장음표시 사용
261쪽
Dux , tanto consensui impar , diutius resistere ausus , professusque per se non stare, quominus , si ut Ionas alter tantam ipse ex lasset tempestatem , mari mergeretur: Monere tamen β Austriaeum, monere Senatum . eaeterosque Regi Mos Proceres , ne laritati Populi merent, ad ea progress , a quisui nomis per rim , perlue μνα talem rereptus eser. In uno nurso erudiremur omnes . In ea se etiam aliquando fuisse sentemia, linitate aegris rebus subveniendum. Experiem tu edoctum eognovisse, nullam arrem medieam salubriorem Hiisantea suorum esse , qua nonnis impuro omni egesto sanguine, Merestur salus aegroto. Et quamvis ostentata verbis abaicatione mox mox futura, id ipsum .ntibus omnium iactis etiam studeret astruere , prete mi Ta uxore cum universo gynecaeo Caietam , plurimisque alis ad discessum provisis ; re tamen protrahebat, ea lactatus spe, ponse interim ab Hispania iussa aliqua ad se deserri , quibus cutiscissimum erat rebus in arduis si non caula, occasio saltem auri qua praeberetur recedendi non magis a Provincia, quam si proinmissis. Cum vero post duodecim dierum moram nihil ab Hiis spania appareret, vulgatoque discessu , ut necesse erat, decresce rei quotidie magis auctoritas , & Aulae veneratio ; cessit tandem cum illo suo summo Recognitore invitus, vigesimo sexto die Ianuarii , inclinato in vesperam die e invisus Omnibus , plurimorum imprecationibus devotus, magnisque publicae laetitiae significationibus , apud populares etiam , celebrante Anneso devoti capitis discessium pluribus e majori ad Μercatum Turri maiorum visementorum expissionibus . . 'Hune initum habuit Ducis de Areos vices Regias in Ne politano Regno administrantis Praefectura , ineuntis pretesia is r
is dentem, ut quem repugnantibus mare, coeloque accepit Pr vineia moderatorem , eumdem suis, hostibusque infestum , insensumque eliceret perturbatorem. Pluribus iIle quidem virtutibus commendabilis, rebus semper attentus , quique negotia pro solacitis ducens, nec obiter tractaret, nec conficeret temere; animi vinis moderatione, S abstinentia rara in ejusdem fastigii vitis apud Neapolitanos virtus iissignis, justitiae vero cultor acerrimus, nee in ea ab aliis exigenda minor, si per sirorum aliquos , quihus nimium credebat, et Iicuisset; sed qui prudentiam omnem incautione reponeret, nihil non timens in adversis , nihil saeus t tum ducens in prosperis. Hinc in illis alieno semper usus conmno, in his nunquam Husi nisi suo. Hinc in uirisque indiscretas leni-
262쪽
lenitas , & divitia , S ad posteros fama , parumque culta Pr missorum , & iuramentorum religio. Et hinc in eis , quae foris illius auspiciis, sed aliorum ductu gesta sunt, selicissimus: in ge stis vero suo ipsius ductu . calamitosissimus . Et qui rebus tran quillimis Proregum clarissimus fuisset, iis turbatis evasit infelicissimus. Tanti reseri in quae quisque tempora inciderit.
263쪽
RECEPTA CIVIT. NEAPOLLAD PRISTINUM CUNCTA REDEUNT 'OBSEQUIUM. LIBER SEXTUS.
Sm discessum Ducis de Arcos , quasi maIo abacto Genio .
