장음표시 사용
191쪽
siuus esse solet,& circa uteri uasa consistens , ac proinde a repletione illoru uasorum dependet,consequenter a repletione determinata, cuius symptomatis serma,cum eadem sit cum priori affectu, ideo statuendum erit Sympto Forma ma esse in exeunte mutato, sola differentia erit , quia in profluuio immoderato menses fluunt absq; difficultate, in stillicidio autem cum aliqua molestia , materia etiam exiens eadem est in utroq; Symplomate, nempe sanguis menstruus, differentia est solum in modo exeundi, quia LocMassi profluuio copiosius effluit, in stillicidio sensim&guttatim . Locus pariter affectus non est diuersus , sed est ause idem uterus, qui etiam primariois secundario laeditur, dioces. ratione totius uel partis fit tandem stillicidium ab eisdem causis, nempe a facultate uteri expultrice labefacta 3. de Sympiata uel impedita labefactatur ab intemperie calidiori uel causis a. frigidiori, ratione cuius partes uteri ad expellendum ineptae redduntur, duriores enim fiunt ob copiam sanguinis ibi cohibitam, uasa tenduntur doloremq; tensivum patiuntur. Si facultas impedita fuerit impediri potest uicio uasorum uel materiae. Si uaserum fit propter angustiam, quae ab eisdem causis sieri potest, sicut de suppresso ne dictum fuit . Si impediatur uitio materiae cum hac sanguis sit, concurrere potest, ratione copiae: qualitatis tum prima tum secundς, ut si peccauerit in caliditate , tenuitate, acrimonia, uel in frigiditate, crassitieti uiscidi tate. Causae autem geaerantes huiuscemodi sanguinem, internae externae esse possunt: ci sent illa eaedem,quae Disserentiaia in sep pressione menstruorum enumeratae fuere, cuius Symplomatis etiam differentiae ab eisdem fontibus orientur, si uti et priores. quare his conssilio praetermissis, ad Signa.
fgna descendo, ad ea inquam quae non solum stillicidiuin genere sed et singulas species patefaciant, species. Sti Signa inge licidium itaq; adesse patiens ipsa ignificabit, distingue uere. mus aute a prolluuio immoderato, tum ex minori copia Sena disse. fluentis forma.
192쪽
fluentis materis,lum ex modo exeundi cum aliqua mol Signa diser silais dolores. Locum uero primario affectum esse ipsumaterialise uterum,cognoscemus,recurrentes ad eadem signa supe rius proposita in sermone de suppressit menstruis, ut si fiat labefactata expultrice uteri, insuetam quandam du- Signa disser. citiem habebit,quae si tion aderit,in sternos errores caua causis fi rcferri debet, ut si fiat a sanguine redundant , dolor sic. tensivus urgeat,indicia i aderunt plenitudinem indicantia. si autem sanguis concurrat potius ratione qualitatis primo quia sit calidior tenuior mordacior, dolor aderit acris potius quam tensivus. si autem locum habuerit sanguis frigidior,crassiorin uiscidior, ad illa signa adeundum erit,quae pituitosum sanguinem ostendunt.
Curatione. . I curando autem tali stillicidio ad tres illos scopos
confugere debemus, curatorios inquam praeseruato rios ii tales,ut curatorii capiantur a causa continente,
Indic quae si fuerit sanguis copiosior,auxilium euacuans indica bit, si qualitate pecca rit,auxilium alterans in contrari v. Merito uteri si durior fuerit,auxilium emollien rin laxans continentibus uero,hoc est, partibus intemperatis, auxilium praeseruatorium roborandi significabitur: quc madmodum a uirtutes, ratione totius uel paris , uitale auxilium indicabitur. Quibus scopis satisfacere etiamsi difficile sit , non tamen impossibile , non dum Prononicu enim profluuium integrum est , nec suppressio m nino facta e pro causarum tamen' divorsitate , diuersa prognosticandi ratio oritur , sicut etiam dictum
De materiis fuit in capite de suppressis menstruis. Quare ad mat medicis . ias
193쪽
rias medicas descendens , si stillicidium fiat a sanguinis Sag. missio.
