장음표시 사용
11쪽
ANGUIS est animal Herpetum sanguineum; tranSsorma
Capite g) caudaque differentibus. Cute corticata h) mirifice pieta O; pulmone res trans ); organis sensoriis l), vertebris costisque per longitudinem corporis sin) praeditus. Plurimi exuvias annuatim, pauciissimi bis deponunt n).M Q f) Quod in angulos cedit, dum movetur; ita Communiter. Volvitur enim S circumvolvitur oblique S volutim , quod quidem S Vermes commune habent; plicatur S complicatur orbibus S spiris. Nomen fuit generale non minus ac Serpens, ct olim Latinis in specie dicebatur ANGUIS. g Sunt capita rhomboidea, Pyramidata, elongata, lata; maxillis protuberantibus; breviora, in acumen conVergentia; compressa, rotundata, detonsa. Collo revera serpentia carent. θ Vel squamata , squamis evidentibus uti piscilim, sive oculo armato illucentibus , prout anguillae , atta tot e Lemdenhoechio, Missu III. de piscibus; vel torosa eminentibus circulis, uti Amphisbaena IBI IARA, albus, splendens instar vitri, annulis lineisque circinatis notatus. i) Picturae S Ornamenti, nec non formae stupenda Varietas, qUa colores, taenias, maculas, inscriptiones & quae reliqua. Ambigo, an antecedant volatilia angues venustate S colorum variegati6nibus. Cum stupore quodam observamus , inquit Po. Eaber L7nceus, quod inter creatas a DEO O. M. bestias Vix ullum earum genus reperiamus, in quo varietas major, virulentia ste Uior, naturae potentia unitior elucescat. dicere solebat: Serpentum tot sunt Uenena, quot genera, tot pernicies, quot species, tot dolores, quot colores. Palmam autem prae- ripiunt Europaeis illi, qui ex Vivariis Asiae & utriusque Indiae compor
2 Non tamen indesinenti S reciproco motu, intervallis brevibus, extensis S contractis aerem hauriunt S reddunt, sed semel inspiratum aliquamdiu retinent; sunt enim natura frigidi, aereoque pabulo non multo indigent, unico tantum cordis ventriculo insti licti. R0. Syn. I i. e. Audiunt, Vident, olfaciunt, gustant; consequenter habent meatus auditorios, oculos, nares, Vel narium foramina, vel eorum Vicessustinentia organa, linguam S palatum, illam falso trifidam, quum, Plinio ob celerem motum apparuit trisulca, prout S Senecae in Medea us. 686. A a
12쪽
OEDO I. - SerpenS corpus immensum trahit
Trisdamque linguam eXertat, felicerens, quibus
mortifera veniat. Tactus omnibus animantibus est communis. Auctores tamen circa sensus in diversas abeunt partes, quoties nec arιribulae, nec nares, nec
oculi recta in hominum oculos cadunt ;Interim Arbioteles S. Plinius naribus quidem carere, sed ad respirandum foramina habere aiunt. Quidni respirarent in orbem convoluti Angues , altoque somno sepulti Aliter respirant UERΜEs. Quidni olfacerent per foramina naribus analoga; quod communis autorum sententia est, angues acuto praeditos esse olfactus sensu. A multis seculis res in Confesso fuit, omnia quadrupedia esse oculata; sed Talpa per totidem secula fuit symbolum invincibilis caecitatis. Aures externae si non adsunt, non tamen desunt meatus auditorii, in pluribus manifesti, in reliquis non detecti. Recte Seba in thesauro suo p. 77. Externe in serpentibus aeque ac lacer- , , tis nullae Visuntur auriculae; unde tamen haud juste inferas, auditu, illas carere, quum Cantu Volucrum excitatae his capiendis sese ac- , , cingant; interim aperturam auditus organi hactenus invenit nemo.'
