장음표시 사용
571쪽
L I B. III. C A P. I. PV. C. Bernardum Montefalconium in Antiquitate explicata tin I. Par.II. pag. 26O. Ad laevam
Orgia celebrantur . Adsunt Sileni, vel Fauni , longiusculis auribus instructi , quorum unum , qui personam manu gerit , duo capita habere dixeris . Hujusmodi personae in Bacchi acris ferebantur, ut ad stragem Penthei alluderetur . Fabulam vide apud Ovidium lib. m. Metamor phoseon v. 3I3. Adest senex sacerdos tympanum manu gestans , qui feminam pannis involutam mysteriis Bacchicis initiare videtur. Ulterius est cilla mystica , e qua serpens egreditur . Item, bacchantium larvae , dc tigris , quan vis injuria temporum brachia , pedes , atque alia ex ipso marmore abstulerit . Gryphos sarcophagi capita
exhibent . Haec in aes incidenda curavimus ad archetypa, Hortae exstantia in villa Nuptiana . Ceterum utriusque sarcophagi ectypum misimus ad amicissimum Montefalconium, qui rara eruditione , qua pollet, ea illustrabit in supplemento Antiquitatis explicatae , quod typis jam parat .
Inscriptionem seorsum repertam, egregiis characteribus esirmatam, praetermittere nequaquam debeo a Uuu D. M.
572쪽
1o DE. ANTIQUITATIBUS. HORTAED. M
H . OHunc Hilarianum libertate donavit M. Aurelius Imp. a quo praenomen accepit; unde ipsius M. Aurelii , dc L. Veri Augustorum libertus ainpellatur . Extremae literae compendiariae H. O. lac ossa , nempe qAiescunt , ex veteri formula commode explicari possunt.
SYNo PSIS Ferdinandi Nupsit Hortant S. R. E. pressuri Cardinalis vitae breviarium.
UNC res postulat, ut Ferdinandi Cardinalis Nuptii , Hortanae urbis splendidissimi ornamenti, quae ei fuit natale solum , Sc de qua,
ut bonum civem decet , benemereri semper studuit, hoc loco elogium breve pertexam , in quo nihil necessitudini, quae mihi cum eo intercessit arctissima , nihil gratiae dabitur 3
573쪽
L I B. III. C A P. II. IIbitur, quum ipse jampridem in vivis esse deserit . Notissima scribam, quae a quam plurimis argui possent, si mendacii & assentationis speciem praeferrent et quod hominem Christianum , nedum liberalem , & in luce hominum posteritati
scribentem, maxime dedecet. Dies decimus mensis Septembris anni reparatae salutis MDCXLv. natalis fuit Ferdinando. Praeter Dominicum, &D. Petrum, summum copiarum tribunum in Tuscia suburbic
ria , quae Patrimonium Sancti Petri vulgo apis pellatur, tres alios fratres habuit, M. Aurelium , Leopoldum, dc Eduar dum. Jacobus pater , Vir honestus Sc probus, magna haec nomina filiis se imposuisse assirmabat, ut ad res praeclare agendas exempla & stimulo essent. Ferdinandus patre
orbatus , ubi novennium attigit, a matre, nomine Samaritana, vulgo Maritana, prudentissima femina , in Urbem missus est, ut Romanis moribus M literarum cultu animum institueretae perpoliret et quod sub ejus temporis praeceptoribus in collegio Societatis Iesu egregie praestitit Non semel ex ejus ore percepimus, matrem ipsam de filii moribus & studiis sollicitam , Romam de improviso adventasse ,
ut eum sua praesentia in virtutum stadio percurrendo ardentiorem faceret, magisque in proposito confirmaret . Erat is ingenio bonis arti-V u u 1 bus
574쪽
a1 DE . ANTIQUITATIBUS. HORTAEbus perdiscendis aptistimo : cui non deerat solertia, sciendi ardor , Sc mira cupiditas interiora Musarum penetralia adeundi. Hine ubi primum per aetatem licuit , antiquis scriptoribus serio evolvendis totum se tradidit , quorum lectione animum abunde locupletavit . Inter praecipuas Urbis bibliothecas, selectis libris optime in1hructa una tunc patebat ad coenobium Sancti A gustini, quae a primo conditore Angelo Roccha ;Vocatur Angelica . Hanc Ferdinandus frequenter adire , in hac totos dies latere. Saepe illum audivimus in extrema senectute summa facu dia dc pari memoria recitantem quae juvenis praesertim legerat apud Strabonem , veterum geographorum facile principem, apud Varronem , aliosque perinsignes scriptores, magnoque judiacto , quo praeditus erat , rem Romanam expliacantem. Sed unum ex multis praecellentis ejus memoriae argumentum hoc loco non est silentio praetereundum . Mense Augusti post diem in honorem Sancti Laurentii Deo sacrum, cal res omnium maximi Urbem potissimum urunt, quum circumquaque in agri Romani planicies de more ignis immittitur, accensis dedita opera stipulis , unde interdum contingit , ut flammis latius pervagantibus totae etiam silvae in cineres redigantur . IO. Maria Laucisius archiater palatinus , suae artis bene. peritus , qui apud
