Praxis medica, sive commentarium in aphorismos Hermanni Boerhaave De cognoscendis et curandis morbis / pars secunda

발행: 1738년

분량: 408페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

251쪽

fiebant Cancrosae, toto tandem Corpore 11cco marteriis Axillaribus nudis peresis magno suo bono placidissime e vita decessit. In utroque sexu Pan Creas, glandulae Intestinales & Mesenterii inter ie

communicantur.

Haemorrhagiae. Hae sunt valde frequentes, ut in labiis , mammis , M utero saepe vidi, nam quibus oriuntur maligni dolores, hi Haemorrhagiam accipiunt. notat, quod iis, quibus ineffaeta aetate dolor Circa lumbos oritur, uterus sit Cancrosus, S hae plerumque Haemorrhagia mori solent, vidi Cancrum mammarum, qui omnia ad Inguina usque Consumpserat,& etiam Axillam Eroserat, ut aegra postea Haemorrhagia fuerit mortua, hic Cancer vocatur Haimatodes, Belgice de bioe dende Koanker , Germanice de blatende Krebs quod vero semper fit, quia ViCinae arteriae eroduntur, mulieres etiam his Haemorrhagiis assiciuntur ex Cancro uteri, & sanguinem plerumque fundunt,

quando dolore persentire incipiunt, si vero illum dolorem aliquamdiu pacare possunt Medici, tum haec Haemorrhagia aliquamdiu subsistit, sed, recrudescente malo iterum fluit sanguis, S tandem moriuntur , apertoque cadavere, iuvenitur Carcia

noma in Utero.

Convulsiones a nervis irritatis, nam a nervis Consumptis nunquam Convulsio oritur sed Phhi

Febris lenta. Quia sanies Communicatur toti corpori, M sic nemo Cancro laborat, quin habeat Febrem Hecticam , & semper ea Febre moritur si ue prius Plane Comsumitur, nisi Haemorrhagia lethalis superveniat. Extenaaris totius, id, est Graecorum.

252쪽

Cance .

Ab as privatioo a olfactus asi, ab alio olyareus , nemo enim perit Ea ro, quamdiu olfacere potes: , quia nares perpetuo a faetore sibi semper praesente eroduntur, ut tandem totum systema nervosum & nervorum olfactoriorum sensus sit abolitus, & tum mors sequitur, ut Hippocrates

notat.

Indolentes is aure calli Nam ibi parvae glandulae positae sunt,, quae irrhescere incipientes auris meatum occludunt, & quae sunt tubera lenta non dolentia, quasi uvae Corinthiacae, tum ex his fiunt Cancri vel valli, hacque ratione auditus perit, notatque Cancrum glandulis Per totum Corpus communicari.

Lipothdimiae a doloribus, pervigiliis & Haemorrhagiis, quae vero hic de externo dixi, haec de interno aeque vera iunt, nam sic vidi aegros co querentes de dolore stomachi & intestinorum, qui Cancro laborabant. Tabes oritur , quia pus resbrbetur in venas, unde Febris Hectica de Phthisis. Hinc intelligitur nunc quam horrendum sit malum, si in interiorue bivis v. g. in Pancreate oriatur; tum signa sint oris faetor, tumor cum Febre post pastum MPOtum, exasperata Cum diris cruciatibus , faeces alvinae non Coctae durae cum faetore tanto g. Euchmis, id est hnmores honos habentibus , Cancer occultus diu tolerari potest, sicque vidi Cancros per plurimos annos gestatos,

si modo actiones animales de vitales non maxime moveantur, re omnia motum circulatorium ni mis augentia caveantur sed Medicus hunC mon .hum ut GIculum in renibus tractare debet, ne po emolliendo & lmando, ergo non adhibeantuncauda illa, quae Vulgus specifica crediti ut succus

253쪽

Allii & similla, nam inde ita erbatur Cancer,

at inde mors sequatur, ut vidi in puella nobili, i in villa vulgo Loo di sta hoe accidit- . t Occulti. Ita ut nondum malignitatem induxerit, sed modo dispositus sit ad malignitatem, ita uvindurescere incipiat, tum consideramus, an corpus fit Euchymum vel Cacochymicum. SO I. Jam quaeritur, an Cancer exstirpari possit Θ haec qummo: diu inter Medicos agitata est, tum in hanc, tium in illam devenerunt sententiam, sed puto nos hic , ut haec quaestio stiluatur, Can crum dividere debere in duo genera, I. in Can Cros, qui tute exstirpari possunt & debent, a. quae non exstirpari debent, & quae exstirpando pejora evadunt, & sic quaestio est, an aeger Can-Cro praesente vel Cancro absente diutius & melius Vivere possit, non vero, an exstirpari possit, sis pe enim quidem exstirpari Iotest, sed inde in multum priorem statum incidit aeger, jam vero Videamus Cancrum , qui exstirpari potestic debet, hujus hic perfectos characteres dabo, unde Medi,

cus distinguere possit a Cancro non exstirpando Per Characteres ex veris praeceptis artis, & rationis , non Vero operator sua: arti indulgere debet neC etiam suae crumhnae implendi gratia hanc operationem suscipere, hi enim artem nobilem exitia'

