Christophori Forstneri In 16 libros Annalium, quatenus extant C. Cornelii Taciti notæ politicæ

821쪽

vel portuum commoditate vel alia op- l portunitate bellum expeditius prosc- et qui, aut bello capta facili us tueri pote- ii rit: reliquorum aemulatione nunquam dcarebit.Austriaci Principes commodo it ditionu,quibus imperat,sithi,armis,pe Icunia,milite pene soli Turcicae poten- itiae opeoni possent. Sed plerique for-

tunas Ipsorum augeri non aequis visuri et sunt oculis : imo infringi illorum vires domnes praeoptabunt. Adeoque auxilia et Imperii Principum tuendis potius , t quam proferendis finibus mittuntur: iut Trajanus Boccalliatis alicubi scribe- ire non sit veritus: Satius esse Germa- ρnis,amittereViennam,quam recupera- ire Budam. ' , His igitur obicibus publicum bo- inum, & communis periculi depulsionem retardantibus nescio sane, quid in inostris arrhis , foederibus, viribus spei , ponendum: Legatos belli redempto- frcs hucusque in aulam Byzantinam mi simus:

822쪽

i simus:scilic:ne furiis nostris interced is xet hostium misericordia, neve se u rum in nostra viscera laviens, ex mani-α bus nobis eriperent inimici. Sanctes Deus,Fortis, Magne, Terribilist Pec- catorum haec a te nostrorum poena est. Tu quidem *dam gontem,cum tibi ubi, sum tuerit, infortunio & cxcidio ma- nabis.Hoc gementes sub tam feraeTy-ἡ rannidis mole exspectant a te Christiani,hoc templa tua, quae vesani deleves runt:hoc denique Justitia tua,cujus est . tot innocentium sanguinem filsum, , barbarorum libidincm, & caetera nem , fanda belluarum istarum flagitia vindiu care.Sed hoc non faciunt foedera no-ο stra. Domine: Tu armabis manum ejus, quem elegeris, Tu facies,Domineth Sabaoth. it g e chlam ac e Macedoniam onera deprecantes levari inpraestenspro coolari erro,iradique Coariplacuit. J Cum

Augustus ex S.P. Q Evoluntate impe- rium singulare , quod minus legiti-

823쪽

mum ante videbatur sibi uni stabiliis aiset:quo regni occupandi omnem a se sdopelleret iuspicionem:nequaqua toti sus imperii curam s1bi uni deposcit: sed i provincias omnes cum 'populo divisit. Quae pacatae erant & imbelles,ac a finibus imperii longius aberant,militumq; praesidio nonindigebant,populo tradi ditieas vero, quae militaribus copiis in- lstructae erat, quo exercitus omneS, qui- ibus sua magnitudo innitebatur, in sua lpotcstate haberet, sibi retinuit, tan- iquam eas quoque pacaturus, &denim spopulo rediturus.In eas, quae populi e- irant,Proconsules:quae Caesaris, Legati 1 Praesidesque, mittebantur. Creterum, lut rectior ambitio esset, potestate Rei- ip .constituendae & provinciarum or- ldinandarum in decennium tantum aD ssii sitAugustus.Decennio transacto, scum adhuc non ex sententia composis itae res essent,in quinquennium, ac de- i

824쪽

β quinquenniorum,&deoclamorum per it Petuo imperium administraverit. qs Onuphri Panu. III. Comment. de Repub.

gGeterum Tiberio haud ingratum accidit. Occidere, privare oculis, aut na-'

,in Monasterii solitudinem detrudere viros eminentes, & regnandi suspe nos,Tyrannica cautio est. Cui adde, quod Normanici generis in Sicilia Reges stiper effossos oculos nervos super talum magnis viris incidere, eosq; pem petuo pollea carceri mancipare tolebant: quod ex Thomae Fagelli historia

constat.Cautione aCHR.BesoldoV.C. Doctore meo,pra scripta: adigere magnos viros ad ducendas uxores & suscipiendos liberos:ancipitem esse, &tam nocere posse, quam prodesse dixi. Rationem disti in notis habes.Certe HericusGessius Gaspari Schobergio monenti, moderationem servaret, Regis

825쪽

8oo potentiae ne nimium insultaret,plebeio favori ne fideret, ad uxorem liberosque respiceret,respondit: nse duxisse uxorem,nec liberos fusi is, ut essnt,qVi ejus consilia interturbaret Thuanus: ICIII.)Carolus Emanuel, qui nunc Allobrogibus imperat, Saluciarum Principatus invadendi cam rationem habuit, quod Deum tam pulchra & nhunerosa sobole minime se auxisse dicere ut ditione,

quam a majorib.acceperat,exigua con

tentus esset Thuan. XCII.. Denique sunt, quibus de magnis hominibus a dacter,&plerumque in deterius juducare mos est, qui Mauritio Nassovico, foederatorum Belgarum semino Imperatori non constitutam integritatem fuisse putant, si ex una & legitima uxore liboros sustulisset. Eodem loco ne cessarium praeceptum posui,magna imperia haut . diuturna sinere. Quo pertinet', quod Philippus II. Hispan.Rex testamento filium jussit,Pro- reges Indiae Occidentalis crebro mu

