Respublica et status imperii Romano-Germanici

161쪽

quod est pascere , quod vitam pecua-xiam coluerint. Anno autem Clarisii io 82. Spirae nomen demum adepta

est, pago dc fluviolo propinquo, quorum uterque muro urbis inclusus est a Rudigero episcopo Tali igitur acceiasione aucta lampliata civitas vetus nomen amisit , , Spira dici coepit. Quin ab imperatoribus etiam Romanis Cunrado II Henrico III. Henrico IV, 3c . multum decoris libertatis ea consecuta est, quod demonstrant monumenti epitaphia, quae hoc disticho comprehenduntur: Filius hic , pater hic, avus hic, proavus

jacet istic, Hic proavi conjux, hic Henrici semoris. Episcopatum habuit antiquum . Et si enim unus tantum praesul in historiis recensetur Iessius , qui anno Christix o in Coloniensi synodo fuit tamen dubium nullum es , non ita multo post Apostolorum tempora etiam in hac civitate Evangelium esse praedica tum Quanquam verisimile est , Arii dogmate late disseminato lucem veritatis in multis Germaniae civitatibus obscuratam esse. Iacuit ergo in ruinis etiam Spirensis episcopatus Anno autem Christi sio. Dagobertus Gallorum rex misericordia permotus eum

162쪽

r36 GERMANIAE reparavit, Decclesiastem suum aug- cuin illi praefecit. Ex quo fundator auter hujus dioecesis habetur. CT ΕΥ1NVM cis Viadrum urbs eis' iustissima , vallisac moenibus roborata, commoditate situs, commerciorum, lictus, tum morum elegantia

commendatissima ADanis oppugnata fortiter hostium impetum propulsavit. Sed cum per cuniculos tentata est expugnatio, sub moenia penetravit hostis. Quocirca deditio ei oblata est, quam etiam accepit rex, SI Uerflao praefecto urbem sub Danorum imperio regendam permisit, Cran Zius lib. s.

Vandali. e.

Anno Christi is r. paedogogium

illustre in hac urbe apertum est a Philippori Barnino ducibus Pomeraniae, collatis ad usum illius reditibus ecclesiae S. Othonis,in B. Mariae. N A arx oppidum ad Bl- schoiffvverdam dicta quasi dominica sedes Herrmetstet, em talab episcopo Mi nensi Brutione II. ad episcopa tum translata. Ab eo ferme tempore sedes fuit praesulum Misiensium, vel eorum ossicialium. CTRAvs BERCA Marchiae oppi-

dum anno Christi Izis a Ioanne

163쪽

DEsCRIPTIO. 37Marchione primo electoreBrandeburiagico ampliatum, .niuro , vallo, S folia munitum. Nomen invenit a lacu propinquo, qui Strausi nominatur,4 a montibus lacum circumdantibus.

Coenobium habet S. Dominici, quod fundavit Marchio Brandeburgicus Otho probus, anno Christici 2s . CT UT CARD 1 Ain medio pene, ducatus Virtembergici sita si, sedes ducum O , non tibus Qvallibus cultis circundata . Arcem habet magnificam Sc splendidam, templum item collegia tum, Malia fana duo, ad D. Leon hardum unum, in quo septiutus est magnus ille apnio, sive Reuch-linus, literarum per Germaniam instaurator alterum , veteris hospitalis, in quibus aeque atque in arcis templo sonat religio secundum Augustanae confessionis formulam primigeniam

incorruptam.

V IN FURTVM imperialis civitas 'in umbilico Franciae orientalis a Suevorum trajectu nominata, quando in Rhetiam transierunt, quod imperante Tiberio factum esse Tacitus scribit. Hujus civitatis archio creatus est Bertoidus Hennebergensis comes

ab Othone III quod autores fide digni

164쪽

r 38 GERMANIAE confirmant, Cunradus Celtes, Cuspianianus cilii Accedit hoc etiam testimonium, quod Bertoldus ille eandem civitatem sua conjugi loco dotalitii, vel donationis propter nuptias tribuit. Quod facere minime potuisset, nisi eam in potestate sua habuisset. Ita tactum est, ut etiam mortuo Bertoido vidua ejus Hella Suinfurtum possederit. Ad eam enim Henricus imperator misit duos episcopos, quibus mandavit serio, ut castellum quod est uin- furti incenderent atque diruerent. Vidua dognito Caesaris edicto tam acri cxhorruit primum, mox respondit se in templum ituram nec inde discessitaram quaecunque fortuna sequeretur.

