장음표시 사용
121쪽
Chedinei de natura fibrae epitome .ia. et ' morborum origines ia
dita aut saltem imminuta fibrarum tensio βυe ela sistras. Omnos Netvoruni morbi ab infimo oscitatione nempe & pandiculatione ad usque summum , nempe apoplecticam dispositionem , varii tantum videntur gradus unius ejusdemque mor- . bi, debilitatic scilicet , aut relaxationis defectu se, que elasιca facultatis partium solιdarum, quo in rim ea usae sunt, eaque comitantur lentor σ acri.
Natura Art. 2Wa . Morborum Nervinorum tria sunt geri aera Primum est eorum, quorum symptoma provinorum cipuum est facultatis sentiendi debilitas temporaria aut perpetua , vel rotalis ejusdem cesario , quam sequitur motus voluntarii suspenso ; hujusiani odi morbi ab humorum lentorum & viscosorum copia nimia tanquam causa principali oriri videntur. Multi sunt huius generis morbi ab usque gravi a poplexia ,. qua omnium simul nervorum origo comprimitur, omniumque vibratio, ne ad animae lsentientis sedem propagetur, intercipitur, ad sensuum ingeniique hebetudinem dc stuporem . Huc etiam aliquatenus referenda sunt hypochondriaco rum Ο hisericarum deliquia o parου mi . Se cundum est eorum , quorum praecipuum symptoma est motus voluntarius aut impeditus aut abolitus ; tales sunt morbi generis paralytici, a para lysi universali usque ad segnitiem, & inexpeditum inhabilemque artuum motum , membrorum que frigiditatem ; atque hi fibrarum & nervorum& praecipue muscularium debilitati , imbecillitati, aut tono a mi illa deberi videntur. Tertium denique eorum est , quorum praecipua symptomata
122쪽
cAP. III. ρο nervorum in genere. II 3 sunt Dalmi, coistraditiones , di convulsiones muscua tirum e tales sunt morbi convulsivi dicti ab epilepsia , & convulsione , hypo condi iacis & hystericis paroxysmis , usque asi oscitatum , & pandi cui
tionem . & hi in universum acriori stiri, ut o debentur, quorum origo est salsa quaedam S. erodens acrimonia fluidorum, acida prater ea & stimulans aura, vapor , aut obstrue a perspiratio. Haec Neris uinorum morborum per genera sua distributio maximὸ natu talis , & latissim E patens videtur. Fibrarum infirmitati in divulsus comes adhaeret , &pro eius gradu minor major ve est omnium funis Aionum animalium languor debilitas. Art. et s. Ex praedictis patet tres indicationes sive
antentiones curativas oriri s icilicet, prima luere , attenuare , eorumque lentorem tollere , ct ea nates obserti flos aperiresemen biles scere . Secunda eli humorum acrimoniam tollere , molecularum uextis
dissolvere o spicula frangere. Ultima denique &praecipua intentio est Iolibis partibus tonum suum σvim elasicam redde, e . Huic enim ultimae intentioni assequendae minimE . allaborandum est , antequam duabus prioribus felicem operam tamdiu dederimus quamdiu id pollulare videtur morbi indoles . Quamdiu enim humorum lentor aut acrimonia manet, frustra, aut si succedat, magno aegri damno fibrae corrugantur, & intenduntur, & ptolectb hoc monitum est maximi momenti. Praemistis uuiversaliis bus, priarae intentioni satisfaciunt quaecunque par ticularum pondere, agilitate , aut qua vis Proprie tate , succis crat sis , viscidis, lentis , incidendis, attenuandis & fluidis reddendis idonea inveniuntur: Talia sunt calomelias, athiops mineraiis , cin-
heetoardicum minerale Joυiale sal Iovis , Deci antiscorbutici, vina oe eerevsae medicat. decoct. e lign. o c. Inter ea primum locum trib io einnab. ara momi , quae sciliceF ex omnibua una ventriculo mi
123쪽
Det Cephala M. CAP. IIInime molesta est , nee ita saetiε torminibus intestina excrueiat, aut eat harsia ciet , praecipuε recens & artificiose elaborata . Ipse ego maximas eius vires saepε miratus sum, elim, nullo alio me. dicamento simul adhibito, laudum ejus vel miniama pars communis esse posset. Ad finem secunda intentione propositum ais quendum mirabiles protectb sunt vires medieain mentorum sulphureorum i eidem etiam proposito conducunt medicamenta absorbentia eν Alealina dicta , gummosa volatilia e diligenter interim eavendum est , ne volatilia intempestivὶ nimiave copia inserantur: tune enim humoribus haud satis dilutis , eos nimia vi agitabunt & ardorem febrilem excitabunt. In gummvir insignis est in-eidendi & attenuandi vis , saponi aemula; media eamentorum autem smegmaticorum vires in o structionibus reserandis , & ictero speetatim do. mando satis notae sunt . Sed clim eximia ealefaciendi vi polleant . nunquam adhibenda sunt a tequam humores satis diluti fuerint . Ultimae denique intentioni , quae est fibras laxatas constrino gere, remissas intendere & eorrugare , sequentia
aecommodata sunt , cortex Peruv. eortex Eleutheis rit , viscus arboreus , cinnam. ealam. arom. cortis aurant. amfra quaecunque , eatecheu. Gabarbarum
rorefactum . se tua, e ferro Mirata . aqua chal beatae ; reliquis vero omni bas praestat cortex P mυianus , ut a multiplici experientia per multos annos didiei in omnibus laxae fibrae morbis. Tis suram Burguniscam praescribere soleo.