plenitudine, sanguis euacuandus erit modo per uenae se-etionem modo per cucurbitulas pro plenitudinis magnitudine, Muirium robores, ad tu pariter respicimus cu- Eantitas pientes cognoscere certam mensuram sanguinis euacuandi. Quare si uena secabitur, superior ipsius cubiti de Locinia teri eligenda erit, cuius gratia, non solum plenitudo sanguinis minuetur, sed illius etiam impetus in uterum reuelletur ideo sunt in errore illi practicantes, qui in tali stillicidio a totius plenitudine dependente , neglecta se- .ctione uenae superioris, uenam inferiorem malleoli aperiunt respicientes ad plenitudinem partis determinatae tantum, negligentes plenitudinem totius,sine cuius re ordo eruam otione, non potest remoueri plenitudino partis , imo dus in sec.
ex sectione uenae inferioris tantum,nocemus potius quam eme. iuvamus, quia maiorem impetum sanguini redundanti, in toto praebemus, ut in eundem uterum copiosius fluati consequenter obstructionem maiorem reddimus: Quare duplici hac plenitudine existente totius & partis, illa priori loco tollenda est , ratione cuius altera consisti Q. fouetur, huiusmodi autem est totius plenitudo, qua priori loco sublata congruum postmodum erit ad plenitudinem determinatam respicere, secando etiam uenam inferiorem. Idem statuendum erit etiam ubi sanguis non solum copia, sed feruoreis calore peccauerit, consequenter in tenuitates acrimonia , uel frigidior etiam extiterit, ac proinde crassior iis cidior. Idem de cucurbitulis statuendum erit. Quo ad tempus etiamsi quocunq; cucurb. tempore, in quo adest praesentia sanguinis plenitudinem TempκLfacientis in toto uel in parte , liceat per ueni sectionem uel cucurbitulas sanguinem euacuare illud tamen in praxi obseruandum erit, ut eo potissimum tempore dictis
materiis utamur, quo imminere solet consueta de naturalis purgatio,per duos uidelicet,tres ues quatuor dies ante
194쪽
consuetam euacuationem . Accedunt quin etiam cucur, et eurb.non bitulae insensibiliter euacuantes, cuiusmodi sunt non sca- scaris rificat se quibus ligaturae S frictiones correspondent , in Ligat quorum omnium recta administratione ad eosdem sco-Frim pos respiciendum erit, Muti antea diximus. Idem etiam Synap. dicatur de Synapismis di similibus . De materia pariter Pharm. pharmaceutica sue totum siue partes respiciat, non plura dicam cum de his pariter abunde actum sit in sermo Vis ratio ne de prostitii menstruorum. Idem quin etiam de uictus ratione statu cndum erit. MVliebre profluuium alterum est Symplomatum gentis , inod mulieribus adueniens, in exeunte meri mutato consistit S illud est,in quo per uterum assiduo uel per interualla materia effluit insueta , uiciosa, a ianguine menstruo snbstantia, qualitate diuersa ratione cuius tale genus fluxus distinguitur a profluuio immo- De rentia crato menstruorum, di stillicidio eorundem, in quibus pro ui exiens materia sanguinea est in hoc uero fluxu alterius muli ab ut generis . Caeterum haec materia , cum esse posce aliis naen uel alius humor, si iamen fuerit, si ea species profluuii, quae Gonorrhoe dicitur, si uero alius humor diauersus, alia species profluuii nascetur, quae a muliere affecta no mc desumens , muliebre profluuium dicitur, in quo exiens humor prauusin corruptus cst, di diuersi coloris, ut modo albus sit, uiridis, citrinus , uel obscurior appareat: praeterea nodo crassor,tenuior aquosor uidetur immo mordax ut plurimum esse solet, A quandia i mordacita locarens, de quo genere profluuii institutum
195쪽