Austriscus secundissimis auspiciis utroque approbante Collat rati Senatu , Praesectisque Civitatis omnibus, coepit rerum admin, strationem , & Februario ineunte , magno comitatus Procerum, ct Nobilium numero, sublimis in equo per eas Civitatis regiones processit, quae Regiis tenebantur praesidiis ; & cum esset in ipso aetatis flore, vigesimum aetatis annum vix attingens , summaque praeditus benignitate , animique magnitudine , & facies faceret fidem viriliter venusta , mixtaque gravitate hilaris , ingenti Omnium excipitur applausu , a Populo Neapolitano praesertim , qui . ejus ductu fausta omnia , selicia omnia tacito quodam animorum impulsu ominabantur. Quem favorem mirum , quantum intenderit duplici publicato edicto, quorum priore praelatus: Nulla alia de eausa Molenilus, eupidiusie rerum curam sustepisse , rus ut subi Maret tot ealamitatibus pressum misimum Populam Neapolitanum , subtraheretque a longe gravioribus , quae imminebant . Invitabat ps pterea Merbis quam blandiffsimis omnes ad suetum , debitumque Regis obsequium , oblata eum plena , O absque ulla exceptione abolitimae sequutorum, immunitate a vectigalibus illis omnibus, quibus eram
264쪽
Qnoxii eommearus. In posterioribus vero plenius vectigalia quae- Cumque, & Cuiuscumque generis antiquabantur. Id quod ingra linum accidit uni versae Nobilitati , quae Aultriaco aderat; nec taetra tulet , sed per Ioannem Baptistam Caracciolum Equitem Hierosolymitanuin apud Gnidem Austriacuin conqueritur, Poste Iiori illa decreto nervos omnes fortunarum suarum incidi. Quam ri indignationem Austriacus veritus, accersito Caracciolo latam excusat. Fraude quorumdam plus scriptum, quam dictatum ζ eorsi genda haud dubie omnia , formulamque emendationis concinnari.
Crimini dabatur Onuphrio Palinae , de Al sis Capaceio Ju ri Perito , edictis componendis , imprimendisque praepositis. Regiarum illi quidem partium, sed qui inter rerum capita olim apud tumultuantes suillant, quique cum se in intimam samiliaritatem Gregorii de Leguia, Austriam a Secretis , insinuassent, Nobilitati infesti fraudem fecissent. Ego vero ut comperium habe C accitim ex juris peritia dictandis decretis adhibitum , inde
Diale adducor, ut credam nullis potius verbis eum perpercisse aIxem sibi gratissimam exequendam , quam rem tantam Illo Marmis ausum. Assirmare possum vidi lia me exemplaria codicillorum ab eode et Gregorio compositorum ad Vincentium de Andrea, sub die vigesima octava Ianuarii, per plures dies antequam Publicarentur edicta , quibus Austriaci nomine , inter alia ad excitai dos animos invitamenta, disertis verbis nedum commeatuum, sed vectigaliuna omnium proponetatur immunitas.
Utcumque res se habuerit, magnum sane favorem Austriaco pe perere edicta illa semper corrigenda,nunquam correcta; qui favor apud desciscentes etiam peneu it, togatos praecipue, quos salictas jam ceperat atactatae libertatis in tenuiorum , audacissimoruinque licenitam degenerantis, S in Guisii Tyrannidem ruituram. Fovebat Austriariis saxorem consilio, considentiam ostentans erga Cardina- Iem . Noverat ingentia Cardinalis in Regia causa merita , nec dubitare poterat cle lide. Sed magna erat eiusdem apud Guisum gratia, inauspicata illa inauguratione culta, Hispanorum omnium Celebrata sermonibus, quam nunquam lacerare desierat Prorex de ArCOS , tanquam altiores radices , excolente Cardinali Barberi no , in Gallicam factionem demistiset . . Curius tamen opera ho minis magnae apud Populum auctoritatis , vel ii di uti , vel abuti salsi , conlidentiaque devinctum. hominem tardiorem sabiem sacere ad laedendum ; humanissimis capto Turtio ut dicebamus & hon licentissimis literis appellaverat . Tune