Celsi sententia. Capite interdum aeutus & pest bi. ser morbus est, quem πιφαλάαν , Grata vocanη , cujus
124쪽
cuius notae sunt horror validus , Nervorum res lutio, oculorum caligo , mentis alienatio , vomitus , sic ut vox supprimatur; vel sangui. is ex naribus cursus , sic ut corpus frigescat, anima deficiat. Praeter haec dolor intolerabilis , maximE eirca tempora, Vel meipitium . Interdum autem in capite longa imbee illitas , sed neque gravis , n que periculosa, per hominis aetatem est. dolore, qui acutus est, & qui su- ratio. pra eonsuetudinem intenditur , convenit venas
seElio, sed nisi intolerabilis si , supervacuum erit venam secare ; satiusque est abstinere a cibo, si feri potest, etiam a potιone s si non potest, aqua bibere ; si postero die dolor remanet , alvum duincere, sternutamenta evocare, nihil assumere, nisi
aquam ; saepe enim dies unu. aut alter toιum d lorem hac ratione discutit.
a 8. Si dolor capitis inveteratus & serὸ eon. Promovitinuus fuerit , ut iure suspicemur eum a tumorophlegmonode, erasipelate, scirrho, abscessu , aut Ver- .mibus oriri, curationis spes exigua aut nulla superest. Si dolor capitis sit immanis, atque vertiginem, vomitionem, aliosque affectus aut eonyuus vos aut soporosos adjunctos habuerit, frequenter an apoplexiam lethalem, aut epilepsiam , parat sen , caecuarem , surditatem, &c. Quum caput ,, parte aliqua inquit Lommius aut cireurneir- ,, ea dolet, si pus, vel aqua vel sanguis naribus, , , ore, aut auribus exit, ieire licet malum solvi. st.279. Ad curationem huius morbi detractio ς
sanguinis e venis sedalibus hirudinum suctu i
eum habet, item aquae minerales cathartica, cremor tartari in sero lactis solutus , vescatorio , optata , infusum Cofee , sol falviae , rorismarini ,&e. instar Thea epotum . Millepedes quoque e
125쪽
i i 4 Cephala ia. ' CAP. randis Cephalalgiis pertinacibus opem saepe egre-m' giam praestant . Dolor capitis post morbillos aut: l .ur.' cariolas totidem horis a pastu accedens , praemi russ universalibus, antiscortaticis & chal=beatis cu-
Etimulieri sententia . eaphalal- Art. 2D. Cephalalgia est vel ealida , prout sanasi' k - fui, magis fetu et , tunc sen*s ea loris praesertim pristiti. ei rea frontem percipitur ; vel irigida, eum nihil tale oecutrit, sed potilis frigus sentitur , aut sal-Pereo tem adest gravedo capitis . Ex omni Cephalalgia μφω consensum frequentissima est ista , quae fit ex M.b; u.. somacho . Cephalalgia habitualis inveterata est liis. ' dissicilis euratu . treminare solet inseoibutis plexia, est lepsia, parabsi , caecitate , fur ditate , &c. Ex omnibus dolor capitis scorbulictis est con-c tumacissimus.
