seniles saturni l bac figura ceciderur: ultra gradii 3 ascedent Subtrarisboegra.a 6o D radiatioe sextili:etremastrui I ogra. r minuta. I fm:quos addidi sup ascensiones gra. ascedentis in circulo obliquo qsuerut i sogra .s 3 minuta Duenerat a II gra. et ominuta quos reduxi ad gradus exiles in circulo obliquo et υueni et agra .s minuta s et salibre: ibi erunt radu seniles saturnii Nposto exeno Di hunc modum d3 fieri in alijs angulis. Et hoc te radiationibus sulliciant.

Hbent et qnq, planete in unoquoque

-- obrius auctor defininauit te trib 'dignita

ctor determiat de urta dignitate essentiali qua but sanete in fignis. Et didit in duasytes:qm in hina Ne ponit terminos planeta*. In sci a pie soluit quada ptrouersiasque est iter aliqum te triplicitatib 'et termis.Scla ps icipit ibi. Quida3 pponur. ma ps diuidi pol in duas stes: ita q) pino icipit tractare de termis planet l terata'. Scio ponit tabula de ipsis termis. scda icipit ibi:et re diuerstate3 eonide3. Dicit mmqncuplanete. Saturn yyupiter a ars Venus et ristercurius biit termios dispostos p diuersto gra. Ethmus termin 'est Iouis a tncipio arietis ustu ad fine3 sextiara.eiusde3. Et a pncipio septimi gra. eiusde3 arietis reci ad fine i r est inmin'Veneris. Era ncipio I 3 gra. m ad fine3 1 oest termin 31Gercurn.Et a Dcipior tum adfine3a ς est termin 'n artis. Et apncipio et susque ad finem arietis en teramin saturni. Postea die:et qr isti gdus sui diuersi: ita * no vadiit eqst nec uni ordr/n sa* graue eit eos tenere i memoria: io posuit eos i tabula sin * videt in littera.

Quidam pponinit tri plicitates terminis.

Dic soluit quada ptrouersia d est iter sapientes de triplicita 'b'et termis. Et dicit uda Meriit triplicitates termis. Ut qda pserunt terminos triplicitatib'.Soluit ista pir uersia et dicit aedili triplicitatu sunt sortiores itum ad nutritione puero*:qm nati/iutatib 'siqnt nutritione et ab eis accipis fictio utrum puer sit vitalis aut no. Uni aut terminop sunt sortiores in directione:qr dii dirigit gradus a in Es alicui natiuitatis dirigis ad terminos fortunarum et isomma*ret dias termini illi incat dimini yel dispositor indiu durat directis in illo termio:etsi fuerit ibi aliqs planeta tradu ei et erit inceps. De 5 diffusius dicet in sequetib'dno pcedente. Canotadii est hic de terminis ae discordia fuit iter sapientes antiquos de termis. Et fu lant πlamose de termis .uru3 una fuit idorum. alia egyptioz.tertia chaldeo*. tolemeus aut in et i 8xpone βme piis qdriparuti magis approbat ternuos egyptioru3 et dissise iuenisse unu libru3 de termis antiquit q pre Wtustate erat pro maiori pie tract .mille mordabat cu3 termis eg o*:et i illo libro sum a graduu3 termino* cuniss3 planete erat ictus quTtus numer 'annoru3 suorum maio* quos dat i natiuitati υ . Mer

78쪽

malop. sic de aris.Dalf in comento roσ mnis pnae partis quadripartiti dicit. Illi de eg pto sueriit sapietes magici Q sueriit ab antiquo tye. na isti merui madu et exercitu magni in scieths et sapientus Oibus de obus bo se iuuare pol. Et scinis has chronicas sapietum antiquo*mq loqueban de ipsis:etpea que de suis bus remasti ut a multis millibus ait no* xsill ad hodierna die3. Eiu ego dico illud qd ego vidi de una expientia i inueni in loco si dictus est oculiis solis:qr in modico rpe miracula magna vidi.dic sunt 1 ba straly. de expientia aut tacet In calloquio in co/meto illius yponis vultus huius seculi:dicit una expientiam de sigillo scorpionis sa/cto in lapide fila ιν pol ibi videri: et qui voluerit videre ibidem videat.

Π a tir siniti m d terminat de sinta dignitate et uls --eentiali qua hiit planete insignis