Iem DCiunt. Parvus. Qui non in immentam molem Crevit, ut aeger mori possit S Cicatrice, nam ho mines perire possunt a detraeta Cute per amplur

locum , quia tantum fit puris generatio, suCCusquo

nutritius Consumitur, Cutis vero quidem recresstere

potest, si aliquid vicem cutis suppi eat, sed ubi at

CiCatriCem perducitur, ut fieri solet, tum fit Atrophia & mors quia haec seCretio nimis cito impe-

254쪽

ditur , res priris jam inagna copia generatur, quod pus abit in sanguinerra, & , toto sanguine deprae,

vato, aeger Postea moritur. Incipiens. Qui non diutius , quam per annum duravit, quo vero recentiser, eQ melior. Liber. Qui nondum vasa vicina malignitate infecit, qui nondum vasta varicosa. nςC dura reddidit , c vero Cognoscitur , si Cancer digitis

aeque sursum , quam deorsum , aeque ad unumquam ad'alterum latus elevari & moveri libere possit ; hinc tentandum est , an possit cutis elevari sursum, reliquo Corpore mammae non sequente, dein movemus hinc inde in omnibus sitibus corporis & jubemus, ut Pectoralis musculus valide moveatur ad noscendum , an validς adhaerVat , . nec ne, & ingrata se Clirvam teneat modo rectam, modo Corpore 'incurvo ad latus proclam Loco. Narra Cancer Uteri iee Pancreatis erascitidi potest. sis In quo non nimis magna vasa adsunt, nec metus est Haemorrhaglae ut S ad mammas, ubi non sunt magna vasa, sed tape sunt Cancri ad 'Axillas, qui plerumque venis Axillaribus vel in ternis vel externis accrescunt, sed Gliam ad I gubnales & glandulas Warthoniatias es P rotides , ibi saepe Cancri vasis maximis accrescunt , & ab his abstinendum est Cancris. Sic memini me audivisse ex Chirurgo sat perito , qui Cancrum ad glandulas Warthonianas stirpare tentaverat, Neum jam elevaverrit, vidit Jugularem venam simul eleVari, quam tamen prudenter separavit, eratque ipse tum , ut dicebat, quasi in metu mortis effet, dixitque se nunquam velle tale quid iterum eXU Tiri nam, illa vena pertusa, sanguis sisti nequi , quia tam ultu ex Cranio descendit. ' Ἀ

255쪽

A causa externa. Omnis Caneer est 1 Scirrho,

fi vero ille Scirrhus ortus sit a causa externa i fiammatione tum exstirpari licet & debet, u corpus non sit Cacochymicum. Iuveniti. Juvenile corpus vocamus, quod lege natura: adhuc diu vivere potest, si vero corpus si nile sit vix ultra annum v. g. vivere potens, tuM Cancer est relinquondus.

Samgse. Hoc scitur, si nulla Febre Hectica laboret, si sitis non adsit, nec Atrophia. Solus. Periti Chirurgi antequam operationem suscipiant, solent v. g. si sit in una mamma, alteram quoque examinare, & tum quoque sub axillas ad mammae Cancr*sse latus dein quoque ad alterum latus, & si ibi nil inveniant, tum rogant, numne aliquando dolores cirCa locum ovariorum Vel uterum habuerint, & numne aliquando marignum pruritum Circa uterum & vaginam sensorint, an quandoque subito Haemorrhagias uterinas passia sint: Si omnes hae conditiones supradictae adsint, tum Cancer est exstirpandus. I soa. His ita ut sOI. dictum reperti , nullum medicamentum nisi ferrum est applicandum, nam si alia appliCentur , semper malum augent, ut semper observavi, nam CanCer habet haerenistem materiem Originalem in folliculis,& per hanciduram luti stantiam nervi ει vasa percurrunt, neCS apparatio fieri potest, quia Vasa non deteruntur

in sue extremo, sed in medio quasi , & hinc Suppuratio requidia non si1ccedit, si vero talia medicamenta applicentur, tum movetur materia, ergo iter in Cancrum acCeleratur , tumorque augetur ,

fitque Inflammatio circa labia; hinC puro me non satis monere posse & vobis suadere, ut ab his ita

hoc casu abstineatis, uam considerari potest, aet

256쪽

1s6 Cancer.

