장음표시 사용
11쪽
setaceo consolidato, morbus rediret, rursus eodem modo remOVetur, et hoc aliquoties factum est. NUNC ad morbos pectoris de talibus malis hu
moribus ortos pervenimus, et, ab Observatione Prosperi Alpini' incipiemus, de homine multos annos asthmate veXato, et nullo remedio adjuto, cujus pectus triplici in loco inussit, ulceraque diu aperta servavit, quo auxilio homo senatus est.
Glandorpius ' in tractatu de fonticulis, sic scribit, Ego novi virum quendam, qui phthisin jaindiu
contraxerat, corporis constitutione melancholica, et varia medicamenta frustra a medicis doctissimis administrata, sontanella a me adhibita in bra- chio sini1tro, intra semestre a malo liberatus est, et vigorem pristinum paulatim recuperavit ' Hic addenda merito observatio clarissimi Anatomici hujus Academiae Professoris, qui memorat, mulierem quandam equo delapsam, brevi postea pus tusse eXpuisse, et etiam inter alvi eXcrementa effudisse, seque suspicantem, mali mitem esse circa diaphragma, chordam lateri inseruisse qua puS CX- haustum fuit, et aegra cito optime Valuit. AD
12쪽
AD morbos in abdomine curandos, Utet. hydropes, diarrhoeas, fluorem album, &c. saepe fontanellae conducunt. Celsus ita suam opinionem tradit, Ferramentis candentibus pluribus locis venter, quum hydrops adsit eXulce- - randus e1t, et servanda ulcera diutius ' In nonnullis uteri affectionibus, utilitas ulcerum Gr-
matur ab Hildano', qui notat casum matronae, per aliquot annos menstruis albis laborantis, sed setaceo admoto, et fluXu remittente, paulo post concepit, filiamque peperit, etsi antea nunquam uterum gesta erat. ΙΝ morbis superiores aut inferiores CXtremitates assicientibus, sonticulorm usus aliquando maxime necessarius est, ut in rheumatismo, arthritide, &c. etiamque in Vetera ulcera Claudendo, maXime prodest. Doctissimus Meada fonticulos in coXendice, ad articulorum dolores levandos, eXcitari jubet. Nec non Hildanus ii, talis evacuationis declarat se vidisse felicem successum, in homine summe cacochymico dolore sciatico veXato, in cujRS brachio, ulcus a
13쪽
cauterio factum est, ad praVum humorem derivandum, et his modis dolore levatus est aeger comvaluitque. FELICIA Us effectibus ulcerum, sive naturalium sive artificialium, tam multis exemplis jam probatis, de ratione eorum effectuum, nunc breviter
RATIO horum effectuum pendet a secretione in illis, diversa a quacunque naturali in corpore ;particulae enim alienae in ulcera secernuntur, Ctorificia vasorum in ea aperientia mutationem subeunt, quod ex differentia materiae CX Vulneribus effusae, percipi potest QUANDO vulnus incisione factum est, sanguis ruber statim effunditur, sed cito vasa orificia sua
contrahentia, tantum tenuem liquorem transmittunt, dein inflammatio oritur, obturantur Vasa, et siccum evadit vulnus; sed brevi tempore Vasorum orificiis rursus apertis, humori albescenti pus dicto transitus conceditur; materies interim rubra, et valde sensilis, quae caro dicitur, e fundo lateri, busque ulceris excrescit, qualis etiam semper Videtur in fonticulis et setaceis, aliisque ulceribus ;per orificia vasorum hujus novast substantiae, particulae humorum reliquis organis eXcretoriis
14쪽
imperviae et noXiae, e corpore eXpelli possunt, cum eXcretione continua, donec fomes morbi omnino deleatur. PRAEΤERE A dum ulcera arte facta dolorem
insignem excitant, in parte qua instituuntur, systema nervorum notabiliter assiciunt, atque dolores in aliis partibus corporis minuunt; cum autem a
talibus doloribus saepe pendeant obstructiones, et humorum congestiones in corpore nostro, facile patet quanto usui esse possint ulcera artificialia, ad