que vocat Iacies.κr pol diuidi in tres pres:qin in pina pie ponit diuisio/nem et ordine facie*.yn secunda pie tacet inuenire facies p numeros. n tertia preponit de eis tabula. Secunda ps icipit. Cu habueris gradus in aliquo signo. Tertia est in sine ubi ponit tabula. Dicit * qiubet signit diuidit in tres stes equales que meant tres lacies et queli lacies est er i o gra. Et icipiut iste facies a pncipio arietis excedunt m ordine signora et psa*:ita q) pina facies est martis. hmi re, gra. secuda Dcies arietisI. t Ogra. equetes sunt solis usuccedit marti in ordine spherap. tertia est veneris q succedit soli. Et pina lacies tauri est mercuru d succedit veneri. Scrilline q succedit mercurio. Tertia saturni. Ethma gemino* Rouistet sic fili huc ordine rem ad fine signora. 'P,ostea docet luenire P nueros cuius planete sit aliq facies. Et dicit cu Dabueris gradu alicui'signi et inlueris scire cuius planete lacies sit i illo aradu copula nume*figno* a pncipio arietis rim ad piicipitu signinpositi:et multi cassili nite*ytres:et cu3 numer ducto adde facies copletas signi xpositi: ibi an :sitrasiuerint I ogra .copleti adde unitate.Si r o copleti adde duo. Deinde a toto nu/mero subtradi quoties poteris:et * remaserit copula a mat te sin ordinem plar::et ubi nuerus finitus fuerit seques planeta est diis laciei quie: pbistra: no os habea a s gra leonis veso scire cuius facies sit i ς gra.leonis scio m a 5ncipio arietis sui Asigna cosscta. multiplicabo ergo p I et eriat ia . Et scio q) de leone transiuit una gcies coneta:ideo adda mi et erui a 3 facies coplete a 5ncipio arietis:subtrabar inde

septe et res nanet. p . dabo. pnia unitate marti.scdam soli. tertia veneri.qrta mercurio.

qnta tu .sexta saturno.Erst ergo facies seques que no fuit copleta stoliis. MFostea ponit tabula cuius opus facile est. Queres eni nome illius signi cuius diim faciei d/ris et inuenies in directo quis fit diis prime faciei:et sis secunde:et quis tertie. ostedit quot sortitudines hiat planeta in qlibet dires senfibiles.secuda est ibi: de pars pol diuidi in duas:qm simo prenuat se ad dictaa .secudoxsequit ibuna diis domus. Dicit qr adiuuille deo copleuit de dignitatib' planetaΣ

in signis:mo vult ostedere quot sortitudines beat quilibet in ipso innitati 'go lartitudinesidiis Gationis hue

una. Postea replicat illi strouersiam

in ratibus planetata dices m qda de dignita/ribus planetap secerut tale coparatione I planeta existes hi sua domo est simunto

79쪽

Contentum Manis de saxonia

existeri in domo atet dilatione sita. Et planeta in exaltatione sua est filis viro in regiis ut v gloria sua: et p3 in ira. CEx ista ira pol notari si allius planeta patiat magnus imsortuniuin in tonio vel exaltatione sua hoc est multu detestabile: sicut multu esset de restabile si rex vinceret in 13prio regno suo et in laniori loco regni sui.Ideo qn lumis naria eclipsantin yprus domibus Wi exaltationibus suis hoc est malum signum.

Equuntur hias figure signoz.ra I

que signa hiit formas humanas: et que biit formas alio* aialium: et manet indiuisa: holum; Et illa sunt gemini virgo aquarius libra et medietas priis sagittarh:et ista discunt ha betia pulchras luces.Et virtus eo* est maior cu fuerit in oriente. Et quedaex fignis dicunt mitia alas. gemini virgo et piscis. Queda ex eis dicuns quadrupe/dia.Magittarius leo aries taurus et capricornus. Et eo* queda sunt tomestica. s. illaque sunt figurata fim figuras alatium domestico*. Et hec sunt aries taurus et capro cornus. Et rem virtus magis apparet cu fuerint in meridie.Uirtiis aut ρginis canicorni et aquaru magis apparet cu fuerint in senentrione. Et queda ex signis vident vitiosa et turpia et tortuosa. aries taurus cancer scorpius et piscis: et virtus eoqes apparet in occidete. Clucdam to sunt sterilia. gemini leo vgo. Et queda dicuntntia paucoe filioe. Laries taurus libra sagittarius capricornus et aquarius. Et qdas ex his signis sunt multu luxuriosa. aries et taurus leo et capricqrnus. Et queda dicatur multo* filio*.s cancer scorpius et piscis. Et quedam ex signis dictans biicia 'imidiam mcem:illa. que mi vicem a talium balantiu rugientiu3 et mugietium: ut aries taurus leo capricornus:et vltima pars sagittarii. Quedam ex fignis dicunt carentiaolno mce. illa que figurans fm imagines alatium caretium voce:vt cancer scorpio piscis. st at Abenraget breuiter emdit se te sermis figno; dicens.Signo* alia sunt in forma hominum.Alia in forma bestiarum. Blia in forma bestin glo*.Alia in forma reptilium. Que sunt in sorma bumana sunt gemini libra aquarius virgo. sit forma hestiarum aries taurus capricornus et sagittarius. s n sorma bestinglorum.ι.aialiunt rapacium leo. ynsorina reptilium cancer scorpio et piscis. -