si crusta pam vitri inter digitos haerentis esset quae si moveatur , partes destruit, sic & hie. 'adiso 3, Videamus jam, qui Cancer non sit ex-1tirpandus, hic vero aeque peccatur, si exstirpetur quam sit non exstirpetur, ubi praecedentia signas. so I. adsunt. MI Magnus. Raro habetur, quin non etiam alia loca affecta sint, & tum semper quoque Febris Uectica adest. Vetus. Quamdiu haesit, durus est, & radicet egit. JAdhaerens radicibus, quae radices sunt inflexilii& callosa vasa vitalia dispersa per Cancrum. Sic vidi Cancrum in corpore muliebri & senili in mammis , quod fere senio & macilentia erat consumptum, sed tamen protuberabat CanCer a Cartilaginibus Costarum, eratque durus instar lapidis. m. Nam si vasis adhaereat, tum non scis qualibus vasis, nam faepe magna vasa se in Cancrum insinuant eodem modo ut vena Cava in je-CUr, ut Observatores norarunt, sic etiam notatum est antea haec in Cancrum M per Cancrum, per curisse.

A causa interna, quid tum juvat p Nam si radicitus tolli non possit, tum nil juvat, hic vero radices per totum Corpus disseminatae fiant, quae hic fistulam & caminum quasi fecerunt, hinc situm exstirpetur Cancer, illico alium locum occupant adhuc priorem CanCri Cacoc mico. Ob eandem Causam Ad Cancrum compossis. A maCilento sene, a Melancholico, morbis praegressis, ut Haemor rhagiis uterinis, vel H morrhoidibus hoc judica

Aliis cancris . Hoc multi norunt, de sic quoqu'- duo

257쪽

GMσ- . duos casus in nobilibus matronis hujus Reipublicae vidi uni Cancer erat in mamma, haec tamina hic Lagduni-Batavorum venit ad exstis ionem sustinendam, sed, re examinata, etiam Canceret deprehendebatur in altera mamma; hinc exstirpatio ei fuit dissuasa , sed tamen eam fieri voluit ;hinc haec feliciter quidem facta & sanata est, sed altero anno iterum ad curandam exstirpationem alterius mammae rediit , & tum quoquo licet disi suasum fuerit, exstirpationem fieri voluit, . tum dein Cancrum ad Axillas & uterum accepit, qui musto atroCior erat, hoc vero fit, quia ille. locus antea erac dispositus , jam clauditur , hinc ad alium

locum pergens exacerbatur.

g. so . Radice. Radices voco vasa, quae per involucra Cancri pergunt, quae si jam varicosa vel scirrhosia facta sint, ut fieri solet, tum ab exstir patione est abstinendum. Semen voco diauesu Cueoc misais intra h

mores latentem quae facit Cancrum, si veniat ad loca. glandulosa , tum vero ab eo abstinendum; deinde semen est tristitia , humor acris,

Ad isteriora. Nam Cancer est caminus, per quem materies Cancrosa Ruit, sed, exstirpatore Clauὶ dein vulnere retropellitur haec materies Ca- Cochymica Cancrosa, id vadit ad agillas, uterum

. Auget. Hoc vi di in scemina, cui tota mamma erat CanCrosa, siticiique tuberculum in axit lis instar Ciceris, quod excisa mamma paucis septimanis rimnum superabat, id semper fit, si hini si1nt Can cii ; ut simul in mamma S axillis. s. sos. Causa. Nam si Cancer sit exstirpandus, tum radices & semina integre una vice sunt tollenda.

258쪽

Geri. In his enim locis haeret talis extensio membranosa, quae quoque vice Periostei fungitur ει hic vasa magna vicina adsunt, frequentissime mulieribus accidit, desinentibus Menstruis, quod magni dolores in utero oriantur, tum diu Men strua retinent, tantum profluvium fit ingens cum dolore magno, quibus iteratis fit Cancer, vide Mauriceau, qui Cancrum non esse attingendum Vult; Harvaeus nur M. Gemplum mulieris maligno Scirrho laborantis & uterum ita Obsidentis, ut, Ore uteri aperto, satiles & Meor exirent, tum suo consilio solutione Vitrioli injecta, cruor su sistit, sed Cancro interne maligno facto cum diris symptomatibus mortua est aegra, dc Cum aperiretur Cadaver Omnia interne CanCrosa sunt reperta.

Raciam. Glandulae ibi positae scirrhoste factae

saepe ita Cancrescunt , ut nares & fauces occludantur, hi Cancri non sunt attingendi propter arterias ibi positas & nervos vicinos, hinc nil aliud

quam mors est Oprandues.

Palati Hic Cancri etiam insanabiles sunt ob

arterias vicinas M perpetuum motum.