is ri casu dolor est valdὸ acutus cum insigni ar- ratio. dore; particulae biliosae acres vel salino- sulphu- , reae in sanguine abundant ; ideoque adhibenda , es venaesessis , leniter purgantia, aliaque ad temo periem languinis alterandam , temperandamque ,, facientia. In cephalalgia punitosa materia pec-eans est crassa ac tenax , indeque dolor grava ,, tivus, adest stupor mentis, segnities haec spe- , , cies cathartica fortiora postuIat ; proficua sunt is decor' a lignorum, salia volatilia, cinnabarina , ,, cephalica , potus herbae Theae; si malum a sto- ,, macho debilitato trahat suum ortum , tunc , , conveniunt corroborantia , flomachica , acidulae ,, Dadentes , &e. Ad Curam Cephalalgiae in gene- re a*priiD e conducit is Osis pii. cathartic. cum meriari eur. dulc. & laudan. gr. i. hor. somn. & ali- ,, quoties repetita , item decoctum e lignis cum ivia
126쪽
,, remurin. salia volatilia , cinnabarina natis. Iues, cinata , camphorata , potio Theae s Cossee. JIn eontumaci capitis dolore empl. de ravis cum mercurio capit L rato apponi potest . i . .
si 28 a. Hemicrania cum dolet dimidium caput est gragii sima species Cephalalgiae; praemisis' 'lis universalibus experimentum. est , singuIare cataplasma factum ex raa. cucumeris asinini vel brion. cum verbea. abisnth. Sce. Hemierin iis Mysplora
tisi imis nquit Turner laborantes Arterιoromta, s vid. Art. 323. J aliis omnibus incassum tentatis, felle iter liberavit . idemque ab aliis praestuum novi, pag. 363. vol. i. Si dolor capitis sit in modum hemicraniae Chesneau & parvum locum occupet, etiamsi adsit febris eontinua, nihil applicatione rabunculi praestantius inveni , univerulibus praemissis , dolorem ad miraculum tollit; ad hunc modum utor, derasis capillis, si sit locus pialosus , parti dolenti imponatur quodvis emplastr. adhaesivum eum. solamine in medio. ad amplitudunem denarii, ut in applicatione Orotisi solet fi ri I deinde supra foramen applicentur DIrax ranun
culi contusa , multo succo madentia ; in tenero lo- co & depilato duarum horarum spatio cutem ape rit, in eapite veib, ubi pili nascuntur,' oon uelislε aperit, sed parte in tumorem elevata dolorem sedat. Hoc unum advertendum , ut circa uculos Panatur parva quantitate propter palpebratum de partium circumiacentium in stationes, quas gignit, stupendas, nullius tamen periculi.
Bagi ii sententia. Art. 283. Sunt qui ob nimium sensum , sive fibrarum ariditatem, capitis dolore laborant in quo' pili, ob casu, quoniam dolor 'lidi vitio potilis quam fluidi oritur, ad nareotica libenter veniendum; nam sensum.
tu tb applicari possunt, quoniam non aliud de-H a bent
127쪽
bent emeere , qu m obtundere nimium fibrarum sensum et ter aut quater observavi dolores capiti pertinaeissimos , & serε ad maniam accedentes , rritis aliis, solo puleti de Gutre . ad Si. dato, fellis ei ter tessisse. Farrago sententiarum , t. 284. Aeerrimi dolores eapitis eumrisso , sanari possunt nempe strophiolo aqua frigida ma- is diri collum circumdante, & eum a nativo cas,, lore incalescit linteum pro novo permutandum i,, unde dolor quasi excantatus desinit, & redientis eodem strata gemate elusus fugatur, sed rem ,, rarrum es experimentum. J. Art. 283. In hoc malo Parisis nihil frequentius, quam sectio arteria temporalis ; aliquandaehirurgus transversm seeat ; idque felicias qu mubi punctum incidit , se enim magis coeunt divisae arteriae partes. Trophimus. Serrier. M. Hom-herg memorat exemplum Cephalauia pertinacisae inveteratae per combustiopem aecidentalem cu
Art. χ68. Camphora in spiritu quolibet eephalleo , & naribus attracta Cephalalgiam sedat , Greenfeld. Arr. 287. Suceus hedera terrasi is naribus attractus, eephalalgiam penitus aufert, hist. planti videatur locus, p. 367. Art. 288. In cephalalgia habituali & pertinaci pulvis mari Brisei est fere specifieum s dos. 55. 3b amico medico aceepi.