tutum est hoc loco agere, pro cuius cognitione non satis est quid nominis ipsius habuisse, sed illius etiam essentia, species ac proprietates inuestigandae sunt ut ex hac integra cognitione,perfectior etiam curandi ratio habeatur. Quapropter cum Gai de illius forma,materiain causis efficietitibus agendum est. Quo igitur ad formam specta satis constat muliebre hoc profluuium non solum esse symptoma,sed quod in exeunte mutato consistit, in quo immoderate exit quod intus citra alienam alterationem retineri deberet. Est quim etiam symptoma ipsius uteri,siue primo assiciatur,sive secundo, facultate labefactata uel impedita, in quo genere conuenit cum immoderato profluuio menstruorum , a quo tamen merito Loeua assee. mobilis iuuentis materiae distinguitur: nam in profluuio menstruorum,quod immoderate exit,sanguis est , in Disser a pro hoc autem fluxu muliebri est materia seiuncta a sangui fu meis. ne,& praesertim in profluuio muliebri exquisito ad inferentiam nothi , in quo sanguis cum alia materia exire Profluuium potest quae tame copia illi dominabitur,llic materia cum mulieb. a. a sanguine distincta sit, uaporosa, humorosa esse solet, Hec tamen cum oculis conspiciatur manibus pertra Materia exietetur, non uapor sed uaporis potius minera erit , qua ens. a. cum alimentalis 3 excrementitia esse soleat, prioris generis non erit, quia hic uuxus longo tempote per plures Materia exiannos perdurare potest citra patientis interitum quod ens excreum inime contingeret,si materia esset alimentalis , sed citius tabescendo periret Accedit quod fluxus materiae alimentalis ardentes febres comitari consue uit, in quibus ob caloris uehementiam solida corporis liquescunt . at fluxus iste nec febres necessario sequitur, nec patientem ad interitum perducit . Est ergo fluxus materiae excrementitiae , quae cum utilis Materia exi inutilis esse possit, non erit utilis , quia esset ma enses in tetia seni in alis quod ex ejus materia immoderatoiu tilis. xu, ext.
196쪽
xu, corpus ad tabem pariter Mortem cito perducitur conclud cndum igitur, quod effluens materia in mulic bri profluuio est ui morosa, non uaporos , excreme0titiai, non alimentalis , inutili , rapia utilis, quq adhuc duplex esse potest , chorosa uidelicet S humo Materia ex rosa uel mixta ex utrisq; , quarum quaelibet praeter natuens ess ram exeundo, muliebre hoc profluuium facere potest pol chori Pro utriusq; autem materiae diuersitate, mixtionis mo humo do, multiplex etiam Symploma hoc fieri potest nam marina teria exiens sit simplex fueritis humo rosa, potest esse pi- Materia ex tuitosa biliosa melancholica quemadmodum si serOens esse pol fa extiterit, modo erit Icho pituitae , bilis, melancholiqsimp. uel sanguinis, cuiuscunq; autem materiae hoc profluuium mixta fuerit, uel erit materia simplicis, impermixtae, silue haec fuerit humorosa tantum siue serpsa. Et humorosa erit bilis, pituita uel Melancholia de sanguine non loquor ,
quia hum fluxio facit profluuium menstruorum Pariter si serosa fuerit dictorum humorum serum est potexit Tiostumium Quomodocun q; autem tales ima teriae impermixta flu*emuli. a. rint, facient profluuium muliebre exquisitum , si autena permixt exserint,orietur alterum genus profluui nothi, siue haec permixtio serositarum inter se extiterit, siue humorum tantum , siue serositatumini umorum simul ex quarum materierum tam mulit plici mixtione multae Materia exi etiam ac uariae complicationes orientur, prout scilicet exens mum parte ichoris tantum exeuntis misceri potest i ho pituitas culic tostis cum bilioso , uel melancholico uel languin coci uel facere pol biliosus cum clancholico sanguine oci hac melancho
licus cum sanguineo, uel cum omnibus simuladem dicatur, quando fluit humor tantum uel humor, cum Ichore simul quae omnes propositae complicationes , denominationem semper aecipiunt a materia prae dominante et quaecunq; autem fuerit Haec mat cri , siue chorosa tuo