Labiorum. Hic Cancer a levi Causia oriri potest, dum hempe sub dentibus particula labii comprimitur , in quo tale turberculum .seu glandula haeret, tum ibi fit Scirrhus, & si tum ille inflammetur, Cano scit , dc aeger non permittat exstirpationem vel ope Caustici vel Lapidis Infernalis, vel spiritus alis Marini vel cultri , quod optimum est , sed si relinquatur , tum totum labium &Hcbna eXeduntur, ει exstirpatio tum fieri nequit hiticaeger est moriendus, ergo in hoc casu exstirpari ilico est suadenda, nam si malum multum profer Pen. DcCupaverit totam partem inferiorem maxiIlaa

ut vidi tum vix curati poterit ob dissicultatς λ

259쪽

extirpationis sine vitae dispendio, & hoc eo magis ouo in longum & latum se extender1t, ut vidI in rustico , qui habebat totum labium inferius acimentum usoue & ad Iatera Cancrosum. . f. s O6. Nam derelinquendus est aeger, vitam

degit miseram; hinC modo lenienda sunt symptomata, in hoc Casu Aluta est optima, sed si inc

perit exulcerari, tum Qtum Emplastrum Diapoα- pholigos cum Saturninis sussicit g. SO . Nam non improprie Cancrum Considerare possumus, quasi globum ferreum hamis & uncis horridum in parte molli profunde i trusum , ita ut exscindi non possit, nisi vulnus fiat nimis profundum, vasaque magna laedens, ita ut modo studere debeamus, ut impetus vitae non niamis in hoc obstaculum irruat, uti etiam hic , nam Cancer est Corpus iners, nil agit, nisi impetus

vitae in eam irruat, nam antequam homo moritur

vel vita succumbente, Cancri symptomata desinunt. Hici vero ad Omnia animadvertendum, nam foeminae pulchritudinis gratia corpus constringere solent per vestes strictas loricatas ex barbis Balenae , quod est pessimum, si Cancer mammarum vel Scirrhus adsit, sed tum Corium aluraceum mollissimum ex pelle agnina, Cervina vel vitulina laxe Circa Corpus gerere debent. Hic intelligo quietem in Corporeaipsius Cancri & in omnibus vasis vicinis.1. Locum. Ab omni CalefaCiente, humectante, exsiccante dc erodente pr se servetur, i hoC fit per plumbeatum NarCotiCum moreΔVeterum', nam

veteres in his fuerunt prudentes, hoc fit per Emplast tum g 49O. N. 1. deiCriptam, etiam CiCuta hie divinam est remedium. Haec tantummodo hic conveniunt, quae Compescunz & demulcent,

hic vero eligere soleo corium alataceum Belgia

260쪽

ceroeefeemiser, uti dixi, sed tamen omne Emplastrum effundit vapores, hacque ratione Cancrum emollit 8ς irritat; optimum tamen emplastrum, si applicari debeat, fit ex plumbagine , eXCepta sola cera, ut sit Emplastrum Defensivum Caeruleum cerato additur aliquid Opii, aut Croci, Obducitur locus tegendus paucis siccis linteis. a. Blandissima purgantia sunt sequentia, A rari cus hic maxime laudatur uti Manna , Cassia

Rhabarbarum, Folia Sennae , Aloes, S mmonium, Resina Ialappae, lenia subacida, Tamaria.

di , Pruna acido- dulcia, Damascena, ex his fiunt lenia purgantia per epicrasin, haec omnia sunt optima, sed parva dosii sunt adhibenda, nam ma. gna movent & mala sunt, Mercurialia. Ita ut non perturbent corpus, sed ut modo leniter liquefaciant humores, ut sunt Mercurius Dulcis. AEthiops Mineralis, ex his se. mitur parva dosis semes vel bis una septimana ut

leniter evacuetur materies atrabiliaria, hacque ratione obsecundamus naturaea

3. Haec in Materia I ea ua recensui, quae omnia tuto adhiberi possunt, nunc unum nunc alterum, ne aeger ab uno abhorreat ; haec sunt mollissima. Optimum diluens est aqua , tunc decocta cum Lactuca Optima sunt, vel Cichoreum . floris Papaveris Rhaeados toti famam vulgo Belgicenmno S commera, Tragopogon, Taraxicum, En disia, . Sonctus, Fumaria, Samhucus, haec omnia sunt: optima instar Thee singulo manejejuno Ventriculo adhibita. Nitrum Antimoniatum Diapho reticum exploratissimum habeo, quod est blandissi

mum absorbens, non vero promitto Curationem

quam nunquam vidi, veI adhibetur decoctum aliquod lenitivum de paulo exsiccans. V. g. tale

SEARCH

MENU NAVIGATION