Sed quid si dixerim , vel per os sensum auditus concipi, mediantibus tamen organis nondum nobis eX positis Τ Nam , si verum est, quod angues audiant, prout reVera ita est, quis negaret organa auditus 2 Nonnulli caecutire dicuntur, utpote oculis quidem instructi, ast densa tunica testis, cum alii penitus visu privati sint, ne vcstigia quidem oculorum monstrantes, interim tamen sagaciori ofactiι praediti. Caecilia non dicitur caeca, quod oculis careat, sed quod illos valde habeat parvos. Ibyara Cega Marggr. Cobra Vega Pisonis oculos habet minutos vix conspicuos; haerent in cute instar punctuli acu facti; sub terra vivit, prout Talpa, S illam fodiendo eruitur, non tamen, si ex conssilio Arsotelis huic angui addantur pedes, mox fieret talpa. Sic oculis, visu, reliquisque sensibus multi angues temere sunt privati. Melius Aldrovandus de Serp. p. 8. Serpentes habere omniafensoria reliquis animalibus similia , nimirum nares ad olfaciendum, oculos ad videndum, aures ad audiendum, sed hae non eminent, quemadmodum neque in avibus, sed foramina tantum apparent; & Plinius: Pennatorum Buboni solum S Otae plumae veluti aures sunt; caeteris sunt Cavernae ad audiendum, quas intuemur in serpentibus. De Naribus ALBου. meatus etiarn narium ante os habent, sed non ita explanatos, ut nares appellari possint; sussicit enim , ut spirandi munere tantummodo fungantur. Idem de Caecilia: quod caecula Serpens luminibus priva censeatur, hoc inter tot' anguium species admirationem afferre non debet, quandoquidem inter tot animalia quadrupeda talpa etiam oculis caret, licet in illa, ad mentem Philosophi, ablata pelle, locus Oculorum appareat. Mihi non constaret: 1'ecum , Lector benevole,
si dixerim: Centum anguium species audire, olfacere, Videre, reli
13쪽
quos sensoriis carere, quia horum facultates compertas non habeo, Ognor prout illorum. Si audiunt, necessario habere debent meatus auditorios organaque auditus qualiacunque.
m) Vertebrae in minoribus plus minus cartilagineae; Costae aristis pisci uni costisque haud absimiles; in anguibus majoris molis vel viginti pedes superantibus S. vertebrae & costae mere os eae sunt substantiae. Omnes sunt mobiles, atque fleXus, rotationes Velocissimasque vibrationes libere concedunt. Vide maximae Serpentis Ceilonicae Sceleton apud Sebam Thes. II. p. II S. t. 1O8. ibique Cranium tripartitum, binas oculorum orbitas, nares , maxillam superiorem dentibus carentem, in seriorem recurVatis dentibus, Vertebras , costas , os occipitis, vertebram utrinque costatam S foramina, per quae nervi & vasa deferuntur, cum monitu at toris, ne quis Oculo minus attento haec praetervideat S pro adlaphoris reputet, infinitam Summi Conditoris potentiam ipsumque Numen turpitur contemnens.
Sed quare haec & non aliter 8 Vide la Bibliotheque roseonnee tom. ΣXXV. p. 7. Il faut i oujours se deser d'un syste me, qui explique
, , les vires d'un Create ur par uiae Ideo, qui faute auX yeu X d 'une Crea- . ture; c' est consulter uia Enfant fur les raisons, qui conditissent les traveatig d in grand Architecte. V Multorum mandibulae dentibus virulentis, plurium caninis quoque, prae reliquis longissimis instruetae; aliorum maxillae denticulis in gingivis replicatis obsessae sunt & funestis, si morsu lacerant tendines S nervulos ad usque inflammationem; in multis asperae saltim Videntur gingivae; sunt enim ora penitius nondum perquisita. n) Non quidem, me judice, omnes. Quippe Angues, quorum Uertebrae & costae mere osseae sunt, exuvias non habent, sed Coria valde crassa , quae deglubi nequeunt, sed machaera tondi debent, qualia an-ὰ guium Surinamensium olim habui; forte nec angues cute torosa comm . h).
ANGUIS CAPITE DISCRETO, CAUDA DECRESCE ΝΥΕ. Angues, etsi collo careant comm. s), plurimi tamen habent capita discreta, qualia sunt capita nguillae, muraenae vel quadrupedum depilatorum ob, nec tamen impediuntur VibrationeS. comm . m). Cauda vero in hac Classe, ab ano partibusque genitalibus originem sumens plerumque sic attenuata, ut in exitu acutissima videa-
14쪽
tur; longior & brevior in diversis; nuda; nonnullorum singulariter
o) Lacertorum nimirum, S quae ejus farinae. p) Scilicet instrumento admonitorio singulari praedita, uti in Angue caudisono; quandoque in exitu acute cornea.