Hoc responso permoti episcopi mitigarunt Caesareum edictum, templo

pepercerunt Muros vero urbis cum

aedificiis demoliti sunt, pollicentes interim se si per Caesarem liceret, suis

impensis eos reparaturos esse. Moria

tua Hella Suinfurtum ad alium dominum , qui Otho , marchio de Suin- fur appellatus est , devenit Dithmarus lib. s. Non ita multo post tamen sub Hennebergensium ditionena recidit, intervallo quodam remota est ab eo loco, quo ante sita fuit, isque adhuc veteris urbis nomen retinet. circa

165쪽

Circa ann tim Christi Irs . cum bellum exarsisset inter Uurceburgitimpraesulem S Hennebergium comitem, vehementer amicta, multisque incommodis tacta est haec civitas, im modireptarac vastata penitus, ut in ruinis ad tempus acuerit. Tandem vero ita convenit inter episcopum d Henne- bergium , ut reparata cum omnibus suis uribus ac reditibus partim episcopum, partim Hennebergium agnosceret. Potentia enim superabat episcopus comites Iccirco suum commodum augere illorum incommodo studebat, sperans se aliquando tota urbe

potiturum esse.

Anno Christi et o 3 coenobium s. Benedicti pene collapsum in domicilium Teutonici ordinis militum con-Versum est. v N a V M vel tralesundium Ct L. marini ducatus Rugiae metropolis, nomen habet a voce Sunt, quae Danis faucem angustam significat, cujusmodi fauces maris complures reperiuntur, ut Orsund Grunsund Ec a Strata vel Strete insula Sundio vicina, ut idem sit Stralesundia o Stretes auae Cran-etio interprete. AEdificatio ejus incoata est a Iaimaro Rugii e principe, absoluta

verba filio ejus Vistao,4 jure, liber

tates

166쪽

I R, A N I AEtate sylva, agiis, pascuis portu, A ina munitate vectigalium donata Crevit centum ferme annorum pacto, opibus4 facultatibus, ex frequentibus commerciis cum aliis gentibus maritimis, ut vim laostilem non facile pertimescat Circa annum Christi 13iς. obsessa est ab Ericomanorum, Sc Byris

gero uecorum regibus, tum a decena

principibus, ac Uisia o Rugio; sed horum omnium conatus non solum sustinuit, verum etiam elisit, is apto Erico Saxoniae duce libertatem suams renue defendit. Anno Christi ηοή. a Bugislao decimo insimulata est civitas, quasi principum mandatis obedire dc accersita coram principe sese sistere

nosset, aliaque in se admitteret intolerabilia Transactio saepe tentat aes c,

sed successu parum felici donec datis

arbitris controversia sic composita est, ut supplex civitas deprecaretur admista fidelitatem ducibus suis Pomeranicis promitteret, Sc alia faceret quae in pactione expressa erant Ecclesiam habet conformatam ad Augustanae confessionis doctrinam, totitiam in tanta populi,4 negotiantium frequentia no male constitutam. Principibus Pona eraniae paret, nec abstrahi

sese ab iis, quos donainos suos agno vit, rasia est. T Α -

167쪽

I I' v c ditionis Lipsica uno tantum milliari ab urbe distans oppiduna anno Christici 224. conditum ab Alberto archiepiscopo Magdeburgio. Obsessum, oppugnatum destructuma Dieterico Marchione anno 289. reparatu sub imperatore Friderico II. Diu in nobilium familiarum potestiate suit, tandem vero in Lipsiensis Reip. his ditionemque concessit. TENsTA Divi Duringiae urbs ab abietibus, quarum copia olim illic fuit dicta populosa imprimis, agrisque dives, frumenti boni, S glasti, sive Isalidis ferax Suburbanum habet lucum ad occasum qui Bruchborinominatur ab abyssis multis, quae in dis .