, T v numquodcv signo* habet propria

li u determinauit de figuris si

bent signa ex mibris boliim:et ex regionibus et ex planetis. Et pol diuidi in duas parres otii in parte facit qo dictum secunda deteriminat ae totoribus planetarum in signis. Ecfa incipit ibi. Et siqdem planete significauerint dolore. 'Prima rei diuidi ini et partes sin*I et sunt signa.Uarurn est cld dicit in litera ercepto*noia regionum no sunt nobis nota. Casloiadum est hic q1 Ptolcmeus diiudit totam terram habitabile in quatuor partes. Et fini diuisione3 astrolemci imaginari pol una li Ma transiens ab oriente in occidete per medium habitationis ita in ista linea diuidat mrtem meridionalia serientrionali. Et dicit Datu q) ista linea distat ab equinoctia/liter gradus:et sm hanc diuisionem distat ab ultima habitatione in septentrio ne per et o gradus vel circa:ita * tota latitudo contineat 6 6 gradus. Et tanta est

distantia equinoctialis γ' ad circuliim arcticum; immo est si stadiis a si minu/

80쪽

3 o lacunda.ydeo dicit Inalet vel circa. Et dicit q1 in fine istius linee versus decidetem est passagium Derculis.Et hoc est unde trasitur in hispania 3 et est mare ibi ita strictum qd existens in uno littore pol videre existetem in alio. Et sunt ibi tres in/sule qua* una vident traseuntes in hispaniani per terram occidetis. Et star in ea idolum tenes in manu claues ad demostrandum * vltra locu illum non sit habitatio. Ee in qualibet duap alia* insula* stat idolum fm eudem modu. Et in parte orientali in rine linee pdicte stant idola eodi modo tenetia claues et demostrantia m no sit ultra ulvm locu habitatio Frsus orietem. Dicit ilIair * li Iercules posuit ista idola in sgnu mrile acqsiuerat totu mudum. Ggitudo linee pdicte sm qi dicit lDalr est i 8 o grad. Dis visis sin sitiam Ptolemei imaging ista linea diuidi P medium ita q1 remaneat s ogradus versus orienti:et alii ' o vel sus occiderem. Et imaginet trcsire una linea per poloe inudi p medium diuisionis linee supra dicte ita videlicet oe traseat per me dium terre habitabilis fini latitudine 'Prima aut linea dicebat trasire per medium terre habitabilis pnilogitudinem. Ib3 itam * due linee supradicte que diuidui tota terram habitabile in quatuor partes piungulis in loco itersectionis linea;: qui est ructus in medio terre habitabilis. it ac diuisone itellecta facile cst uidere sitiam Dio/iemei in partitione signop et terraΣ. Dicit itaque Ptolemeus * laec tria signa aries leo et sagittarius que sacvit sima triplicitate pii cnt ad Qxta 3 parte terre habitabilis quem iter septetrione et occidens: et iles quarta gubernat yuppiter eo q) est septetriona

ira:et mars h3 pticipatione cum eo: qrptinet ad prem oscidaale.Et tria signa tripli/c itatis scde.s taurus virgo capricornus plinet ad parte que est iter meridie et oriens: et gubernat ipsam venus: qa est meridionalis:et n3 pticipatione cu3 ea saturnus qm ad parte orientale3 ptinet. Et tria signa triplicitatis tcrtie. gemini libra et aquarius plinent ad partique est iter oriens et septetrione: et gubernat ipsam saturnus eo Ἐν tiner ad oriens et b3 participatione cum eo yuppiter eo ς Hinci ad septarione .Et tria signa triplicitatis quarte. s. cancer scorpio et piscis Uinent adstemque est inter meridie et occidens:et cubernat ipsam mars:qr ptinet ad occides: et h3 participati neni cu eq venus. Ex Uictis potarit silibet plecturare ad q8 signu3 ptineat quelibet terra.Sciet enim per logitudine et latitudine regionis de qua quarta sit. Clerbi gratois terra cuius latitudo est maior 3 7 gradibus:et longitudo eius ab occidete minus

s o gradibus merit est de quarta sepimionali occiditati: et sic de alus suo mo. Cognita igis quarta in qua est terra tua scis qs multa signit ex tribus signis triplicitatis il/lius quarte respicit illa3 terra:et poteris scire qs ex illis tribus respiciat ea per mores et psuetudines holum babitatiu3 in ea.Uerbi gra: scio * terra christianop est in parte sepistrionali occidentali scio q) aries leo et sagittarius ditant super ipsa m. Et si ve/lim stire suprampartem eius duas q8libet isto* signor: respicio ad mores et coditio nes Domni cu sibus signis magis cordant. Constat aut q1 romani sunt famosiores et nobiliores istius quarte:et ideo puenit ut attribuat eis figitu nobilius iter hec triare hoc est leo domus solis. Costat etiam * aleniani sunt holes iracudi et furiosi de namartis: ideo puenit ut attribuat eis aries domus martis. C5stat etia*hispani sunthoni milites et exercitis magni in armis: ideo conuenit ut attribuatur eis sagittarius od est signum militiarum et bello; . Et hanc partitionem ponit astrolcmeus in litera in secunda parte quadripartiti. Dicit enim sic et prouincie cum ariete concordantes sunt terra britante et terra de salacia. Credo deberet dici de scalauia et germania.

Et que cordat in leone sui:italia: gallia rapulia:et sicilia. Et g uir dicit ibi:* hi sunt ramini rome.Et que ρcordant cum sagittario sunt terre de rurcia calciata et hispa

SEARCH

MENU NAVIGATION