1 V. Ad CL Assis latijug GENERA formanda, ORA Anguium sunt introspicienda q) : an sint evidenter dentata ξ quales sint den
tes ) ξ an vero delitescant s ) ξ vel nulli adesse videantur t ) ξ
ρ) Commercium in Ora Quadrupedium nimis periculosum est, plerumque
temerarium. Angues ita Vehementer non pertimescimus, quod glebae terrarum sunt adscripti, pedibusque carent, quin imo patulo ore linguamque extra OS Vibrantes communiter Offenduntur, quassi de se praedicantes, virtutem cinesse oribus suis, in quibus debellari debeant, vel maximae molis. Sic capite laeso, aut spina vel baculo fracto, frangitur simul anguium fortitudo. Haec nota generica minus fallit, ac multum fallunt multorum puerperia: an liaec vel illa Serpentum vivi para: sint, an OUiparae 8 an venenosae & crudeles, aut mites S innocuae 2 utrum capita sint satis depressa, an nimis elata 2 quae notae Viperarum esse solent: quum tamen experientia doceat, non omnes Vi Uiparas esse Viperas. Porro, utrum capita satis sint producta vel contracta Τ elongata sive rostrata, an vero eX pansay an squamae plus minus Ue rudes, an laeves, ut corptra dici queat hispidum, nec ne 2 an breUes S in exu Viis tenaces, ut glabrum videatur 2 Quae omnia quidem ad Anguium bissoriam pertinent, nihil vero ad eorum ordinem faciunt. Optimus Seba in thesauro suo angues plurimos vel ore clauso Vel aperto ita eXhibuit, ut ne Vestigia quidem dentium oculis attingere liceat, quorum tamen morsus valde lugubres vel ipse accusavit, Vel maXime fatales alii tradiderunt. Cates-bejus non nisi Sex Viperarum dentes exhibuit; de reliquis nulla men- tio facta; vult denique viperas depressum habere caput, fere triangulare tab. q. r. scilicet Viperae caudissenae Americanae primae; mox autem apparet caudisona minor secunda tub. ψ2. capite elato, rostro producto; dentibus lethi feris caninis instrueta; in hujus licet patulo ore nulli canini ostenduntur; interim tamen Idem: La morsure de ceSerpent est tres-Veni meus . Rursus Cerastes, Haemorrhois, Aspis , Ammodites plures dicuntur viperini esse generis, quod prout Viperae ViVos pariunt pullos, dirumque habent venenum; sed talia dissicul
15쪽
ter eXperimur, unde singulos ad Viperas numeraremus; & quis est, CL. I. qui omnium anguium puerperiis interfuit, aut ἴngulorum prolem salutavit Τ Sic arduum plane opus est circa Serpentinum genus. Nec labori nec periculo parcere decreVi, ud tentasem Serpentologiam. VΙ-PER hs diXerim omnes angues evidenter dentatos, quidem Ι. Dentibus anticis caninis, longissimis; II. Omnibus dentibus pectinatis, Lucii piscis vel Crocodili aemulis. i. e. subuli formibus. s) COLUBRI audiant Angues dentibus delitescentibus vel vix conspiacuis; minus nocivi; quod prisci Colubrum anguem domesticum, aquaticos angues proprio Serpentes diciextant. Permulti nomine Colubri tanquam mites S innocui celebrantur, Vel quorum morsus non nisi inflammationem partis laesae inducit lacile tollendam AN ODON, Aνόδους, edentulus; mandibulis callosis, fimbriatis S ser
Tribus his GENER 1BUs absolvi poterit ANGUIUM Classis Prima.
I. Dentibus anticis caninis; longissimis; mobilibus eo) ΚΥNOΔON.
' Disserunt Viperae vulgares inter se pro regionum Variolato, statura & proceritate. Capita habent plerumque depressa, ' - quarum satis ampla patescunt In latum capita Marem dicunt binos tantum caninos dentes habere, reliquis omnibus in gingivis delitescentibus; Greum. Aldro U. Fr. Communiter in medio dorso linea nigricans utrinque dentata, seu catenula macularum a capite ad caudam. Cauda ultra excrementorum exitum ad quintam longitudinis partem protenditur, & in acutum terminatur.