575쪽
L I B. III. C A P. II. I 3 Clementem XI. Pont. Max. non parum gratiae de auctoritatis sibi comparaverat, ad avertendum ardentissimum aestum , ex incendio stipularur Urbi imminentem, Pontifici suasit, immo etiam persuasit, ut publico edicto stipulas agri Romani amplius incendi ve iret. Interim aecidit forte sortuna , Nuptiuma de rebus suum munus spectantibus ad Pontificem adire , ex cujus ore quum decreti mox vulgandi consilium accepisset , illud pro candore animi sui probare non . potuit . Morem comburendi agri latini stipulas longe antiquissimum , optimosque essectus , qui inde consequerentur , ostendit , recitatis extemplo Virgilii earminibus ex libro I. Georgicorum v.84. quibus Pontificem a sententia
facile revocoit. Saepe etiam serius incendere profuis siror, Atque levem stipulam crepitantibus urere summis: Sive inde occultas vires pabula terrae Pinguia concipiant, sive illis omne per ignem coquitur pitium, atque exsudat inutilis humor; Seu plures calor ille vias, coeca relaxat Spiramenta , novas veniat, qua succus in herbas, Seu durat magis , ct venas adfringit hiantes, Ne tenues pluoiae, rapidive potentia Solis , Aerior aut boreae penetrabile frigui adurat.
576쪽
Ut illuc redeam, unde paullum diverti, Ferdinandus non sine magna ingenii Iaude liberatrum , disciplinarum curriculum emensus , in jure divino& humano perdiscendo omnem operam posuit. In utroque ita profecit, exeelluitque, ut his postea facultatibus in fori luce ad usum traductis egregium sacrorum canonum interpretem , restrenuum jurisconsultum qua voce, qua scripto se proderet . Jam fama ejus undique personabat , 5c Nuptio fausta quaeque rerum humanarum periti ominabantur e quibus primarios memorare juverit, Paluti uim Alaerium, Fridericum Ubalis dum Columnam , de Galeatium Marescotium S. M ta Cardinales ) quam Innocentius X I. Pont. Max. A. Lx IG8s. de magistratu Commissarii Camerae Apostolicae in virum probum , atque
oneri parem apte conserendo cogitans , Ferdinandum, aetate bc procerum gratia florentem , atque aulae sustragio commendatum, muneri adlegit, quum alias futistissimus Senex in coninferendis ossiciis, maturius de cautius deliberans plurimum cunctaretur, ut digniores tantum extolleret . Tunc praeerat aerario Sancti Petri
Josephus Renatus Imperialis , Nuptii studiosissimus , postea ex Comite sacrarum largitionum purpuratis adscriptus . MOX Innocentius ostensurus quanti nostrum faceret , etiam Basilicae Principis Apostolorum sacerdotio honestavit , quod
577쪽
L I B. III. C A P. II. Iseanonicatum appellant. Ubi pro more contigit, eum fieri quaestorem collegii canonicorum , in id magnopere incubuit , ut agrorum Basilicae cultus promoveretur: quod ita factum , ut singulorum census brevi nimium quantum aucti fuerint. Quum ad capessendam Rempublicam accessisset, ita iis, ad quos pertineret, operam suam probatam reddidit , ut demortui Innocentii XI. successor Alexander VIII. praestantium virorum acerrimus judex , eum in ossicio permanere voluerit et cujus etiam consiliis brevi tempore , quo sedit, plurimum tribuit; semper enim optima Sc fidelit sima esse cognovit et quaeque Nuptium a re sua contra bonum Reipublicae augenda, maxime alienum manifestarent . Id i dc exemplo memoria digno confirmare
perquam facile esset . Hoc unum dixisse sussiciat : contra ius fasque nihil majorum gentium gratiae tribuit , nihil sibi dari in manum passus
est praeter ea , quae summorum Pontificum leges palam permitterent. Alexandro vita functo , diem obiit Ferdinandus Raggius , aerarii pontificii tribunus , cui purpuratorum Senatus Nuptium suffecit donec novus Pontifex in comitiis eligendus de successore ipse cogitaret . Nuptii casta fides statim eluxit . Senatui eniata auctor fuit , ut homo aere alieno de pontificio demersus , solvendoque imparatus , depositarii