humorosa considerari adhuc potest, ratione u gQnita,
197쪽
ratione qua generanda , dum consideratur ubi genita est, cognoscere oportet , qua ratione concurrat ad hunc fluxum producendum . Concurrit autem penes ea, quae illius esteutiam consequuntur. Haec autem sunt accidentia, quorum alia absolute illi insunt, alia respective quae absolute ei insunt , illius essentiam consequuntur gratia materiae, Mest ipsa quantitas uel gratia formae, Me it quaritas. Si eidem respective inerint,tunc circa dictam materiam considerabimus locum,tempus,motum, actionem passionem, ut inprimis si materiam consideremus ut quanta,copiam cinopiam ipsius respiciamus , quae ad profluuium faciendum concurrit potius ratione copiae quam inopiae,&quo fuerit copiosior,eo magis immoderatum ac diu tuinum profluuium faciet.Si eadem consideretur ratione qualitatis,ita concurret per manifestas uel occultas qualitates , ut si mulier lue gallica correpta fuerit, profluuium patiatur, tale profluuium dependebit a materia culta qualitate peccante. Si autem manifestis alterata fuerit, recedere poterit a naturali statu inprimis&secudis qualitatibus. in primis,ut si calidior aut frigidior illa fuerit. In secudis uero, ut si tenuior aquosior, crassior&terrestrior extiterit: unde si calida&tenuis fuerit profluuium erit a materia biliosa, si uiscida a materia pituitosa, si crassa a melancti olica , si aquosior esse poterit quilibet Ichor quamuis autem profluutum hoc fieri possit ex omnibus dictis materiis, facilius tamen fit ex Ichoribus quam ex humoribus,4 inter chores facilius fit a calidis quam a frigidis unde Ichor bilis cum caeteris calidior tenuior sit ad motum et iamis profluuium faciendum erit promptior Eadem sit ratio de humoribus. Csterum haec materia, quaecunq; illa fuerint , cum profluuiu secere nequeat absq; motu,ideo ratione huius, illam considerare possumus pene terminum a quo mouetur,penes uiam seu magnitudinem per quam mouetur, di a pe- Materia sideratur ut genita ut gene
198쪽
penes terminum ad quem illa mouetur, tandcm pcnes tempus quo illa mouetur. Si terminum a quo conli ac remus, esse potest corpus uniuersum uc determinata l-
illius pars cive Epar extiterit aut Vetriculus uel alia par5, ubicunq; autem illa genita fuerit, generari poteit iacuitate labefactata de impedita . Si labefactata fuerit, caulasenerationis erit intemperies, quae prout calidior aut trigidior fuerit, hanc etiam uel illam speciem materiae generabit unde ab intemperie calidiori sicciori biliola materia producetur, tum chorosa tum humo rota, frigida in umida pituita, sicut a frigida ta sicca Melancholia, quibus intemperiebus , si totum corpus praeditum fuerit,profluuium fiet ratione totius,fluente scilicet tali
materia in toto peccante ad uias uteri, Idem dicatur de parte. Ideo in curando profluuio , modo corpori uniuerso, modo parti determinatae occurrendum erit. Si autem totius, partis facultas impedita potius sit fieri potest a causis internis & externis si ab internis concurret temperatura,aetas, habitus corporis, si mih a Vnde ratione aetatis iuuenilis generantur humores potius calidi tenues quam frigidi .crassi contrarium fit in declinante aetate si autem eadem facultas ab externis potius causis impedita fuerit, tales esse possunt nec est arid& non