2. UIPERA, ex rufo nigra, brevis & crassa; capite admodum lato, depresso, mit ingenti rictu. Irritata enim valde deprimit caput di ad latera extendit. Asan-x db
16쪽
A. V V L G A RI S. 'dibulae inniinferis dentibus pectinatae; duobus caninis ore exertis. Caroliniana; Cates tab. 66.3. UΙ Ρ ER A tota e cinereo fusca; capite insigniter producito; duos pedes longa & proportionaliter crassa. Denticulis quam plurimis in Utraqtae mandibula, quibus antecellunt insignes duo canini ad rostrum; oculis igneis; lingua carnei coloris. CateS tab. '. bes: l. VIPERA, rostro simo porcino ). Anguis capite viperino Cate10 tab. 6. Capite lato, depresso, inflatis buccis; mandibulis fimbriatis, in quibus latitant denticuli recurvi, consormes dentibus viperinis. Oculis albicantibus; super dorso fusco & ad latera maculis atris; ventre parum albicante. Caput superne brunum, maculis nigris longitudinalibus ad symmetriam pistulo.
Auctor nullus dubitat, quin sit species viperae dentes non invenerit caninos, forte propter aetatem adhuc breves; peut-etre ne paroissolent elles pas encore sorte non ob servavit illos replicatos, nam mobiles fiant & abscondi possunt; nec omni tempore viperarum Ore eXOrti.
S. VIPERA Vera Indiae Orientalis, Seba liab. 8. n. l. Caninis dentibus mediocriter crassis ex ore prominentibus, quos longe evibrare potis est. Denticuli in fauces usque. Dorso sub fusco, maculis faturate fuscis, maju Scull8, confluentibus, & serpentino flexu ad eXtimam caudam decumrentibus. Testiculi eXtrinsecus corpori appenti. 6. VIPERA, Surinamensis rubello quasi cinere adspersa, Seba tab. 8. n.
7. V1PERA ASPIS; Nili incola; capite superne susco ac corpore taenia alba distincto; mandibulis albis x) Seba p. II.
t. IO. n. 1. S JUImae Ventrales albae limbo rubello praetextae ; dorsum squamulis atris. 8. VI PER A similis; Americana; mas Se semina, ibid.9. VI PER A capite vitulino, ore & occipite latis. Supernaculis rufula, catena Ornatur Obscure spadicea. Pudenda conspicua. LcHIDNΛ Seba t. 36. n. 2.
17쪽
CA PITE DISCRETO- CLI. I. UI PER A. I. ΚΥNO AON.A. VULGARIS.'IO. VI PER A eX uibruso nigricante catena totum corpus percurrente. Testes concreti specie uniu3, corpore propendentes. Echis americanus , Sebae t. 36. n. I.
11. V1ΡER A co lari luteo. Vipera Viridis Americana, femina, ex insula S. Eustachii, Sebae t. 36. n. 3.12. VI PER A cperulea, Americana, femina ej. loci, ib. n. l. 13. UΙΡERA DEPONE, Ventre eX luteo & rubro Variegato DEFONE. dentibus truculentis Ot). Coluber Depone , maXimus , Me-xicanus, maculis discoloribus, Sebae t. 92.1l. Vi Ρ Ε R A flammea, B I T I N raro eYemplo: Quatuor lon- Bilis. gis in ridi ii dentibus; squamis laxis, mobilibus, quae erectae stridulum sonum edunt, flammae in modum variegatis. Vipera Bitin, colubri de genere, major, Ceilonica. Sebae 1 s. V1 Ρ E R A BIT IN semina, ') Ceilonica. Sebae t. 9l. n. 2. Ori tam supra quam infra haud plures quatuor insident den
tes longi, incurvi, acuti, quos emittere rursiusque recondere Valet.
16 V1pERA TLΕΗUΑ ex insula Celebes. Sebae t. n. I. TLERUE. Colubro igneo Lusit. A vi toXica, quasi ignea. 17. VI PER A ex Latro, diversicolor, flatili ate spadiceo, rubro, flavo, albo, nigro, inter Omnes eminentissima. Sebae t. 27.