578쪽
ossicio amoveretur, licet in Senatu fratrem, summo fastigio dignum , utque ferebatur, proximum haberet. Petri Sedem , quinque menses vacantem , summo omnium plausu implevit Innocentius XII. insignium virorum, siquis alius, profecto ama tissimus, unique virtuti foras educendae, omanadaeque mirifice excubans . Is Nuptium, ab se
initio pontificatus in pristino suo magistratu sedere jussum , interque domesticos sacrae aulae praelatos viros connumeratum, se altius provecturum non levi indicio patefecit et quippe qui ejus, quo plurimum in gravit simis deliberationubus utebatur , eximias ingenii atque animi d res perspicue nosset, & laudari passim audiret. Hine post quadriennium , ex fisci pontificii occupationibus avocat , M sacrae Congregationis Cardinalium interpretum Concilii Tridentini scrinii magistrum, atquc universalis Inquisitionis consiliarium pronunciat. Ferdinandus ei muneri admotus, ut caussae, Patrum judicio propone dae , summatim excuderentur , primus effecit. Iuris canonici studiosi rem , sibi perutilem , atque unis Cardinalibus calamo ante describi solitam , magno cum plausu exceperunt et quae etiamnum perdurat , nunc potissimum adnitente viro undequaque absoluto Prospero Lambertino , Nuptii in eo dignitatis loco successore ἐ
579쪽
L I B. III. C A P. II. I de cum primis olim amico, quem, mei quoque amantissimum , honoris caussa nomino . Postmodum Nuptius, alio quadriennio evoluto, in Inquisitionis conventu adsessori Sperello de Spe rellis, Cardinali renunciato, sussicitur. Qualem quantumque virum hujusmodi ossicia requirant, nemo ignorat . Illi enim incumbunt res summae , ad Sedis Apostolicae tribunal perductae&, eo reserente, Patrum sententia excutiendae .
Quid novus adsessor istic egerit, multi norunt Acta caussarum, longo pulvere obsita , eo redegit, ut brevi plurima, ad suum quaeque finem
redacta, ab luerentur. Ferdinandus ad omnia Romanae aulae munera plane obeunda natus videbatur. In singulis enim , praecipuis nimirum o interque se maxime diversis, illius virtutem Summi Pontifices visi sunt quodammodo probare voluisse . Cl mens M. Innocentio strictus Nuptium A. D. IIo I. ex adsessore inter XII. viros Camerae Apostolicae scripsit , aedilemque cerealem crea Vit , quem annonae praesectum dicunt Sed antequam illo priori magistratu moveretur, Pontifex , quae ejus erat clementia & mira benignitas , Nuptii animum explorare voluit per Fabium , Oliverium , spectatissimum Virum , nunc S.R.E. Cardinalem, an scilicet ad alterum munus subeundum libenter migraret, in quo PO X x x tisex
580쪽
18 DE . ANTIQUITATIBUS . HORTAElisex ejus opera indigeret . Si contra votum id esset , libere hoc diceret , atque in ossicio suo permaneret . Hoc placere Summo Pontifici , quod ipsi placeret. Laurentius Casonus, in tota terra citra Pharum pro S. R. E. Apocrisarius, de dein Cardinalis, is erat, qui in Nuptii locum transferri debebat: neque munus aliud , ei par, suppetebat. Hoc cognito vir sapiens, egregium modestiae specimen in Summum Pontificem , & grati animi in Casenum edidit , quem sui beneficum initio sortunarum suarum apud Innocentium XI. expertus fuerat . Nulla enireta
cunctatione interposita , Oliverio , qui sibi non tunc , sed post seriam de re ipsa cogitationem responsum dari rogaverat , ingentibus gratiis de pontificia in se voluntate actis , statim respondit, se libentissime obsecuturum. Ad haec Clemens Ferdinandum a secretis esse sussit Congregationis, ubi res pertractantur, quae aquas, interris Sancti Petri exundantes, respiciunt. Deinde in Signatura gratiae , inque aerarii primum
consessu , mox subsidii pro populis , Ecclesiae
Romanae imperio subjectis , ab eo sustragium ferri debere constituit. Praesecturam rei frumentariae ingressus , nihil antiquius habuit, quam ut publicae alimOniae pro virili consuleret. Hanc ut suo & futuris temporibus providentissime amplificandam