necessario occurrentes. Si necessata occurrant , erunt sex res non naturales , quae secundum nanc qua tria tescorpora alterare possunt si necessario non occurrant, medicamenta erunt, qui pariter si calida aut frigida fuerint,corpus totum uel partem immutare poterunt, modo ad hanc modo ad illam qualitatem . Haec rursus materia, siue in toto siue in parte generetur , conseque ter a toto uel parte motus sui principium habeat,requirit etiam terminum ad quem illa mouetur, qui m muliebri profluuio alius non cst quam ipse uterus,qui m be-cillior existcns, dictam materiam sulcipit, non tamen XL sti-
199쪽
stimandum , uterum esse partem simpliciter imbecilem, quia tunc in qualibet muliere profluuium hoc esse deberet non enim uterus est pars corporis a natura facta ut totius uel partium superfluitates suscipiat, sed solum factus est, ut sit susceptiuus menstrui sangum is propter specie propagationem . Dum autem caetera etiam excrementa recipit, praeter naturam hoc illi contingit, cons quenter ratione imbecillitatis illi aduenientis , siue natiua illa fuerit, hoc est, i semine larentibus contracta siue scilitia, hoc est,post ortum acquisita,quod cum contingit, uteriiunxi statutis temporibus non fiet, sed praeter consuetum naturae tempus, sicut accidit in profluuio ter inb hoc muliebri.Consistit autem haec uteri imbecillitas,tum illita. in aliis, tum etiam in nimia illius humiditates laxitate, siue totum uteri corpus amplectatur, siue illius os tantum, praesertim secundum uenarum risicia, di illas praecipue per quas menstruus sanguis fluere consueuerat, quod cum euenit , sit illud profluuium in quo uterus primario afficitur; quia deinde nullum mobile moueri potest a termino a quo ad terminum ad quem, sine medio, ideo necessarium est in hoc motu materia magnitudinem reperiri, super qua mobile moueatur.Haec autem Vt r. magnitudo non alia est quam uenae, modo totius corporis, ut si profluuium a toto fiat, modo partis determinatae, ut in profluuio quod fit a parte, hic deinde motus cum in instanti non fiat, sed successive, ideo tempus etiam requiritur, quod illius motus est mensura. Mensu Tempus. autem & mensuratum cum coaequari debeant, ideo si motus profluuium materiae longius aut breuius fuerit, ita etiam tempus, quod illius est mensura illi proportionabitur , ut hinc oriatur profluuium modo longum modo breue, modo continuum, modo per interualla recurrens tax dem si materiam generandam consideremus, Materia Ieprout apta est facere: fouere profluuium, haec genera neranda
200쪽
bitur propter aliquam intemperiem totius uel partis,praesertim si uictus rationes aliis externis causis occasionem habuerit Concludendum igitur est, quod pronu-Destam . uium muliebre uteri Symploma et in exeunte ui MO prodiens a materia excremetitia tu in humorosa tum cli*rosa copia qualitate peccante , genita modo in toto modo in parte, ad uterum propulsa.
D serentiae a loco assen serentiae a causa effeca, Vae autem sint propositi Symplomatis disterentiae ab illius essentia, forma inquam materia et cavsa cffectrice colligi possunt . Merito forma uere legitime species non oriuntur,sed illς solum quae secudum magis minus distinguuntur,prout uidelicet muliebre hoe profluuium est functio imbecillis uel ablata retentricis, ac proinde fluxio est continua uel intermi tens, copiosa minus copiosa. Ex parte uero loci fiecti cum sit uterus ipse,dicimus tale profluuium fieri utero primario uel secundario affecto dum secundario afficitur, uel affici ratione totius uel partis determinatae, Mad partium rursus numerum,totidem species oriri Postremo capiuntur disserentis a causa est ectrice , pro ut muliebre profluuium aliud sit a materia Ichoros aliud, ab humorosa utrumq; adhuc triplicem continet speciem, prout Ichor humor triplex esse potest & rursus quicunq; ille fuerit, cum simplex esse possit, mixtus nascetur etiam prosluuium exquisitum nothum. De