HUMOR Es hic excernendi, sunt superflui et aquosi, acres, viscidi, et terrestres. SUPERFLUI liquores, qui in corpore abundant, saepius aquosi sunt; hisce autem dominantibus, vasa cito laXa fiunt, amittuntque elasticitatem, lymphaque ex arteriis capillaribus secreta, non a Venis respondentibus absorpta erit, ut observandum
est in hydrope quocunque, ubi quo major aquarum collectio, eo magis vasa compressa sunt, et debiliora reddita; hic, observatio in Hildani chi. rurgia occurrit, hominis, imbecillitate storei achi, cum tumoribus aquosis in plurimis partibus corporis, reliquisque symptomatibus, plerumque hos comitantibus
15쪽
tantibus veXati, qui fontanella integre curatus est Acres particulae cum admissae sint eXtrinsecus, aut in minoribus Vasis generatae, eX multis quasi spiculis acutis constant, in latere canalium haerent, et liquoribus a tergo urgentibus, in substantiam canalis magis magisque agi possunt, qui per stimulum. contrahitur, hincque acres particulae profundius actae vas debilitant, et demum erodunt; Contractione autem fibrarum, major fit continui solutio, donec globuli serosi vel etiam rubri sanguinis effunduntur, unde gignitur tumor qui proXimos nervos distrahit cum summo cruciatu ; sic Variae morbosae assectiones inductae sunt: vel quando
humor acris CXtravasatus, partes valde sensiles Vel licat, irritatio haec spasmos, inflammationes, &c. afferre potest; tales humores per ulcera in eX ternis partibus eXcernantur. ΟΜΝΕs liquores in corpora nostra cum chylo
inducti, qui paulo post in circulationem introeunt, aliquo gradu visciditatis praediti sunt, quae peractionem vasorum solvenda est; quando vero haec actio partim cessat, viscidae particulae arctissime cohaerentes, stagnationes formant in una aut multis partibus corporis, maXime in vasis capillaribus
16쪽
et actae interdum a liquoribUS a tergo Vasa perrum punt; sic dolorem efficient. QS' AN Do terrestres humoreS in corpore, proprio suo vehiculo privati sunt, per vasa minima transmitti non possunt, sed vasa obstruentes, morbis materiam praebent; ad illos humores emittendos, praeternaturalibus eXcretionibus utendum cst. HUMORIBUs praesertim hos morbos inducentibus, in quibus fonticulorum, aut fetaceorUm UsuS laudatus est, jam descriptis; deinceps inquiremus quomodo in corpore formentur,
SANGUINIs indoles multis modis mutari potest, ita ut morbi diversi in corporibus nostris, a tali mutatione generari pollini.
Imo, QUUM CX cretio humoris superflui, quae naturaliter essici debet, quovis modo obstructa sit, et omnes nostri humores quo diutius in corpore manent, eo plus Vergunt in alcalescentem et putridum statum, liquores igitur qui in corpore ultra
tempus a natura concessum retinentur, magis magisque putridi fiunt, ergo Varios morbos producunt. 2do, QUANDO chylus in corpore nostro hete. xogeneus est, et in sanguinem laudabilem converti nequit,
17쪽
nequit, Vertigines, cephalalgias reliquasque ob structionis sequelas inducit; quamobrem apparet, malum chylum humores, viscidos, et etiam acreS, cito reddere posse. 3tio, ATMos PHERA nostra secundum sententias 'Boylei, 'BOerhaavit, multorumque aliorum, est chaos confectum ex multis diversis corpusculis, in unam fluidam molem congestis, quod VariaS Utationes subit, pro diversa portione particularum, CX quibus constat; itaque qUum corpora nostra tam magnam quantitatem harum particum larum accipere possint, ab inspiratione in pulmo-ΠeS, aut a Vasis absorbentibus in superficie corporis, Vel cum chylo ; minime mirandum est, si particulae inter illas corruptae, misceantur cum liquo ribus in corporibus nostris, cacheXias, multosque morbos inde nasci. Hoc merito ab Hippocrate observatum este vidimus, aditum inter montes Il-
Iyricos obit ruendo, ne vapores pestilentes in Graeciam admitterentur.