265쪽
vero acrioribus stimulis modestiain ejus urget , Iiterisque estis
reddidit certiorem de Proregis exauctoratione , ejus sapientissimis monitis data qd leniendas Plebis iras, rogatque ut rebus restituendis de more adelle velit, S pro ea , qua cum Guisio tuitur familiaritate, illum etiam atque etiam moneat: Videret, quo pergeret levissimi Populi leviori aura elatus eontra potentissimum Relem, a quo Majores tutius in rebus arduis magna semper muniscemiae,' potentve praesdia retulisient; nee minora ipsi Guisio defutura , s sigia suorum secutus , benemereri de Regia M sata in hae tumultuam tiam Populorum insania malui De. Quibus literis dum Cardinalis ossiciosissima responsione laudato odiosissimi capitis discessu in omnia
prosii fissime polliceturi, Austriacus sive liis acquiescens, sive aquiescenoti similis, per alias literas tertio Februarii datas, & ad majorem existimationis fgnificationem praeter morem Italica lingua exaratas, ingentes retulit de promissa opera gratias, utque eam auctoritate majori, & fructu praestare postet, in communionem vocabat Cardianalem potestatis ejus amplissirme, quam a Patre nuper ac Perat, indulgendi cuicumque absque ulla exceptione beneficia quaecumque. Nec advocasse in partem curarum Cardinalem contentus , per se ipsum , & per Gregorium a Secretis plures perduellium allicere, S inter praecipuos dexteritate summa, Vincentium de Andrea non Contemnendae apud Populum auctoritatis ; quin & ipsum malorum omnium caput Annesium, pluribus propositis publice boneficiis , & privatim praemiis, si Guisus natura hostis vel caederetur , vel quavis alia ratione ab ea Tyrannide deiiceretur, quam non jam affectaret, sed exerceret. His artibus a rerum necessi tale exortis , & ab ingenita benignitate, humanius, hilariusque
usus Austriacus , mirum quantum auxerit , & confirmarit Regias partes, illorumque togatorum numerum I haud occultam contra Guisium in Populo iactionem, quam commemoravi.
Quibus imprudentissime Guisius ipse, quasi suppetias serens,
vires adde t , tum per saevitiam pluribus intersectis , sive vero sive ficto proditionis crimine, & inter caeteros maxima Cum invidia Antonio Massella Populi Delegato; nec minus dum hominem Plebi gratissimum violare non ausus, Principem Rochae Summum Commeatuum Pr sectum accusat apud Cardinalem , quasi is Annesum de tradenda Regiis ad Mercatum Arce compellavisset;
tum etiam per vanitatem . Nam cum saepius Regiorum munitionibus invasis nihil profecisset, imperitiam suorum , ignaviamque intelligere nescius, ves agnoscere impatiens , causatusque eas si
266쪽
DIarim oppugnatas inexpugnabiles .esse , accurrentibus undique ex vicinis praesidiis ad suppetias serendas militibus , O cum angulio in loco res gereretur, tibi admodum paucis dabatur. Pugnandi spacium , nil mrnim , si aequato praeliantium numero Potiores loco, non virtute Regii praerualerent ; adornat Propterea ieondicitque inuditionum.omnium simul , eodem l M tempore ag-
restionem , in qua explicatis viribus suis , S lios liuiis distra' ,
ia sibi multitudo undique circumfusa usui ad vi doriam esset, paucitasque illorum obellet eis in perniciem. Distribuit igitur copias, quas tribus millibus ex campesui exercitu suppleverat, inter Tribunos militum, assignavitque unicuique locum, in quem accepto pugnae ligno maprellionein saceret hoc ordine. Exteriores .Civitatis partes in orientem Solem vergentes, inter quas aliquot ' continebantuc Civitatis Portae Regiis praesidiis infelice , Alexius Compagnus cum sexceluis armatis sub ipsas S.
