Christophori Forstneri In 16 libros Annalium, quatenus extant C. Cornelii Taciti notæ politicæ

851쪽

Reip.crimine notatus est. LiνII. G Duae olim privatorum turres depres, sunt, & ad altitudincm Lxxx.pedum re dictae. Si n.XU.dereg.hac P. Aser. I. hist.Genue Et ante illa temporalidem Genuenses Pisanos hostes suos pertia naci obsidione coegerunt, aedes suas usque ad unam contignationem dem

g. Atque utinam ego potius ilio iurem, quam ille patri fini cessisset. J Cantaci Zenus Imperator, in historia gloriae suae adscribit,filios habuisse, quorum haud

raro consilium exquirebat,& sequebatur. Scipis Amiratus in Parallelis iraedit ; Philippum Valerium jamjam cum Patre, Cosmi Medicari jussu capite micandum,his verbis usum : alii quod p

trum monita negligant, ego, quod labinis patris authoritati obsecutus sum, ad mortem adigor. 6. Sibi tamen adpersius eum integras. JPrincipes nullo se pacto,nullo foedere aut resonciliatione cum perduellionis

852쪽

ii reo teneri putant.Cum apud Sixtum V., Pontifde Henrici Guisi in urbem Pa-

, risiorum adventu referretur , excla ι masse uiat: o temerarium hominem,

is qui omnis salutis suae posthabita cura irritatum Principem vitae & mortis ii sitae arbitrum fecit: dein cum a Rege, benigne acceptum intellexit. clariore voce inclamane: o fatuum & ignavum s Principem , qui inimicum hominem, exitio suo natum sibi e manibus elabii, passus est. Thuan.XC. Caetera vide sis in NotiS. α g. Quam holus es nullis voluptatibus mis vocatus maestam vigilantiam ctc. Nimici um frequens Principale secretum, aut

is in arcanarum libidinum, aut saevae cΟ-gitationis argumentum plerumque

1 trahitur. In Tiberii secessu foedae li-ι bidines & crudelium consiliorum digestio erat: in Julio III. Pontis nulla, publici cura marcidae voluptates et in ι Henrico VI. Franciae rege , cum solus esset, atrox & magni alicujus facinos Min 6 ris

853쪽

ris praevia meditatio: hyberno maxime tempore, quo Melancholia plerum- fque Vexabatur. Tunc enim domestici itractabile ejus, reliquo anni ingenium morosum & dissicile experiebantur: ltunc parci somni erat,& totam noctem tvigilans,aut temporius surgens JU. vim tros a secretis epistolis,& Cancellarium ltractandis assidue negotiis fatigabat. tDenique parum illo tempore a furore taberat. Naturam ejus Cevernius, qui

pueritiae ejus admotus erat,optime no- iverat:qui & fore praedixi ut, si Grisius teum ultra lacessere pergat, ab eo sine i strepitu in cubicuIo quodam die inter- ficeretur. I an.XCG g.Romana Civitas olim data. J Id nisi ivirtuti olim Romae precium erat. Ve- neti quoque summis Principibus vo- llentibus,cupientibusque, jus suae civia rtatis tribuerunt. Ut ineptus sit Cantu tcUZenus Imperator, qui lib. IV. suae ii, istoriar Crati Triballorum Principi ex- iprobrat,quod se in Senatum Venetum

adlegi passus esset. l

854쪽

m in

hercule nemo refert, quod Italia, externa vis indiget, quod vita populi Ro-s mani Per incerta maris 2 tempestatum is quotidie volvitur. J Certe Claudianis1: temporibus quindecim dierum alimes ta non amplius urbi superfuisse. Tacitus refert: R. Annal. cum magna Deum benignitate,&modestia hyemis rebus extremis subventum estat heseri cule olim ex Italiae regionibus longini quas in provincias commeatus pori bant:nec tunc infecunditate laborab

tur. Sed Africam potius & AEgyptum

Romani exercebant:navibusque & casibus vita populi permittebatur. Tacitus XII an Li Verum hodie,quanquam i italia aliquot locis,ut apud Benacum,ini Gallia-Cisalpina & Campania, amoena, & fertilis sit, stipra caeterarum regi i num felicitatem:tamen alibi tellus frequentia montium aspera est, aut nimio& maxime sterili aestuaret. Malis quidem aureis, punicisque, & diversa ficol um stirpe, olivis quoque abundat: sed: - fru-

855쪽

s rumento a Sicilia & ex Oriente, denique a Belgicis Anglicisque navibus aue vecto sipii Gedano. Lubeca, Haburgo petunt vivit. Ut inde dicendum vidca- tHr,quod hodie navibus & casibus Ita- :liae vita permissi est,non tam hominum i ignavia & agriculturae neglectu quam soli intacunditate fieri. Quod nec Turcis ignotum est: qui superioribus sannis Amurathi Imperati sito, post res ilia Persia copositas, quo arma Verteret,

ambigenti, suadebant pluribus parti

bus eod. tempore, matura jam messe irim in Italiam facienda esse Ita populos iin urbes compulsos,annona deficiente ad deditione, & imperata facienda nul lo negotio cogi posse.Nam vix in pace, clim messis per otium colligitur, ad tot populos alendos eam sussicere, & e Sucilia acoriente,atq; longinquis ad Sem .ptentrionem positis regionibus frume tum dissicillimis subvectionibus co mere.His accedere,quod homines ferem Italia opificio vivunt: quo per bella