rat ptare: l

826쪽

8ortare et quique revocabuntur , consilio Indiarum adhibere, alterosque alteris per vices succedentes, quasi exploratores apponi.Ita futurum, ut nec diutu na ab sentia corrumpantur,& potius de gloria inter eos per aemulationem , quam de privato compendio per factiones sit certamen. f. um militem haud perinde vulneriabus, quam spatiis itinerum, damno armorum ad ici:atsi mare intretur, promptam ipsis possessionem hostibus ignotam:

imulbellum maturius incipi J Vires m ritimae magnum pondus addunt expeditionibus bellicis. Nam sine his nec miles cogi in tempore, nec commeatus&instrumenta belli convchi tam commode possunt: milites quoque & jumenta per inopiam & labores fatis. eunt.Denique rerum bello necessar1arum subvectio terra longe majores re quirit sumptus,quam mari. Unde fit ut

827쪽

8o 2 redeudo non modo major aestatis pars, sed etiam tot milites miseriis & itineruincommodis absumantur, ut fere nunquam lucrum impenis respondeat. Nec tamen iis assentimur, qui maritimam potentiam terrestribus viribus

praeserunt, quos ipsa satis experientia tresellit.Neq; enim aut Cretenses olim, aut Polycrates Sami Rex, qui mille na- 'ves armatas habuisse dicitur,autRhodii 'autPhoenices,aut deniq; Veneti,G enuenses, Pisani, Britanni,Batavi,quamvis mari potentissimi aut suorint,aut adhuc

sint, in terra continenti unquam late protulerunt imperium.Ex diversoRo- 'mani,Carthaginenses,SaraceniGrecos 'Imperatores, Augustus Sextum Pope-jum, maris dominio sola terrestri militia,quam in naves transtulerant, pene 'nullo negotio pepulerunt. Ut proinde falli 1llos manifestum sit, qui majorem

fore Venetorum potentiam putant, si posthabito Longobardicarum urbium imperio, maritimis rebus, quo coepe-

828쪽

ii v

rant, studio incumbere perrexissent. Fide2 ter.X.della ragion distat. O lib. I. HE. Rep.di Venet fanumen Visurgis Ad haec verba adnotavi, moris esse, ut cum duo Principes conveniunt, is, qui dignitate antistat,prior ad constitutum locum veniat. Honoris enim speciem esse, quod alter posterior,& ad hunc accedere ubdetur. Consimilis observationis est, quod Arnoldiis Oflatus Cardinalis in epistolis tradit, Principu oratores, qui posteriores advenerunt , a caeteris , quamvis majorum legatis primos honoris causa adiri, salutarique. q. ud perinde ciermanos vulnera mctus, exciria quam e peries dolore 2 ira

afecit.J Templum Diuo Claudio apud

Britannos constitutum,quasi ara aeter-ns dominationis aspiciebat. Tacis.XIV. annal. Genuenses Alsonsio Regi quotannis auream pelvim ex pacto mkte bant.Hanc cum ille, convocatis omni

bus proceribus & populo inspectat se Ll δ te,

829쪽

te, non secus ac devictarum gentium manubias in sublimi solio, triumphan- tis specie recipere soleret Genuenses iinde deficiendi ab ipso causam silmpsc-

runt. P. Biet iraHIrist. Q nu.) Pruden- ltiusSercnissimusSigismundus Poloniar Rex, SerenusmumMaximilianum Au- lstrium a Samoscio captum Cracoriam ladduci vetuit:ne tantae dignitatis Prin- iceps potius in triumpho duci, quam lcustodiri videretur: neque incentiis se- imel contumelia animis ad reconcilia- tionem via praecluderctur. Ad id,quod todia ultra inimici mortem non exten- ίdenda dixi, speetiit, quod Elisabetha JAngliae Regina Mariae Scotae ipsius sententia damnatae, & postea capite itruncatae exequias c. florenorum cD. h

g.Nec minor Germanis animus, si l: nere pugna ct armorum Derantur. Re tut1 noc loco inter causas,propter quas ldiuturniora nostrorum lcporum bella sunt,& cur nostri Principes quanquam i

830쪽

potentissimi , non ut veteres parvo temporis spatio extendere regnorum suorum terminos potuerunt , tormentorum bellicorum incomodam molem

& pondus. Sed huic dissicultati tollenadae facit Abae,qui superiori adhuc anno

Persarum regnum tenuit, consilium: Sermo erat inter Regis familiares de expeditione OrmuZana, quam tum ipse animo agitabat : videbaturque im

pedita plerisque ac pene impossibilis;

quod naves regiae portandis majoribus tormentis,quq ad arcem feriendam necessaria erant,inc ae essent. Quibus Rex, Monachis aliquot Lusitanis coram,rospondit:Si non potero trajicere integra tormenta; metallum in frustra concisiim transportabo, fundamque tormenta in ipsa Insula Consilium non aspernandum Ducibus,quibus stiper

re montes , aut minoribus navigiis transire maria necesse est. 9.Ita moderans,ne lenire neve asperare crimina rideretur Praemia ipse Prin-ν ceps