Ermelis ; Onuphrius Mossus , qui secum 'habebat Garganum
Guisii Legatum cum magna illorum manu , qui ex Pagis tum Neapolitanis, tima Salernitanis contracti erant,ad Antisnanum; as Cupandas accessi re Portas, Mediniam Castrocucus, Sancti Spiritus Annibal, Brancacius , Sancti Sebastiani Landus cum quingentis singillis : clemandato insuper negotio scalis evadendi supra in ius propugnaculum, e regione S. Felicis situ iri, Brancacio. Sed pavies interiores ut meridiem veris , ubi majus discrimen, attri
bulae, Sacrae quidem AEdes ad S.Clarae , & Ignatianorum Tribuno militum Pucae cum octingentis, Donnalvinae Millonio, & Fran cisto Palsam cum mille ducentis ; Carolo Roseo Guisii pariter Legato, S Brincti inci militum Tribuno jussis cum magna utrum
que manu irrumpere , illum ex magna ad Portum munitione ,
hunc ex majori Telonio. Reservavitque sihi Gulsus cum selectis mille quingentis ex Chialae fithuthio firmissimum , munitissimumque aggerem ad S.Carolum adoriri, motus, erediderim, loci omine , quem ipse , ut dixi imis, contra Regios obtinuerat; secumque habebat Paulum de Neapoli, plura per Regnum ausum, & Tribunum Perezium traffugio famosum. Illucescente tandem don- dicto die , qui fuit decimus quartus Februarii, datoque signo aliquot radiantium per aera ignitorum ex constipato sulphureo pulvere globulorum , quibus accessit peris campani per universam .Civitatem strepitus , ad excitandos propugnatores non minus va- Iidus , quam ad incitandos oppugnatores ; brevi apparuit quantum milites diserant ab armatis. Ubi enim ad manus ventuin, sex illa
267쪽
Plebeiorum, quae praesumpta libertate tumida , licentia vero solide ferox, verbis ante periculum vorabat cum praesidiariis omni- munitiones ipsas , ct cum munitionibus Arces, post primam maliualium tosmentorum expilasionem, incerto , ct irrito plumbe rum glandium iactu . locum non tenuit; sed a viri a militaribus excepta , qui opportune disposui collineantes destinato ictu audaci res transfigebant, terga illico vertit, millisque Cenutrionum. Ques Tribunorum adhortationibus, vel minis in praelium revocari p. tuit. Quod fiagitium levis apud multitudinem auctoritas Praese horum inemendabile fecit , longeque turpius auxit aliquorum empta a Regiis iides, palam desciscentium ; inter quos mani lius Millonius, qui tamen audacia periculum discussiit, intersecto Ilatim eo , a quo proditionis palam arguebatur. Perseverantius aliquanto pugnatum est apud Guisium ipsum', cujus audacia imperterrita ccnlidentiores omnes effecerat, S inter primos PCiezium , qui cum
intelligeret nullam i bi uti transfusae, nisi in-victoria salutem elle, cinn globo ferocissimorum juvenum ante omnes pugnam ciens praelium trahebat; sed eo, lethali accepto vulnere, recedent , re liqui non stetere. Et cum Paulus de Neapoli expertus quantum esset discriminis inter Ducem turbarum, S belli agere) tre-Pidaret inter praecipuos , monereturque muneris'a Guilio ipso, ausus suit petulantissimis verbis, contumaciam profestus, Imperium detrectare; quam impudentiam non multo poli capite luit. depressa igitur multo cum suorum sanguine, nullo Regiorum, Plebis serocia, exploratissimum fuit mi utile Regios erumpere, magnamque in tumultuosissime,& nulla disciplina retrocedentes edore cladem. Sed haec jactata verius inter Kegios poli selicem rerum successum , quam cognita in ipso discrimine; cemim habeo; licet profuturo mendatio vulgatum fuerit , cognitam perspectam-quu in tempore, nec occasioni desiistiros suilla Gusmanium, VP temvillium , caeterosque militares viros , ni prohibui lIet Austriacus tanto suorum sanguitas parcens, Civitatem . illam recipere Cupietzs, non delere . in vulgus sparsa , & in majus aucta. miram illi benevolentiam peperere , nec minorem inter ipsos desertores discordiam. Qurndoquidem tunc demum , mi hanc Guilii in Regia praesidia infelicissimam. impressiostem, illud contigit, quod su-Perius commemorabam, inter Annelium cum sociis , R Guillam aperium dissiditim. indystria Vincentii de Andrea male sopitum . Et jam fmplex non erat inter togatos , & Gnistanos factio; sed ut togati sere omnes , quorum Princeps erat Annesius , lilae iis