856쪽

. sublato protinus seditiones & defecti-al ones secuturas: & praegrandes illas ci- vitates fame & egeuate pres as facile eo; adductum iri,ut tributum paetae,iegcm ab Othomanidis accipiant. Laa etrus 4 Superant .in Othom.)Hispaniam autem non soli vitio si olem esse,sed habitatorum & agricola rum infrequentia laborare verius pumto.Erat enim olim fertilissimia,& omne genus frugum feracissima. hominibus quoq; abundabat. Nec vanum est Roderici Archiopiscopi Toletani elopiu , quod Oxtat lib. ΙΙΙ. reru Hispan. Hispa- onia quasi paradisus Domini vere prium iscipalibus numinibus navigatur, scilicet is Ibero, Dori Tago, M&Bqti:mon tanis inter quaelibet interjectis mediae- isqve valles sui latitudine. deserviuntu- ,, bertati,& humore fluminum faecundatur, & pro magna parte rivis & fontibus irrigantur. Sed & puteorum suffragia raro desunt. Foecunda frugibus, amoena fructibus, deliciosa piscibus, sapida

857쪽

832,, da lacticiniis, clamosa venationibus, lis gulosa armentis & gregibus, superba i,, eqVis,commoda mulis, privilegiata ca- is stris,curiosa vino,deses pane,dives me- tallis, gloriosa sericis, dulcis melle, co- l,, piosa oleo,laeta croco,praecellens inge- tD nio,audax in praelio , asilis exercitio, i

,, fidelis domino, facilis studio, pollens l

,, eloquio, sertilis in omnibus&c. Et cultoribus ac habitatoribus olim freta mentem fuisse, ut vetera omittam, a gumento esse potest, quod Joh. Bote- rus quamqvam non ignorem, AElium fAntonium Nebrissensem in decadibus

multo minorem numerum edere scribit, Regem Granatensem contra Fc dinandum &lIsabellam in aciem edu- 'xisse ccD.equitum.Porrd idemNebriLsensis ex sola urbe Granata XXI cIλ. p dites per septem portas effundi solitos testatur. Quod autem hodie ad tantam hominum paucitatem redacta sit Hi- spania,tribus non immerito rationibus Jadscribas.Prima est bellum later Ma

858쪽

illa

ros & Hi spanos per aliquot secula magnis odiis ; & si Roderico Toletano credi par est, non minoribus viribus gestum. Boterus rationem subduxit, intra tres menses utrinque caesa septingenta hominum millia Ex quo nosse possumus, quantum sanguinis ab utraque parte septingentorum annorum bellum hauserit. Pax secuta, & barbarorum fuga non reddidit vaginae sitaeenses Hispanicos,Bella Africana,Ne politana,Mediolanensia,Indica,Batava

immensum absumpserunt numerum.

Altera solitudinis Hispanicae ratio est, quod Ferdinandi Catholici &Emanuelis Lusitaniae Regis edictis plus quam octingenties mille Hebraei ex regnis illis exacti & in Turcarum oras depor tati sunt. Tertio quod & natura sita &arte Restum,quibus otium sibi peric

losu amovere,&externa arma contin

is bellis procul Hispania tenere interregni arcana ost, assueti sunt Hispani odisse ocium,tractare arma i perpe

859쪽

tuo militiam sequi id . dixi in his

parati' .adbb. I. verb. intermiserat munia solita Anglia quidcm felicibus pasci iis, &pabuli bonitate excusat ut spontanea, ii sic utilissimam & ad ovilia factam sterise lilitatem:&jam Henrico HII.Rege cc aperant rari coloni es se,casae rusticae cinplanari, ac solitudines agricultura neglecta armentis di gregibus frequenta-H.Sed exitiosumli fuisse regno cona illumetunc quoque patuit et cautumque ideo fuitprincipis constitutisne,ut do nuis dirutae reficerentur, coloni rediadicerentur Cpta pascuorum refringeren tur. Verum tam sanctum praeceptum precium,ut sere semper, & Vuolisus, apud quem venalia cunctaerant, resci

illa tempora,cum Elisabetha per sui viam iniquitatem a pridecessoribus suis concestas Hanseaticis urbib. tam nitates rescidisset,& lanae Anglicae palmnorumque commercium in Germani

860쪽

na am propaga siet: adeo lucri dulcedo si griculturae studium in contomptu neglectrumq; adduxit, ut jam tunc Carci αἱ lius Reginae a secrctioribus Cossiliis res gno exitium inde praedixerit. Nam xa, - de inde numerum hominum immino

tum iri : pro mille a ricolis, gregibusi pascendis decem senicere pastorcs: qui ii in otio &sub umbra,lacte & semper adis os fisista viveres,bellicis laborib.pro o sus sint inepti.Et sane iam tum hominud periuria in nobilium familiis,mercato, rum tabernis, & artificum ossicinis, in , militia deniq; laborabatur.Sed praesensu commodum futuro damno potius la is bebatur. , g.Dites obmfamiliat fluuia magnificen si traprinibebantur.J Haec causa pleras Iein Austria mea dites olim nobilium familias affixit Incredibile est, quantum prodegerint in luxu menis, vestis, e' quorum, domestici instrumenti. Sola Bacchanalium insanapompa,in honorem Caesaris italoquebantur, instituta,