128쪽
Biter legendum o ex Observatione . An. 289. Interdum est morbus solitariust sine alia evidente aegritudine; ita tamen ut nonnulli istud fine molestia singulari ferant : alii uero mox languorem di appetitum prostratum inde percipiunt; ab alio morbo sere semper pendet. Art. 29o. Quod earet alterna requie durabile
Art. 29t. Melancholici maniaei & smiles prae aliis, molestissima patiuntur pervigilia , ita ut quidam melancholicus per quatuordecim menses suerit vigil & insomnis; & tales, ut ut per longum tempus in eontinuis siqt vigiliis , hoc malum tamen sine insigni virium debilitate perferunt. Art, 292. In senum Vigiliis non Aod a sedeonfortantia & ἡοmattea, atraleptita ex vino duia
die. sunt optima. . - δ. 293. Somnus' qaxuralis est si/tus eoiporis , ad qxio imminutus est spirituum influxus in q*aria externa ne e re spesq motus eorum in vigiliis, non taliten penitus ab litus est. In somno omnes seeretiones, exeepto sudore vel rasensbili perspirattane, minuuntur . somnus moderatus ad Ianitatem *lurimum eonsere , goriiones persciendo , & vires redintegrando.
Inter legendum eY ex Observatione.
129쪽
par. . s in hoc conveniunt, qubd sudorem morbiscum inducant; fiunt ut plii rimi, in ab una eadem que causa , nimirum pituita in cerebro collecti . com . Art. 295. Coma eli somnus profundus , a quo tamen aeger excitatur, & oculos aperit, &respon- . - det, iterumque mox profunde obdormit. Lethargus iast. 296. Lethargus mati similis est, sed eum
fel te & debrio conjunelus, thargici inquit
relianus ) leviter sunt excitandi suis nominibus ex- cI a mali; et enim jugiter tri illa tu , vel impreisone forti ac punctionibus hoc facere, nihil aliud erit , quam stricturam asperare ob inquietudinem vexationis ; blando articulorum fricamento utendum est I linguae asperitatem vel ariditatem pongia infusa aqua eatida humect mus, Ari. 297. Carus est somnus adhuc profundior si. 3 u ne febre , ex quo aeger excitatus oculos vix aperit , & non respondet I attamen vellicatus sentit integra manente respiratione λ est proximus ad re
e. , 1. Art. zνη. ita his affectibus, eorum eura; qui a homin . et sebre Μndent, & sun ejusdem symptomata , in ea- --- pite febribus recensetur; ti reliqui , qui febre earent, tanquam leves gradus 'spectari possunt . Ubi morbi soporosi aliis morbis', febribus , . Aie. superveniunt , non temere secanda est vena, sed purgatio instituenda. & quidem in his eas bus medicus magni nomiisis D. Rariis. resin. 9j. ausus est exhibere sueeessu mirabili . In caro, lethargo , aliisque soporosis morbis acetum naribus ins 'latum plus exeitat qu m spiritus quia libet volatili mimus Athalinus. .m. i. 99 Coma vigil est , quando adest quoadau. externa sensuum organa somnolentia summa, quoad interna perpetuae vigiliae ,' aeger clausis oculis Permanet , & somnum capere videtur, attamen dormire nequit, variis imaginibus & deliramentis impeditur ;)ard e ii morbus siliarius, sed potilis L m-
130쪽
CAP. III. Vertigo. I xistploma febricitantium; signum esse solet imniinem. iis Phrenitidis.
Art. goo. Vertigo est affectio . In qua obiecta V nuo. visibilia, circumrotari videntur, sentiuntque asse-bi perturbationem seu eonfusionem spirituum animalium in cerebro, ut nervos non ratἡ influant ;uuare facultates visivae & locomotivae saepE alia . . quatenus vacillant, ut laborantes corruant, &non rarb a tenebris obfuscentur.
Art. 3or. Quoad morbi huius sedem notabile di. serimen oecurrit frequenter enim anterius confiista est, & vix omnino caduca est , & therapiam admittit ; quandoque autem posteriiss orta longὸ periculosior existit , & non rarb in apoplexiam vel parabsim . aut in morbum convulsvum transit cuisti, Art. 3or. Pro Vertiginoso poli alia ineassum singulati . tentata nunc in modum praescripsi ;
ius. Dcchar. albisc. Sij. dol. circiter ei ch. i. bis in die superbibendo hauit. decoct. salesae aut rorismarini, Cossee tinctura impraegnati. vix eredibile est quantum ab hoe remedio 3 uvamen recepit , post mensem sanus evasit. Etimulieri sententia. '
Art. 3o3. Vertigo a vertendo omnia enim in V ' πhoc affectu circumrotari . videntur s attamen non misi. semper adest talis circumgyratios sussicit enim es tus tremulus in undulatorius Tres sunt gradus , Io. vertigo simplex , quando si saltim circumgyratio jubitb evanescens. 20. Hertigo tenebricosa seu βο- tomia, quando oculi caligine obscurentur, aut P. - - Η pareant