rupta terra Visuntur. Inde copios erumpens aqua, non solum rotas molares circumagit, sed vicos etiam urbis ambit S rigat. Haec dicitur urbs illa estὸ,quae Saxoniae electorem transeuntem cum aulico comitatu instructa mensa& placentis recentibus excipere

solebat honorifice. ITETsCAENA arx regia, SI Oppidum ad Albim quatuor milliaribus

ii pra nam Ditio est comprehen

168쪽

ibi esse ediicatum sedes Sathusiorum, desecclesiae verae hospitium. P virum urbs libera Helvetiae pri- maria S vetustate antiquissima, a Tigurinis nomen adepta est. Hi cum Tuginis quartum Helvetiae pagum te nebant, Muna cum civibus in Italiam infusi multum damni ei dederunt. Ex quo liquet ante Christum natum Tigurinos Alpium tumulos Noricos insedisse, dc Helvetiam incoluisse . Appellatur eadem a nonnullis Turigium Turregum in ducat Alemanico in pago Turganensi. In monumentis Vetustissimis extat posterius nomen inversu , qui cuidam portae urbis inscriptus est:

'bile Turregum multarum copia re- Germanice uric mutatione literarum non magna Sita est ad exitum lacus magni in dividitur ab amne Limago, Limmath in civitates duas, majorem S minorem, qua tribus pontibus junguntur valde amoenis Exusta est cum aliis urbibus, cum in Galliam profecti sunt cives cum Rauracis, Tulingis Latobrigibus, ut sedem magis

opimam Sc fertilem quaererent. Iccir

co ne quis in fuga subsidium sibi reli-

ruma

169쪽

cium putare te domum redire posset, Omnes urbes oppidaque sua incenderunt. Nihilominus tamen a Iulio Caesare fusi, fugati in pristinam sedem redire coacti sunt, urbem suam de

integro adornarunt. Imperante Constantio Chloro a Germanis destructa est haec urbs a Diocletiano autem reparata, amplificata, ac muris, turribus fossis' munita magis. Subdita fuit Romanis annis circiter scio usque ad Valentiniani III. imperium .Postea ab Alemanis 3 Francis orientalibus Rhenutraiicientibus una cum Gallia, Belgica .Helvetia penitus vastata est. Iacuit ergo in ruinis usque ad Clodove V. Regis Gallorum tempora , qui compressis, domitis Alemanis arcemviurbem Tigurinam reparavit. Ab hoc tempore civitas non solum aucta de ornara est, rebus ad victum cultum necessariis, sed religionis etiam Chrissianae fundam et quaedam in ea acta

sunt. Non parum etiam adornandam hanc urbem contulit Carolus Magnus,

qui monasterium ibi exstruxit, quod ultimum est inter viginti tria, quae ab. Q condita sunt. A dificavit ibidem tuoque templum rac in palatio suo, uel uod illic habuit, libenterri multum .liabitavit Construxit etiam Basilicam

170쪽

insignem Z amplana in editiore colle trans imagum circa annum Christi so in quo hodie domicilium est musarum, liberalibus studiis linguarum,

artium disciplinarum amuens, coetum discent itinari docentium fovens. Mansit autem in potestate Franci corum regum Mimperatorum Germanicorum, habuitque per annos i iter mo advocatos seu praesides ab imperio datos, sub quibus tamen reparari tota anno so non potuit. Sed sub

Carolo Crasib demum aedificatio ejus absoluta est,& claudi portae coeperunt. Prae ura autem imperialis Tiguri penes principes eringenses fuit usque ad annum Christi 1218. Iccirco titi tum etiam illi usurparunt judicum de

advocatorum in omne Turregum jurisdictionem imperialem habentium, Dei& imperatorii gratia. Ab eo tempore in tutela imperatorum Roman.

fuit, 3 a plerisque omnibus amata est, propter fidem eximiam in bellis S aliis dissicultatibus navatam . Gubernata est longo tempore a XII viris, quibus tandem anno Christi ID impetium abrogatum est propter insolentiam M peculatum. Post eos designatae sunt

tribus XIII. unus consul, e qua-llium numero deliguraui in hoc usque