268쪽
rapiebantur dulcedine i licet Guisium pessime odissent Tyrannidem
astinantem , Gallicum tamen nomen unice fovebant ex assumpto
libertatis Neapolitanae patrocinio habebant in partus Glures GC Guisianis, qui Guilium lectabantur non Tyranni satellites, sed propugnatores Ducis sui, & publices Libertatis desensioris; ut inter dissidentes longe maxima illa esset fastio , qui non minus Uiulium , quam Hispanos perosi , Gallos tamen optaret , cui
Gullius cum Itiis opponiebatur, non minust Gallos, quam Hispan , a . quibus aeque arceri se a concupita dominatione intelligebat. Hino lactum , ut Gallus homo Gallicas partes professus, Gallos ab ea Civitate se Remo arceret, qui soli ab Hispanis Civitati, ct Kegno timeri poterant; Neapolitani vero unum veriti Gallum, in Ipsorum constitutum potet late, tamquam obsutum in libertati, exe Citiis , Clastesque Gallorum cuperent, Sc invitarent , qui opprime re eam soli poterant , seu verius ipso adventu oppressissem. O ecaae plane mortalitatem , R in conssiis suis inconsultanti Non nolo Gulsum, juvenem inexpertum , inter iuventae Iu ita fluctuantem: non carpo Annesum ex fabrili minii eris vota mei litem :non uri deo constiorum inconstantiam Neapolitanae Plesiis. Admiror Hispanoririn sagacitatem , S in rebus administrandis prudes istiam lingularem , t seu verius requiro , dum eos contemplor in caedem Guisit curas ouines convertere G meritam illam quidem,
quasi turbatoris importuni alienae ditionis ; sed cujus vita nulla preciosior ipsis , nec illis iisdem rebus conducibit tot , quae sola arceret arma illa , a quibus periculum imminebat. Consilia nimirum rebus non magis , quam moribus accommodanda; res enima motibus, non a iebus mores diriguntur . HinC mn usquequa-ique reprehendendum foret de eodem Guisio Gallorum consitum, si verum esset, Amor uim Bassiim , Sa vatorem de Ianuario, Petrum Odom sum ; aliosque conspiratiora is in Guisium compertos, punitosque, Gallico Uratore Romae degente auctore, sive conscio tantam rem ausos; quod assirmare non possium , nec reticere domu rem celebrem, & a pluribus traditam . ν . . . 'Hisce animorum flexibus i hisque de causs inclinatis jam ad meliora rebus, ea opportuna 'super nere ab Hispanis iussa, quae cuncta selicissime consecerunt. Committebatur Comiti ae Ognatte Regio apud S. Pontificem oratori, Regni totius pro Rege admini Bratio , & cum Regni administratione summa tui barum componem clarum potestis. Non erat hic ille de Ugnatte Comes, cuius nomen
269쪽
Ferdinandum, Patrem, S silium, dissicillimis temporibus ad Imperatorium culmen vi consiliorum sitorum epexerat: illum vix intra
moenia Viennae tutum , dum ad Bocm tae, jugum Ausula cum excutientis , voluit signum universa Germania adversus Austriacum nomen in imbat: nutae Suecicis armis obtinentibus omnia, ipsΩque Vimiae moenibus disiadentein , Rhaetiumque , & nrontosa
Stitiae cum Aulicis cogitantem ; Sed illius Comitis Filius, prudentia par , & ut qui deii pserat ab inspanica severitate', & gravitate saluim , fastique loco, non sine quodam morum lenocinio, maxima in pertractandis rebus superinducta lacilitate , patre longe praestantior. Quae morum facilitas magno usui illi Romae fuerat primo statim ingressu, ad commissi tanti munerii mihimeritim, adverso sane Hispanis in Aula Romana tempore, ingruentibus tum marinae Gallicis armis ad Etruriae littora, quibus, ut diximus, Mediceorum fides non restiterat , Innocentii vero S. Pontilicis amor refrigescebat, retrahebaturque propensio ; quin nec privatim sitis aequus Comiti erat ', paternos in eo mores sive adversatiis, .sve suspicatus , a quo olim , praeposito ad excipiendum Regni Castellae nomine Cardinalem Franciscum Barberiniam Urbani patrui S. Pontificis Legatum , ipsemet Innoceutius , qui tritae inter Legati comites princeps suturae amplitudini landamenta iaciebit, haud satis pro dignitate se cultum putaverat. - Non ignorabat haec Comes, nec quantos fluctus quaelibet levis aura recitare s Ieret in Aula illa novarum semper rerum avida . Nihil tamen d terri ius, amplissimum munus inagno cum splendore obire coepit, praeteritis summa dissimulatione non paucis, quae illud auspicanteiri retprdare potui flent , Mim diceret : Vires servandas integras ad ea propugnanda , quae pretium operae es em , transmi Iis ma
His motibus, benigneque excipiendis-ntatim Aulae primoribus , sed caeteris omnibus juxta liniuscujuslie dignitatem, maximoque erga S. Poniiscem obsequio , ct velabratione . R in rebus pertractandis dexteritate, paulatim obtinuit, post abscessum praesertim ab Etruria Galiorum , ut Se S. Pontifici carus , ct Aulae universae accepsti simius in magna existimati e ellet. Motis vero apud Neapolim rebus, licet cum Prorege illo privatas ob causas parum sibi conveniret , a quo lusuper maligne ea praebebantur , quae ex Regio AErario ad splendide sussiliendum muniis Oratoris erant attribula; consilio tamen, pecunia etiam , & milite Regiam
causam juvit, firmata insuper Cajeta praesidio. Cum vero plura
270쪽
non Probaret, quae a Prorem abs re in dies gerebantur, de omnibus. Regem summa cura , & Iide admonebat. Shretus primo, Pi Opter sinnullates, quas cum Prorege exercebat, loqui creditus; nec minua ob Aulae favorem, 'quo Prorex Comitem longe ante
ibat . Nunquam destuit tamen Comes, sed prout magis semper, .lque magis ingravescebant mala , eadem diligentia , εc fide desis rebat ad Regem cuncta , quibus tandem lavor cessit ; sed non adeo cessit, quin Aula Comitem de Monterei super omnes attolleret, destinaretque. Duci de Arcos succellarem , dedit letque, ni Conscius ille, quam male animati erga ipse in essent Neapolitani, Rpud quos miseriarum omnium ipse hemina sparserat , sive longe iucundius duxerit secure frui, qua magna erat apud Regem ρο- tentia, Provinciam recusavit. Quae, recusante illo sumino Reipublicae, & Regis bono , Comiti de Ognatte demandata filii. Nec demandatam fuisse satis suit; receptis namque Regiis mandatis, comes promptus obsequio Roma novens Caletam PerVenit, ibique moras . sedulo trahens praetextu ut alias dicebamus reci-Piendi a perduellibus Fundos , mentem Austriaci , qui Provinciam abs illi Ducis de Arcos vacuam obtinebat , exquirebat 3 nec salis expediebat, variantibus iis , qui circa illum erant , indignum
plerisque duceni mus : Regis lilium rerum ne si late coactum, minorem tanto falligio dignitatem semel assiimptam cedere Comiti ex subjectorum numero, inani illa praetextu. mandatorum Regis Praesentium ignari. Et licet non deelient, qui urgente necessitate, qua Provinciae Rectore vacuae in tanta rerum agitatione extremis Temediis subveniendum erat, extollerent Regia iussa , res exitum
Inter quae Comes oras perlaesus , Baias usque processit , ibique responsum ab Austriaco per tabellarium accepit , quo benignissimis , & honorificentissimis verbis invitabatur Neapolim ad res administrandas, non adeo tamen explicatis, ut intuli igi posset , qui locus in iis adii inittrandis permitteretur. Ex Plicatiores erant literae Gregorii a Secretis, quibus significabartis: Couilla , O auctoritate Excellentia sua omnia dirigenda; e dignit re tamen Austriaci non videri eum Rege inconsulto abdicare se Praefectura. Quibus illico retulit Comes : Paratum se Austriaci dignitati, O voluntati omnia sua pshabere , coeptumque iter prosequuturum Neapolim usque ad exhibendum, praefandumsae Sublimitati Suae debitum obsequium . Caeterum rei essurum se flatim Romam ad munus
Oratoris obeundum , cum jum Regiis Iatisfacere se non poste puta