to, QUUM Vis vitae major est quam in statu naturali, aetio vasorum in fluida contenta augebitur, itaque tenuior et aquosa pars liquorum dissipabitur,
18쪽
pabitur, oleos e particulae pro mitibus rancidae et
putridae fient, igitur tumores, inflammationeS,&c. succedent. 5to, E contrario, quando Vis vitae minor es, alii effectus diversi generis sequuntur, solidis enim nunc redditis magis laXis quam antea, et minorivi in contenta sua agentibus, humores in dies magis viscidi sciat, ergo vasa minima cito obsi ruentur, et tumores phlegmatici, multaque alia mala
SECRETIO CX ulceribus a naturali quacunque secretione dissert, ob causas jam dictas, scit. diversi talem liquorum hic secretorum, et orificia vasorum.
QUALIs excretio in ulceribus eveniti Ex multis eXperimentis Doct. Pringle asstr. mat, crassum illum humorem, quem in fonticulis videmus, ortum esse a densioribus particulis seri per vasa transmissi, quae particulae tenuiore parte evaporata) in fonticulis aliquandiu manentes, formam puris assumunt. Sed aliquid praeterea certe ad puris formationem necesse est. Quum enim hi humores, qui ex Orificiis vasorum in fonticulos secernuntur. Obs. p. 39O
19쪽
CernUntur, cum oleosis particulis vicinis mixti sunt, tunc brevi temporis spatio, indoles eorum hic remanentium in album et aequalem illum liquorempus dictum a calore loci mutatur. Succis fere omnibus in toto corpore depraVatis, et in nulla particulari parte coercitis, sed nunc unum, nunc alium locum sensilem irritantibus, non est, quod hic ille ve corporis locus eligendus, sed in quavis parte aegris commoda fonticuli formentur.
AN Do humor laedens cujuscunque generis,
in aliqua parte corporis collectus est, quam aut acrimonia Vellicat, aut copia sua partes circumjacentes comprimit, sic convulsiones, inflammationes, &c. producere potest; in talibus morbis, loca proxima aut remota humoribus malis eVacuandis, eligenda sunt, ad derivationem, revulsiOnem, aut stimulum. IMO, MORBIs eX obstructione, vel humoribus extraVasatis in quocunque loco coercitiS, Orientibus, quum eXitus aptus prope partem assectam eX- citatus est, humores alieni ad talem eXitum alliciuntur, igitur causa morbi auferetur, et aeger cito
malo liberabitur: Ut inter costas in diathesi morbosa pulmonum, vel empyemate, et subter Umbilicum
20쪽
bilicum in hydropicis; praeterea, quando humores illi eXcernendi transitum ab origine sua ad alium locum ut de capite ad pectus vel articulos) inveniunt ; fonticuli aut fetacea derivando materiam
et do, SERos 1 vel alii tenues liquores in partibus internis collecti, non solum hic adveniunt in alveis vasorum ut emittantur, sed etiam per poros solidorum dimittuntur, nam motu si brarum impelluntur, donec ad eas partes eXpullioni proprias perVentum est. stio, A stimulo partem ullam a loco assecto paulo remotam irritante, et sic nocentium humorum copiosum cissuXum efficiente, pars hominum morbo laborans leVatur, ut in ophthalmiis, febribusque nervosis. ' Probatissimum igitur est remedium ad quascunque partes humorum defluxi
ULCERUM artificialium, quae in partibus eXtcrioribus corporis eXcitantur tre S sunt species, quarum una tantum ad cutis superficiem, sed duae alterae in telam cellularem penetrant, qHae in per pendiculares et sim uolas dividuntur. QU ALIA