18. VI PER A capite aureo. Vipera Ceilonica, forma praestans
In capite S in universo corpore nativum textoribus exemplar, quod imitantes elegantissimam taeniam conficere pos
2O. VIPERA Insularis; plectara in annulares quasi insulas distinguit ur; fronte oblonga. Vipera pulcherrima Anticyris delata. Sebae t. sq, Π. 3. 21. VIPERA Hebraica. Inscripti characteres laebraicas quasi B lite-
18쪽
literas referunt dilute flavi, ex spadiceo emarginati. Vipera japanica, literis inscripta. Sebae t. sq. n. l. 22. VIPERA M ARAS SUS, arabica; rictu fimbriato. Sebae
t. s s. n. 2.23. UI Ρ B R Λ cruci sera; naso caeruleo, minutam crucem inscripto, imminentibus oculis. Coluber de Terragona mas &femina, Sebae T. 6O. n. .2. 3. Maris testiculi grandes prope finem obtuta caudae protuberantes.
26. UI PER A stellata; fusca nigris maculis stellatis distincta. Os dentibus plenum. Coluber stellatus, ex Rio de la
Plata novae Hispaniae. Sebae t. 6O. n. l. 2,. VIPERA, cauda aculeata. Cujus acumini extremo bini adhaerent aculei, minuti, acutissimi, bifidae Serpentum linguae similes; mandibulis latis. Serpens Aco ΝΥ1Αs si veJACULUS americanus ex insula S. CrueZ. Sebae t. 64 . n. I. Squamis praegrandibus. 26. VI PER A JΑ ΚΑΝΑ, Brasiliensis. Sebae t. 28. n. Ι. ΕΚ
ruso flava, maculis fature rubentibus; mandibulis diductis. 27. VIPERA TAMΛCHIA; reticulata, squamulis dilute flaventibus & retis instar dispositis; annulis saturate spadiceis; mandibulis latis. Vipera Brasiliensis Tamachia dicta,
Sebae t. 28. n. 2.2 8. VI Ρ Ε R A de N E U S T RI A ; curta & latiuscula fronte; mas illis latis; oculis lucidis; naribus amplis; fronte oblongo notata triangulo, nigra inscripta corona. Cobra seu Vipera de Neustria coronata Ceilonica. Sebae t. ψ6. n. 2.29. UI PER A cornUta CERASTES; e mari Adriatico, Sebae t. s. n. 3. Capite molossum referens, ore & maxillis brevibus , latis; dentibus acutis ; naribus multum patu-itS. 3O. UI PER A Ρ Α R AGUA J ANA ; formosa. Sebae t. Vestitu adeo eleganti, cui ordine describendo vix par est calamus ; oculis minutis; naribus punctata macula albescen
tibus; maxillis latis. 3I. VIPERA AMMODYTE S z ; nammeis oculis, insignibus
19쪽
bus; ampla fronte; maxillis patulis, plurimos dentes emittentibus valde acutos. Coluber Ceilonicus, longissimus,
torvus, Ammodites dictus, Sebae t. 6 l. n. I. 32. Ut PERA HYAENA Graec. Zeboa HebraeiS. Orientalis. Se- HYAENA. hae t. 78. n. i. maXimopere aleXipharmaca.
ciator, aliis. Coluber AMMOBATES Africanus CX Gui- AMMos1 nea; Sebae t. 78. n. a. Morsu nocentissimus; alias for τῆ
mosissimus. Caput planum, late devaricatis maxillis, ampleque patulo rictu. 34 . UI PER A squamis amplissimis in fronte; capite latiusculo& depresso. Vipera americana eleganter maculata. Sebae
33'. VI PER A JARCARA CUCU Raj. Syn. Decem interdum Iastcaa palmos longa. Dentibus grandiusculis, quos, morsurae, digitorum instar protrudunt, alioqui buccis tetitoS; praecipuum in his Oi; tis. Humor crocei coloris, adeo potens, ut et . horarum spatio hominem de medio tollat. Plures simul enituntur flatus. 36. VIPERA Virginea; maculis purpureis; antici dentes canini pro corporis ratione minuti, attamen prominentes. Seba t 7Ι. n. 3.
u) Acontiae. f Iaculi vel Jaculatrices, imo Aesculapii, Ammodytae, Amphisbaenae, Aspides , Colubri, Dipsades, Ilaemorrhoi, Scytalae, Splures multoties tam cum VI PER Is quam reliquis Serpentibus confunduntur, rursusque hi cum illis. . Amplificata patebit haec confusio in sequentibus, inprimis in Viperis S Colubris Linckii ct Catoόbeji. Multum fallimur vel externa facie, vel coloribus Angulum lit. r). Apposite Tourtonius Surinamensis scripssit ad L. . . Rotterd. Durn. sit. Tomistius tom. 2. Part. 2. P. I. Il faut qu'on donne une auire description de citatus. , , la VI PER E, ou qu'on ne disse plus, qu'elle est la seu te entre to usse les Serpens, qui met te bas ses petits vivants. ' Ex Epistola nostra ad Tourionum d. d. I 3. Apr. 173O. sequentia huc spectant: o Recte mo- se nes VIPERAs vel non solas esse Angues. qui suos pullos Vivos eis dunt, vel alia definitione indigere; ego nomine. Viperarum appel- , , laverim Serpentes, quarum arma in ore plurimum Valent prae reli-B a se quo-
20쪽
G. I. 1. VI PER A. I. ΚΥNOΔON.A. V V L G A R I S. is quorum armis subdolis, sive sint lethi sera sive non; non attentis ,, singulorum puerperiis; ad concinnandam itaque Seven ologiam,
si prius conveniamus de accurata omnium descriptione; de externa, , forma habituque trunci, eXuViarum, caudae, capitis, in primis de , , dent bus. An dentes habeant caninos eorumque vel duos vel plures 2 se vel in alterutra vel in utrisque mandibulis 3 an vero edentuli sint, , , vel fallaciter denticulati. Haec cautela forte sussiceret, ad differeno tias generum S specierum, illarum scilicet, quae nemora, agros,ri saxa S ruinas incolunt, lacus Ve. Circa marinos .angues ratio ha-
benda est opinnium; quum pinnati vel ad latera vel in dorso vel in
is ventre ad pisces sive anguillae sive muraenae zz formes sint rese-- rendi. Quis es', qui Viso angue hariolaretur, esse viviparum o Plerique sunt venenosi, plures vivipari, non tamen Viperae. Ne- , , que serpentium desinitio quid valet, si cum reptilibus confundun- , , tur, quod DCerunt Grevinus, Charistonus, Plinius, Celsus , hic Scor- , , piones S Phalangia in Serpentum numero collocavit --- Devisceribus viperarum cons. Vipera caudisona, quam D. Edod. J Ion cultro anatomico subjecit. Trans. Anglic. No. Iψ . a P. RajoSyn. quadr. p. 29Ι. latinitate donatam. Bis in anno Vipera exuvias deponere dicitur. Nicander quandoque magnas, quandoque parVas in Scenam producit. Vulgares alexi pharmacae Europaeae S AEgyptiacae raro spithamas duas cum dimidia, vel tres, longitudine superant.
Mittimus Asiani & Psis nil angues jugeri longitudinis, S Alexandri
serpentem 4O. cubitorum; dantur tamen angUES IX. XVI. XVIII. TX-
pluresque pedes longi; tantae magnitudinis S tardanus S alii recentiorum meminerunt; ipse a Fredero Surinamen si habui coria Anguium 15. pedes longa. De tesiculis Viperarum, duplicique pene & wtero bifido, vid. Aldrod. Tourton. cit. loco) se obser P. en 17O9. un de , , 13. a I 6. pieds de long , que les Negres di solent e tre un jeune Ser-- pent d 'Eati, doni ii tira uiae trentaine d' Buse trans parens cou Veris, 'ci'une simple pellicule, & ren fermanis eliacula un petit Serpent, unis peu pres de la longueur d'un doigi, S te 4. NOV. en 17 12. Un au-- tre, bien different de la vipere, telle qu'elle est ecrite par les au-- tres. Il n'avolt pas la tete plus platte, que les aueres Serpens, o n.iant pas te musseau retro uiue, S non plus degrosses denis a la ma-- choire superieure. V S Bini dentes reliquis majores anterius haerentes nequaquam in ipsa maXilla, sed in fortibus tunicis emissilibus defiguntur, Stanquam in vagina reconduntur, usque dum ad mordendum inservire debeant. Nec Vulnera morsu inflicta ex se venenata sunt: viperis enim nihil tolliei ine Te